Kreu Blog Faqe 1167

Iran: Policia e moralit u shua

0

Zyra e prokurorit të Iranit tha se policia morale u shua si dikaster, por gjyqësori do të vazhdojë të mbikqyrë sjelljen e njerëzve.

Nga: NTBERIC KJERSTAD SOLHEIM

Lajmi u njoftua nga Prokurori i Përgjithshëm Mohamed Jafar Montazeri të shtunën në mbrëmje, sipas agjencive iraniane të lajmeve Irna dhe ISNA.

Deklarata u riprodhua nga agjensitë e lajmeve AP dhe AFP. Montazeri nuk dha detaje më specifike rreth kohës së mbylljes.

“Gjyqësori vazhdon të mbikqyrë sjelljen në nivel komuniteti,” tha kreu i zyrës së prokurorisë iraniane.

Ndër të tjera, policia morale është ngarkuar të sigurojë që gratë iraniane të ndjekin rregulla strikte për mënyrën se si duhet të vishen.

Të premten, Montazeri tha se mandati iranian i hixhabit mund të rishqyrtohet dhe se si gjyqësori, ashtu edhe Asambleja Kombëtare po punojnë për këtë çështje.

Në shtator, Mahsa Amini, 22 vjeç, u arrestua nga policia iraniane e moralit. Kjo është për shkak të “përdorimit të pasaktë të hixhabit”.

Amini vdiq menjëherë pas arrestimit të tij.

Ky rast ishte fillimi i një vale demonstratash në mbarë botën kundër regjimit totalitar të Iranit.

Ajo u arrestua nga policia morale sepse nuk i kishte mbuluar mjaftueshëm flokët e saj.

Info

Kjo është policia morale iraniane:

E ashtuquajtura “policia morale” e Iranit është ngarkuar me sigurimin e respektit për moralin islamik, siç përshkruhet nga autoritetet klerikale të vendit.

Ndër të tjera, ato përfshijnë raportimin e vendosjes në mënyrën jo të duhur të “hixhabit”, një term kolektiv që zbatohet për shkeljet e kodit strikt të veshjes së vendit për gratë.

Sipas ligjit sharia, gratë janë të detyruara të mbulojnë flokët e tyre dhe të veshin rroba të gjata e të lirshme për të fshehur figurën e tyre.

Një njësi tipike e policisë morale përbëhet nga një furgon, një burrë dhe një grua, të cilët patrullojnë ose presin në hapësira publike të ngarkuara për të vëzhguar sjelljen dhe veshjen e papërshtatshme.
Njerëzit që arrestohen nga policia morale ose largohen me një paralajmërim ose merren në paraburgim në një stacion policie ose në një burg, ku u thuhet se si të vishen apo të veprojnë “moralisht”. Femrat lëshohen vetëm tek të afërmit meshkuj.

Në disa raste, janë vënë gjithashtu gjoba, ndonse nuk ka rregull të përgjithshëm mbi gjobat monetare.

Policia morale është zyrtarisht e njohur në Iran si Gasht-e Ershad ose “patrulla udhëzuese”.
Ka pasur demonstrata kundër kodit strikt të veshjes së Iranit për gratë që nga Revolucioni Iranian në vitin 1979.

Demonstratat që kanë karakterizuar vendin në muajt e fundit u shkaktuan pasi 22-vjeçarja Mahsa Amini vdiq në paraburgim në policinë morale në shtator. Ajo u arrestua nga policia morale sepse nuk i kishte mbuluar mjaftueshëm flokët e saj.

Njerëz të lirë, qëndroni me ne. U thoni qeverive tuaja të ndalin mbështetjen e këtij rregjimi vrasës që vret fëmijët,” tha Farideh Moradkhani në një video. Foto: Rrjetet sociale

Mbesa e Khameneit arrestohet: − Brutalitet i paparë

Mbesa e udhëheqësit shpirtëror të Iranit Ajatollah Ali Khamenei është arrestuar. Në rrjetet sociale, ajo e quan sundimin e xhaxhait të saj një regjim vrasës që vret fëmijë.

Farideh Moradkhani vjen nga një pjesë e familjes së Khameneit që ka qenë prej kohësh kritike ndaj regjimit klerikk të Iranit dhe ajo vetë është arrestuar më parë.

Foto: CHRISTIAN MANG / Reuters

“Moradkhani e çon veten në rradhët e figurave të opozitës në burg. Tani 14.000 janë burgosur dhe e ardhmja nuk duket shumë e ndritshme për asnjërin prej tyre”, thotë

Marianne Hafnor Bøe, profesore në Universitetin e Stavangerit dhe eksperte e Iranit.

Irani ka filluar të japë dënimin me vdekje për protesta kundër regjimit. Nuk e di nëse do ta marrë, por të jesh kritik ndaj regjimit është vënë sot në kontekstin e të qënit armik i zotit.

XHAXHAI DIKTATOR: Farideh Moradkhani është mbesa e udhëheqësit shpirtëror të Iranit Ajatollah Ali Khamenei. Foto: Zyra e udhëheqësit suprem iranian / EPA
– Regjim vrasës.
Vëllai i Farideh, Mahmud Moradkhani, shkroi në Twitter se ajo u arrestua të mërkurën kur u thirr në polici.

Të shtunën, ai postoi një video në Youtube në të cilën motra e tij denoncoi “shtypjen flagrante që iranianët i nënshtrohen” dhe kritikoi komunitetin ndërkombëtar për reagimin e saj të vakët.

– Njerëz të lirë, qëndroni me ne. U thoni qeverive tuaja të ndalin mbështetjen e këtij rregjimi vrasës që vret fëmijët,” tha ajo.

“Ky regjim nuk është besnik ndaj parimeve të tij fetare dhe nuk di asnjë metodë qeverisjeje përveç përdorimit të forcës për të qëndruar në pushtet,” tha ajo.

Moradkhani u bën thirrje pjesës tjetër të botës të ndërpresë lidhjet me regjimin në Iran – duke e krahasuar xhaxhain e tij me Hitlerin, Musolinin dhe Gadafin, mes të tjerash.

– Brutalitet i paparë.
Në shtator, Mahsa Amini, 22 vjeç, vdiq pas rrëzimit në paraburgim policor tre ditë më parë. Ajo u arrestua për “gabim” duke veshur hixhabin.

22-vjeçarja Mahsa Amini nga Saqqez në provincën e Kurdistanit u arrestua gjatë një vizite familjare në Teheran. Foto: Private / Maediat sociale

Familja dhe veprimtarët e të drejtave pretendojnë se Amini pësoi goditje fatale në kokë nga policia, gjë që zyrtarët e mohojnë.

Pak kohë më vonë, njerëzit dolën në rrugët e Iranit dhe anembanë botës për të demonstruar kundër qeverisë totalitare.

“Ka shumë njerëz që janë arrestuar, por numri i të vrarëve po rritet gjithashtu. Është me të vërtetë brutalitet i paparë,” thotë eksperti i Iranit, Bøe.

EKSPERTE E IRANIT: Mariane Hafnor Bøe është profesoreshë në Universitetin e Stavangerit. Foto: Elisabeth Tønnessen

Organizata për të drejtat e njeriut Amnesty International ka dokumentuar 160 vrasje në Iran nën kujdesin e qeverisë nga 30 shtatori deri më 10 nëntor. 100 nga të vrarët ishin balokë.

Më 22 nëntor, grupi për të drejtat e njeriut Iran Human Rights raporton se 416 njerëz janë vrarë nga forcat e sigurisë që nga fillimi i protestave, duke përfshirë 51 fëmijë dhe 27 gra.

“Ne shohim se regjimi po godet protestuesit, veçanërisht atje ku ka shumë pakica etnike, të tilla si kurdët dhe shumë balokë,” thotë Bøe.

Foto: Foto: AA/ABACA

– Ia ka kthyer shpinën.
Moradkhani është vajza e motrës së Khameneit, Badri, e cila ra me familjen e saj në vitet 80-ta.

“Ajo e ka dalluar veten si një aktiviste, veçanërisht si një aktiviste e të drejtave të njeriut. Ajo është kritike për përdorimin e dënimit me vdekje dhe trajtimin e figurave të opozitës në Iran.

Babai i tij, Ali Teherani, është një dijetar shiit, dhe ishte pjesë e Republikës Islamike para se ai të bëhej gjithashtu një kritik i drejtimit që ka marrë, thotë Bøe.

Kjo është pjesë e një tabloje më të madhe, ajo beson:

“Disa nga ata që më parë mbështetën Republikën Islamike, Khomeinin dhe formën e shtetit që ai krijoi në 1979 i kanë kthyer shpinën drejtimit që republika ka marrë sot,” thotë Bøe.

“Rezistenca nuk është vetëm rreth Islamit apo Republikës Islamike, por drejtimit që ka marrë republika,” vazhdon ajo.

Niesen til Khamenei pågrepet: – Brutalitet uten sidestykke – VG

– Ata guxojnë dhe munden
Këshilli i OKB-së për të Drejtat e Njeriut ka vendosur të nisë një hetim ndërkombëtar mbi përdorimin e forcës kundër protestuesve paqësorë në Iran, njoftoi NTB të enjten.

Më parë këtë javë, kreu i këshillit, Volker Turk, e përshkroi gjendjen në Iran si kritike.

DHJETËRA MIJËRA: Një nga protestuesit tregon shenjën e paqes përpara avenysë së mbushur plot në parkun Tiergarten të Berlinit. Foto: Markus Shreiber / AP

FLAMURI KURD: Flamuri kurd u valëvit në Berlin të shtunën – në shenjë proteste kundër regjimit iranian. Kurdët janë një pakicë etnike në Iran, edhe si në Siri, Turqi dhe Irak. Foto: CHRISTIAN MANG / Reuters

Por ka një pikë të ndritshme:

“Eshtë se protestat vazhdojnë. Protestuesit nuk duket të ndalen për momentin, thotë Bøe dhe vazhdon:

“Është e mahnitshme në shumë mënyra që guxojnë dhe guxojnë, me pasojat që ka. Pika e ndritshme është se regjimi nuk ka qenë në gjendje në fakt të ndalë demonstratat.

