____
Në një këndvështrim historik, protestat në Shqipëri mund të shqyrtohen në dritën e mendimit të Alexis de Tocqueville-it, të cilit i referohet Ernest Gellner-i: se barazimi i kushteve shoqërore përbën një prirje themelore në historinë e Evropës që nga Mesjeta. Kjo prirje lidhet me dobësimin gradual të privilegjeve të trashëguara dhe të hierarkive të ngurta shoqërore, si dhe me zgjerimin e kërkesave për barazi dhe pjesëmarrje politike. Megjithatë, ky proces nuk ka qenë as i njëtrajtshëm dhe as pa kthime prapa.
Në këtë kuptim, për aq sa protestat në Shqipëri kërkojnë luftimin e korrupsionit, kufizimin e përqendrimit të pushtetit, barazi para ligjit dhe mundësi më të drejta për qytetarët, ato mund të shihen si pjesë e kësaj prirjeje historike.
Vlerësimi i protestave kërkon, megjithatë, të dallohen kërkesat e qytetarëve nga mënyrat e shprehjes së tyre. Aktet e dhunës nga disa pjesëmarrës janë të papranueshme dhe mund të cenojnë besueshmërinë e protestës, duke e zhvendosur vëmendjen nga problemet që ajo ngre. Por këto akte nuk i bëjnë automatikisht të pabazuara kërkesat e protestuesve paqësorë. Organizatorët kanë përgjegjësi të distancohen qartë nga dhuna dhe të ndihmojnë në ruajtjen e karakterit paqësor të protestës, ndërsa autoritetet duhet të garantojnë të drejtën e protestës paqësore dhe të reagojnë në mënyrë proporcionale ndaj shkeljeve.
Njëkohësisht, krahas protestës, rëndësi ka edhe paraqitja e një alternative të besueshme politike, e cila shpjegon jo vetëm se kush duhet të qeverisë, por edhe si do të qeverisë, si do ta luftojë korrupsionin, si do të sigurojë kontrollin mbi pushtetin dhe llogaridhënien e tij, si dhe çfarë do të ndryshojë konkretisht për qytetarët.
Përparimi demokratik kërkon si presion qytetar, ashtu edhe institucione funksionale dhe përgjegjësi politike, si nga ata që ushtrojnë pushtetin, ashtu edhe nga ata që synojnë ta marrin atë.
