Nga Abedin Sutaj, Vjenë
_____
Deklarimet për kundërshtit e ndertimit te xhamive në Kosovë dhe reagimet e përjargjet e Kim Mehmetit, janë ligjerume dhe qendërime kundër Kosovës. Këto ligjerime dhe qendërime, legjitimojnë, e favorizojnë ndikimet ehuaja (p.sh., orientime fetare ose politike turke), në dëm të interesit kombëtar shqiptar në Maqedoni dhe më gjerë.
Përçan komunitetin shqiptar, duke krijuar dallime artificiale mes “elitave perëndimore” dhe shqiptarëve që ruajnë traditën dhe identitetin e tyre.
Retorika e tij anti-Kosovë nuk është thjesht një opinion personal; ajo shërben si instrument i propagandës fetare dhe ideologjike, duke i dhënë hapësirë agjendave që synojnë turqizimin dhe islamizimin e identitetit shqiptar në Maqedoni, në vend që të promovojnë vetëdijen kombëtare dhe forcimin e gjuhës dhe kulturës.
Në këtë kontekst, çdo ligjërim që paraqet Kosovën dhe gjuhën e saj si inferiorë ose të pabazuar shkencërisht është antishkencor dhe ofendues, duke cenuar trashëgiminë historike dhe kulturore të shqiptarëve. Për më tepër, kjo retorikë delegjitimon rezistencën kulturore dhe gjuhësore të shqiptarëve në Kosovë, duke u shndërruar në mjet për të imponuar orientime të huaja mbi boshtin kombëtar shqiptar.
Kim Mehmeti, duke pretenduar të jetë një intelektual që përfaqëson interesin e shqiptarëve në Maqedoninë e Veriut, shpesh përpiqet të luajë rolin e Noam Chomsky-t të shqiptarëve: një zë kritik, analitik dhe i pavarur intelektualisht. Megjithatë, analiza e veprimtarisë dhe deklaratave të tij tregon se shumë nga ligjërimet e tij nuk shërbejnë si kritika neutrale ose akademike, por janë të orientuara më shumë drejt promovimit të agjendave proislame dhe proturke. Në vend që të kontribuojë në forcimin e vetëdijes kombëtare, mbrojtjen e gjuhës dhe kulturës, dhe interpretimin kritik të realitetit politik, Mehmeti shpesh vepron si zëdhënës i një diskursi të përzgjedhur ideologjik, duke relativizuar rëndësinë e identitetit shqiptar dhe të hapësirës së Kosovës në historinë dhe gjuhësinë shqiptare.
Në këtë kuptim, përpjekja për t’u paraqitur si “kritik i pavarur” bie ndesh me standardet e kritikës akademike dhe me kërkesën për neutralitet intelektual. Ligjërimi që favorizon identitete fetare dhe orientime të huaja mbi bazën e përkatësisë kombëtare nuk është analizë, por instrument përçarës dhe delegjitimizues brenda komunitetit shqiptar në Maqedoni.
Kam gjetur një citat konkret të Kim Mehmetit ku ai shpreh qëndrime kritike ndaj atyre që ai i quan “properëndimorë” dhe mbron në mënyrë implicite idetë pro islame, duke i kundërvënë Perëndimit dhe argumenteve që lidhen me traditat e bashkësisë islame në kontekst shqiptar:
Në një artikull të botuar nga Gazeta Tema, Mehmeti kërcënon dhe përbuz ata që ai i quan “properëndimorë” në lidhje me kundërshtimin e xhamisë turke në Prishtinë, duke i barazuar me ata që historikisht kanë vepruar kundër komunitetit shqiptar:
“Lexova diku për protestën e dhjetëra shqiptarëve kundër ndërtimit të xhamisë në Prishtinë!
… properëndimorët që turpërohen nga vetvetja… myslimanët që e urrejnë fenë e vet.
Dhe nuk ka përbuzës më të mëdhenj të vetëdijes shqiptare se ata që na mbrojnë nga rreziqet Lindore, duke na barazuar kështu me vetveten: se e ndërrojmë fenë varësisht nga ajo kush sa na paguan!” — citim i atribuueshëm Kim Mehmetit mbi këtë temë.
