Programi i Shoqatës për trashëgimi dhe krijimtari kulturore i Luginës së Preshevës me seli në Preshevë

P  R O  G  R  A  M  I

Konferenca shkencore me temë: “STUDIUES TË HUAJ PËR SHQIPTARËT E  LUGINËS SË PRESHEVËS DHE VISEVE TË TJERA SHQIPTARE” 

Konferencën shkencore e financon: MINISTRIA E KULTURËS DHE TURIZMIT E REPUBLIKËS SË KOSOVËS 

E premte, më 23 tetor 2026: Pritja dhe akomodimi i studiuesve dhe mysafirëve nga viset e largëta shqiptare. 

Koha dhe vendi i mbajtjes: e shtunë dhe e diel, më 24 dhe 25 tetor 2026 / Samolicë, hotel-restoranti “Bici”, në xhadenë e vjetër Preshevë-Bujanovc apo Bujanovc-Preshevë / 

Fillimi i punimeve të Konferencës shkencore: E shtunë, më 24 tetor 2026, në orën 11,00 

Vendi i mbajtjes: Salla e Konferencave në restorantin “BICI” 

Drejtues të seancës solemne:

Akademik Adem Bunguri, prof. dr. Agron Xhagolli, prof. dr. Drita Halimi Statovci, prof. dr. Isak Shema, prof. dr. Izaim Murtezani, dr. sc. Shpëtim Memishi dhe Xhemaledin Salihu, profesor 

Seanca solemne: Konferencën shkencore e hap dr. sc. Shpëtim Memishi, kryetar i Kuvendit të SHTKK-së

Fjalën e rastit e mban z. Xhemaledin Salihu, kryetar i  SHTKK-së

Përshëndetjet:

Ndarja e shpërblimeve: Mirënjohje për kontributin financiar: Ministria e Kulturës dhe Turizmit e Republikës së Kosovës, e tjerë

SEANCA E PARË: 11.30 – 13,00

Drejtues të seancës: Akademik Adem Bunguri, Akademik Hamit Kaba, prof. dr. Vebi Bexheti

1. Akad. Adem BUNGURI, C. PRASCHNIKER DHE A. SHOBER-ZBULUES TË DISA MONUMENTEVE PREHISTORIKE, ANTIKE DHE MESJETARE NË SHQIPËRI GJATË LUFTËS I BOTËRORE
2. Muhamet BELA, RËNDËSIA E KËRKIMEVE ARKEOLOGJIKE TË STUDIUESIT AUSTRIAK DR. BUDAJ ARPAD NË TREVËN E HASIT TË REPUBLIKËS SË SHQIPËRISË
3. Zana HOXHA, KONTRIBUTI I ARTHUR EVANS NË STUDIMIN E LOKALITETEVE PALEOKRISTIANE NË KOSOVË
4. Eduard SINAJ, EUGENE N. BORZA DHE VLERËSIMI I MOZAIKËVE SHQIPTARË NGA STUDIUESIT E HUAJ
5. Akademik Hamit KABA, PETER PRIFTI, I PËRKUSHTUAR PËR KOSOVËN DHE ÇËSHTJEN SHQIPTARE
6. Prof. dr. Bajram XHAFA, GEORGE FRED WILLIAMS – MBROJTËS I ÇËSHTJES SHQIPTARE NË FILLIM TË SHEK. XX
7. Prof. dr. Vebi BEXHETI, SHQIPTARËT E UKRAINËS, HISTORIA DHE TRASHËGIMIA E TYRE KULTURORE NË STUDIMET E ALEKSANDËR NOVIKUT 

15 minuta kafe pushim 

SEANCA E DYTË: 13.15 – 14,30 

Drejtues të seancës: Prof. dr. Bajram Xhafa, dr. sc. Besim Morina, prof. dr. Minir Ademi 

