Në këtë manifestim, të pranishmëve iu drejtua edhe Ueli Leuenberger, ish-deputet në Parlamentin e Zvicrës dhe ish-kryetar i Partisë së të Gjelbërve, i cili gjatë fjalës së tij tha:
“Të dashur miq,
Pas nesh qëndrojnë ndërtesat ku debatohen çështjet kryesore të kohës sonë.
Përpara nesh janë qytetarë me prejardhje të ndryshme, të bashkuar nga një bindje e përbashkët: disa thesare nuk mund të reduktohen në vlerën e tyre të tregut.
Nëse flas sot, flas si ambientalist, si i Gjelbër, por edhe si një mik i hershëm i popujve të Ballkanit dhe i Shqipërisë.
Një rajon që e kam njohur, vlerësuar dhe respektuar për bukurinë e peizazheve të tij, pasurinë e kulturave të tij dhe forcën e popullit të tij.
Ajo që po ndodh sot në Shqipëri shtrihet shumë përtej kufijve të atij vendi.
Mobilizimi kundër projekteve masive të pasurive të patundshme, të planifikuara për Ishullin e Sazanit dhe për pjesë të vijës bregdetare shqiptare, ngre një pyetje themelore:
Kujt i përket trashëgimia natyrore e një vendi?
A i përket ajo disa investitorëve të fuqishëm, të aftë për t’i shndërruar hapësirat unike në mallra luksoze për një pakicë të privilegjuar?
Apo i përket popullit, atyre që jetojnë atje sot dhe brezave të ardhshëm?
Për mua, përgjigjja është e qartë. Bregdetet, pyjet, lagunat, malet dhe peizazhet që e bëjnë Shqipërinë kaq të bukur nuk janë thjesht asete ekonomike.
Ato janë kujtesë kolektive, trashëgimi e përbashkët dhe përgjegjësi e përbashkët.
Sigurisht, Shqipëria ka nevojë për investime.
Sigurisht, ajo ka nevojë për zhvillim ekonomik, vende pune dhe mundësi për të rinjtë e saj.
Por zhvillimi nuk mund të nënkuptojë privatizimin e të mirave të përbashkëta ose shkatërrimin gradual të asaj që përbën identitetin dhe pasurinë e thellë të një vendi.
Në të gjithë botën, ne i kemi parë tashmë pasojat e kësaj logjike: betonizimin e bregdeteve, shkatërrimin e ekosistemeve, përjashtimin e popullatave lokale, pasurimin e një pakice dhe varfërimin e trashëgimisë kolektive.
Dhe kur projekte të një madhësie të tillë drejtohen nga aktorë që ushtrojnë pushtet të madh financiar dhe politik, është plotësisht legjitime që qytetarët të shtrojnë pyetje.
Pyetje rreth transparencës.
Pyetje rreth procedurave demokratike.
Pyetje rreth vlerësimeve të ndikimit në mjedis.
Pyetje rreth lidhjeve midis interesave private dhe vendimeve publike.
Qeveria shqiptare mban sot një përgjegjësi të madhe.
I takon asaj të dëshmojë se vendimet e marra janë në interes të përgjithshëm dhe jo nën presionin e fuqive ekonomike apo interesave të veçanta.
Besimi demokratik nuk mund të dekretohet.
Ai ndërtohet përmes transparencës, dëgjimit dhe respektit për qytetarët.
Pikërisht këtë kërkojnë sot gratë dhe burrat që mobilizohen në Shqipëri.
Ata nuk po mbrojnë vetëm një ishull apo një pjesë të vijës bregdetare.
Ata po mbrojnë një vizion të caktuar për të ardhmen.
Ata po mbrojnë të drejtën e njerëzve për të marrë pjesë në vendimet që ndikojnë në territorin e tyre.
Ata po mbrojnë të drejtën e brezave të ardhshëm për të trashëguar një mjedis natyror të ruajtur.
Ata po mbrojnë parimin se jo gjithçka është në shitje.
Dhe cili vend do të ishte më i përshtatshëm se Gjeneva për ta përcjellë këtë mesazh?
Këtu, në këmbët e Kombeve të Bashkuara, ne përsërisim se mbrojtja e mjedisit, pjesëmarrja demokratike dhe respekti për komunitetet lokale nuk janë pengesa për zhvillimin.
