Sinan Kastrati, Suedi

7 ditë sa zgjati udhtimi e vizita në Shqipëri e në Kosovë dhe 7 vazhdimet e fejtonit tim
Vazhdon nga numri i djeshëm ”Kur të rinjët e të rejat, nxënës/e të shkëlqyeshëm na zëvëndësojnë, puna shkon për së mbari”, Drini.us, 2 Prill 2022 me Luelë për herë të parë para publikut atdhedashës në mërgim në rubrikën ”Dossier/ Reportazh”
Nga Ditari mi, vazhdimi i shtatë (7) dhe i fundit

Deri sa më 25 shkurt nuk kisha kurrfarë ”obligimi” e nuk kisha marrë kurrfarë detyre, përveç që kujdesesha për nxënësen time rreth moderimit, shkrimit të pasqyrës së programit, kush dhe kur do të flas, recitoj, këndoj, më 12 mars përveç pregatitjes teknike dhe zgjedhjes së poezive, recitalit e ushtrimit me Haxhiun ”Mundja e Lekë Dukagjinit”, kisha edhe fjalën kryesore, raferatin për Demonstratat e 11 e 26 Marsit të viti 1981.
Vetë titulli i referatit tim në dukje ishte i ndieshëm dhe provokativ, ”A ishin demostratat të organizuara dhe kush ishin organizatorët?
Sepse shumë mendojnë dhe ende rrahin gjoksin për gjoja organozator-ët.
Tjetër që bëra gjatë pregatitjes së programit festiv ishte se të gjitha vjershat q¨i kisha zgjedhur, një kopje të tyre, ia dhash edhe organizatorit, Murat Kocit dhe kopjen tjetër nxënësi që kishte me e recitua. Origjinalin, e mbaja unë.
Isha kujdesur që në program të ketë edhe valle . një nxënëse, podrimqake vallëzoj për mrekulli, Eliza Kuqi.
Por kudo, udhëheqësit, qofshin ata të vegjël apo të mëdhenj, si Luigji i 14-të, rreth vetës ka ” … miqtë, simpatizantët e mbretërorët si dhe për çdo tjetër që rrinë pranë tij: lajkatarë servilë, dallkaukë, sahanlëpirësi etj.”.
Pas disa ditëve, kur bisedoja me organizatorin e vrejta se edhe ai nuk ishte ndarë i kënaqur me fjalimin tim për “Demonstratat …” që gjoja s`ka qenë vendi e “kuvendi” (lex. publiku) për një fjalim të till. Të tjerat, ishin në rregull, sipas tij.
Një tjetër servil e ndoshta disa, dy, tre, katër, ishin afrua vesh më vesh e gojë më gojë, pas fjalimit tim se gjija “mua po më jipet hapsirë e madhe dhe se nuk kanë qenë ashtu “demonstratat.” siq i përshkruan Sinani.
Kjo më bëri të mendoj për herë të parë të flas hapur e pa dorza dhe i thash Muratit:
-Murat, dy organizimet e fundit që kishim, një për “Buzmin …” e tjetra për përvjetorin e Pavarësisë së Kosovës, dhe Flakës së Janarit, unë as një fjalë rasti, përshëndetje e as asgjë s`kam pasur. Kam qëndrua “pas perdeve”.
Ndërsa për “Qëndresës Heroike të Familjes Jashari”, për 7, 8 e 11 e 26 marsit, që u mbajt më 12 mars, me propozimin tënd dhe natyrisht dëshirën time, kam pranua që të aktiv si pjesë e organizimit dhe ta marrë përgjegjësinë për anën artistike, zgjedhjen e poezive, nxënëseve (Edhe Murati, ka pasur disa nxënës që kanë recitua). Tjetra është se askush nuk dëshironte që të merr e pergati, një pjesë teatrale, recitim apo të ngjashme. Unë personalisht, dëshiroja që së pakut edhe Medi Behrami të më ndihmoi por ai, për shkaqe familjare (vëllain e kishte të sëmurë, i vdiq para 5 ditëve) nuk mund të angazhohej.
Që të hjek çdo dyshim, se nuk provokua e as mohua por as nuk kam këndua ”himne”, demonstratave, po e paraqes një pjesë të fjalimit tim për Demonstratat që e lexova, marrë nga një shkrim imi më i gjatë:
”A ishin demostratat të organizuara dhe kush ishin organizatorët?
Shpesh është shtruar pyetja: a ishin demostratat e 11 dhe 26 Marsit (dhe 1 e 2 Prillit)
1981 të organizuara dhe kush ishin organizatoret? (për demostr. e 1 e 2 Prillit 1981,
unë nuk mund të flas, pasi që nuk kam marr pjesë në to, kam qenë në burg.)
Unë mendoj se demostratat e 11 dhe 26 Marsit 1981 nuk kanë qenë të organizuara nga
individë, as nga grupe, organizata e parti politike nga brenda as nga jashtë.
Demostratat e 11 dhe 26 Marsit 1981, nuk kanë pas organizatorë.
Nuk njoh asnjë njeri që në ato qaste ka funksionuar mirëfillit si organizator, perveç
individëve që (janë) kanë dalur në ”foltore”, duke qenë me afinitetet për të folur më
bukur, që për atë kohë nuk ishte edhe aq e lehtë. Pra, folësit kanë dalur spontanisht, të
nxitur nga rrethana aktuale dhe, normalisht nga dëshira që të solidarizohen me
gjendjen që, domosdo që të gjithë kemi pasur dëshirë që të jetë sa më e mirë,
meqenëse, mundësitë për më mirë kanë qenë gjithmonë normalitet srtudentor. Pra,
është filluar spontanisht.