1. Dr. Sc. Besim MORINA, DY VEPRA ME RËNDËSI TE VEÇANTË PËR HISTORIOGRAFINË SHQIPTARE TË STUDIUESIT PETER BART
2. Prof. dr. Minir ADEMI, PIKËPAMJET E JAMES PETTIFER RRETH LUFTËS SË FUNDIT NË KOSOVË (1997-1998)
3. Xhelal ZEJNELI, SHQIPTARËT NË STUDIMET GJERMANE
4. Murat AJVAZI, PËRSHTYPJET E UDHËTIMIT TË KARL OESTREICH NË VILAJETIN E KOSOVËS GJATË VITIT 1898
5. MA Hashim BAFTIARI, HEINRICH AUGUST RUDOLF GRISEBACH NËPËR VISET SHQIPTARE
6. Rahim AZEMI, MILAN SHUFLAJ DHE SHQIPTARËT, KONTRIBUTI I TIJ NË NDRIÇIMIN E HISTORISË MESJETARE SHQIPTARE
7. Msc. Zymer CAKOLLI, MBROJTËS TË EVROPËS DHE TË HARMONISË: EPOKA E SKËNDERBEUT DHE TOLERANCA FETARE SIPAS EDWIN JACQUES
8. Xhafer CAKOLLI, VEPRIMTARIA DHE NDIKIMI I MADELEINE ALBRIGHT NË KOSOVË 

DREKA: 14,30 – 16.00 

Shënim:

1. Koha e leximit të kumtesave është e kufizuar në 10 minuta
2. Kohëzgjatja e diskutimit deri në 3 minuta. 

SEANCA E TRETË: 16.00 – 17. 30  

Drejtues të seancës: Prof. dr. Xhemaludin Idrizi, dr. Etleva Domi, prof. dr. Mustafa Ibrahimi 

1. Dr. Etleva DOMI, GJURMË FRANCEZE NË ALBANOLOGJI
2. Prof. dr. Ismet OSMANI, PIKËPAMJET E PETAR SKOKUT MBI GJUHËN SHQIPE
3. Prof. dr. Xhemaludin IDRIZI, REGJISTRIMI DHE INTERPRETIMI I DISA TOPONMEVE TË RAJONIT TË SHKUPIT NË VEPRËN E PETAR SKOKUT
4. Dr. Idaete SINANI, PETAR SKOK – NJË VËSHTRIM GJUHËSOR MBI TË FOLMEN E SHQIPTARËVE TË LUGINËS SË SHKUPIT
5. Prof. dr. Mustafa IBRAHIMI, ALBANOLOGËT E HUAJ NË PULLAT POSTARE SHQIPTARE FOREIGN ALBANOLOGISTS ON ALBANIAN POSTAGE STAMPS
6. Dr. Vilma PROKO, MAXIMILIAN LAMBERTZ DHE SHQIPTARËT, KONTRIBUTI NË STUDIMIN E GJUHËS SHQIPE, FOLKLORIT DHE BOTËS ARBËRESHE
7. Dr. Gani S. PLLANA, AKADEMIKJA ZUZANA FINGER-ERUDITE, POLIGLOTE DHE KONTRIBUESE NË AFIRMIMIN E GJUHËS SHQIPE DHE GJERMANE NË EUROPË
8. Dr. Shejnaze AJDINI-MURTEZI, NJËSITË FRAZEOLOGJIKE NË FJALORIN SHQIP- FRËNGJISHT TË AUGUSTE DOZONIT (1879): TRAJTIMI LEKSIKOGRAFIK DHE EKUIVALENCA PËRKTHIMORE
9. Prof. Nexhmije MEHMETAJ, PROF. DR. BASIL SCHADER NË KONTEKSTIN E ALBANOLOGJISË BASHKËKOHORE EVROPIANE, KONTRIBUTI NË SOCIOLINGUISTIKËN E DIASPORËS DHE NË DIDAKTIKËN E GJUHËS SHQIPE 