SHIKONI VIDEO – AKTORJA U ARRESTUA NGA AUTORITETET IRANIANE:

Iran: Moralpolitiet legges ned – VG

Djalli nuk i qetëson kriminelët serbë të luftës dhe paqes, pa i paguar mëkatet e tyre të panumërta

0
Autor: Lirim Gashi, Prishtinë
( në shqip, kroatisht, gjermanisht, anglisht dhe frëngjisht )
***
“Ubij zakolji da šiptar ne postoji” ose shqip “ther e mbyt që të mos ketë më shqiptarë”, bërtasin serbët e çmendur e të vampirizuar në mes të Vjenës, ndërsa rreth tyre nuk shihet asnjë polic austriak, as për t’i paralajmëruar dhe qetësuar, e lëre më për t’i ndaluar.
Në fakt, serbët e vampirizuar e vlerësojnë, këndojnë, lavdërojnë dhe lartësojnë punën që e kryejnë më së miri.
Dhe cilën punë e kryejnë ata më së miri ?
Sigurisht vrasjen dhe therjen e shqiptarëve, sepse nuk i konsiderojnë si njerëz por si kafshë për thertore.
A mund të imagjinoni të tilla ulërima që vijnë nga fyti i shqiptarëve që jetojnë në Vjenë?
Brenda 24 orëve, do të vendoseshin sanksione dhe ndalime të paprecedenta, që do t’i përgjysmonin kafazet në të cilat mbahen të burgosur anëtarët e familjeve të tyre që jetojnë në Kosovë, nën regjimin më të ashpër të vizave në historinë e pasluftës së dytë botërore.
Unë pyes veten dhe ju, të dashur bashkatdhetarë:
Pse serbët nuk guxojnë të lëshojnë britma kaq të egra kundër kroatëve nga grykat e tyre të vampirizuara të fytit ?
Sepse brenda 24 orëve do të goditeshin nga një rrufe dhe stuhi e re, e njohur si “Bljesak i Oluja” në gjuhën kroate.
Ndaj, gjithë inatin dhe pakënaqësinë me veten e tyre ata e shfryjnë mbi dinjitetin e shqiptarëve, ndaj të cilëve i kanë kryer disa gjenocide të njëpasnjëshme gjatë njëqind e pesëdhjetë viteve të fundit.
Edhe fëmijët e porsalindur shqiptarë, prindërit dhe gjyshërit e të cilëve ranë viktima të çmendurisë serbe të viteve 1998/99, e dinë se asgjë nuk do t’i bënte më të lumtur kriminelët e pandëshkuar serbë të luftës sesa rikthimi në skenën e krimit të tyre.
Megjithatë, këtë herë sigurisht që nuk do të blejmë tonelata stilolapsa dhe letra për të shkruar sloganin: “Vëllezër serbë, ju lutemi mos na sulmoni. Vetëm mos na merrni jetën dhe ne do të bëjmë çfarë të dëshironi ”.
Një ulërimë e tillë kanibaliste e urrejtjes kundër një populli të tërë, u pa dhe u dëgjua për herë të fundit në Evropë nga fyti i rinisë së Hitlerit, tek e cila ai mbolli një urrejtje të paparë ndaj çdo gjëje jogjermane.
Dhe pa kaluar shumë kohë gjysma e njerëzimit ishte dëshmitare e krimit më të madh në historinë njerëzore kundër popullit hebre.
Falë Zotit jetojmë në epokën e internetit, ku informacionet lëvizin me shpejtësinë e dritës, ndaj asgjë nuk mund t’u shpëtojë syve të njerëzve të mirë dhe vigjilentë nga e gjithë bota.
Paraardhësit tanë të lashtë dhe të mençur do të thoshin “djalli erdhi për të marrë fëmijën e tij”, që në këtë rast do të thotë “djalli erdhi t’i marrë kriminelët e tij serbë të luftës dhe përfituesit e paqes, sepse është koha që ata të paguajnë për mëkatet e tyre të panumërta”.
***
VRAG IZNUTRA NIKADA NEĆE OSTAVITI SRPSKE RATNE ZLOČINCE NA MIRU, AKO ONI NE PLATE ZA SVOJE GRIJEHE
Autor: Lirim Gashi
“Ubij zakolji da šiptar ne postoji” ili albanski “ubij i zadavi da Albanaca više ne bude”, urlaju ludi i povampireni Srbi usred Beča, a oko njih se ne vidi ni jedan austrijski policajac, ni čak ih i upozoriti i umiriti, a kamoli zaustaviti.
Dapače, povampireni Srbi cijene, pjevaju, hvale i uveličaju posao koji najbolje rade.
A koji posao rade najbolje?
Svakako ubijanja i klanja Albanaca jer ih ne doživljavaju kao ljude nego kao životinje za klaonice.
Možete li zamisliti takav krik iz grla Albanaca koji žive u Beču?
U roku od 24 sata bile bi uvedene neviđene sankcije i zabrane, koja bi prepolovila kaveze u kojima se drže zatvoreni članovi njihovih obitelji koji žive na Kosovu, pod najstrožim viznim režimom u poslijeratnoj povijesti.
Pitam sebe i vas, dragi sugrađani:
Zašto se Srbi ne usude tako divlje urlati na Hrvate iz svojih povampirenih grla?
Zato što bi ih u roku od 24 sata pogodila nova munja i nevrijeme nazvano hrvatski “Bljesak i Oluja”.
Stoga sav svoj bijes i nezadovoljstvo sobom iskaljuju na dostojanstvu Albanaca, nad kojima su počinili uzastopne genocide u posljednjih stotinu i pedeset godina.
Čak i novorođena albanska djeca čiji su roditelji i bake i djedovi bili žrtve srpskog ludila 1998-9 znaju da ništa više ne bi usrećilo nekažnjene srpske ratne zločince nego da se vrate na mjesto zločina.
No, ovoga puta sigurno nećemo kupovati tone papira i olovaka da ispišemo slogan: “Braćo Srbi, nemojte nas napadati. Samo nam nemojte oduzimati živote i učinit ćemo što god želite .”
Ovakvi ljudožderski urlici mržnje prema cijelom jednom narodu zadnji put su se vidjeli i čuli u Europi iz grla Hitlerove mladeži, u koju je on usadio neviđenu mržnju prema svemu što nije njemačko.
I ubrzo je pola čovječanstva svjedočilo najvećem zločinu u ljudskoj povijesti nad židovskim narodom.
Hvala Bogu da živimo u doba interneta, gdje se informacije kreću brzinom svjetlosti, pa ništa ne može promaći očima dobrih i budnih ljudi širom svijeta.
Naši davni i mudri preci, rekli bi : “Došao đavo da uzme svoje čedo”, što u ovom slučaju znači “Došao đavo da uzme svoje srpsk ratne zločince i mirodobne profitere, jer je vrijeme da naplaćuju svoje bezbrojne grijehe”.
***
DER INNERE TEUFEL WIRD DIE SERBISCHE KRIEGSVERBRECHER NIEMALS IN RUHE LASSEN , BEVOR SIE FÜR IHRE SÜNDEN NICHT BEZAHLEN
Autor: Lirim Gashi
„Ubij zakolji da šiptar ne postoji“ oder albanisch „tötet und erwürgt, damit es keine Albaner mehr gibt“, schreien die verrückten und vampirisierten Serben mitten in Wien, während um sie herum kein einziger österreichischer Polizist zu sehen ist, nicht einmal um sie zu warnen und besänftigen, geschweige denn, sie aufzuhalten.
Tatsächlich schätzen, singen, loben und preisen vampirisierte Serben die Arbeit, die sie am besten können.
Und welche Arbeit machen sie am besten?
Sicherlich das Töten und Schlachten von Albanern, weil sie sie nicht als Menschen, sondern als Tiere für den Schlachthof betrachten.
Können Sie sich solche Schreie aus den Kehlen der in Wien lebenden Albaner vorstellen?
Innerhalb von 24 Stunden würden beispiellose Sanktionen und Verbote verhängt, wodurch die Käfige halbiert werden, in denen ihre im Kosovo lebenden Familienmitglieder gefangen gehalten werden, unter dem härtesten Visaregime in der Nachkriegszeit Geschichte.
Ich frage mich und Sie, liebe Landsleute:
Warum trauen sich die Serben nicht, die Kroaten aus ihren vampirisierten Kehlen so wild anzuschreien?
Denn innerhalb von 24 Stunden würden sie vom einem neuen Blitz und Sturm getroffen, der auf Kroatisch „Bljesak i Oluja“ heißt.
Deshalb lassen sie all ihre Wut und Unzufriedenheit mit sich selbst an der Würde der Albaner aus, an denen sie in den letzten einhundertfünfzig Jahren mehrere aufeinanderfolgende Völkermorde begangen haben.
Selbst neugeborene albanische Kinder, deren Eltern und Großeltern Opfer des serbischen Wahnsinns von 1998/99 wurden, wissen, dass nichts die ungestraften serbischen Kriegsverbrecher glücklicher machen würde, als an den Ort ihres Verbrechens zurückzukehren.
Allerdings werden wir dieses Mal sicher nicht Unmengen von Stiften und Papier kaufen, um den Slogan zu schreiben: „Serbische Brüder, bitte greift uns nicht an. Nimm uns einfach nicht das Leben und wir werden tun, was immer sie wollen.”
Solch kannibalisches Hassgeheul gegen ein ganzes Volk hat man zuletzt in Europa aus der Kehle von Hitlers Jugend gesehen und gehört, der er einen beispiellosen Hass auf alles Nichtdeutsche eingeflößt hat.
Und bald wurde die Hälfte der Menschheit Zeuge des größten Verbrechens der Menschheitsgeschichte gegen das jüdische Volk.
Gott sei Dank leben wir im Zeitalter des Internets, in dem sich Informationen mit Lichtgeschwindigkeit bewegen, sodass den Augen guter und wachsamer Menschen auf der ganzen Welt nichts entgehen kann.
Unsere alten und weisen Vorfahren würden sagen: „Der Teufel kam um sein Kind zu holen”, was in diesem Fall bedeutet: “Der Teufel ist gekommen, um seine serbischen Kriegsverbrecher zu holen, weil es an der Zeit ist, dass sie für ihre unzähligen Sünden bezahlen”.
***
THE DEVIL WITHIN WILL NEVER LEAVE THE SERBIAN WAR CRIMINALS ALONE, IF THEY DO NOT PAY FOR THEIR SINS
Author: Lirim Gashi
“Kill, slaughter, so that the shiptar does not exist” or the Albanian “kill and strangle, so that there are no more Albanians”, howl the crazy and vampirized Serbs in the middle of Vienna, and not a single Austrian policeman can be seen around them, not even to warn and calm them down, let alone to stop.
On the contrary, vampirized Serbs appreciate, sing and praise and magnify the work they do best.
And what work do they do best?
Certainly killing and slaughtering Albanians because they do not see them as people but as animals for slaughterhouses.
Can you imagine such a cry from the throats of Albanians living in Vienna?
Within 24 hours, unprecedented sanctions and bans would be introduced, which would halve the cages in which their family members living in Kosovo are kept, under the strictest visa regime in post-war history.
I ask myself and you, dear fellow citizens:
Why don’t the Serbs dare to scream so wildly at the Croats from their vampirized throats?
Because within 24 hours they would be hit by a new lightning and a storm called the Croatian “Lightning and Storm”.
Therefore, they take out all their anger and dissatisfaction with themselves on the dignity of the Albanians, against whom they committed successive genocides in the last hundred and fifty years.
Even newborn Albanian children whose parents and grandparents were victims of the Serbian madness of 1998-9 know that nothing would make the unpunished Serbian war criminals happier than to return to the scene of the crime.
But this time, we certainly won’t be buying tons of paper and pens to write the slogan: “Serb brothers, don’t attack us.” Just don’t take our lives and we’ll do whatever you want.”
Such cannibalistic howls of hatred for an entire nation were last seen and heard in Europe from the throats of Hitler’s youth, in which he instilled an unprecedented hatred for everything that is not German.
And soon half of humanity witnessed the greatest crime in human history against the Jewish people.
Thank God that we live in the age of the Internet, where information moves at the speed of light, so nothing can escape the eyes of good and vigilant people around the world.
Our ancient and wise ancestors would say: “The devil has come to take his child”, which in this case means “The devil has come to take his Serbian children because it is time for them to pay for their countless sins”.
***
LE DIABLE INTÉRIEUR NE LAISSERA JAMAIS LES CRIMINELS DE GUERRE SERBES SEULS, S’ILS NE PAIENT PAS POUR LEURS PÉCHÉS
Auteur : Lirim Gashi
“Tuer, massacrer, pour que le shiptar n’existe pas” ou l’Albanais “tuer et étrangler, pour qu’il n’y ait plus d’Albanais”, hurlent les Serbes fous et vampirisés au milieu de Vienne, et pas un seul policier autrichien ne peut être vu autour d’eux, pas même pour les avertir et les calmer, encore moins pour les arrêter.
Au contraire, les Serbes vampirisés apprécient, chantent, louent et magnifient le travail qu’ils font le mieux.
Et quel travail font-ils le mieux ?
Certainement tuer et massacrer des Albanais parce qu’ils ne les voient pas comme des personnes mais comme des animaux pour les abattoirs.
Pouvez-vous imaginer un tel cri dans la gorge des Albanais vivant à Vienne ?
Dans les 24 heures, des sanctions et des interdictions sans précédent seraient introduites, qui réduiraient de moitié les cages dans lesquelles les membres de leur famille vivant au Kosovo sont détenus, sous le régime de visa le plus strict de l’histoire de l’après-guerre.
Je me demande et vous demande, chers concitoyens :
Pourquoi les Serbes n’osent-ils pas crier si sauvagement sur les Croates avec leur gorge vampirisée ?
Parce que dans les 24 heures, ils seraient frappés par un nouvel éclair et un orage appelé le croate “Lightning and Storm”.
Par conséquent, ils déchargent toute leur colère et leur insatisfaction sur la dignité des Albanais, contre lesquels ils ont commis des génocides successifs au cours des cent cinquante dernières années.
Même les enfants albanais nouveau-nés dont les parents et les grands-parents ont été victimes de la folie serbe de 1998-99 savent que rien ne ferait plus plaisir aux criminels de guerre serbes impunis que de retourner sur les lieux du crime.
Mais cette fois, nous n’achèterons certainement pas des tonnes de papiers et de stylos pour écrire le slogan : “Frères serbes, ne nous attaquez pas”. Ne prends pas nos vies et nous ferons tout ce que tu voudras.”
De tels hurlements de haine cannibale pour une nation entière ont été vus et entendus pour la dernière fois en Europe dans la gorge de la jeunesse hitlérienne, dans laquelle il a instillé une haine sans précédent pour tout ce qui n’est pas allemand.
Et bientôt la moitié de l’humanité a été témoin du plus grand crime de l’histoire de l’humanité contre le peuple juif.
Dieu merci, nous vivons à l’ère d’Internet, où l’information se déplace à la vitesse de la lumière, de sorte que rien ne peut échapper aux yeux des personnes bonnes et vigilantes du monde entier.
Nos ancêtres anciens et sages disaient : « Le diable est venu prendre son enfant », ce qui signifie dans ce cas « Le diable est venu prendre ses enfants serbes car il est temps pour eux de payer pour leurs innombrables péchés ».