Ky citat tregon kundërshtimin e tij ndaj perceptimeve “properëndimore” që ai i identifikon me mohim të identitetit fetar (në këtë rast, Islamit) dhe përbuzjen ndaj kritikëve të ndërtimit të xhamisë turke. Ai përdor një gjuhë që e paraqet Perëndimin dhe formimet e tij kulturore si negativë përballë komunitetit islamik, duke i përzier argumentet fetare me ato kulturore dhe identitare. Çfarë tregon ky citat në kontekstin që do ta përdorësh?
• Ai lidhet direkt me temën e rolit të fesë në identitet, duke e kaluar kufirin e një analize neutrale në një koment kulturor ideologjik.
• Në mënyrë indirekte, ai paraqet Perëndimin si një forcë që kundërshton dhe stigmatizon komunitetin islamik, duke krijuar një lloj narrativi antagonistik midis “Lindjes” (sidomos identiteteve muslimane) dhe Perëndimit.
Po — ja një citim konkret dhe i verifikueshëm ku Kim Mehmeti vepron në mënyrë ideologjike kundër atyre që i quan “properëndimorë”, duke mbrojtur ndërtimin e xhamisë turke në Prishtinë dhe duke artikuluar një qëndrim që kundërshton disa elemente të kulturës perëndimore/popullore:
Citati i Kim Mehmetit mbi kundërshtarët e xhamisë turke në Prishtinë:
“Lexova diku për protestën e dhjetëra shqiptarëve kundër ndërtimit të xhamisë në Prishtinë! Kjo është edhe një dëshmi se nuk ka më të neveritshëm se ‘properëndimorët’ që turpërohen nga vetvetja, se myslimanët që e urrejnë fenë e vet…
…Dhe nuk ka përbuzës më të mëdhenj të vetëdijes shqiptare se ata që na mbrojnë nga rreziqet Lindore, duke na barazuar kështu me vetveten: se e ndërrojmë fenë varësisht nga ajo kush sa na paguan!…” (Gazeta Tema)
Ku thote;“përdor termin “properëndimorë” për t’iu kundërvënë atyre që kundërshtojnë ndërtimin e xhamisë,e paraqet kritikën ndaj islameve si mungesë vetëdijeje,dhe lidh kundërshtimin e xhamisë me perceptime negative ndaj identitetit shqiptar të besimit islam. (Kim Mehmeti u turret kundërshtarëve të xhamisë turke në Prishtinë. “Pro-perëndimorët” që kundërshtojnë, nuk ndryshojnë nga ata që na ndërtuan kishën e Milosheviçit – Rajoni). Ai relativizon kritikat ndaj rolit dhe ndikimit të institucioneve fetare, duke i kthyer kundërshtarët e xhamisë në një kategori që ai e quan “properëndimorë”. (Gazeta Tema). Ai shfaq një ndjeshmëri identitare fetare që vendos rolin e Islamit në pozicion mbrojtës të vetëdijes shqiptare, ndërsa percepton kritikët si të nxitur nga vlera perëndimore. (Gazeta Tema).Përdorimi i gjuhës ndërthur identitetin fetar me identitetin kombëtar, duke shfaqur qasje më afër një diskursi ideologjik selektiv, sesa një analizë neutrale akademike. (Gazeta Tema)
Deklarata e Kim Mehmetit në artikullin e tij mbi ndërtimin e xhamisë turke në Prishtinë është një shembull tipik i një diskursi që e përçan kombit shqiptar, duke përdorur fesën si mjet ideologjik për të relativizuar identitetin kombëtar dhe për të favorizuar influencat e huaja. Duke quajtur kundërshtarët e xhamisë “pro-perëndimorë”, ai jo vetëm që në mënyrë selektive idealizon identitetin islam, por edhe falsifikon historinë dhe realitetin socio-politik: krahason protestuesit shqiptarë me ata që kanë ndërtuar kishën e Millosheviçit në Prishtinë, duke krijuar një analogji të papërshtatshme dhe historikisht të rreme.
