Nga Rrezart Kalaja
Lexova publikimin e portalit “Zëri i Vushtrrisë”, ku paralajmërohet se më 18 gusht, nga ora 08:30, do të ketë protestë dhe “bllokim të të gjitha rrugëve” në Dumnicë dhe Samadrexhë kundër ndërtimit të Kishës së re Katolike Shqiptare në Zogaj të Vushtrrisë.
Lexova gjithashtu se nisma lidhet me një organizatë të cilës i vihet etiketa tepër e rëndë “ekstremiste”, ndërsa projektit të Kishës i atribuohen “motive politike dhe ideologjike”.
Atëherë po përgjigjem drejtpërdrejt:
Kush po e kërcënon këtu lirinë e kujt?
Familja që ka vënë tokën e vet në dispozicion për ndërtimin e një kishe?
Njerëzit që dëshirojnë të marrin pjesë paqësisht në një manifestim?
Apo ata që paralajmërojnë bllokimin e rrugëve për t’i penguar?
Kjo është pyetja që duhet t’ia bëjë vetes çdo qytetar para se të rreshtohet në njërën apo tjetrën anë.
“ORGANIZATË EKSTREMISTE” – KU ËSHTË PROVA?
Ky është një nga formulimet më serioze të publikimit.
Nëse “Zëri i Vushtrrisë” po citon organizatorët e protestës, atëherë duhet ta thotë qartë:
“Sipas organizatorëve të protestës…”
Nëse, përkundrazi, portali po e paraqet vetë si fakt cilësimin “organizatë ekstremiste”, atëherë pyetja ime është fare e thjeshtë:
Cili institucion i Republikës së Kosovës e ka shpallur të tillë?
Ku është vendimi?
Ku është dokumenti?
Ku janë provat?
Një akuzë kaq e rëndë nuk mund të shndërrohet në fakt vetëm sepse është vendosur në një publikim.
Gazetaria duhet të bëjë dallimin ndërmjet pretendimit të një pale dhe faktit të verifikuar.
“NUK KA KATOLIKË” – EDHE SIKUR TË ISHTE VETËM NJË, AI KA TË DREJTA
Një nga argumentet që është përdorur kundër kësaj nisme është se aty nuk ka komunitet katolik.
Dhe?
Që kur liria fetare përcaktohet me numër?
Edhe sikur sot në atë vend të ishte vetëm një shqiptar katolik, ai ka të njëjtin dinjitet dhe të njëjtat të drejta themelore si një mijë të tjerë.
Por ekziston edhe një e vërtetë tjetër:
Besimi nuk është pronë e trashëguar që njeriu nuk mund ta ndryshojë.
Një shqiptar që sot deklarohet mysliman ka të drejtë që nesër të deklarohet katolik.
Një katolik mund të bëhet mysliman.
Një tjetër mund të jetë bektashi, ateist apo të mos i përkasë asnjë besimi.
Ndërgjegjja e njeriut nuk është pronë e turmës.
Prandaj argumenti “nuk ka katolikë”, kur përdoret për t’ia mohuar dikujt të drejtën për një kishë, është thellësisht problematik në një shoqëri demokratike.
“BLLOKIM I TË GJITHA RRUGËVE” – KËTU DUHET TË FLASË LIGJI
Në publikim shkruhet se protesta do të shoqërohet me “bllokimin e të gjitha rrugëve”.
Protestoni.
Është e drejta juaj.
Mbani pankarta.
Flisni.
Kundërshtoni.
Por qytetari tjetër ka gjithashtu të drejtë të lëvizë dhe të marrë pjesë në një manifestim paqësor.
E drejta juaj për protestë nuk e zhduk automatikisht të drejtën e tjetrit për lëvizje, tubim dhe besim.
Prandaj institucionet e Kosovës duhet të garantojnë rendin dhe të drejtat e të gjithëve, sipas ligjit.
As provokime.
As dhunë.
As hakmarrje.
“MOTIVE POLITIKE DHE IDEOLOGJIKE” – ATËHERË SILLNI PROVAT
Në publikim thuhet gjithashtu se projekti ka “motive politike dhe ideologjike”.
Përsëri:
Cilat motive?
Kush i ka dokumentuar?
Ku janë provat?
Familja Musa ka shprehur vullnetin e vet për pronën e saj dhe për mbështetjen e ndërtimit të Kishës.
A është tashmë “ideologji” që një familje shqiptare të dëshirojë një kishë?
A është “politikë” që një shqiptar të zgjedhë apo të ndryshojë bindjen e tij fetare?
Nëse ka shkelje ligjore, sillni dokumentet.
Nëse ka problem pronësor, sillni dokumentet e pronësisë.
Nëse ka problem me procedurat e ndërtimit, le të flasin institucionet kompetente.