Lufta hibride serbe e vazhdueshme dhe sharllatanizmi i opozitës sonë

0

Lufta intenzive e Serbisë kundër Republikës së Kosobvës po thellohet. Aktualisht është përqëndruar në veriun e saj me idenë që ta aneksoj përmes një “Aksioni rrëfe”. Prandaj Beogradi duket se ka investuar kohë të gjatë për përçajen e BE-së në këtë plan dhe dezinformimin — duke pritur edhe mbështetje të mundshme nga një lagje shtetesh tradicionalisht të ndërlidhura me interesat serbe. Teknikat e aplikuara në këtë rrafsh, janë pjesë e gamës së luftës hibride edhe kundër demokracive liberale.

“Kush e ka Serbinë, e ka Europën Juglindore”

Rusia tradicionalisht ka mbështetur popujt sllav në Europën Juglindore me idenë që të pengojë depërtimin gjerman në Europën Juglindore që do t’ia mundësonte pastaj asaj shtrirjen e ndikimit drejt Mesdheut. Ndërkaq në epiqendër të kësaj strategjie, ka një shekul e sa, është pikërisht Serbia. Duket se strategët rus kanë përvetësuar mirë formulën e Leninit që ndërlidhej me Gjermanin, kur ai

pohonte se: “Kush e ka Gjermaninë, e ka Evropën”, duke e përmbysur në pozicionin përkatës se “Kush e ka Serbinë, e ka Europën Juglindore”.

Prandaj Ballkani Perendimor është shndërruar në një objektiv i lloit “Softwer-i” për luftën serbo-ruse të dezinformimit.

Megjithatë, Republika Federale Gjermane aktualisht është gjithashtu e përshtatshme si një objektiv i butë për luftën ruse të dezinformimit: ju e bëtë ekonominë e saj më të varur nga energjia ruse sesa demokracitë e tjera perëndimore, dhe gjermanët e pasluftës gjithmonë e kanë përcaktuar identitetin e tyre kombëtar kryesisht në aspektin e fuqisë dhe prosperitetit të tyre ekonomik — të cilat tani duken të kërcënuara seriozisht. Frika nga energjia bërthamore është veçanërisht e theksuar këtu, siç u tregua nga lëvizja masive kundër rikonstruksionit të NATO-s në vitet 1980 deri në vendimin e nxituar për të hequr gradualisht energjinë bërthamore dhjetë vjet më parë. Nëse Kremlini arrin të dalë nga fronti i solidaritetit perëndimor me Ukrainën, mbështetja ndërkombëtare për vendin e pushtuar nga Rusia së shpejti do të zbehet plotësisht.

Ofensiva e dezinformimit ruse nuk është pa efekt. Sipas sondazheve të fundit, rreth 60 për qind e gjermanëve mbështesin rritjen e përpjekjeve diplomatike për t’i dhënë fund luftës, edhe nëse kjo do të përfshinte nxitjen e Ukrainës për të bërë “kompromise”. Mijëra njerëz kanë demonstruar kohët e fundit në rrugët e Republikës Federale Gjermane kundër politikës së supozuar antisociale të qeverisë federale në krizën e energjisë — të cilën ekstremistët nga e djathta në të majtë e përdorin si një skenë për të brohoritur emrin e kriminelit të shekullit — Putinit dhe për të shpifur kundër viktimave ruse në Ukrainë duke i cilësuar ata si “nazistë”. Ndërkaq në këtë garë udhëheqësi i AfD-së ekstremiste shkon edhe më larg, duke mos pranuar ta cilësoj asesi publikisht në ZDF Putinin si kriminel lufte, ndërkaq këtë me lehtësi e bën për Xhorxh W Bush-in.

Ndikimi i mediave ruse të drejtuara nga shteti (RT, Sputnik et.al.) në opinionin publik në Ballkanin Perendimor dhe jo vetëm, është tashmë i njohur. Për këtë ka analiza të bazuara e mirë-dokumentuara nga institucione të specializuara në SHBA, Francë dhe Gjermani. Qeveria Federale gjermane ka vënë në dukje vazhdimisht rreziqet e propagandës shtetërore ruse për peizazhin mediatik gjerman.[1] Parlamenti Evropian ka kërkuar vazhdimisht që vendet anëtare të miratojnë strategji kundër “propagandës armiqësore” të Moskës. Komisioni i BE-së ka krijuar një departament të vogël për të gjurmuar lajmet e rreme ruse. Studimet nga vendet perëndimore të disponueshme deri më tani për këtë temë përpiqen të demonstrojnë me përpikëri efektet e dezinformatave ruse në skenat e medias ose opinionin publik.[2] Këto institucione kanë vënë në pah prezencën e ndikimit rus edhe në hapësirën shiptare. Ndërkaq ndikimi serb është edhe më i pranishëm se ai direkt rus.

Kurthi i Beogradit

Lufta hibride e Beogradit e gërshetuar me atë propagandistike kundër Qeverisë së Kosovës dhe popullit të saj, ka po të njejtat elemente të luftës hibride ruse. Por, nëse korpusi politik serb ka filluar të ndjejë çarjen e domosdoshme që po sell presioni i Perndimit në raport me pozicionimin e Beogradit kundruall Rusisë, edhe ndaj Kosovës në javët në vijim, një pjesë e opozitës sonë dhe një lagje e mirë e mediave [me theks TV-të dhe portalet], për fat të keq, identifikohen me propagandën serbe.

Informacioni respektivisht dezinformacioni, ka qenë gjithmonë një armë e përdorur për të mashtruar kundërshtarët politik dhe në dobi të agjendave të veçanta politike. Në Kosovë ka kohë që ky fakt është notar. Prijnë për këtë portale, që nga qendrat studimore perendimore janë shenjuar si dorë e zgjatur e Sputnik-ut. Dhënia e qëllimshme e informacionit të rremë me qëllim mashtrimi quhet dezinformim.[3] Në një studim specifik të kryer nga një qendër hulumtuese e mediave, janë publikuar specifikat e lajmit të rremë — dezinformatave nga media shtetërore ruse në Gjermani.[4]
Nëse ky studim nxjerrë konkluzionin se Gjermania është një fokus i rëndësishëm i ofensivës së mediave ruse, pa dyshim fokus i mediave serbe mbetet Kosova. Është tejet urgjente që një studim i kësaj natyre të bëhet edhe në Kosovë.

Në propagandën e orjentuar për ndërkombëtarët, Beogradi po tenton ta prezantojë vetveten tashmë si viktimë, ndërkaq serbët e Kosovës vazhdon t’i përdorë si instrument për të argumentuar këtë propagandë. Mediat dhe specialistët e propagandës serbe e karakterizojnë këtë rrëfim si “vetëviktimizim”. Në këtë proces në Serbi ka kohë që është ndërtuar mentaliteti i kampit për t’ju kundërvënë Perendimit dhe Qeverisë së Kosovës. Kjo u potencua edhe më qartë në reagimet histerike të presidentit serb pasi kryeministri i Kosovës, Albin Kurti, emroi Nenad Rashiqin ministër për kthim dhe komunitete.

Rashiqi konsiderohet si përfaqësuesi i një prej forcave politike të minoritetit serb në Kosovë, e cila është dëshmuar se mbronë interesat e komunitetit serb që e ka pranuar realitetin politik të krijuar në Kosovë pas 8 Shkurtit 2008. Por, pikërisht ky fakt e pengon pinjollin e Sheshelit, terroristin e katapultuar në krye të shtetit. Prandaj ai humbet arsyen dhe shigjeton ashpër Rashiqin, duke e cilësuar si “llumi” më i keq i serbëve, bashkë me Rada Trajkoviqin, që pritet të jetë pjesë e kabinetit të Rashiqit.

