* Zgjedhjet nuk janë vetëm fushatë, janë çelsi për mbrojtjen e shtetit
Në prag të zgjedhjeve, Kosova nuk po zgjedh mes programeve ekonomike apo sloganeve partiake. Ajo po zgjedh mes shtetit dhe nënshtrimit. Sepse përballë saj nuk është një kundërshtar abstrakt, por një arkitekturë konkrete destabilizimi e udhëhequr nga Aleksandar Vuçiq, e zbatuar në terren nga Milan Radoiçiq dhe e maskuar politikisht përmes Listës Serbe.
Serbia e Vuçiqit nuk e ka pranuar dhe nuk e pranon pavarësinë e Kosovës. Kjo nuk është thjesht qëndrim diplomatik; është projekt aktiv politik dhe i sigurisë. Për më shumë se një dekadë, Vuçiq ka investuar drejtpërdrejt në veriun e Kosovës duke e shndërruar atë në zonë të kontrolluar nga struktura paralele, kontrabandë, grupe të armatosura dhe frikësim politik të serbëve lokalë.
Figura kyçe e këtij projekti ka qenë Milan Radoiçiq, ish-nënkryetar i Listës Serbe, njeriu që për vite me radhë është identifikuar nga institucionet e Kosovës dhe nga burime perëndimore si bos i krimit të organizuar në veri. Radoiçiq nuk ishte “individ i izoluar”. Ai ishte produkt politik i Listës Serbe dhe i mbrojtur hapur nga Beogradi.
Kulmi i kësaj strategjie ishte sulmi terrorist i Banjskës në shtator 2023, ku një grup i armatosur rëndë sulmoi Policinë e Kosovës, duke vrarë rreshterin Afrim Bunjaku. Pas këtij akti terrorist, Milan Radoiçiq e pranoi publikisht përgjegjësinë për organizimin e sulmit — dhe megjithatë, Serbia refuzoi ta ekstradojë dhe vazhdoi ta trajtojë si “patriot”. Ky është definicioni i sponsorizimit shtetëror të terrorizmit.
Lista Serbe, në këtë kontekst, nuk mund të trajtohet si parti politike normale. Ajo ka bojkotuar institucionet e Kosovës sa herë që Beogradi e ka kërkuar, ka kërcënuar dhe shantazhuar serbët që tentonin të integroheshin në sistemin kosovar, dhe ka shërbyer si mburojë politike për njerëz si Radoiçiqi. Kjo është arsyeja pse Lista Serbe është problem sigurie, jo alternativë demokratike.
Barrikadat në veri në vitet 2021–2022, sulmet ndaj KFOR-it në Zveçan në maj 2023 dhe tentativa për të krijuar kaos të përhershëm institucional nuk ishin spontane. Ato ishin të koordinuara, të financuara dhe të drejtuara nga Beogradi. Çdo pretendim se këto ishin “reagime qytetare” është gënjeshtër politike.
Hapat e qeverisë Kurti për mbylljen e strukturave ilegale, vendosjen e rendit dhe ligjit dhe përballjen me Listën Serbe nuk ishin provokime. Ato ishin vonesa të tejzgjatura shtetërore që më në fund u korrigjuan. Serbia reagoi ashpër sepse për herë të parë humbi kontrollin e drejtpërdrejtë mbi veriun.
Nga këndvështrimi amerikan dhe i NATO-s, Serbia e Vuçiqit përbën sot një aktor destabilizues me lidhje të hapura me Rusinë. Refuzimi për t’u rreshtuar me sanksionet ndaj Moskës dhe tolerimi i grupeve të armatosura në Kosovë e vendosin Beogradin në anën e gabuar të historisë evropiane.
Në këtë realitet, zgjedhjet në Kosovë janë referendum për qasjen ndaj Serbisë. Një rikthim i PDK–LDK–AAK do të nënkuptonte rikthim të dialogut pa kushte, rehabilitim të Listës Serbe dhe relativizim të rasteve si Banjska. Kjo do të ishte fitore strategjike për Vuçiqin dhe humbje për shtetin e Kosovës.
Kritikat ndaj qeverisë Kurti janë të nevojshme, veçanërisht për koordinimin diplomatik me SHBA-të. Por një fakt nuk mund të mohohet: kjo është qeveria e parë që e quajti terrorizmin me emër, që i vuri gishtin Beogradit dhe që refuzoi ta trajtojë Listën Serbe si partner normal.
Zgjedhja është e qartë: shtet që përballet me Vuçiqin dhe instrumentet e tij, apo kthim në një model ku krimi, frika dhe kompromisi i dëmshëm quhen “stabilitet”.
Kjo nuk është fushatë.
Kjo është mbrojtje e shtetit.