Eron Pacolli, duke recitua vjershën për Hamëz e Adem Jasharin

Me të gjithë shokët e shoqet studentë edhe më vonë, kur kemi biseduar, asnjëri prej
nesh nuk ka pasur ndonjë dëshmi se ndonjë njeri, grup, organizatë apo parti … kishte
qenë organizatore. Një fakt mjaft domethënës është edhe se, askush nuk ka qenë i
paralajmëruar se do të kishte ndonjë protestë, demostratë kur, ku, pse…(? !)”
Pas publikimeve nëpër rrjetet sociale,dhe në Revistën ”Drini.us , të shoqëruara edhe fotografi, mora disa letra falenderimi, këshilla e vrejtje nga Milazim Krasniqi, Dinore Loshi, Bislim Hoxha, Tahir Visha, Rita, Mal Uka, Bajram Mehmeti etj. të cilët më përkrahnin por edhe më mbronin nga akuzat inatqore:
Rita ,12 Mars 2022 Në 5:27
Lexova shkrimin tuaj ne Albaniaforum me kenaqsi .Si nje deshmimtar i atij viti te larget qe jeni, sinqeriteti i juaj se ushqimi ishte i mire shkon kunder asaj qe demostrata ishte spontane . Organizator mjafton nje ose dy qe te irritojne turmen .Mendimi im eshte se ka pasur shtyrje e organizim .Ky vit e muaj ( mars 1981 ) ka hyre ne historine e popullit te Kosoves dhe heronjte e vertete nuk jetojne dhe kane mbetur deshmimtare si XH. Haliti , Kelmendi , Veseli etj ku deshmojne si te duan . Pershendetje miku Sinan nga une !!!
Rita 14 Mars 2022 Në 12:58
Po z.Sinan e lexova shkrimin tuaj ne Albaniaforum dhe sqarimin se pikerisht ne ate dite kritike marsi me 1981 ishit ne burg.Nuk kam asnje dyshim ne sinqeritetin tuaj si dhe bindjen tuaj per mos organizator e pranoj me medyshje Ka kaluar kohe teper e gjate dhe pohime pro apo kunder nuk sherbejne tash . Gjithashtu dhe une ju uroj diten e veres , familjarisht gezuar kete dite festive . Tradite e qytetatareve te Elbasanit se ato e festojne me fanatizem e sot qyteti dhe gjithe atdheu feston ne cdo rruge e shtepi e ndricuar dhe nga dielli i ngrohte.Por mjerisht kjo pranvere erdhi pa nje lule , nuk u cel sivjet . Pasneser 16 mars mbushen nje muaj nga vdekja e mikut tone , poetit Mal Uka . Me mungon poezia e tij ,,, e veres , me ate dialekt te theksuar te veriut ku veshtirsohesha t”a kuptoja paksa por qe me pelqente menyra e thjeshte e sinqeriteti i tij . Nje mik i larget por i paharruar . E sigurte se ai jeton mes luleve e ne pranvere te perjetshme !!! Urimet e mija !!!
Rita, 24 Mars 2022 Në 6:23
Nje reportazh qe te clodh qysh sa lexon titullin .Pershkrimi i juaj z.Sinan realist , duke vene ne pah ndryshimet e koherave e sistemeve. S”ka dyshim qe Shqiperia ka ndryshuar shume e do te ndryshoje per te mire ! Ju pershendes mik e patriot !

