Rrëfej se si dikur pata hyrë me barkën time të vogël në trekëndshin ndërfetar të Bermudes

____

(në shqip dhe serbisht)

Kur isha fëmijë, kisha një problem shumë serioz me dashurinë.

Nuk kisha frikë të dashurohesha, por kisha frikë të dashurohesha në vajzën e hoxhës.

Arsyeja ishte krejtësisht shkencore — sipas standardeve të shkencës sime të atëhershme fëmijërore.

Hoxha lante çdo ditë xhenaze. Dhe mendja ime prej fëmije kishte ndërtuar një sistem higjieno-romantik që, po ta zbulonte ndonjë universitet, me siguri do të çonte në mbylljen e atij universiteti.

Mendoja: po sikur hoxha, pas larjes së xhenazes, të harronte t’i lante duart?

Pastaj vinte pyetja tjetër, shumë më e tmerrshme:

Po sikur me ato duar ta përqafonte vajzën e tij?

Dhe aty fillonte katastrofa.

Unë do të dashurohesha në vajzën e hoxhës, do ta përqafoja dhe, sipas teorisë sime epidemiologjike, prej saj do t’i merrja bakteret vdekjeprurëse që hoxha kishte mbledhur gjatë gjithë karrierës së tij funerale.

Kështu, ndërsa fëmijët e tjerë mendonin se si t’ua shprehnin dashurinë vajzave, unë mendoja për zinxhirin e transmetimit bakterial:

xhenazja → hoxha → vajza → unë → varreza.

Për mua, dashuria nuk ishte më një ndjenjë. Ishte një sëmundje ngjitëse me protokoll funerali dhe me përfundim vdekjeprurës.

Madje, në imagjinatën time, para se ta përqafoja vajzën e hoxhës, do t’ia bëja asaj një pyetje që asnjë i dashuruar normal nuk do t’ia bënte kurrë të dashurës:

— Më fal, a i ka larë duart sot babai yt?

Ajo ndoshta do të më shikonte e habitur:

— Çfarë the?

— Asgjë. Vetëm po interesohesha në imagjinatën time për të ardhmen tonë.

Dhe kështu humba shumë mundësi romantike, jo për shkak të mungesës së guximit, por për shkak të një imagjinate që e kishte kthyer dashurinë në laborator mikrobiologjik.

Fëmijët e tjerë kishin flutura në stomak.

Unë kisha baktere në imagjinatë.

Dhe, sinqerisht, bakteret e zakonshme më dukeshin shumë më të pastra sesa duart e hoxhës.

Disa vite më vonë ndodhi ajo që, sipas të gjitha ligjeve të probabilitetit, nuk duhej të ndodhte kurrë: vajza e hoxhës u dashurua fshehurazi në mua.

Dhe, për fatin tim të keq, nuk ishte thjesht vajza e hoxhës.

Ishte vajza më e bukur e gjithë komunës.

Po të ishte bukuria vepër penale, ajo do të dënohej me burgim të përjetshëm pa gjyq.

Problemi ishte se unë, ndërkohë, nuk kisha bërë as përparimin më të vogël në shkencën e higjienës romantike.

Ajo më shikonte me sy që, sipas mendimit të çdo eksperti normal, nënkuptonin dashuri.

Unë i interpretoja si simptoma të një infeksioni të mundshëm.

Ajo afrohej.

Unë largohesha.

Ajo buzëqeshte.

Unë kontrolloja nëse kisha dezinfektues.

Një ditë më në fund mblodhi guximin dhe më tha:

— Pse po më shmang?

Unë, si një idiot që kishte kaluar fëmijërinë duke studiuar epidemiologjinë e xhenazeve, iu përgjigja:

— Nuk po të shmang ty. Po shmang disa pasoja të mundshme.

Ajo nuk kuptoi asgjë.

As unë, po t’ju them të drejtën.

Por tragjedia romantike nuk mbaroi këtu.

Kur vajza e hoxhës kuptoi se tek unë nuk funksiononin as bukuria, as shikimi, as buzëqeshja, vendosi të përdorte diplomacinë ndërfetare.