Por, edhe më ashpër Vuçiqi fshikulloi kryeministrin e Kosovës, duke i dhënë epitetin që më së miri i shkon vet atij.
E qartë, në prag të fillimit të dialogut në Bruksel, ai tashmë ka humbur tërësisht arsyen, prandaj akuzon edhe BE-në për qëndrimin e saj gjoja “anti serb”!
Në fund të prononcimit për një tv serb Vuçiqi krejtësisht i qatrafillosur këlthet: “Qëndrim i mjerë, antiserb, të cilin e treguan, sepse atë që ka bërë koka e terroristit Albin Kurti…” nuk e paskan dënuar! Prandaj paralajmron plot mllef se nuk do të udhëtojë për Tiranë më 6 dhjetor, ku do të mblidhen liderët e vendeve të Bashkimit Evropian dhe ata të Ballkanit Perëndimor.

Këtë mentalitet e kanë përvijuar jo pa sukses edhe në qarqet e një lagjeje të opozitës sonë që dominohet nga drejtues sharllatan.
Lufta në Kosovë ka mbaruar më 12 qershor 1999, por paqja e drejtësia nuk janë vënë në vend. Tash pas 22 vjeëtve Serbia pretendon të ndërroj pozicioniet: nga ushtruese e krimit dhe gjenocidit ndaj popullsisë shqiptare, të kalojë në pozicionin e viktimës. Lufta e Serbisë në Kosovë derisa ka ngelë e pandëshkuar, jo vetëm sa ka ndërruar formë dhe bëhet në hapësira të tjera nga fushëbetejat. Prandaj thirrjet-kukuvajka të ca analistëve në studiot tona se “ne kemi fituar Republikën, por edhe Serbia duhet të fitojë diçka” janë produkt i kësaj lufte speciale që po vazhdon me mjete tjera nga ato të fushbetejës.
Ky lloj reagimi ngjan në një “Agenda-setting” që studiuesi i njohur Stephan Russ-Mohl e ka shpjeguar me gjuhë fare të thjeshtë. “Në qoftë se është në rend të ditës sëmundja e gripit të shpendëve, në fund të fundit do të duhet të japë deklaratë për këtë gjë edhe Kryeministri — që për këtë arsye nuk do të flasë mbi reformën në pensione apo mbi taksat e pranimit në universitet”. Por, në rastin e Kosovës ilustrimin e tij Stephan Russ-Mohl do ta ndërlidhte me këto deklarata banale të “këshilltarëve” të përjetshëm të kryeministrave tanë që mbesin në skenë tutje si Spin-Doktor, respektivisht manipulues mediash.

Në njërin nga TV-të serbe, në intervistën që dha ministri i jashtëm serb të mërkurën që lamë pas [më 30 dhjetor 2022], vazhdoj ta cilësojë Vetëvendosjen si forcë politike marksiste-leniniste, maoiste etj, që nuk ka asgjë të bëjë me vlerat e demokracisë liberale. Ndërkaq, jo rrallë, në mediat tona, duke tërhequr paralele mes të majtës dhe të djathtës ekstreme, shkohet edhe në absurd sa të cilësohet Vetëvendosja si organizatë nacionalsocialiste e tipit të nazizmit gjerman! Tërheqja e paraleleve mes fondit të shkronjave që paska përdorë Lëvizja Vetëvendosje nga dalja e saj në skenë me ato të Nacionalsocialistëve, e bën këtë luftë hibride tepër të dukshme! Për fat të keq, me këtë stil të propagandës antiqevritare, po atë mbrëmje, në njërin nga debatet telvizive, unë u përballa me njërin nga kryeredaktorët e një portali me seli në Prishtinë që është pozicionuar qartë si zë i opozitës!
Jam i prirë të besoj se ky absurditet banal nuk duhet të jetë produkt i kolonës së pestë, meqë në rastin konkret, kemi të bëjmë me injorancë profesionale dhe mungesë totale të formimit teorik mbi lëvizjet politike dhe historinë politike në Europë, rrjedhimisht edhe me lëvizjet e majta moderne, siç është Vetëvendosja. Përndryshe në këtë kurth që ka ngritur Beogradi në luftën hibride kundër Republikës së Kosovës dhe Kombit tonë në përgjithësi, janë zënë keq jo vetëm segmente të opozitës sonë sharllatane, por edhe një lagje e mirë e mediave tona. Shih për këtë, ato duhet ndihmuar që të lirohen. E vetmja mënyrë që të arrihet ky efekt me dobi shumëdimensionale, si për pozitën edhe për opozitën, e mbi të gjitha për opinionin tonë publik që po bombardohet nga kjo propagandë e ultë, është publikimi i studimeve si ai gjerman që zumë në gojë më lartë, e mbi të gjitha funksionalizimi i Republikës dhe thellimi i bashkëpunimit të mekanizmave tona të sigurisë me simotrat e tyre perendimore, përfshirë edhe sferën e luftës kundër krimit të organizuar që, në një mënyrë a tjetër, finanson një lagje të këtyre mediave.

Qasjes serbo-centrike Brukseli duhet t’i jap fund

Heshtja e plotë e komesionerit Europian për Zgjerim, Oliver Varhelyi, në konferencën në Beograd [më 2 dhjetor], derisa presidenti serb po vazhdonte të villte vrerin kundër Kosovës dhe kryeministrit të saj, duke vazhduar ta cilësoj jo më pak se terrorist, flet shumë për moralin e dyfishtë të këtij personaliteti.

Me këtë heshtje Varhelyi, përballë këtij pinjolli të Milosheviqit, që nuk e fsheh qëndrimin racist kundruall popullit shqiptar, si një terrorist tipik modern që është, flet më shumë për pozicionin ku e ka sjellë BE-në si komisioner i këtij resori me peshë. Natyrisht nga një politikan që në këtë pozicion të lartë në BE vije si mik i ngushtë i neofashistit Orban, nuk ishte e logjikshme të pritej sjellje tjetër.

Kjo sjellje, sidoqoftë, flet shumë për këtë lloj të qasjes serbo-centrike të një lagjeje shtetesh të BE-së dhe nevojën që Brukseli, por pse jo edhe Tirana dhe Prishtina të marrin shënim.

Kësaj qasje Brukseli, ka ardhur koha që ta kuptoj se, duhet t’i jap fund.

Përfundim
Pretendimi për ta shndërruar veriun e Kosovës si zonën që shenjon “konfliktin e ngrirë” me potencial shpërthimi, pas Bosnjës (Republika Srbska), është pjesë e agjendës së luftës hibride
serbo-ruse. Lufta në Ukrainë i ka shërbyer Beogradit si shkas për rindezjen e motorëve të luftës speciale kundër Kosovës edhe në fushën mediale. Beogradi duke e konsideruar veriun e Kosovës si pesë integrale të “Botës serbe”, përmes tërheqjes së Listës Serbe fillimisht e më pas edhe zyrtarëve të ndryhsëm të sigurisë etj nga pozitat që kishin në institucinet e Republikës në veri, ajo ringjallë konfliktin duke mos ngurruar t’i vë zjarrë rajonit, duke përmbushur kështu një pjesë të axhendës ruse që ka të bëjë me parandalimin e integrimit të Ballkanit Perendimor në BE. Në këtë plan, Beogradi nuk do ët duhej të kishte mbështetje edhe nga segmente të politikës dhe mediave të Kosovës.
Mediat në Kosovë nuk guxojmë t’i shndërrojmë në armë të ngrehura të luftës për agjendat e huaja.

_______________________________

1. Shih më gjerësisht: https://www.freiheit.org/de/deutschland/russische-medien-auf-dem-balkan

2. Po aty

3. Desinformation, Rechtschreibung und Bedeutung, duden.de, https://www.duden.de/rechtschreibung/Desinformation.

4. Shih: Policy Paper_FNF_Russische Medien_final.pdf

Shkrimtari Petro Marko, i kthen këtë përgjigje pyetjes: “…pse fshati juaj e humbi gjuhën, pse flet greqisht?”