Pushim për kafe: 15 minuta 

SEANCA E KATËRT: 17.45 – 19.30 

Drejtues të seancës: Prof. dr. Agron Xhagolli, prof. dr. Drita Halimi Statovci, dr. Vlorë Fetaj – Berisha 

1. Prof. dr. Agron XHAGOLLI, KËNGËT E KRESHNIKËVE TE SHQIPTARËT NË SHQYRTIMIN E AGNIJA DESNICKAJAS
2. Prof. dr. Izaim MURTEZANI, VROJTIMET ETNOGRAFIKE TË MILENKO FILIPOVIÇIT NË DISA FSHATRA SHQIPTARE TË LUGINËS SË SHKUPIT
3. Dr. Rini USEINI, PIKËPAMJET DHE PËRSHKRIMET ETNOGRAFIKE TË AUTORËVE MAQEDONAS PËR SHQIPTARËT
4. Dr. Vlorë FETAJ – BERISHA, RITET E CIKLIT JETËSOR NË SHQIPËRINË E VERIUT SIPAS DOKUMENTIMIT TË FRANZ NOPCSËS
5. Prof. asoc. dr. Rovena VATA MIKELI, KULTET DHE ETNOKULTURA SHQIPTARE, NË SYRIN DHE KËNDVËSHTRIMIN E STUDIUESVE TË HUAJ
6. Doc. Dr. Bekim RAMADANI, KONTRIBUTI I JANE C. SUGARMAN NË STUDIMIN E MUZIKËS TRADICIONALE SHQIPTARE
7. Dr. Shefqet DINAJ, VAJTIMI SHQIPTAR NË STUDIMET E AUTORËVE TË HUAJ: DOKUMENTIMI, INTERPRETIMI DHE VLERAT E TIJ ETNOKULTURORE
8. Dr. Laura PAPRANIKU BEJTULLAU, ISHTVAN SHYC NJË MIK ME BESË I SHQIPES DHE SHQIPTARËVE 

DARKA: 19,00 – 20,30 

Mbrëmje muzikore, poetike, recituese: 20,30 – 23,30 

E DIEL: 25 tetor 2026 

Ekspozita me fotografi të trashëgimisë kulturore-aktivitete të SHTKK-së 

SEANCA E PESTË: 9,00 – 10,15 

Drejtues të seancës: Prof. dr. Isak Shema, Dr. Vilma Proko, Sevdail Hyseni, profesor 

1. Msc. Ariana DINAJ, STUDIMET E AUTORËVE TË HUAJ MBI MITOLOGJINË SHQIPTARE: KONTRIBUTET, QASJET DHE NDIKIMI NË ALBANOLOGJI
2. Prof. Asoc. Berina KOKONA, FRANZ NOPCSA DHE VESHJA TRADICIONALE SHQIPTARE NË STUDIMET E TË HUAJVE
3. Mr. sc. Endrit SYLAJ, EDITH DURHAM DHE INTERPRETIMI I TRASHËGIMISË MESJETARE SHQIPTARE NË DISKURSIN EVROPIAN NË FILLIMIT TË SHEKULLIT XX
4. Mrs. Arjeta MIFTARI GASHI, UDHËTIMI I EDITH DURHAM NË TROJET SHQIPTARE DHE RËNDËSIA E TIJ PËR NJOHJEN E KULTURËS DHE IDENTITETIT SHQIPTAR
5. Arlinda VELIU-SADIKU, EDITH DURHAM NË ANTROPOLOGJINË KULTURORE TË SHQIPTARËVE
6. Sevdail HYSENI, LUGINA E PRESHEVËS SI VAZHDIMËSI E KODIT KULTUROR SHQIPTAR NË DRITËN E VËZHGIMEVE TË EDITH DURHAM-IT
7. Mr. sc. Refik HASANI, KONTRIBUTI NË ÇËSHTJEN SHQIPTARE, NGA STUDIUESJA BRITANIKE MARY EDITH DURHAM (1863-1944), SIPAS PASQYRIMIT NË LIBRIN “SHQIPËRIA DHE SHQIPTARËT
8. Msc. Klajdi LULOLLARI, QARKU I KORÇËS NË VEPRAT E UDHËTARËVE DHE STUDIUESVE TË HUAJ: NGA SHEKULLI XIX DERI NË VITIN 1920 

