Shqiptar Shaljani, Shalë e Bajgorës, Mitrovicë
Nga po shkon rinia e Mitrovicës – kush po i orienton, e ku po i dërgon?
Një lajm i thjeshtë në dukje: disa të rinj nga Mitrovica kanë marrë rrugën drejt Arabisë Saudite për të kryer Umren. Një “udhëtim shpirtëror”, siç përshkruhet me kujdes. Por në realitetin e sotëm të Mitrovicës, ky nuk është më vetëm një lajm fetar.
Është një sinjal alarmi.
Sepse pyetja nuk është më pse po shkojnë, por:
kush po i orienton këta të rinj dhe kush po e ndërton këtë rrugë për ta?
Mitrovica, fatkeqësisht, po rrëshqet çdo ditë e më shumë drejt një transformimi të dukshëm: nga një qytet me traditë qytetare, në një hapësirë ku feja po ekspozohet si spektakël publik dhe si instrument ndikimi.
Tenda iftaresh që zëvendësojnë hapësirat publike.
Ozane që jehojnë më fort se zëri i arsyes.
Një garë e heshtur se kush organizon më shumë, më zëshëm, më dukshëm.
Dhe në këtë atmosferë, nuk është më sekret për askënd se në Mitrovicë përmenden shpesh emra dhe rryma fetare që në opinionin publik lidhen me qasje të ashpra dhe interpretime të importuara të fesë – rryma që kanë qenë objekt diskutimi jo vetëm në shoqërinë tonë, por edhe në qarqe më të gjera sigurie dhe analiza ndërkombëtare.
A është kjo rastësi?
Apo kemi të bëjmë me një përqendrim të qëllimshëm ndikimi ideologjik?
Sepse kur në një qytet me papunësi, pasiguri sociale dhe mungesë perspektive, rinia gjen më shumë organizim për udhëtime fetare sesa për zhvillim profesional, atëherë dikush po e mbush boshllëkun.
Dhe zakonisht, ai boshllëk nuk mbushet falas.
Ndërkohë, udhëheqësit lokalë vazhdojnë teatrin e tyre të vogël:
mburren me disa baraka më pak dhe disa kontejnerë më shumë, sikur kjo të ishte përgjigjja për krizën e orientimit të një brezi të tërë.
Por problemi nuk janë kontejnerët.
Problemi është drejtimi.
Sepse rinia nuk po humbet vetëm ekonomikisht.
Po humbet orientimin kritik.
Po mësohet të ndjekë, jo të pyesë.
Të besojë, por jo të analizojë.
Të identifikohet me modele të importuara, në vend që të ndërtojë identitetin e vet mbi kulturën dhe traditën e këtij vendi.
Dhe kjo nuk është kundër fesë.
Kjo është kundër instrumentalizimit të saj.
Sepse feja është çështje personale.
Por kur ajo bëhet projekt kolektiv, organizim masiv dhe kanal ndikimi mbi rininë – atëherë ajo hyn në territorin e politikës.
Dhe aty lind pyetja më e rëndë:
kush po e drejton këtë proces – dhe për çfarë qëllimi?
Nëse sot nuk guxojmë ta bëjmë këtë pyetje, nesër mund të jetë vonë.
Sepse atëherë nuk do të pyesim më:
“ku po shkon rinia e Mitrovicës?”
Por:
a po shkon diku me vullnetin e saj – apo po dërgohet?