Malmö, lagja ku banoj, në mëngjes e në mbrëmje, që është shtytje e frymzim për mua, deti, 2 prill 2022

Perralla e fjale boshe do t”i quani cfare do lexoni si me poshte mik e vella Sinan. Falenderimet e urimet ju takojne ju per cdo analize, kujtime e shkrime qe lexoj ne median e Drinit .Ju si nje mesues jeni nje shembull qe nuk harroni e shkruani kujtimet ne vizitat e ndersjellta Kosove e Shqiperi .Nuk e dij por nje gje eshte e sigurte qe nxenesit qe keni pasur dje dhe sot jane me fat .Pra falenderimet e mija shkojne gjithmone ne shkrimet e juaja dhe pse jo pak here kemi jo nje linje te njejte ne ide politike .Por na bashkon atdhetarizmi dhe kjo mjafton . Uroj qe ne udhetimin e rradhes ne Tirane te gjeni nje qeverisje te “djathte ” e jo si te sotmen neokomuniste e maskuar ! Pershendetje e diten e mire z. Sinan !

Eliza Kuqi, duke vallëzuar, Malmö, 12 mars 2022

Detyrohem te jap nje sqarim per linjen jo te njejte midis ne te dyve.E dij qe jeni i djathte e antibolshevik.Le te leme menjeane rinine dhe rruga nga erdhi infektimi apo me qarte edukimi.Une anoj ne te djathten qe sot e cilesojne ekstreme. Ne shkrimin tuaj te fundit (vazhdimi i udhetimit te shkurtit ) permendni Ballistet e pa dashur perseritni historine e partizaneve sllave e shqiptare qe pushtuan Shqiperine me 1944 – ren. Perseris nje historian te nderuar kosovar qe thote se krejt historigrafia qe ka shkruajtur gjirokastriti (enferr shtese e imja ) eshte 95% e rreme.Te djathte na qeverisen por si u sollen ? Ah, Malsorin Mal Uka e kujtoj shpesh e do te na mungojne komentet e tij .Shpresoj mirekuptim te plote .
Mal Uka, 23 Dhjetor 2021 Në 8:48 pm
Keto shkrime qe po i kthen ne mundesi te rileximit I ndershmi
Sinan Kastrati Ndihet borgjeli karrshi miqeve e dashamirve te Tij kombetar
Dhe flet veq sahi . Sikur te kishte ndertim njeriu dhe pasterti e
rrespekt per kafen qe e ka pi Per konakun ne terase qe iu ka mundesu
Ish dashte me u kujtu dhe per shkrim me falenderu ! Por zoja ,
po perpiqet me shite kurum ne koncertin e kulufegjive qe veq dam kan sjelle
per shqiptari ! I nderuar Bajram , Po me vjen keq me te thane nje
te vertet qe e kam verejt te Ti ! Ti i nderuar nganjeher po i rrepekton
njerzit qe nuk e meritojne rrespektin tuaj Se jan bukepermyst si Psh
kjo Diana Rexhepi ! Ti i nderuar Bajram ,mue mu ke drejtu duke me thene Se ki rrespekt te larte Per Diana Rexhepin
Spaske per kan me pase rrespekt i nderuar Bajram !
Urime Festat Ty e dashamirve Sinanit ,Rites , E Magjun Thaqit Gjakoves!
(Mal Uka ka vdekur në muajin shkurt 2022)
Tom Pergjoka, 23 dhjetor 2021 Në 11:54
Përshëndetje miku im, Sinan!
Për Sinan Kastratin mund të them, aq sa e njoh nga shkrimet e tij, se ai në radhë të parë është një njeri i ndershëm dhe një atdhetar i madh, i cili e don vendin e popullin e vet dhe lufton kundër padrejtësive. Shpeshherë kam menduar se Kosova ka nevojë për njerëz si Sinan Kastrati. Faleminderit dhe Zoti të pastë gjithmonë në mbrojtje i nderuar Sinan! Respekt!
Faleminderit për fotografitë. U gëzova shumë kur pashë se përsëri po merresh me aktivitete kulturore. Ishte një kohë e gjatë prej 40 ditëve pa lexu ndonjë shkrim prej teje dhe ta them sinqerisht se më dukej edhe portalet ishin shumë ma të varfëra pa ty. Shpesh mendoj për ty dhe shëndetin tënd. Uroj nga zemra dhe i lutem Zotit të kesh shërim të plotë!
Shumë të fala nga Gjermania
Të lutem me fal se nuk munda të t’përgjigjem më herët ngase isha i zënë.
Më vjen keq për gjendjen tënde shëndetësore jo të mirë dhe shpresoj me gjithë zemër të mos jetë diçka serioze. Ti je një nga njerëzit më të fortë dhe më shpirtmirë që njoh dhe lus Zotin që së shpejti të shërohesh e të kthehesh në rutinën tënde të përditshme. Vizita zyrtare në Shqipëri dhe Kosovë duket se paska qenë shumë e ngarkuar dhe ndoshta tash ke nevojë për relaksim në ndonjë spa. Të lutem kujdesu për shëndetin! Ti je shumë i vlefshëm!
Te unë nuk ka ndonjë ndryshim, vazhdoj të punoj me orar të reduktuar dhe fatmirësisht gjendja ime shëndetësore nuk përkeqësohet.
Të fala të përzemërta nga Gjermania
Tom Pergjoka
Elma: Shum faleminderit per kete mesazh kaq motivuese edhe une mendoj qe jeni nje nder mesuesit me te mir qe kam njohur. Respekte!
Erva: Faleminderit shume per keto fjalе kaq motivuese me vjen mire qe kam njohur nje arsimtar sikur ju.
Gjithashu ndjehem e vleresuar edhe tejmase e falemenderuar!
Nxenesja juaj
Pasi kishte lexua shkrimin, vëllai i Kolonel Agim Mehmetit reagoi ashtu si i ka hije një intelektuali me kulturë gjuhësore, e në vend të fyerjeve, paraqiti fakte:
Bajram Mehmeti, (vëllaii kolonel Agim Mehemeti) 25 Nëntor 2021 Në 10:05 pm
“Diana Rexhepi, Duke lexuar rastësisht në Facebook hasa edhe në shkrimin e Zotëri Kastratit dhe natyrisht edhe në reagimin tënd. Nuk jam i sigurt nëse je gazetare por në këtë rast kjo gjë ka pak rëndësi. Pa dashur që të futem në debate të tepërta, unë po të informoj se çdo gjë që e thotë Zotëri Kastrati në lidhje me Bislim Zyrapin, e që zotëri Kastrati i referohet shkrimit tim, është e vërtetë. Përndryshe, po të njoftoj se unë jam Bajram Rrustem Mehmeti nga fshati Botushë, komuna e Gjakovës, vëllau i tani të ndjerit Agim Mehmeti. Mbrotja nga kushdo qoftë, edhe në mënyrë të tërthortë, e Bislim Zyrapit për veprimtarinë antikombëtate të Zyrapit në Ushtrinë Jugosllave do të duhej të konsiderohej si bashkësolidarizim me atë veprimtari. Zonja Rexhepi, ne shkrimin tënd, ndoshta pa qenë e informuar drejtë, duke mbrojtur njeriun e lig, Bislim Zyrapin, mua personalisht por edhe familjes time Mehmeti, na trazove plaget dhe na ripërkujtove pasojat e vuajtjeve të shkaktuara nga veprimtaria udbeske e Bislim Zyrapit.”
Por Diana jo vetëm që nuk kërkoj falje ose të hesht, ajo quajti si shkrim të porositur:
Diana Rexhepi 26 Nëntor 2021 Në 12:59 am
”Nuk e komentova kete shkrim ne Facebook por vetem ketu. Pra geneshtra e Juaj zotri, e amatore, po tregon se ky koment i Juaji eshte i porositun.”
Dhe përsëri Bajrami, si vëllai i të Madhit Agim që nuk ia lëshonte këmbën Agimit, iu përgjigj:
Bajram Mehmeti 26 Nëntor 2021 Në 9:11 am
”Përgjegjja ime e postuar ne FB:
Duke lexuar këtë shkrim, në të cilin permendej edhe emri im dhe familjes sime, reagova në thënjet e një Zonje me emrin Diana Rexhepi e cila në komentin e saj shkruan se Zotëri Kastrati nuk e thotë të vërteten për Zyrapin. Dersa unë replikova duke thënë se Zotëri Kastrati në lidhje me shkrimin tim për Zyrapin e thotë ate që është e vërtetë. Pas reagimit tim, shkruan prapë kjo Zonja Rexhepi dhe thotë se paskam gënjyer dhe se shkrimi qenka i porositur. Është e drejtë e saj që kjo Zonjë të mendojë çfarë të dojë, mirëpo për lexuesit e mundshëm do ta sjellë në këtë profil ate qe e shkrova në faqen DRINI.us. Saktësoj se në atë faqe hyra nga profili i Bislim Hoxhes. E sa për atë që ajo thotë se shkrimi im qenka i porositur mund ti them, pa modesti, kësaj Zonje, se unë nuk jam person që shkruaj sipas porosive, nuk shitem dhe nuk blihem dhe se gjithmonë e kam thënë vetëm të vërteten pavarësisht se ajo mund ti dhemb dikujt shumë.”
Milazim Krasniqi: Po me vjen mire qe keni pasur aktivitet te suksesshem, sepse per nxenesit ne mergate ajo eshte pervoje e bukur dhe e mbajne mend gjate.
O Sinan, t’i kam lexuar tekstet. Te kam lakmi si i mban mend detajet. Je si magnetofon, ha ha ha. Per ministren na kishe nguc pak. Glaukut ia ke ba mirw per karrigen, ai asht djale i mire e nuk idhnohet. Edhe tekstet ku ke fole per librat e mi i kam lexue. Te pergezoj e te falenderoj. Gjithe te mirat!
Dinorja: ”Bravo! Lum ne qe te kemi
Bslim Hoxha: ”Më i miri në mesin e të mirëve.
Kujtime plot nostalgji. Na kthen mbrapa në kohë kur ishim plot elan, fuqi e guzim,. Sinan miku sa bukur i ke thënë. Të faleminderit!
Qofsh mir ore pendrditur !”
Xhafer Leci: “Si përherë, jeni shumë origjinal, i saktë dhe për gjithçka shkruani ofroni dëshmi të pamohueshme.
Falëmnderit për shkrimet e shkëlqyera…
Ju lumtë për mundin dhe kohën, miku im, Sinan!
Jeni shumë i fuqishëm.
Zoti ju dhëntë shëndet të plotë.
Respekt dhe mirënjohje atdhetare punës Tuaj kushtuar çështjes tonë madhore, miku im, Sinan! Të fala dhe shëndet e suksese më tej!
Më besoni se ka raste kur duke lexuar shkrimet tuaja jamë përlotur.
Si rasti i fëmijëve kur pas çdo lëvizje tënde kanë pritur diçka të ju japësh…,rasti i vdekjes së hallës tuaj cila kishte vdekur në Kukës…
Shumë falëmnderit për kujdesin dhe kujtesën, miku im, Sinan!
Ju përgëzoj për shkrimet e mrekullueshme dhe energjinë mendore e fizike,miku im, Sinan! Përshëndetje nga Gjermania!
Tahir Visha, Helsingborg
: ”Pershendetje i nderuari Sinan,une ju pergezoi per organizimin e epopes se lavdishme te familjes Jashari te Prekazit si dhe per te gjitha aktivitetet dhe organizimet te cilat i ke ber gjat jetes tende ne sherbim te atdheut dhe te deshiroi shendet dhe gjith te mirat ne jet!
Sinan une ta kom que qit buqet me lule, pra edhe njihere po te uroi diten e mesuesit dhe te deshiroi shendet dhe gjith te mirat,