SEANCA E GJASHTË: 10,15-11,30 

Drejtues të seancës: Dr. sc. Shpëtim Memishi, prof. asoc. dr. Rovena Vata Mikeli,  mr. sc. Arsim Halili

1. Xhemaledin SALIHU, POLEMIKË DHE VËSHTRIM KRITIK NDAJ AUTORËVE SERBË-VËLLEZËRVE PETROVIQ PËR LIBRAT MBI PRESHEVËN SHQIPTARE
2. Dr. Sc. Shpëtim MEMISHI, SHQIPTARËT E LUGINËS SË PRESHEVËS NË VËSHTRIMIN E STUDIUESVE ULF BRUNNBAUER DHE WOUTER TORBEYNS
3. Limon KADRIU, LUGINA E PRESHEVËS NË KËNDVËSHTRIMIN E GEERT-HINRICH AHRENS
4. Dr. (kand.) Ardian RAMADANI, VËSHTRIME FRANCEZE PËR FIGURËN DHE VEPRËN E ISMAIL KADARESË
5. Mr. sc Arsim HALILI, KONTRIBUTI I  MAXIMILLIAN LAMBERTZIT   PËR LETËRSINË SHQIPE
6. Mr. Flora PECI, LORD BYRON DHE SHQIPTARËT NË VEPRËN “ÇAJLD HAROLD”
7. Sejhane MEHMETI, VLERËSIMI KRITIK FRANKOFON PËR KRIJIMTARINË LETRARE TË NERIMANE KAMBERIT
8. 6. Ardian PEPA, VLERËSIMI I FIGURËS SË SHQIPËRISË DHE SKËNDERBEUT NË ARTIN E SKULPTORIT KROAT IVAN MESHTROVIQ
9. Ergys KRISEKO, PËRFAQËSIMI I SHQIPËRISË NË FOTOGRAFINË DOKUMENTARE TË BRUNO BARBEY: ANALIZË ESTETIKE DHE KULTURORE 

Diskutime: 30 minuta 

Fjala përmbyllëse (çështje dhe probleme lidhur me Konferencën shkencore dhe botimin e librit): Prof. dr. Agron Xhagolli 

II.

Salla e  Konferencave: 12,30-13,30 

Promovimi i librit: “Personalitete dhe figura me vlera shkencore dhe kulturore shqiptare nga Lugina e Preshevës dhe vise të tjera shqiptare” 

Drejtues të promovimit:  Prof. dr. Drita Halimi Statovci, prof. dr. Agron Xhagolli, prof. dr. Izaim Murtezani 

Referues: Prof. dr. Drita Halimi Statovci, prof. dr. Agron Xhagolli dhe prof. dr. Izaim Murtezani 

Moderator: Xhemaledin Salihu, profesor 

Diskutime: 30 minuta 

DREKA: 14,00 – 15,30 

Bordi për organizimin e Konferencës:

Prof. dr. Drita Halimi-Statovci, etnologe

Prof. dr. Agron Xhagolli, kulturë popullore /folklorist/

Akad. Adem Bunguri, arkeolog

Prof. dr. Isak Shema, letërsi

Prof. dr. Izaim Murtezani, folklorist dhe etnolog

Dr. sc. Shpëtim Memishi, ekonomi

Xhemaledin Salihu, profesor, studiues 

Këshilli organizativ: Këshilli drejtues i SHTKK-së 

Preshevë, më 1 tetor 2026