Ato janë parakushtet e tij.
Shqipëria meriton një të ardhme të begatë.
Por ajo gjithashtu meriton të ruajë peizazhet e saj, vijat e saj bregdetare, biodiversitetin dhe shpirtin e saj.
Kur një ekosistem i jashtëzakonshëm shkatërrohet, ndonjëherë mjaftojnë vetëm disa muaj.
Rindërtimi i tij ndonjëherë zgjat shekuj.
Dhe shpesh është i pamundur.
Kjo është arsyeja pse sot shprehim solidaritetin tonë me qytetarët shqiptarë që thjesht kërkojnë të dëgjohen.
Lufta e tyre është lokale.
Por mesazhi i tyre është universal.
Sepse, në fund të fundit, pyetja është e njëjtë kudo: çfarë bote duam t’u lëmë atyre që vijnë pas nesh?
Shpresoj që dialogu, transparenca dhe e mira e përbashkët të mbizotërojnë.
Dhe, mbi të gjitha, shpresoj që zëri i shoqërisë civile shqiptare të dëgjohet, të respektohet dhe të merret në konsideratë.”
Shumica e protestuesve mbanin në duar flamuj me shqiponjën dykrenore, si dhe pankarta me slogane të ndryshme, ndër të cilat veçohej thirrja: “Rama duhet të ikë sa më parë”.
Më pas, të pranishmëve iu drejtua edhe z. Edon Duraku, i cili fillimisht sqaroi arsyet e organizimit të kësaj proteste. Ai kritikoi ashpër qeverinë aktuale të Republikës së Shqipërisë dhe kryeministrin Edi Rama, duke e akuzuar atë për papërgjegjësi ndaj tjetërsimit të pasurive të vendit.
Duraku kritikoi gjithashtu edhe qeveritë e mëparshme, të cilat, sipas tij, nuk kanë qenë mjaftueshëm syçelë ndaj kësaj çështjeje tejet të ndjeshme, e cila dëmton rëndë Shqipërinë dhe popullin e saj.
Edhe folës të tjerë theksuan se pasuritë kombëtare duhet të mbrohen me çdo kusht nga tjetërsimi dhe se praktikat e gabuara, të cilat çojnë drejt një kolonizimi të heshtur të Shqipërisë, duhet të ndërpriten sa më parë.
Gjatë protestës u dëgjuan brohoritje të njëzëshme me kërkesën që kryeministri Edi Rama të japë dorëheqje të menjëhershme. Një kërkesë e ngjashme iu drejtua edhe z. Sali Berisha, ish-president dhe ish-kryeministër i Republikës së Shqipërisë, aktualisht kryetar i Partisë Demokratike.
Protestuesit me pankarta ku shprehnin pakënaqësinë e tyre ndaj Edi Ramës dhe Sali Berishës, duke kërkuar përgjegjësi ligjore për veprimet që, sipas tyre, kanë dëmtuar Shqipërinë dhe interesat kombëtare.
Në fund të manifestimit u tha se kjo ishte një protestë ad-hoc dhe se në ditët në vijim pritet të organizohen protesta më masive, deri në dorëheqjen e kryeministrit aktual, Edi Rama.
Protesta ishte paqësore dhe përfundoi pa asnjë incident.
Arif Ejupi, Gjenevë
Shënim i autorit:
Ky shkrim ka karakter tërësisht informues dhe dokumentues. Ai përbën një raportim nga vendi i ngjarjes mbi zhvillimin e protestës, pjesëmarrjen, fjalimet dhe mesazhet e shprehura nga protestuesit.
Përmbajtja e pankartave, brohoritjet, deklaratat dhe kërkesat e artikuluara gjatë protestës pasqyrohen vetëm si pjesë e kontekstit faktik të ngjarjes dhe nuk përfaqësojnë domosdoshmërisht qëndrimet, bindjet apo pikëpamjet personale të autorit.
Autori mbetet në rolin e vëzhguesit dhe raportuesit, duke synuar të dokumentojë me korrektësi zhvillimet publike, pa marrë përsipër identifikimin me deklaratat politike apo vlerësimet e shprehura nga pjesëmarrësit.
