Pamje pas djegies së Kuranit në Suedi dhe protestat e myslimanëve të botës atje.
Basri Beka, Prishtinë
____
Rasti i ashtuquajtur “djegie e Kuranit” në Çabrat të Gjakovës ngre më shumë dyshime sesa sqaron fakte. Së pari, faktikisht nuk ka djegie të dokumentuar, por një libër fetar i dëmtuar, pa autor të identifikuar, pa motiv të provuar dhe pa asnjë provë që dëmtimi është bërë për të përçuar urrejtje apo përçarje fetare.
Vetë hapja e rastit nga Policia e Kosovës dhe njoftimi i Prokurorisë Speciale për një veprim të tillë përbën një absurditet juridik. Sipas Kushtetutës së Republikës së Kosovës dhe legjislacionit penal në fuqi, blasfemia nuk ekziston si vepër penale. Djegia apo dëmtimi i një libri fetar, sado i shëmtuar apo provokues të jetë si akt, nuk përbën krim, përveç nëse lidhet drejtpërdrejt me thirrje për dhunë, urrejtje të organizuar apo rrezikim real të rendit kushtetues. Në këtë rast, asnjë nga këto elemente nuk është i pranishëm.
Reagimi i ashpër dhe thellësisht propagandistik i BIK-ut dhe i kryetarit të saj, Naim Tërnava, nuk ndihmon zbardhjen e së vërtetës, por përkundrazi e politizon dhe e instrumentalizon ngjarjen. Deklaratat për “mision kriminal”, “ideologë”, “mentorë”, “projekte antishqiptare” dhe thirrjet për ndjekje penale të atyre që fshehen pas “fjalës së lirë” janë të rrezikshme, sepse synojnë ta shndërrojnë një shoqëri laike në një shoqëri ku ndjeshmëria fetare kërkon trajtim penal.
Njeriu nuk dënohet se e kall Kuranin, Biblen apo Talmudin apo ndonjë libër tjetër të vjetër nga religjionet e botës…Duhet të ndjejmë dhimbje dhe pikëllim të përjetshëm nga kallja e Bibliotekës së Aleksandrisë, apo nga tentimet e pandalshme për t’i asimiluar kombet, sikurse kombin shqiptar, me ndonjë religjion për interesat e huaja gjeostrategjike. Personi që shihet në foto e shumë të tjerë, e kanë kallur e vazhdojnë ta kallin Kuranin në mbarë Skandinavinë apo gjetiu.
***
Këtu qëndron problemi real: jo libri i dëmtuar, por tentativa për ta futur Kosovën në një logjikë teokratike, ku institucionet e sigurisë dhe drejtësisë reagojnë sipas presionit të grupeve të interesit fetar, e jo sipas ligjit. Shqetësuese është lajthitja e organeve të ndjekjes, të cilat hapin raste dhe mobilizojnë Prokurorinë Speciale për çështje që nuk përmbushin as kriteret minimale të veprës penale.
Kosova është shtet i lirë, laik dhe demokratik. Blasfemia nuk është krim. Ndjenja fetare nuk është standard penal. Liria e shprehjes, edhe kur është e pakëndshme, mbrohet nga Kushtetuta. Çdo tentativë për ta kriminalizuar atë është hap drejt censurës, frikësimit dhe deformimit të rendit kushtetues.
Nëse ky rast shërben për diçka, ai duhet të shërbejë si alarm institucional: ose Kosova mbetet shtet ligjor dhe laik, ose lejon që presioni fetar të diktojë rendin juridik. Mes këtyre dy rrugëve nuk ka zonë gri.
____
lexova shkrimin e juaj mbi djegëjen e Kur’anit në Gjakovë dhe më bëri pështypje…
Ky shkrim me rikthej kujtesën në shumë vite te kaluara, për një të ngjarë në ndodhur në fshatin Smolicë (Gjakovë),. kur Ditën e Bajramit, kur kanë shkua muslimanet me falë Bajramin, në derën e Xhamisë e kanë gjetur një derr te prerë, të përgjakur dhe muret e xhamisë të përgjakur me gjak derri. Imami i Xhamisë, njeri i mënçur, iu thotë “xhematit”: – Hajdeni burra ta falim Bajramin në oborr të xhamisë, se këte nuk e kemi nga vëllezërit katolikë, por kurthë përçarëse nga serbët!
Nuk po e zgjas më tepër, por po thëm edhe këtë:
Respekto fénë tënde, por mos urrej féné e tjetrit!…
IMH