Mirela Bicaku Kurtesi: ” Faleminderit i nderuar , respekte edhe për ju , kenaqesi edhe per ne qe ishim se bashku me ju qe kemi mundesi te mesojme nga eksperienca e mencuria !
I nderuari Sinan, i percolla aktivitetet tuaja e ju pergezoj per to !
Gezuar , shendet dhe miresi
Sa bukur e ke pershkruar Sinan, urime !
Shume shpesh natyra dhe moti pershtaten me gjendjen shpirterore por jo çdo njeri mund t’i nderlidh ato..
Shume bukur e sidomos kur kujtimet shkruhen Suksese dhe ardhtë e mbarë kjo pranverë ! Urime !//Mirela
Me permenend ate Epopene e Ballit me bere te mos e perfundoj leximin
Musaraj e kompani qe i lepiheshin pushtetit te kriminelit Hoxha i perdoren vargjet si ironizuese per Ballin edhe pse ata ishin ajka e intelektualeve, shtrese e pasur e fisnike , qe dinin ç’ishte jeta , nuk ishin leckamane qe hanin buke me gjizë e barkun bosh e do “luftonin “
Ne fakt vranë e luftuan kunder kundershtareve politikë. Pasi i vrane, i persekutuan, i moren pronat filluan te shkruajne “epope” qe t’i mbijezonin diktatorit.
Ishin thjesht te çmendur dhe kriminelë.
Mbetën edhe shumë ngjarje e ndodhi pa i thënë. Në vazhdimet tjera ato që s`i kam thënë, do ti shkruaj.
Përshëndes të gjithë pjesmarrësit në manifestimet e shpeshta në Malmö, kolegët Meiun e Muratin dhe të gjithë të tjerët që nuk pajtohen me mua por më shumë, I përshëndes ish shokët e studimeve, ish kolegët e më së shumti, nxënësit e mi që edhe kësaj radhe na zbardhën fytyrën:
Luela Fetajn,
Eliza Kuqin,
Eron Pacollin, dhe
Erva Qailin