0
P E T R O M A R K O I KTHEN KËTË PËRGJIGJE PYETJES:
“Pasi fole për shkollën shqipe, pa më thuaj pse fshati juaj e humbi gjuhën, pse flet greqisht?”
Petro Marko PËRGJIGJET: Shumë shokë më kanë pyetur: Po ju, jeni shqiptarë apo grekë? Të jesh i çdo kombësie nuk është turp, por unë, para disa vjetësh, kur isha në fshat, dhe pasi kampistët (punëtorët që shkonin në kampin e Dhërmiut për të pushuar) më pyetën nëse ishim shqiptarë apo grekë, u përgjigja me siguri: “Ne jemi shqiptarë!” Më pyetën pastaj pse flisnim greqisht. Me sa munda, u thashë arsyet. Të nesmen provokova një mbledhje të gjerë në fshat. U mbush oborri i shkollës me burra dhe me gra. Mënjanë ishin nxënësit dhe gjithë të rinjtë se e kishin marrë vesh se unë do të flisja rreth temës: “Jemi shqiptarë apo jemi grekë?”
Bisedsën e nisa pak a shumë kështu:
– Duhet ta dimë mirë se ç’jemi, ç’kombësi kemi, se dëgjohen posht e lart fjalë se këta janë grekë, këta nuk dinë se ç’janë! Pra, fillojmë: Ti, shoku Pavllo Beja, nga e ke origjinën?…
– Familja jonë, si gjithë Gjileku, jemi krutanë. Erdhëm këtu pas vdekjes së Skënderbeut.
– Po ti, Vangjel Liza, si e di origjinën e familjes sate?
– Ne vijmë nga Tërbaçi. Dhe nga të tre vëllezërit u shtuan lagjet Lizaj, Çaçëdhimitrët dhe Trekot.
– Po ju, o Kostë, nga vini?
– Ne vijmë nga Velça! Jemi Tavajt, – dhe qeshi. – Ju e keni dëgjar atë breg-shkëmb atje lart, që quhet Trapeza ose Kont-Tava. Rrjedhim nga Kontët, si ju nga Buajt. Aty tek Trapeza paguanim venecianët, prandaj quhet edhe sot e kësaj dite Kont-Tava ose Trapeza…
Kështu me rradhë të gjtha familjet thanë se nga rridhnin. Na doli se vetëm një ishte i huaj: Josif Averbahu, me origjinë çifute, nga Austria. Kjo e tij është një histori e çuditshme: Një konsull i Austro-Hungarisë që rrinte në Vlorë, dashuroi një fshatare tonën që mblidhte myshje në Llogara me shoqet e saj. Ky konsull shkonte në Llogara për gjah. E pa këtë vashëz dhe u çmend pas asaj. Erdhi në Dhërmi dhe e kërkoi për grua. I thanë të ndëronte fenë. U bë ortodoks dhe banor i fshatit…
Pra, ç’jemi ne? Shqiptarë! Po pse e humbëm gjuhën?.
Unë do të them ato që di: Pse nënat plaka, gjyshet dhe gjyshët dinë më mirë shqipen se greqishten? Pse qajmë dhe këndojmë shqip? Pse fjalët e urta i themi shqip? Siç duket, që nga viti 1820 e tëhu, greqizimi u bë me qëllim politik nga vetë Greqia, që fitoi lirinë me gjakun e shqiptarëve, qoftë në Mesolongji, qoftë në revolucionin grek. Suli dhe Himara ishin shqiptarë po dy krahina autonome që nuk njihnin as Greqinë e as Shqipërinë, së cilës i kishte humbur edhe emri. Suli dhe Himara ishin kurdoherë në luftë me turkun. Erdhi koha që Himara u nda: Himara bregdetare mbeti e lirë dhe e krishterë, kurse Himara e brendshme, Labëria, Kurveleshi, Lumi i Vlorës e Dukati u myslimanizuan dhe u ndanë. Megjithëse u ndanë në dy fe, nuk e humbën kurrë lidhjen e gjakut dhe të fisit. Çdo fshatar kishte të tijtë në një fshat të myslimanizuar që në kohën e Ali Pashë Tepelenës…
Kur bëheshin operacionet ndëshkimore nga turqit, bregdetasit nuk shkonin më përtej maleve, në Mesaplik e në Kurvelesh, për t’u mbrojtur, siç bënin gjer në atë kohë, por iknin me barka për në Korfuz ose për në Gjirit, nën mbrojtjen e venecianëve. Thonë se banorët e Dhërmiut shkonin në ishullin grek, kurse ata të Himarës në Gjirit. Prandaj, dhe kur flasin greqisht, dhërmijasit flasin si korfjatët, kurse himarjotët si gjiritllinjtë.
Pastaj shkollat ishin greke. Mesha këndohej greqisht. Tregëtinë e bënin me Korfuzin, Janinën. Pak nga pak u shkëputën lidhjet me Labërinë, me Dukatin. Greqia, që u çlirua e para, u thoshte se kudo që janë ortodoksë janë grekë; myslimanët janë turq. Nisi antagonizmi turq e kaurë! Propaganda bënte punën e saj. Kjo u thellua në kohën e Ali Pashë Tepelenës…
Pak nga pak propaganda greke bëhej më e madhe, duke pretenduar se Himara ishte krahina më heroike e Greqisë. Shumë kapedanë, sidomos paria, kishin privilegje. Dhe paratë e mirëbërësve himarjotë, që i kishin lënë në bankën greke për shkollat e Himarës, ishin një shkak shumë serioz për propagandën greke. Gjikë Buxhili nga Dhërmiu kishte fituar shumë para në Rusi, ku e kishte marë Pano Buxhili, përfaqësues i himarjotëve pranë Carit, në Petërburg. Mësuesit dhe shpenzimet për shkollën merreshin nga fondi i Gjikë Buxhilit. Gjikë Buxhili ndërtoi edhe një shkollë, që është edhe sot e kësaj dite. Ne, kur ishim të vegjël, në shkollën e fshatit shihnim portretin e tij, të varur në klasë. Siç i la Gjikë Buxhili paratë në bankën greke, ashtu i lanë dhe shumë mirëbërës të tjerë nga Jugu, si Zhapa me shokë. Ishin miliona, të cilat u bënë burim për të ushqyer propagandën greke në vendin tonë, sa u krijua miti i Vorio Epirit dhe sollogu voroepirot, që merrej me “çlirimin” e Vorio Epirit, domethënë të Shqipërisë së Jugut….Paria merrte para nga banka greke, e cila qe e autorizuar nga qeveritë reaksionare nacionaliste të Megali Idhesë (Megali Idheja: që Greqia të bëhej e madhe duke përfshirë në kufijt e saj Jugun e Shqipërisë dhe vende të Ballkanit ku janë ortodoksë).
Himarjotët që emigronin në Greqi kishin privilegje: përkraheshin si bij të një “krahine heroike greke” me histori trimërie e burrërie. Fatkeqësia ishte se Shqipëria u çlirua e fundit në Ballkan. Himara kishte ushqyer shpirtin e aneksartisë, autonomisë, si Suli, i cili pak nga pak u greqizua. Dhe, pasi u çlirua Shqipëria, me kufijtë e cunguar shumë, propaganda greke e ushqeu shumë idenë e autonomisë së Himarës: as shqiptare, as greke! Kishte hedhur rrënjë të thella kjo propagandë në shpirtin e himarjotëve, të cilët sytë i mbanin nga Greqia. Krerë himarjotë, si Spiro Miloja, një luftëtar që e ndihmoi shumë Greqinë, ishte në krye të kësaj propaganda, me gjithë farefisin dhe sojin e tij të përndarë në Dhërmi, Vuno e gjetkë. Spiro Milo ishte nga Progonati. (Këtë e dëshmon edhe kënga labe: Spiro Milo Progonati / Shih se ku të çoi inati. D.G). Në fshatin tonë, Dhërmi, ai kishte farefis Llukë Zh. e të tjerë, që propagandonin ndarjen e Himarës nga Shqipëria. Si bazë kryesore të propagandës përdornin dhe këtë: Pse Labëria u bë turke? E pse të mos bëhemi edhe ne me Greqinë, që është armike e bëtuar e Turqisë, siç jemi edhe ne armiq të betuar të turkut?
Shumë fanatikë ishin fshatarët e mi! Njëzet e gjashtë kisha kishte. Mbaj mend unë se kishim tetë priftërinj. Lidhjet ekonomike, privilegjet me Greqi, interesimi i Greqisë për himarjotët, sillogu vorioepirot ndikuan shumë për t’i bërë himarjotët t’i kthenin sytë nga Greqia dhe të ëndërronin për një autonomi. Pastaj, edhe në kohën e pavarësisë himarjotët panë se asnjë qeveri e Tiranës nuk u kujdesua asnjëherë për ta. Nuk shkonin as xhandarë dhe nuk mereshin në asnjë punë. Ata pëlqyen të mërgonin: herën e parë në Llavrion, ku kishte miniera; në Korint, për të hapur kanalin; në Vllahi, në Rusi, pastaj në Amerikë, në Francë, në Meksikë, në Argjentinë, në Australi, Kanada e gjetkë. Kështu që ne dinim më mirë se ku binte Buenos Ajresi sesa Kukësi, që nuk ia kishim dëgjuar kurrë emrin. Dinim se ku binte Australia dhe jo Kosova, që nuk ia kishim dëgjuar kurrë emrin. Dinim ku binte Athina dhe Korfuzi ose Tirana e Shkodra. Ishim pa asnjë lidhje me atdheun tonë. Disa përçarës, vetë regjimi i Zogut, sidomos Musa Juka, na përçau. U ndamë në fshat në dy parti: pendëkuqtë, që deshën Shqipërinë dhe shkollat shqipe; dhe pendëbardhët, që deshën Greqinë dhe shkollat greke në fshat. Këtë përçarje e ushqeu shumë Musa Juka, duke na armiqësuar vëlla me vëlla. Familja jonë bënte pjesë në partinë pendëkuqe dhe mbanim në ballkon kurdoherë flamurin e Shqipërisë Kapedanët e Spiro Milos na kishin ardhur disa herë, duke na thënë se Andrea Markoja ishte vrarë për Greqinë. Marko Jani ishte internuar nga italianët për Greqinë e të tjera. Deshën që ne të linim shtëpinë e të shkonim në Korfuz, ku do të na mbante me shkolla e me pensione Athina. Qoftë im vëlla, Fotoja, qoftë kushëriri im, Jani, i sikterisnin duke u thënë: “Andrea Markoja u vra për Himarën dhe Marko Jani vdiq i veremosur nga internimi dhe vuajtjet e shumta për Himarën dhe jo për Greqinë. Himara sot është dhe mbetet shqiptare. Prandaj dhe mbajmë edhe flamurin ditë e natë në ballkon. Ne e dimë gjakun tonë sa nga buron.”
Shënim: Nxjerrë prej librit: Petro Marko “Intervistë me vetveten. (Rrathë dhe gurët)”,
Shtëpia botuese “OMSCA”, Tiranë, 2000, f.47-51.
E përgatiti: Dilaver Goxhaj, Tiranë

