Prof. Dr. Sadri Ramabaja, Prishtinë
Ndërmarrja e veprimeve nga Perëndimi në mbështetje të Serbisë në dialogun me Kosovën mund të shpjegohet nga faktorë gjeopolitikë të ndryshëm dhe interesat strategjike që secili aktor shtetëror ka në rajonin e Ballkanit.
Disa nga arsyet kryesore që po ndikojnë në mbështetjen e Perëndimit ndaj Serbisë janë:
1. Stabiliteti rajonal: Perëndimi ka interes për ruajtjen me çdo çmim të stabilitetin në rajonin e Ballkanit.
2. Rruga drejt integrimit evropian: Perëndimi, duke përfshirë Bashkimin Evropian, ka shprehur interesin për integrimin e vendeve të Ballkanit Perëndimor në strukturat evropiane. Dialogu midis Serbisë dhe Kosovës është parë si një hap drejt normalizimit të marrëdhënieve midis tyre, që mund të kontribuojë në procesin e integrimit evropian për të dy vendet. Fatkeqësisht ky dialog tashmë ka marrë tatpjetën. Marrëveshja e 27 shkurtit dhe ajo e 18 marsit [2023], ka hy në rrugën e dështimit. Për këtë gjithësesi përgjegjëse është Serbia, por jo pa rol në këtë mes janë edhe ndërmjetsuesit.
3. Kontrolli i ndikimit të Rusisë: Ndërhyrja e Rusisë në Ballkan ka qenë dhe mbetet një faktor i rëndësishëm në këtë rajon. Së paku prej vitit 2007, pas fjalimit ët Putinit në Mynih, Serbia dhe Kosova është rikthyer plotësisht në agjendën vepruese ruse. Në këtë kontekst, Perëndimi ka shfaqur mbështetje ndaj Serbisë për të parandaluar rritjen e ndikimit të Rusisë në rajonin e Ballkanit, qoftë edhe në dëm të Kosovës dhe Bosnjës.
4. Lufta në Ukrainë: Vazhdimi i këtij pozicioni pro serb veçmas i SHBA-ve dhe Francës mbetet i ndërlidhur dhe ndërvarur nga vazhdimi dhe fundi i lufëts në Ukrainë.