Fund

Sinan Kastrati, Suedi
Malmö, 3 prill 2022

sinan.kastrati@hotmail.com

Luela para publikut atdhedashës, Malmö, 25 shkurt 2022

Nga: Sinan Kastrati, Suedi

Dita e shtunë por ditë pune – Përvjetori i Pavarësisë së Kosovës

Vazhdon nga numri i kaluar, “Dy herë e humbëm rrugën për Shkup”, Reportazh Udhëtime, Drini.us, 31 Mars 2022
Nga Ditari im për kujtimet e mia nga vizita në Shqipëri e Kosovë (6)
Luela, vajza podrimqake që e mori stafetën. Ajo rrezoi si hëna natën, ylli i sabahit e dielli i korrikut
Kur vendosa që të shkoj edhe unë në Shqipëri e në Kosovë ?
Haxhi Haxhia
Fjala e mbetur peng
Qysh kam kujtu, mirë jam martu (pop.)

Kështu do të duhej, pleqt të shkojnë në pension e të iu japim hapsirë edhe të rinjëve e të rejave në paraqitjen e prezentimin e programeve kulturore me rastin e përvjetorëve kombëtarë

Në Malmö erdhëmnga vizitat që bëmë në Shqipëri e Kosovë, pas orës 12:00 të ditës, pas plot 7 ditëve, të premten më 25 shkurt 2022. Në Kopenhagë në Malmö ishte një ditë me shi dhe e zymtë. Shiu dhe fryma na ”rrihte” tamam sikur të ishim në Alpet shqiptare, me ”Loken”, Zogën” e Trinën”, që jetonin në mjerim e të vetmuara, por ishin në vendin e vetë.
“përmbi plakën krahët i uli
e ngryk t’shuemen e shtrëngoi;
buzët t’shpulpueme n’ball’ ia nguli;
u ndal drita e ajo mbaroi” (Lokja).
E kujtova Mjedën dhe e mendova ”Vdekjen” e mërgimtarit në dhe të huaj.
….
Të nesërmen, e shtunë, 25 shkurt në ish ”Qendrën Kulturore të Kosovës”, kishim planifikua që me një program simbolik ta kujtojmë Shpalljen e Pavarësisë së Kosovës (17 shkurt 2008) dhe dëshmorët, të rënët që tashmë është bërë festë tradicionale në Kosovë, që për çdo janar kujtojmë të gjithë heronjët që nga Vëllezërit Gërvalla. Por ne në Malmö nuk u kënaqëm vetëm me kaq por e filluam dhe kujtuam me të drejtë me Gjergjin e Madh- Skënderbeun .
Mendoj se ishte një festë që meriton të kujtohet për çdo vit te ne mëgimtarët, duke e ”Motin e Madh” e dimërin e ftohtë.
Kur u nisa për në Shqipëri, 18 shkurt 2022, bashkë me Muratin, Mediun dhe të tjerët, unë mora përsipër që programin ta na prezentoj nxënësja ime Luela Fetaj, gjimnaziste por që fatkeqësisht nuk e ndihmova sa duhët.
Por pasi unë mungoja dhe nuk kisha mundësi që të ushtrojmë, sepse ishte hera e parë për Luelën që do të dilte para publikut, e luta Haxhi Haxhiun, një burrë shumë i zoti e një instrumentist i çiftelisë që nuk ia gjen shoqin, që të ushtroj me Luelën se si të flas e të mos ketë tremë kur të dalë para bashkëatdhetarëve që për çdo lëvdatë e me dashuri erdhën dhe e mbushën sallën solemne.
Qendra e Kosovës, ishte stolisur me flamurin kombëtar shqiptar, të Kosovës dhe suedez, qendër kulturore që të detyron të punosh.
Luela, kishte dy rrole:
Me e prezentua programin dhe me e recitua një vjershë, ”Kosovës” nga Din Mehmeti.
Të shtunën më thirri Luela dhe më tregoi se nuk di se çka të bëj, tëvije apo mos të vije sepse nuk kishte ushtrua fare.
I thash Luelës:
-Eja në Qendër, më herët dhe çdo gjë do rregullohet.
Luela erdhi me Luelën,, me hallën, me kusherira e të afërm të tjerë, Kjo më gëzoi sepse edhe ajo do të ndihej më e sigurtë.
E filluam pregatitjen”teknike” me Luelën në një nga zyrat e Qendrës, që nga pika e pare: Himnin e Flamurit, himnin kombëtar dhe të Kosovës 1*) shpejt e shpejt. Nguteshimsepse koha nuk priste. Programi fillonte në orën 19:00 e veç kishin fillua të mbushen karriget me shikues. Shumë prindër kishin marrë me vehte edhe fëmijë që, edhe ne s`kishim harrua që ti qerrasim me ëmbëlsira të shishme e bukë me një cope sugjuk të pjekur në mes.
Unë flisja e Luela shkruante në letër të tjeshtë, afro 20 pika të programit: Fjalë përshëndetëse, fjalime, recitime e këngë e deri në fund, një darkë për pjesmarrësit e mysafirët.
