Presidenca nuk është harresë historike

Nga Sak Muji, Rugovë

(smuji’26)

Kosova nuk është projekt diplomatik i tavolinave ndërkombëtare. Kosova është rezultat i gjakut, sakrificës dhe qëndresës së një populli.

Prandaj, kur dikush shpall publikisht: “Dua të bëhem President”, qytetarët kanë jo vetëm të drejtë, por detyrim moral të pyesin.

Prof. Dr. Arsim Bajrami ka dalë me thirrje për unitet politik konsensual për zgjedhjen e Presidentit. Ai flet për stabilitet institucional, për maturi shtetërore dhe për përgjegjësi kushtetuese. Por Presidenca nuk është vetëm stabilitet procedural. Është përfaqësim moral i historisë së shtetit.

Gjatë viteve të dialogut Kosovë–Serbi, në periudhën kur ai ishte pjesë e strukturave shtetërore, u arritën mbi 30 marrëveshje. Ato u prezantuan si hapa drejt normalizimit, si zgjidhje teknike, si domosdoshmëri diplomatike. Megjithatë, një fakt mbetet i pamohueshëm: Në këto marrëveshje nuk u artikulua qartë dimensioni i drejtësisë historike për krimet e kryera në Kosovë. Kjo nuk është shpifje. Është realitet i lexueshëm në tekstet e publikuara.

Pyetja është: a mjafton kjo për një kandidat për President?

Një President nuk është negociator teknik. Nuk është administrator institucional. Ai është simbol i dinjitetit kombëtar. Nëse dialogu u reduktua në formulime teknike dhe la jashtë dimensionin moral të historisë sonë, atëherë sot kërkohet reflektim — jo heshtje.

Unë nuk po akuzoj askënd për vepra penale. Po kërkoj përgjegjësi politike dhe qartësi publike. Sepse Presidenca nuk është shpërblim për karrierë. Është provë e ndërgjegjes shtetërore.

Prandaj parashtroj publikisht këto pyetje: – A ka qenë dialogu i asaj kohe i plotë në aspektin e drejtësisë historike? – A është bërë mjaftueshëm që krimet e luftës të mbeten pjesë e pandashme e diskursit shtetëror?

– A do të jetë Presidenca e ardhshme zë i qartë i kësaj të vërtete në çdo forum ndërkombëtar? Kosova nuk ka nevojë për President që kërkon vetëm konsensus mes partive. Ka nevojë për President që kërkon konsensus me historinë. Uniteti politik pa drejtësi historike është kompromis i përkohshëm.

Dinjiteti shtetëror është i përhershëm. Nëse synohet posti më i lartë i shtetit, atëherë transparenca dhe reflektimi janë minimumi që u detyrohet qytetarëve. Sepse Presidenca nuk është harresë historike. Është kujtesë institucionale.