Grekomanët e sërbomanët e sotëm rrezik për qënësinë e Shqipërisë

0
Nga: Dritan Goxhaj, Tiranë
Një ditë pas protestës së opozitës, Shqipërinë do e vizitojë kryeministri i Greqisë Micotaqis. Por ai nuk ka zgjedhur Tiranën për të bërë vizitën e tijë zyrtare në vendin tonë, por Himarën.
Micotaqis po vjen me synimin për të cënuar sovratinitetin dhe integritetin territorial të Shqipërisë, pasi qëllimi i vizitës së tija është shpallja e kësaj komune edhe zyrtarisht si komunë Greke.
Kjo e gjitha bazohet mbi kushtetuën e tyre të vitit 1827, kushtetutë kjo që e ka zyrtarizuar mosegzistencën e etnitetit grek, pasi ajo përcakton në faqet e saj se “ Grekë janë të gjithë banorët kristian ortodoks” ndërsa shtrirja e tyre territoriale përcaktohet “ çkanë marrë e çdo të marrin armët nga perandoria otomane”.
Me këtë filozofi hegjemoniste ku për bazë të shtrirjes territoriale merret feja e jo etnia, ata pretenduan dhe edhe sot pretendojnë, se pjesa jugore e Shqipërisë e banuar me banorë të fesë ortodokse janë grekë.
Bazuar mbi këtë, grekomanët e jugut të Shqipërisë të nxitur e mbështetut nga kryeministri i atëhershëm i Greqisë Venizellos, nën kryesinë e Jorgji Kristaq Zografit, grekoman nga fshati Qestorat i Gjirokastrës dhe ish-ministër i Punëve të Jashtëme të Greqisë, u mblodh në Gjirokastër më 28 Shkurt 1914, një i ashtuquajturi “kongres” , shpalli “autonomin e Vorio-Epirit”. U formua edhe një “qeveri vorio-epirote” me Zografin si kryeministër, Karapanon (ish-deputet grek) si ministër i jashtëm dhe kolonel Dulis (oficer grek) ministër i luftës. Ca ditë më vonë, Himarioti Spiro Spiromilo, major në ushtërinë greke, shpalli “autonominë” e shtatë fshatravet të Himarës.
Pas kësaj tragjikomedie, pasi shpallën në Gjirokastër t’ashtuquajturën qeveri “të Epirit të Veriut”, Grekët dhe grekomanët i shtuan përpjekjet për t’u bërë zotër të vendit, pas gjithë këtyre përpjekjeve, Komisioni ndërkombëtar i Kontrollit nënshkroi, më 17 Maj 1914, Protokollin e Korfuzit, ose protokollin e turpit, i cili, sipas shprehjes së antarit britanik t’atij Komisioni, Sër Harry Lamb, “nuk bazohej n’asgjë të vërtetë e prandaj, logjikërisht, duhej hedhur në shportën e plehravet”.
Dhe sot qeveria kolaboracioniste dhe antishqiptare e Shqipërisë, e kryesuar nga armiku më i madh i këtij vëndi Ed(vin) Kristaq Rama, po e lejon me vetëdije të plotë Greqinë që të cënojë sovranitetin e vëndit dhe të zbatojë në vitin 2022, Protokollin e Korfuzit të 1914-tës,në të cilin njihet autonomia e komunage gjoja greke të vetshpalluara.
Shqiptarët në jug e jug-lindje të Shqipërisë ahere u angazhuan nën komandën e Sali Butkës e Themistokli Gërmenjit për të luftuar për mbrojtjen e sovranitetit dhe të integritetit territorial të vëndit.
Ndërsa sot që Micotaqis po vjen të shpalli zyrtarisht “Asocacionin e Komunave Greke” në Himarë, shqiptarët nuk janë në gjendje që të organizohen as politikisht e lëre më ushtarakisht, të ndalojnë këtë vizitë të kryeministrit të Greqisë.
Ky veprim i kryeministrit grek në 7 Dhjetor është vazhdimësi e tentativës për helenizimin e jugut të shqipërisë, helenizim të cilin presidenti grek Papulis me origjinë nga Voshtina e Gjirokastres Cameri, i konvertuar në grek, në një letër publike që i dërgonte shoqatës OMONIA në Shqipëri në vitin 2014, me rastin e 22 vjetorit të themelimit të sajë e konsideronte “Prania shekullore e helenizimit vorio-epirot në shtëpitë e stërgjyshërve, është gjithmonë një burim frymëzimi dhe krenarie për të gjithë grekët, sidomos në një kohë kur atdheu, por edhe rajoni më gjërë, përballet me një numur të madh sfidash”.
Me ndihmën e qeverisë Shqiptare dhe mos ekzistencën e ushtrisë në Shqipëri (pasi ajo që konsiderohet si ushtri te ne është vetëm një pjesë fundore e administratës shtetërore partiake e uniformuar, e asgjë më shumë), shumë shpejt grekët do të kërkojnë edhe autonaminë e këtyre territoreve.
Por edhe atëherë ashtu si sot, ne do shpalosim “PTRIOTIZMIN” tonë nëpër gazeta e Fb, por asnjë hap konkret për mbrojtjen e sovranitetit të vëndit.
Do bëjmë patriotin duke shkruar “Kërkohet një Avni”.
Por Avniun nuk guxon ta bëjë askush.
Lëre më të imagjinohet të bëhet ajo që bëri Sali Butka e Themistokliu.
Edhe sot Shqipëria është në të njëjtat pozita si ishte shqipëria veri-lindore (Kosova) ne 1999, në rrezik shpërbërje dhe shpopullimi. Atëherë dolëm me parrullën “Atdheu në rrezik” dhe u urganizuam në Ushtri Ҫlirimtare.
Edhe sot është e domosdoshme që atdheu të mbrohet njësoj dhe të çlirohet njësoj nga grekomanët e serbomanët e sotëm, të cilët të shtrirë në të gjitha instancat e këtij shteti, janë rreziku kryesor për qënësinë e këtij shteti dhe të kombit shqiptar.
Pamvarësisht pamundësisë për të reaguar ashtu si e kërkon situata e atdheu, ne që e ndjejmë veten shqiptar të paktën të deklarojmë se nuk do të njohim asnjë vendim e asnjë veprim të grekomanëve e sërbomanëve në këtë qeveri dhe të atyre grekomanëve e sërbomanëve në opozitë që bëjnë sikur nuk ndihen për atë çka po ndodh sot.
Jo vetëm që nuk njohim asnjë vendim e veprim të tyre por nuk do të pranojmë as jë veprim të Greqisë e Sërbisë në dëm të sovranitetit e integritetit tonë territorial, dhe kur Zoti të na krijoi kushtet, do i marrim në llogari grekomanët e sërbomanët, pa mëshirë për ta e ndaj çdo kujt që bëhet njësh me ta.

Serbia, fashizmin dhe urrejtjen ndaj shqiptarëve e shfaq edhe në Botërorin e Futbollit “Qatar 2022”

0

Nuk është hera e parë që serbët shfaqin fashizmin e tyre të pacipë ndaj shqiptarëve dhe në  gara sportive. Ata një gjë të tillë e përsëritën edhe mbrëmë ndaj reprezentuesit dhe kapitenit të kombëtares së  Zvicrës, Granit  Xhaka.

Ngjashëm patën vepruar edhe në evropianin “Rusia 2018” këtë lojë të tyre  të ndyrë duhet ta ndalojë Zvicra, me ultimatum drejtuar Serbisë, që të jetë e kujdesshme ndaj lojtarëve të saj.

Dy reprezentuesit me origjinë shqiptare që luajë mbi një dekadë për kombëtaren e Zvicrës, Xherdan Shaqiri dhe Granit Xhaka, në ndeshjen e mbrëmshme  nuk e kanë bërë as gjestin më të vogël që bije ndesh me rregullat e lojës.

Përkundër kësaj ata gjatë gjithë lojës kanë qenë në shënjestër të lojtarëve serbë, sidomos Granit Xhaka.

Falë shkëlqimit të lojtarëve me origjinë shqiptare Zvicra, përherë të dytë e kthen Serbin duarthatë në Beograd.  Andaj, është koha që Zvicra t’i mbrojë më seriozisht lojtarët e saj nga serbët vandalistë dhe të paturp.

Xhubleta shqiptare dhe Xherdan Shaqiri 

Xhubleta, veshje nga Gruda

Sinan Kastrati

Sinan Kastrati, Suedi

Vazhdon nga numri i kaluar me titull ”Post Festum festave të nëntorit, festës së flamurit dhe Shpalljes së Pavarësisë së Shqipërisë”, Drini.us, 30 Nëntor 2022 në rubrikat ”Dossie, Mendime” 

Pjesa dytë (2) 

Fjala “Xhubletë”, sipas Fjalorit të Gjyuhës Shqipe.
*) XHUBLETË f.Veshje prej shajaku të zi, të trashë e të fortë, pa mëngë, me mes të ngushtë e me fund të gjerë si kambanë e valëzuar, që e veshin zakonisht gratë e Malësisë së Madhe e të Dukagjinit. Xhubletë vajzash (grash). Xhubletë me gajtani. Vesh (heq) xhubletën. Mbajnë xhubleta.
***

Xhubleta si veshë kombëtare shqiptare, edhe si njohje e vlerë ndërkombëtare, në UNESCO  

Situata e përditshme politike në Kosovë, e rëndë dhe e mërzitshme   

Fitorja e Zvicrës në futboll kundër Serbisë, shqiptarët e Kosovës në mërgatë festojnë fitoren. 

KAMPIONATI BOTËROR I FUTBOLLIT “KATAR 2022”, “Zvicra e Granit Xhakës dhe e Xherdan Shaqirit e mposhti Serbinë me rezultat 2-3”. 

Pas “Xhubletës” që tashmë është edhe pasuri e gjithë botës së qytetëruar, që UNESCO, e merr në mbrojtje është një arritur e madhe për trashëgiminë tonë. Futbolli na largoi së pakut për një natë nga përditshmëria e jetës monotone politike të Kosovës me Serbinë fqinje. 

Mbrëmë, para ekraneve teleizive pritnim me padurim fillimin e ndeshjes Serbi- Zvicërr. 

Gëzimi i paparë ishte kur në minutën e 19-të (apo 20-të) të pjesës së parë të ndeshjes, Shaqiri bëri 1 gol të mrekullueshëm. Të gjithë sa ishim në dhomën e ndejës në katin e tretë të banesës u ngritën në këmbë nga gëzimi duke bërtitut e rreh me shuplaka, sikur edhe na të ishim në Katar.  

Edhe unë, si adhurues i dikurshëm i futbollit u gëzova: Fitoi Zvicrra me shqiptarët.  

Reagimet serbe ishin shfryese me një ghuhë përbuzëse kundër shqiptarëve ani pse ata humbën nga pëfaqësuesja e Zvicrrës e jo nga Kosova.  

Serbër e rusët u treguan edhe në sport se kanë urrejtje të skajshme kundër shqiptarëve dhe shtetësisë së Kosovës. 

Foto: Georgi Licovski / EPA

Federata e Futbollit e Serbisë reagoi pas eliminimit në Kupën e Botës nga Zvicra me këto fjalë “Zvicra e Granit Xhakës dhe e Xherdan Shaqirit e mposhti Serbinë me rezultat 2-3”. 

Ndeshja e futbollit Serbi- Zvicërr, pati jehonë në gjithë botën, Edhe në shtypin e televizionin suedez u fol e shkrua si asnjëherë më parë, në radhë të parë për shqiptarët (Xherdanin e Xhakën): 

Shtypi suedez për ndeshjen e futbollit Serbi- Zvicërr. 

Në ballinat e gazetave kryesore suedez, në vendin kryesor, në Svenska Dagbladet, DAGENS NYHETER, EXPRESSEN dhe në Aftonbladet ndeshja Serbi- Zvicërr dhe për dy shqiptarët, Granit Xhaka dhe Xherdan Shaqiri, si më meritorët flitej me një gjuhë të ëmbël por objektive që s`mbahej mend e fjalë të zgjedhura. 

Xherdan Shaqiri u nxitua pasi shënoi golin e parë të ndeshjes. Foto: INA FASSBENDER / AFP

”Kosovo je srce Srbije, srce Srbije, srce Srbije”. Kosovo är Serbiens hjärta” (Kosova është zemra e Serbisë, Kosova është Serbi), ishin parullat serbe, sipas shtypit suedez. 

“Stundtals kan det kännas som att kriget på Balkan aldrig någonsin tagit slut, att det pågått i alla fall sedan 1389 och Slaget vid Trastfältet” (Lufta në Ballkan nuk është harrua që nga Beteja e Kosovës, 1389… përkth i lirë) 

“Om inte ni såg den kan jag försäkra er om att både Granit Xhaka och Xherdan Shaqiri gjorde det. Xhaka med en pappa som satt inlåst flera år i en jugoslavisk cell som politisk fånge. Shaqiri med ett barndomshem i Kosovo som blev plundrat efter att familjen tvingats fly“. (… Granit Xhaka që e kishte babain të burgosur dhe të keqtrajtuar disa vjet në birucat e burgjeve jugosllave dhe Xherdan Shaqiri, me një fëmijëri të frikshme nga lufta kur Kosova rrënohej, kallej e vidhej, familja e Xherdanit detyrohet të shpërngulet, përkth. i lirë). 