Ky lloj ligjërimi delegjitimon kritikat shqiptare ndaj influencave të jashtme dhe i paraqet shqiptarët që kërkojnë integrim evropian si “të neveritshëm”, ndërsa promovon një narrativë që vjen drejtpërdrejt nga politika e sponsorizuar turke. Ai përdor etiketime polarizuese dhe retorikë konspiracioniste, duke i ndarë shqiptarët mes “të drejtëve” myslimanë dhe “tradhtarëve properëndimorë”, një përqasje që nuk ka asnjë bazë shkencore dhe është thellësisht antikombëtare, sepse nënvlerëson unitetin kombëtar dhe historinë e bashkësisë shqiptare në hapësirën e Kosovës.
Për më tepër, Mehmeti përdor një logjikë të përkthyer fetare mbi identitetin kombëtar, duke nxjerrë Perëndimin si rrezik dhe duke e idealizuar Turqinë dhe sponsorizimin e saj financiar si një akt shpëtimi për shqiptarët myslimanë. Ky ligjërim shpërfill rolin e Kosovës si vatër historike dhe gjuhësore e shqiptarëve, duke minimizuar përpjekjet shekullore të këtij territori për të ruajtur identitetin, gjuhën dhe kulturën, dhe duke i shndërruar shqiptarët e vetëdijshëm për historinë e tyre në armiq të vetvetes në emër të fesë.
Në përfundim, artikulli i Mehmetit nuk është kritikë objektive, nuk është debat akademik, dhe as analizë socio-kulturore neutrale. Ai është instrument i propagandës fetare dhe i ndikimit të huaj, që vepron kundër interesit kombëtar të shqiptarëve, relativizon identitetin historik dhe gjuhësor, dhe përçan komunitetin shqiptar në Prishtinë dhe më gjerë. Ky lloj diskursi nuk shërben aspak për forcimin e vetëdijes kombëtare; përkundrazi, ai zbut boshtin kombëtar dhe favorizon agjendat e huaja mbi interesat shqiptare
Një intelektual që artikulon vazhdimisht ligjërim publik në emër të fesë, ndërkohë që hesht sistematikisht për proceset e asimilimit kulturor, për marginalizimin politik dhe për dobësimin e boshtit kombëtar shqiptar, nuk mund të konsiderohet neutral. Një qëndrim i tillë nuk përfaqëson kritikë intelektuale, por funksionon si mekanizëm përçarës në trupin e vetëdijes kombëtare.
Kim Mehmeti eshte nje turkofil dhe islamofil i perbetuar dhe kete e mbron me çdo kusht. Ne Maqedonine e Veriut i mbron qarqet dhe personalitetet islamiste e turkofile. Ne Presheve ka qene disa here me ligjerata.
Para disa vjeteve erdhir ne Presheve me ftesen e nje shoqate me duket “Shpresa” e Bujanovcit”e orientuar proislamiste. Tema e tij ishte shume e mire”Shqiptaret dhe Shqiperia, dje, sot neser”. Ne ligjeraten e tij ne fillim i ceku disa fjali per Shqiptaret dhe Shqiperine dhe pastaj krejt ligjewrata e tij dominoj per Turqine dhe islamin.
Ne diskutim i kundershtova, duke i thene se vetem disa fjali i tha per temen qe ishte me rendesi dhe vlere shoqerore edhe per neve. Por me shume na spjegove dhe deshte te na bindesh per Turqizimin dhe islamizimin e ketyre trojeve. I tha she qe sa shekuj shumica e popullates shqiptare ne kete krahine eshte e perkatesise islame. Kjo nuk e kenaqi dhe me quajti turkofob dhe islamofob, ia ktheva dhe i thashe po edhe ti turkofil dhe islamofil. Ne fund i thashe ne emer te kujt po don edhe nje here te na islamizojshe sikur nje fare Dudiqi qe erdhi ne Presheve dhe ne sallen perplote i tha ju nuk jeni shqiptare, por jeni mysliman me perkatesi kombetare. Te pranishmite i duartrokiten. Edhe nje here erdhi per nje ligjerate, prap i kundershtova per te njejtat ide, madje edhe na quajti provincialista e te pranishmite i duartrokiten.