Por mos e zëvendësoni provën me etiketën.
PROBLEMI NUK ËSHTË MYSLIMANI – PROBLEMI ËSHTË IMPONIMI DHE ISLAMIZMI POLITIK
Dua ta them pa ekuivok:
Nuk jam kundër shqiptarit mysliman.
Ai është pjesë e pandashme e kombit shqiptar dhe ka të drejtë të plotë ta praktikojë besimin e vet.
Por kundërshtoj fuqishëm çdo formë të islamizmit politik që përpiqet ta përdorë fenë për t’ia përcaktuar shqiptarit tjetër identitetin, bindjen dhe zgjedhjen shpirtërore.
Do të kundërshtoja njësoj çdo ekstremizëm katolik, ortodoks apo të çfarëdo besimi tjetër që do të tentonte të njëjtën gjë.
Sepse problemi nuk është emri i fesë.
Problemi është imponimi.
Në momentin kur i thua tjetrit:
“Ti nuk mund të kesh kishë këtu”,
“Ti nuk mund ta ndryshosh besimin”,
“Ti duhet të besosh atë që beson shumica”,
atëherë nuk po mbron më vetëm besimin tënd.
Po pretendon pushtet mbi ndërgjegjen e tjetrit.
Dhe pikërisht aty duhet të reagojë shoqëria demokratike.
FAMILJA MUSA NUK KA NEVOJË PËR LEJE PËR NDËRGJEGJEN E SAJ
Familja Musa e ka bërë publik qëndrimin e vet.
Ka vënë tokën në dispozicion.
Ka dalë me emër.
Ka marrë përgjegjësi publike për vendimin e saj.
Kjo familje nuk po kërkon t’ia mbyllë askujt xhaminë.
Nuk po kërkon t’ia ndalojë askujt Islamin.
Nuk po shkon te dera e askujt për ta detyruar të bëhet katolik.
Atëherë përse dikush duhet të ketë të drejtë t’i thotë familjes Musa:
“Ti nuk mund ta bësh këtë zgjedhje”?
Kjo familje e lidh historinë e saj me atdheun, sakrificën dhe ruajtjen e identitetit shqiptar. Pikërisht për këtë arsye duhet respektuar edhe kur zgjedhja e saj nuk përputhet me bindjen fetare të dikujt tjetër.
Liria nuk provohet kur pajtohemi.
Liria provohet kur nuk pajtohemi dhe përsëri ia respektojmë të drejtën tjetrit.
MOS E KTHENI 18 GUSHTIN NË NJË PROVË FORCE
Më 18 gusht, njerëzit duhet të kenë të drejtë të protestojnë paqësisht.
Po atë ditë, njerëzit duhet të kenë të drejtë të shkojnë paqësisht në Zogaj.
Asnjëra palë nuk duhet të provokojë tjetrën.
Asnjëra palë nuk duhet të përdorë dhunë.
Por askush nuk duhet të mendojë se duke mbledhur një grup njerëzish fiton të drejtën të vendosë mbi bindjen fetare të tjetrit.
Portalit “Zëri i Vushtrrisë” i them gjithashtu:
Bëjeni dallimin ndërmjet lajmit dhe akuzës.
Bëjeni dallimin ndërmjet pretendimit dhe faktit.
Dëgjojeni edhe palën tjetër.
Një portal lokal nuk duhet të bëhet amplifikues i tensionit.
Duhet të jetë vend ku faktet kontrollohen dhe ku palëve u jepet mundësia të flasin.
18 GUSHTI NUK ËSHTË REFERENDUM PËR FENË E FAMILJES MUSA
Kjo duhet thënë përfundimisht:
18 gushti nuk është referendum për fenë e familjes Musa dhe as votim nëse lejohet apo jo një kishë.
Në një demokraci, të drejtat themelore të njeriut nuk hidhen në votim sipas dëshirës së shumicës.
Ato garantohen me ligj.
Prandaj, atyre që kundërshtojnë Kishën ua them:
Nëse keni argument juridik – sillni ligjin.
Nëse keni argument pronësor – sillni dokumentin.
Nëse keni argument historik – sillni dëshminë.
Nëse pretendoni ekstremizëm – sillni vendimin.
Por mos kërkoni që shqiptari të marrë lejen tuaj për ndërgjegjen e vet.
Xhamia është e lirë.
Kisha është e lirë.
Myslimani është i lirë.
Katoliku është i lirë.
Edhe shqiptari që nesër ndryshon besimin është i lirë.
Kjo quhet liri.
Dhe pikërisht këtë liri duhet ta mbrojmë më 18 gusht në Zogaj të Vushtrrisë – me fjalë, me argument, me ligj dhe mbi të gjitha pa dhunë dhe pa urrejtje ndërmjet shqiptarëve.
Rrezart Kalaja
15 gusht 2026