“Schweiz vidare – stökig match mot Serbien“, Ibraheem Alsalman/TT 

Svenska Dagbladet – Sveriges kvalitetssajt för nyheter, Publicerad 2022-12-02 

https://www.svd.se/a/zElK9b/schweiz-vidare-efter-malkalas-moter-portugal 

“Shaqiri skickade Schweiz till åttondelsfinal“, DAGENS NYHETER, 

UPPDATERAD 08:50 PUBLICERAD I GÅR 22:02, Jonathan Aronsson Fält 

https://www.dn.se/sport/shaqiri-skickade-schweiz-till-attondelsfinal/ 

“Tre tuffa matcher – Schweiz pallar inte”, VM 2022 I QATAR”, EXPRESSEN, Publicerad 3 dec 2022 kl 11.49 

https://www.expressen.se/sport/tips-och-odds/tre-tuffa-matcher-schweiz-pallar-inte/ 

“Niva: När det var slut sjöng ingen om Kosovo“, Erik Niva, PUBLICERAD: I GÅR 22.33 

https://www.aftonbladet.se/sportbladet/fotboll/a/8JG0XE/schweizserbien-xherdan-shaqiri-gjorde-matchen-till-sin-av-erik-niva 

Me Ardian Kolën, konsull i Kosovës në Suedi, Muhamet Shatrin, historian dhe unë (Sinan Kastrati), Malmö, 2 dhjetor 2022

Mbrëm (2.XII. 2022) isha i ftuar  në një festë për nder të 28 Nëntorit. Atmosfera ishte gazmore, me fytyra të gëzueshme e me njerëz të njëjtëm sikur viteve të tjera, të veshur mirë e të pispillosur, me kravata deri në gjunj. Atje takova disa miq të vjetër. Në muret e shtepisë ku do të mbahej manifestimi, ishte një ekspozitë me fotografi të aktivistëve të dikurshëm dhe të sotmit. Isha edhe unë.  

Kshte ardhur edhe konsulli i Kosovës në Stckholm, Ardian Kola, një djalë i ri në moshë por i pjekur si burrë malësie e plak i urtë. 

Takova edhe ish kolegët, Muratin e Mediun, Myqaqetin e Sirinë. Para se të ikja, para kohe, sepse doja ta shihja ndeshjën e futbollit Serbi- Zvicërr, te dera e shtëpisë, unë duke dalur e ato duke hyrë, takova disa mësuese të reja: Shpresën e Valbonën.  

Jashtë kishte fillua të errësohej me një të ftohtë dhjetori suedez por unë isha vesh “trash” dhe nuk e ndieja të ftohtin. Suedezët e kanë një shprehje “Det finns inget dåligt väder – bara dåliga kläder” (Nuk ka kohë të keqe, ka vetëm rroba … ). 

Dhe përsëri po i këthehem aktualiteti politik në Kosovë: 

BE-ja po flet me gjuhën e politikanëve serb të Serbisë 


Medi Behrami, mësues, Ardian Kolaj, kosull dhe Sinan Kastrati, autori i shkrimit. Malmö, 2 dhjetor 2022

Shtypi shqiptar ishte i mbushur rreth emërimin e fundit të Nenad Rashiç, si ministër për kthim …  

“BE: Emërimi i Nenad Rashiç ministër është anti-kushtetues“, është i ngjashëm me ate serb “Emërimi i Nenad Rashiç si ministër, vjen reagimi nga Lista Serbe: Vendimi i Kurtit antikushtetues“. 

BE-ja nuk është neutrale ndaj statuesit të Kosovës as pas 23 vjetëve. Hapur mban anën e Serbisë e kundër shqiptarëve.  

Edhe Kosova do të pajtohej sikur Serbia dhe “të zgjedhurit” serb në Kosovë ta respektonin Kushtetutën e Kosovës, por jo, ata thirren në vendimet e Kushtetutës së Kosovës, vetëm në “vendimet” që iu duhen atyre.  

Serbët në Veri të Kosovës nuk paguajnë taksat e tatimet shtetit të Kosovës. Nuk paguajnë as rrymën që e hargjojnë por rrogat i marrian edhe pa punua .  

BE, a është kjo kushtetuese dhe a ndosh në ndonjë shtet të BE-së që ndonjë pakicë kombëtare që ka më shumë të drejta kushtetuese se sa serbët në Kosovë? 

Nëse nuk keni pasqyrë (fig.) shikoni diku tjetër e shini f`tyrën tuaj ! 

Serbia ende e ka Kosovën si pjesë të saj dhe këtu është e keqja. BE-ja këtu nuk reagon por sa herë që Kosova mundohet me mund ta shtrij sovranitetin në pajtim me Kushtetutën, BE-ja reagon Kosovës. 

“Kosovën e ka izoluar totalisht BE-ja e jo Serbia”, me të drejtë thot Dritëro Arifi, profesor i integrimeve, ka thënë se Kosovën e ka izoluar Bashkimi Evropian dhe jo Serbia. 

***

Serbia na e mori edhe “Lahutën”. Nuk është çudi që nesër edhe çiftelinë të na marrin serbët si instrument të tyre. 

Megjithate, xhubleta hyri në UNESCO 

“Xhubleta shqiptare, tashmë pasuri e gjithë njerëzimit, UNESCO e merr në mbrojtje bashkë me dijebërjen e saj! Margariti: Vendim unanim, copëz Shqipërie për botën“, Shqiptarja.com, 29 Nëntor, 17:38  

https://shqiptarja.com/video/xhubleta-shqiptare-tashme-pasuri-e-gjithe-njerezimit-unesco-e-merr-ne-mbrojtje-bashke-me-dijeberjen-e-saj-margariti-vendim-unanim-copez-shqiperie-per-boten 

“Xhubleta shqiptare futet në UNESCO”, PORTALB, 18:43, 29-11-20220 

https://portalb.mk/824887-xhubleta-shqiptare-futet-ne-unesco/ 

“UNESCO merr nën mbrojtje xhubletën shqiptare” – Epoka e Re 

https://www.epokaere.com/unesco-merr-nen-mbrojtje-xhubleten-shqiptare/ 

“Lista e plotë e UNESCO-s në Shqipëri – 7 pasuritë e Trashëgimisë Botërore“ 

https://www.intoalbania.com/sq/te-reja/lista-e-plote-e-unesco-s-ne-shqiperi-7-pasurite-e-trashegimise-boterore/ 

“Shqipëria feston me 7 pasuri në UNESCO, në 2019 i bashkohet edhe Liqeni i Ohrit“, Adela Alla -16/10/2018 

https://ata.gov.al/2018/10/16/shqiperia-feston-me-7-pasuri-ne-unesco-ne-2019-i-bashkohet-edhe-liqeni-i-ohrit/ 

“Xhubleta shqiptare në UNESCO, Margariti: Dhuratë për 110-vjetorin e Pavarësisë. Vendimi u mor në mënyrë unanime“, Panorama, Nov 30, 2022 | 8:06 

http://www.panorama.com.al/xhubleta-shqiptare-ne-unesco-margariti-dhurate-per-110-vjetorin-e-pavaresise-vendimi-u-mor-ne-menyre-unanime/  

Lahutën na e morën serbët 

Por ka edhe të tiill-a që shohin ëndërra sikur të ishin në fabula kur gomarin e han ujku e ai mendon se është në ëndërr. E ajo që sheh ëndërra me sy hapur është Mirela Kumbaro, ish Ministresha e Kulturës 

“Ministrja e Kulturës, Mirela Kumbaro, tha se ka një konfuzion në listën zyrtare të UNESCO-s, sepse lahuta është e pjesë e shumë shteteve ballkanike, jo vetëm e Shqipërisë, por edhe Serbisë, Malit të Zi dhe Bosnjës Hercegovinës. …  Askush nuk na e ka marre lahutën, është atje mes Bjeshkëve. Ka një konfuzion me listën e UNESCO-s, detyre e saj, të mbroje trashëgiminë. Secili shtet prezanton elementët e tij kulturor dhe lista të jetë e aksesueshme nga qytetarët”. (“Lahuta serbe”, studiuesja: Askush nuk na e ka marrë!, BallkanWeb, 06 Dhjetor, 2018 15:44 

https://www.balkanweb.com/meri-kumbe-askush-nuk-na-e-ka-marre-lahuten/ 

***

“Lahuta serbe në UNESCO/ Studiuesit: Mjaft me këtë dëshpërim, shteti shqiptar s’duhet të humbasë kohë“ 

Shqiptaraja.com, 6 Dhjetor 2018, 19:20 

https://shqiptarja.com/video/lahuta-serbe-ne-unesco-studiuesit-mjaft-me-kete-deshperim-shteti-shqiptar-sduhet-te-humbase-kohe 

“UNESCO: Lahuta, pasuri e Serbisë; Po Shqipërisë çfarë i mbetet?” 

Shekulli, Publikuar më 06.12.2018 nga Dionis Xhafa 

Musa Kurtulaj 

https://shekulli.com.al/unesco-lahuta-pasuri-e-serbise-po-shqiperise-cfare-i-mbetet/ 

Vazhdon me titujt e paralajmëruar nga shkrimi i fundit më 30 nëntor 2022 

Sinan Kastrati, Suedi 

Malmö, 1, 2, 3 dhjetor 2022 

Sinan.kastrati@hotmail.com 

ACG fitues i 28 Nëntorit

0

Shkruan: Florim Zeqa 

Sikurse në të gjitha shtetet evro-perëndimore, edhe në Itali mërgimtarët organizuan aktivitete të larmishme për nder të Ditës së Flamurit Kombëtar dhe 110 vjetorit të Pavarësisë së Shqipërisë. Përderisa shoqata dhe organizata të ndryshme organizuan koncerte dhe mbrëmje festive, një grup i të rinjëve kosovarë nga Provinca e Trevisos, më datat 26 dhe 27 Nëntor 2022 në One di Fonte (TV-Itali) organizuan një Turnir madhështorë në Futboll të Vogël.

Forhåndsvisning av bilde

Ngjarje e madhe sportive

Për dy ditë rresht në një ambient impozant, të ngrohtë dhe vëllazëror u zhvilluan ndeshjet kualifikuese të 20 ekipeve pjesëmarrëse për finalen e madhe në turnirin tradicional në Futboll të Vogël për nder të festës më të madhe kombëtare.

Turniri fillojë me intonimin e hymnit kombëtar, ndërsa më pas, organizatori Bajram Jupaj i përshendeti të gjithë të pranishmit në Sallën e Sporteve duke i falenderuar për pjesëmarrjen, me ç’rast ekipeve garuese ju urojë suksese dhe lojëra të mira në këtë turnir.

Ndeshja inauguruese e këtij turniri ishte mes ekipeve STOLLIQT-AZ COSTRUZIONI, për të vazhduar me ndeshjet vijuese sipas shortit të hedhur paraprakisht.

Forhåndsvisning av bilde

Ditën e parë, më 26 Nëntor u zhvillua faza e parë e ndeshjeve mes ekipeve të ndara në grupe, për të vazhduar të dielën më 27 Nëntor me ndeshjet e fazës finale (8 ekipe), me kualifikime të drejtëpërdrejta.

Secila ndeshje ishte më e mirë sesa tjetra, secili gol më i bukur sesa tjetri, por ndeshja finale mes ekipeve ACG dhe STOLLIQT ishte një finale e papërseritshme.

Koha e rregulltë e ndeshjes finale përfundojë me rezultatin baraz, 5 me 5. Mirëpo edhe pas lojës shtesë të dyja ekipet e shënuan edhe nga një gol, dhe përseri ndeshja përfundoj baraz, 6 me 6, për çka ekipin fitues e përcaktuan penaltitë.