Ajo e nxiti vajzën e priftit ortodoks të më provokonte.

Dhe këtu historia hyri në një fazë ku edhe historiani më i çmendur do të kërkonte një pushim.

Vajza e hoxhës më donte.

Vajza e priftit më provokonte.

Ndërsa unë, në mes të tyre, qëndroja si një shtet i vogël ballkanik që ende nuk e kishte kuptuar se kishte hyrë në një konflikt ndërkombëtar.

Dhe një mbrëmje ndodhi.

Vajza e priftit më bindi të lundroja me barkën time të vogël drejt Trekëndëshit të saj të Bermudës.

Pranova.

Nuk e di pse.

Ndoshta nga kureshtja.

Ndoshta nga marrëzia.

Ndoshta sepse në atë moshë njeriu mendon se çdo problem mund të zgjidhet duke e futur barkën e tij në portin e ndonjë Trekëndëshi të Bermudës, diku mes kofshëve.

Dhe kështu, pa e kuptuar fare, për herë të parë lundrova në ato ujëra të panjohura e të përflakura, që m’i zienin vezët.

Brenda atij trekëndëshi humbën shumë gjëra.

Krenaria ime.

Logjika ime.

Dhe, për disa orë, edhe aftësia ime për të kuptuar se kush po e drejtonte në të vërtetë barkën.

Por një gjë nuk humbi kurrë:

frika ime nga bakteret.

Edhe në momentin kur çdo njeri normal do të mendonte për dashurinë, unë po mendoja:

“Po sikur kjo barkë të mos jetë e pastër?”

Kështu, ndërsa dy vajza zhvillonin një luftë të heshtur diplomatike për zemrën time, unë zhvilloja luftën time personale kundër mikroorganizmave.

Ishte një konflikt në tri fronte:

Hoxha.

Prifti.

Dhe mikrobet.

Dhe vetëm njëri prej tyre më dukej vërtet i rrezikshëm.

Mikrobet.

Sepse hoxha dhe prifti, në fund të fundit, mund të flisnin me mua.

Bakteret jo.

Ato kishin plane shumë më të mëdha.

Dhe pikërisht atë natë kuptova një të vërtetë të madhe:

Dashuria mund të të çojë në parajsë.

Por nëse ke një imagjinatë të sëmurë si imja, mund të të çojë edhe në urgjencën e komunës.

Me barkë.

____

Kada sam bio dete, imao sam jedan veoma ozbiljan problem sa ljubavlju.

Nisam se plašio da se zaljubim, ali sam se plašio da se zaljubim u hodžinu ćerku.

Razlog je bio potpuno naučan — prema standardima moje tadašnje dečje nauke.

Hodža je svakog dana prao dženaze. A moj dečji um je bio izgradio jedan higijensko-romantični sistem koji bi, da ga je otkrio neki univerzitet, verovatno doveo do zatvaranja tog univerziteta.

Mislio sam: šta ako hodža, posle pranja dženaze, zaboravi da opere ruke?

A onda je dolazilo sledeće pitanje, mnogo strašnije:

Šta ako tim istim rukama zagrli svoju ćerku?

I tu je počinjala katastrofa.

Ja bih se zaljubio u hodžinu ćerku, zagrlio bih je i, prema mojoj epidemiološkoj teoriji, od nje bih dobio smrtonosne bakterije koje je hodža sakupljao tokom čitave svoje pogrebne karijere.

Tako sam, dok su druga deca razmišljala kako da devojkama izjave ljubav, ja razmišljao o lancu bakterijskog prenosa:

dženaza → hodža → ćerka → ja → groblje.

Ljubav, prema meni, više nije bila osećanje. Bila je zarazna bolest sa pogrebnim protokolom i smrtonosnim ishodom.

Čak bih, u svojoj mašti, pre nego što bih zagrlio hodžinu ćerku, postavio pitanje koje nijedan normalan zaljubljeni muškarac nikada ne bi postavio svojoj devojci:

— Izvini, je l’ tvoj otac danas oprao ruke?