Pas programit, Luela erdhi e më kërkoi falje që ndoshta gjatë prezentimit ka gabua. Mua më erdhi keq nga ajo nxënëse me të gjitha të mirat:
-Luelë, ti ke shkëlqye, si në prezentim ashtu edhe në recitim. Je tregua se je e zonja, je një aktore e moderator për lakmi dhe për çdo lëvdatë. Ti do të organizosh, udhëheqësh e do të bësh punë edhe më të mëdha këtu në Malmö e gjetkë. Ajo sikur u gëzua nga këto fjalë mia e filloi të buzëqesh. Një djalë I vogël, që kishte qenë djali I hallës së Luelës, më pyeti:
-A mundem edhe unë ta recitoj një vjereshë?
-Po, patjetër.
-Herën tjetër më tha dhe iku i turëruar (?)
Për fund, të kësaj pjese, në vend të shkurtesave “P.S.” sepse fjalët “Post scriptum” 2*) nuk po dalin kur po i publikoj prandaj e shkruajta ”Për fund”.
Dje, dmth më 1 Prill nuk e publikova vazhdimin e gashtë, kur dihet se 1 prilli është Dita e Rrenëve, ku të gjithë bëjnë shaka e rrejnë. Politikanët, më shumë, rrejnë çdo ditë. Ama më 1 prill 2001, në Beograd është burgosur ish kryetari i Sërbisë Sllobodan Millosheviq 3*). Kjo nuk ishte rrenë.
2 prill 2022
Sot është dita e parë e Ramazanit 4*). Kjo ditë, dita e parë, ma kujton fëmijërinë time kur në Turjakë vinte një hoxhë nga Prizreni që e caktonte Bashkësia Islame që ti fal me xhemat vaktet e Ramazanit. Por patjetër se me hoxhën vinte edhe një tupangji nga Malisheva (Hima, që ne fëmija e njihnim si Himë Magjupi).
Hima flinte te Shaban Shaqa por edhe aty ku shkonte hoxha, bashkë me hoxhën duhej të ishte edhe “tupani”. Ai e rrihte tupanin në Iftar, në Taravi, Syfyr, Drekë dhe Ikindi.
Ne fëmijët gëzoheshim më shumë për “tupangjinë” se sa për hoxhën dhe kur Hima e rrihte tupanin me tregua kohën kur duhej me hëngër Iftarin ose në kohën e Namazit të Drekës, shumë fëmijë e përcillnim Himën tamam sikur në dasma. Nganjëherë, Hima pranonte që edhe ne fëmijëve të na jap tupanin e ne ti mshojmë tupanit. Hima e ruante tupanin si sytë e ballit sepse çdo të shtune dhe të dele kishte dasma e Hima me tupanin e vetë shkonte bashkë me Rexhën, një të afërm me surlë,
Gjyshi im, Imer Seferi në kohë të Iftarit, na thonte:
-Dilni e ngoni cili tupan të rreh më herët, me tregoni. Ai e bënte gati një cigare duhani që e kishte pshtlellë ditën dhe posa rrihte tupani, pinte ujë. Kur kishte ndonjë llokum, që e ruante në dollapin e vetë, e hante dhe menjëherë e dhizte cigarën e pastaj e ”Falte Namazin e Akshamit” e dikur e hante darkën.
Kohë, pleq, burra e rini që s`kthehet më.
Tash në Turjakë nuk ka më tupangji ndërsa hixhë, është Xhemajliu, djali baca Lokiit e tezez Hatixhe. Turjaka, Damaneku, Lubizhda, Qypeva e Bubli, kishin ndërtua edhe një xhami, te Vakafi i Lubizhdës, aty ku dikur të rinjët malazezë, kolonistët e ardhur nga Shkodra, Puka e Vrraka, luanin futboll, një fushë futbolli. Edhe kjo fushë ka historinë e vetë. Pleqt, natën shkonin e iu theni drunjët që shërbenin si porta. Thonin se po na shkelin barin e delet nuk kanë kut ë kullosin …

Me Artur Bejzade, (ish) udhëheqës i programit ”Ura” në TVSh-3. Tiranë, 23 shkurt 2022

1*) HIMN m. sh
1. Këngë solemne që i kushtohet atdheut dhe mbahet si simbol i njësisë së kombit e të shtetit; këngë që një klasë a një grup shoqërore ka si simbolin e vet. Himni kombëtar. Himni shtetëror.
2. Vjershë, poemë a këngë që i kushtohet një ngjarjeje të shënuar ose një njeriu të shquar; vepër muzikore lirike, me përmbajtje patriotike, që këndohet në kor; fet. vepër e tillë me përmbajtje fetare. Himni i fitores. Himni i dëshmorëve. Himn fetar (kishtar).
3. fig. Lëvdatë e lartë që i thuret dikujt a diçkaje. I thur (i ngre) himne.
2*) Post Scriptum
Post scriptum (lat. som betyder “efterskrift”), P.S. (även ofta förkortat som ps eller PS), är text som lagts till efter signaturen i ett brev eller liknande meddelande.

