Përgjigje ndaj prof Milazim Kraniqit
Prof. Krasniqi,
ka nje problem serioz me arsyetimin tuaj: ju denoni etiketimet dhe gjuhen e urrejtjes ndaj shqiptareve myslimane, por ne te njejtin reagim perdorni nje gjuhe qe e delegjitimon tjetrin si njeri pa mend dhe qe ka nevoje te “udhezohet” sipas bindjes suaj.
Nese eshte e gabuar qe nje shqiptar mysliman te quhet “turk”, “arab”, “filoturk” apo “gjak i prishur”, atehere eshte po aq e gabuar qe nje shqiptar katolik te trajtohet si i humbur, i paditur ose si njeri qe duhet te “udhezohet” vetem sepse nuk pranon besimin tuaj.
Ketu eshte thelbi: shqiptaria nuk eshte prone e asnje feje. Myslimani nuk behet me shqiptar duke e zvogeluar katolikun, as katoliku nuk behet me shqiptar duke e perbuzur myslimanin. Shqiptaret jane shqiptare pavaresisht nese jane myslimane, katolike, ortodokse apo nuk jane besimtare.
Ju thoni se “askush nuk i ka penguar te konvertohen”. Por kjo fjali vete tregon nje problem. Pse duhet te “konvertohet” dikush qe te konsiderohet se ka gjetur “paqen, meshiren, miresine dhe shpetimin”? Ju keni te drejte te besoni se Islami eshte e verteta. Nje katolik ka po te njejten te drejte te besoje se e verteta eshte ne Jezu Krishtin. Kjo eshte liria fetare. Bindja se feja jote eshte e vertete nuk te jep te drejten ta paraqesesh tjetrin si njeri qe “nuk ka mend” vetem pse nuk pajtohet me ty.
Dhe ketu vjen kundershtia me e madhe. Ju shkruani se duhet ndalur “urrejtja e shfrenuar” para se te shnderrohet ne dhune. Plotesisht dakord. Por atehere standardi duhet te jete universal. Jo vetem kur sulmohet myslimani. Edhe kur sulmohet katoliku. Edhe kur sulmohet ortodoksi. Edhe kur sulmohet ateisti. Edhe kur sulmohet vete nje mysliman nga nje mysliman tjeter.
Ne fakt, fakti qe njerez qe ju njohin nga afer ju pershkruajne me fjale te tilla si “pafytyre”, “te pamend”, “taleban” apo “antikombetar”, duhet te jete nje arsye serioze per reflektim. Une nuk e mbeshtes gjuhen fyese dhe as mallkimet, pavaresisht se nga kush vijne. Por nuk mund te mjaftohemi duke i quajtur te gjithe ata qe ju kritikojne “te verberuar nga urrejtja”. Ndonjehere kritika mund te vije edhe nga njerez qe kane arsye konkrete per te kundershtuar qendrimet dhe deklaratat tuaja. Por pikerisht ketu duhet te jete testi juaj: a do ta denoni kete gjuhe me te njejten force me te cilen denoni gjuhen fyese ndaj myslimaneve? Nese po, atehere po flasim per nje parim universal. Nese jo, atehere kemi nje standard te dyfishte.
Sepse nese jo, atehere nuk kemi nje parim moral. Kemi nje standard per “tanet” dhe nje tjeter per “te tjeret”. Madje, ne nje shkrim tuajin te publikuar me heret, ju vete keni perdorur nje gjuhe teper te ashper ndaj atyre qe i konsideroni kundershtare te Islamit, duke i pershkruar debatet e tyre si “idiote” dhe disa prej tyre si “batakcinj”. ([milazimkrasniqi][2]) Pra, problemi nuk eshte vetem se cfare thone kundershtaret tuaj. Pyetja eshte nese parimi qe kerkoni nga te tjeret e aplikoni edhe mbi veten.
Dhe per nje ceshtje tjeter qe po qarkullon ne kete debat: Sarë Gjergji ju ka akuzuar se gjate luftes jeni strehuar “nen zhgunin e klerit katolik shqiptar”. Une nuk po e paraqes kete si fakt te provuar, sepse nuk kam nje burim te pavarur qe e verteton kete formulim. Por nese akuza eshte e pavertete, atehere pergenjeshtrojeni me fakte. Nese eshte e vertete, shpjegoni rrethanat. Kjo eshte menyra serioze e debatit: faktet pergenjeshtrohen me fakte, jo me etiketime.
Dhe kjo eshte edhe arsyeja pse nuk mund te pranohet logjika e “neve” dhe “atyre”. Nese dikush ju quan “turk” vetem sepse jeni mysliman, kjo eshte e padrejte. Por nese ju e quani tjetrin njeri pa mend vetem sepse eshte katolik dhe nuk e pranon Islamin, edhe kjo eshte e padrejte. Nese nje katolik ju fyen per shkak te Islamit, ai duhet kritikuar. Nese nje mysliman fyen nje katolik per shkak te katolicizmit, edhe ai duhet kritikuar. Ky eshte standardi.
Dhe ka edhe nje pyetje qe duhet bere hapur: a eshte toleranca qe kerkoni tolerance reciproke, apo tolerance vetem per besimin tuaj?
Sepse toleranca e vertete nuk eshte: “me toleroni mua dhe bindjet e mia”. Toleranca e vertete eshte: “une do ta mbroj te drejten tende per te besuar ndryshe, edhe kur nuk pajtohem me ty.”
Prandaj, mund te debatojme ashper per Islamin, Krishterimin, historine, identitetin shqiptar dhe rolin e fese ne shoqeri. Por debati duhet te behet mbi fakte, jo mbi prejardhjen, dinjitetin apo inteligjencen e kundershtarit. Sepse ne momentin qe fillojme ta ndajme shoqerine ne “ne qe kemi mend” dhe “ata qe nuk kane mend”, nuk jemi me duke luftuar urrejtjen. Thjesht kemi nderruar anen e saj. Dhe kjo, Prof. Krasniqi, eshte pikerisht pika ku duhet te jemi me te kujdesshem.
***
[1]: https://arkiv.portalb.mk/24231-milazim-krasniqi-pse…/… “Milazim Krasniqi: Pse po heshtin katolikët shqiptar për përmendoren e Car Dushanit? – PORTALB”
[2]: https://milazimkrasniqi.wordpress.com/publikime/… “Publikime « milazimkrasniqi”