Ona bi me verovatno začuđeno pogledala:

— Šta si rekao?

— Ništa. Samo sam se u svojoj mašti raspitivao o našoj budućnosti.

I tako sam izgubio mnoge romantične prilike, ne zbog nedostatka hrabrosti, već zbog mašte koja je ljubav pretvorila u mikrobiološku laboratoriju.

Druga deca su imala leptiriće u stomaku.

Ja sam imao bakterije u mašti.

I, iskreno, obične bakterije su mi izgledale mnogo čistije nego hodžine ruke.

Nekoliko godina kasnije dogodilo se ono što, prema svim zakonima verovatnoće, nikada nije smelo da se dogodi: hodžina ćerka se tajno zaljubila u mene.

I, na moju nesreću, nije bila samo hodžina ćerka.

Bila je najlepša devojka u celoj opštini.

Da je lepota bila krivično delo, dobila bi doživotnu robiju bez suđenja.

Problem je bio u tome što ja, u međuvremenu, nisam napravio ni najmanji napredak u nauci romantične higijene.

Gledala me je očima koje bi, prema mišljenju svakog normalnog stručnjaka, značile ljubav.

Ja sam ih tumačio kao simptome moguće infekcije.

Ona bi mi prilazila.

Ja bih se udaljavao.

Ona bi se smešila.

Ja bih proveravao da li imam dezinfekciono sredstvo.

Jednog dana je konačno skupila hrabrost i rekla mi:

— Zašto me izbegavaš?

Ja sam joj, kao idiot koji je detinjstvo proveo proučavajući epidemiologiju dženaza, odgovorio:

— Ne izbegavam tebe. Izbegavam neke moguće posledice.

Nije razumela ništa.

Ni ja, da vam pravo kažem.

Ali romantična tragedija se tu nije završila.

Kada je hodžina ćerka shvatila da kod mene ne funkcionišu ni lepota, ni pogled, ni osmeh, odlučila je da primeni međureligijsku diplomatiju.

Podstakla je ćerku pravoslavnog sveštenika da me provocira.

I tu je priča ušla u fazu u kojoj bi čak i najluđi istoričar zatražio pauzu.

Hodžina ćerka me je volela.

Popova ćerka me je provocirala.

A ja sam, između njih dve, stajao kao neka mala balkanska država koja još nije shvatila da je ušla u međunarodni sukob.

I onda se jedne večeri dogodilo.

Popova ćerka me je ubedila da svoj mali čamac otplovim prema njenom Bermudskom trouglu.

Pristao sam.

Ne znam zašto.

Možda iz radoznalosti.

Možda iz ludosti.

Možda zato što čovek u tim godinama misli da se svaki problem može rešiti tako što će svoj čamac uploviti u luku nekog Bermudskog trougla, negde između bedara.

I tako sam, a da toga nisam ni bio svestan, prvi put zaplovio u te nepoznate i uzavrele vode koje su mi kuvale jaja.

Unutar tog trougla nestale su mnoge stvari.

Moj ponos.

Moja logika.

I, na nekoliko sati, moja sposobnost da shvatim ko zapravo upravlja čamcem.

Ali jedna stvar nikada nije nestala:

moj strah od bakterija.

Čak i u trenutku kada bi svaki normalan čovek mislio na ljubav, ja sam mislio:

„Šta ako ovaj čamac nije čist?“

Tako sam, dok su dve devojke vodile tihi diplomatski rat za moje srce, ja vodio svoj lični rat protiv mikroorganizama.

Bio je to sukob na tri fronta:

Hodža.

Pop.

I mikrobi.

I samo jedan od njih mi je zaista delovao opasno.

Mikrobi.

Jer hodža i pop su, na kraju krajeva, mogli da razgovaraju sa mnom.

Bakterije nisu.

One su imale mnogo veće planove.

I upravo te noći shvatio sam jednu veliku istinu:

Ljubav može da te odvede u raj.

Ali ako imaš bolesnu maštu kao ja, može da te odvede i u opštinsku hitnu pomoć.

Čamcem.