Post scriptum efterföljs ibland av DS (eller ds). Det är en svensk konstruktion som står för densamme. Det används för att visa att det är samma person (densamme) som skrivit under brevet som också författat PS:et. DS har även en efterkonstruerad latinsk betydelse, deinde scriptum (latin “skrift efteråt/därefter”).

Om man skriver mer än ett post scriptum i samma brev, lägger man till ytterligare P i början av förkortningen. PPS betyder således “post post scriptum” och sedan blir det PPPS, och så vidare.
Në gjuhën shqipe P.S. (shkurtesa për ”post scriptum”, do të thotë “pasthënie”, pasi është thënë e gjitha; kur i shton edhe disa fjalë që i ke harrua, që e plotëson edhe më sshumë ate e që e ke thënë në shkrim, studim etj.
3*) Sllobodan Millosheviqi (ser.: Слободан Милошевић) ka lindur në Pozharevc, Jugosllavi më 20 gusht 1941 dhe ka vdekur në Hagë, Holandë më 11 mars 2006. Gjatä karrierës së tij politike, Millosheviqi mbajti postin e Presidentit të Republikës së Serbisë për periudhën 1989-1997, dhe postin e presidentit të Republikës Federale të Jugosllavisë për periudhën 1997-2000, kryetar i Partisë Socialiste të Serbisë nga krijimi i saj më 1992 deri në vitin 2001, dhe i akuzuar për krime lufte dhe krime kundër njerëzimit.

Prindërit e Sllobodan Millosheviqit, Svetozar Millosheviq dhe Stanislava Millosheviq u divorcuan pak vite pas lindjes së Sllobodanit. Babai i tij, prift në Kishën Ortodokse Serbe kreu vetëvrasje në vitin 1962. Nëna, Stanislava, mësuese shkolle, do të kryejë vetëvrasje (varje) në vitin 1974. Gjatë viteve të gjimnazit, Millosheviqi e takon gruan e tij të ardhshme Mira Markoviq (Marković), figurë fondamentale e politikës serbe në vitet ’90 dhe inspiruese e rilindjes së nacionalizmit serb. Diplomohet jurist më 1964 në Beograd dhe i bashkohet Lidhjes Komuniste të Serbisë.

Millosheviqi filloi të punojë si funksionar në firmat shtetërore të Serbisë: së pari në kompaninë e gazit e pastaj në Beogradska Banka.
Më 1 prill 2001, në Beograd u burgos ish kryetari i Sërbisë Sllobodan Millosheviq.
Ai u arrestua nga policia serbe. Në Hagë u transferua në Tribunalin më 29 qershor 2001. Para gjyakatës u paraqit më 3 korrik 2001.
4*) Ramazani
Shfaqja e hënës së re gjatë muzgut të mbrëmjes në Manama, Bahrein që shënon fillimin e muajit islam të Ramazanit
Gjysmëhëna është dekoruar me ngjyra dhe është ndriçuar bukur gjatë Ramazanit
Ramazani është muaji i nëntë i kalendarit Islam. Muaji zgjatë 29 ose 30 ditë bazuar në vëzhgimet pamore të hënës së re dhe sipas llogarive të shumëta të hartuara në hadithe. Fjala ramazan vjen nga arabishtja Ramaḍān (رمضان) që do të thotë vapë ose thatësirë.
Ai është muaji i agjërimit, që do të thotë shmangia e ushqimit dhe lëngjeve, mardhënieve seksuale, fjalëve dhe sjelljeve të këqija dhe gjërave të tjera të ndaluara në Islam. Agjërimi është një nga pesë shtyllat e Islamit dhe zgjatë nga agimi deri në perëndimin e diellit.
Në fund të ramazanit vjen fitër bajrami, apo festa e prishjes së agjërimit. (Marr nga Wikipendia)

Luela me të afëm e unë, Malmö, 25 shkurt 2022

Vazhdon

Sinan Kastrati, Suedi
sinan.kastrati@hotmail.com
Malmö, 1, 2 prill 2022