Sipas dakordimit të dy ekipeve me referin e ndeshjes Girardi Nereo, u ekzekutuan nga dy penalti, nga të cilat më i suksesshëm dhe me fat u tregua ekipi ACG, edhe pse me vetëm një gol të shënuar, me meritë e rrëmbeu vendin e parë në turnirin tradicional të “28 Nëntorit”.

Forhåndsvisning av bilde

Sikurse çdo garë sportive që përfundon me një fitues, edhe ky turnir përfundoj me një fitues të merituar, por në fakt fitues të këtij turniri janë të gjitha ekipet pjesëmarrëse, të cilat me pjesëmarrjen e tyre në këtë turnir e nderuan Flamurin Kombëtar dhe madhështuan festën e 110 vjetorit të Pavarësisë së Shqipërisë.

Se vërtetë sportistët janë ambasadorët më të mirë të një vendi, janë turniret e Futbollit të Vogël, të cilat rreth vetes po tubojnë me qindra pjesëmarrës, siq ishte ky i fundit në One di Fonte, ku përveq 20 ekipeve me nga 10 lojtarë (200 futbollist) të listuar pjesëmarrës në garë dhe stafit përcjellës (prej 5-10 persona), për dy ditë rresht, ndeshjet i përcjellen edhe mbi 400 shikues, që i bie se numri i përgjithshëm i pjesëmarrjes së bashkatdhetarëve në këtë turnir ishte rreth 700, numër ky i paarritshëm në çdo aktivitet tjetër të mërgatës në Itali.

Forhåndsvisning av bilde

Ndarja e shpërblimeve dhe mirënjohjeve

Pas përfundimit të ndeshjes finale, Bajram Jupaj në emër të Këshillit Organizativ filloj me ndarjen e mirënjohjeve dhe çmimeve për më të mirët dhe më meritorët e këtij turniri.

Ndarja e mirënjohjeve filloj me sponsorët e këtij turniri, të atyre që kontribuan për mbulimin e shpenzimeve të këtij aktiviteti sportiv; “Capital Group”, “Gashi”, “Edil Shala”, “SHEF Idraulica”, “Ecocoperture”, “Diar”, “Redil”, “Shani Vilson”, “Fll. Bekteshi”, “Gashi Team” dhe Petrit Gashi.

Forhåndsvisning av bilde

Këshilli organizativ i shpalli dhe i nderoi me nga një Kupë lojtarin më të mirë, portierin më të mirë dhe golashënuesin e parë, si në vijim;

-Golashënuesi i parë: Adonis Krasniqi (13 gola të shënuar) nga ekipi “Costruzioni Shani”.

-Lojtari më i mirë: Fejza Kastrati (nga ekipi ACG),

-Portieri më i mirë: Ismet Kodra (nga ekipi T.F.U Reggio Emiglia), i cili me nder dhe krenari e trashëgon emrin e bababit të tij, i rënë dëshmorë për lirinë e Kosovës.

Organizatori me mirënjohje e nderoi edhe veteranin e futbollit, portierin më të vjetër të këtij turniri, z. Xhemajli Hajdaraj, për të ardhur kështu edhe tek momenti më kulmor i këtij aktiviteti sportiv, të nderimit me nga një kupë, mjete financiare dhe medalje për tre vendet e para:

-Vendi i tretë, mjete materiale, kupë dhe medalje të bronzit për lojtarët e ekipit “Costruzioni Shani”,

-Vendi i dytë, mjete materiale, kupë dhe medalje të argjendit për lojtarët e ekipit “Stolliqt”,

-Vendi i parë, mjete materiale, kupë dhe medalje të arta për lojtarët e ekipit “ACG”.

Kur jemi në këtë segment, duhet falenderuar referët profesionist: Ivan Alburnio dhe Girardi Nereo të cilët janë më meritorët për mbarëvajtjen e të gjitha ndeshjeve të këtij turniri.

Vlenë për të përshendetur edhe kontributin e DJ-it, vëllëzërve Faton dhe Jeton Jashari, të cilët mundësuan zërimin dhe na dhuruan momente të këndshme festive, me këngë e valle patriotike nga trevat e ndrsyhme të trojeve etnike.

Forhåndsvisning av bilde

Ky shkrim do të mbetej i mangët pa i përmendur emrat e të gjitha 20 ekipeve pjesëmarrëse:

1)    Shala Coperture,

2)    Zëri i Atdheut,

3)    Rinia e Kosovës,

4)    Stolliqt,

5)    AZ Costruzioni,

6)    Thaqi Srl,

7)    2 Korriku,

8)    ACG,

9)    Vendlindja,

10)  Edil Shala,

11)  Rinia e Bashkuar

12)  Edil Sinani,

13)  Vllaznia,

14)  Edil Buçaj,

15)  Kuq e Zi,

16)  FC Fadil Guraziu,

17)  FC Ballkani,

18)  Vilson Shani,

19)  T.F.U Reggio Emiglia,

20)  Pavarësia

Forhåndsvisning av bilde

Turniri në Futboll të Vogël për nder të kremtes më të madhe kombëtare, e dëshmoi katërçipërsiht se, për shqiptarët nuk ka vlerë asnjë ideologji fetare apo partiake, ka vlerë kombi ynë, ka vlerë ndjenja jonë shpirtërore, ka vlerë qëllimi ynë fisnik i bashkimit të trojeve tona etnike.

Forhåndsvisning av bilde

Krejt në fund ia vlenë për të theksuar se, kësaj radhe, në këtë turnir dhe për herë të parë në Itali, prezent ishte edhe Televizioni Diaspora, i cili i përcjelli nga afër ndeshjet përmes korrespondentit të rregullt në shtetin italian.

Florim Zeqa, më 03.12.2022

Jeta është e lirë në Rusi

0

REKRUTIMI I DETYRUAR: Si pasojë e varfërisë së lartë, shumë pakica etnike rekrutohen me forcë në luftën në Ukrainë. Pamje ilustruese: Ushtarët rusë vazhdojnë të vëzhgojnë rreth një fushe gruri, ndërsa gazetarët e huaj punojnë në zonën e Zaporizhzhias, në jug-lindje të Ukrainës, më 14 qershor 2022.
Foto: AP.

Tomasz Kamusella

  • Universiteti i Shën Andreas                                                                                                                                                                                                                       

Luftrat kushtojnë me jetë. Jeta është e vlefshme, sepse jepet një herë, mandej njeriu ikën përgjithmonë. Por në autokraci diktatorët pëlqejnë ta bëjnë të lirë jetën njerëzore. Ata vendosin një standart kaq të ulët dhe të pasigurt jetese sa që shumica  e pranon shpërblimin për jetët e humbura të të afërmeve të tyre meshkuj të mobilizuar në luftrat për pushtime.  

  • Në perandorinë ku është Rusia, parja e gjakut varion gjerësisht, varësisht nga rajoni dhe në se një person është etnikisht rus, apo jo. Prandaj për Moskën pushtimet në Ukrainë kanë një kosto të papërfillshme.  

    Për më tepër, një raketë Iskander kushton 3 milion dollarë1  

    Ajo barazohet në vleftë me jetët e 263 ushtarëve rusë të vdekur. Një pazar mjaft i mirë! 

    Gjaku i derdhur duket gjithandej 

    Në Lindjen e Largët të Rusisë, në ishullin Sakhalin,  fare pranë Japonisë, familjet e të mobilizuarve në luftën e paprovokuar dhe jo të justifikuar në Ukrainë marrin 5 kg peshk si ndihmë.2  

    Në Republikën etnikisht jo ruse të Tyva (Tuva), u jepet nga një dash për secilin djalë dhe baba të futur në ushtri3, ndërsa në Republikën e Sakha (Yakuti), vetëm lakër dhe karrota janë shpërblimi.4 

    Në Transbajkal, në kufi me Mongolinë, familjevetë të mobilizuarve u lejohet të mos paguajnë për kopshtin e fëmijëve5, ndërsa në Republikën etnikisht jo ruse të Burjatisë mund të marrin rreth 10 metra kub dru zjarri për dimër6. 

    Duket që gazi dhe nafta nuk përdoren gjerësisht për ngrohje në Rusinë Aziatike. 

    Në pjesën europiane të vendit, dmth në zemrën etnikisht ruse (Ruskij), familjet e të mobilizuarve mund të marrin edhe mbështetje financiare në formën e një pagese të vetme prej 75000 rublash (1225 dollarë), sikurse në rastin e Astrakhanit.7 

    Kur mobilizimi nisi të prekë qytetet e Rusisë Europiane, Kremlini u ndje i detyruar të ofronte ndihma financiare të garantuara ligjërisht, si pagesa të huave dhe interesave për pushimet për qytetarët e mobilizuar dhe pronarët e bizneseve.8  

    Duma (Parlamenti rus) ende po shqyrton një ligj që do garantonte pagesën e 300000 rublave (4890 dollarë) për familjet e çdo qytetari të mobilizuar.9 

    Një garanci e tillë do ta blejë me siguri pasivitetin e zgjatur të rusëve etnikë lidhur me luftën, invaliditetin e mundëshëm dhe vdekjen e të afërmeve meshkuaj. Prandaj, Kremlini po fiton ca kohë duke e lënë këtë çështje në dorë të rajoneve. Tani ato variojnë nga 100000 deri në 300000 rubla (1630-4890 dollarë).10 

    Qeveria ruse e përdori këtë taktikë financiare në verë. Familjet e të regjistruarve rusë, që u dërguan ilegalisht në luftë dhe vdiqën në Ukrainë, morën aq para sa mjaftonin të blenin një veturë ruse.11 

    Kjo do të thotë që këto familje morën rreth 700000 rubla (11400 dolarë) për një ushtar të vdekur.12 

    Statistikat e luftës 

    Deri në dhjetor 2022, Rusia lëshoi 16000 raketa kundër Ukrainës13 për t’i rrafshuar qytetet, për t’i shkatërruar infrastrukturat civile, spitalet, universitetet, shkollat, muzeumet, arkivat dhe teatrot. Gjatë të njëjtës periudhë prej nëntë muajsh, vdiqën 88000 trupa ruse gjatë invazionit barbar në Ukrainë.14 

    Të gjitha raketat kishin një kosto të mbledhur prej rreth 48 milardë, ndërsa pagesat për familjet e ushtarëve të vrarë arritën një kulm maksimal prej 1 miliardësh, ose ajo që Kremlini merr çdo ditë për naftën dhe gazin e Rusisë, megjithë sanksionet e vëna kundër saj.15  

    Por, me siguri, shumë familje të ushtarëve të vrarë nuk do ta marrin shumën e plotë. Si zakonisht, administratorët ushtarakë dhe nëpunësit civilë do përvetësojnë një pjesë të madhe të këtij fluksi parash.16  

    Për më tepër, në teriitoret e Ukrainës Lindore, të pushtuara nga rusët, familjet e të mobilizuarve nga andej, nuk marrin pagesa për të afërmit e tyre të vrarë.17 

    Prandaj, do të thoja që deri në fund të 2022, shuma aktuale e parasë së gjakut të paguar nga Rusia për familjet e të mobilizuarve që e kanë humbur jetën në Ukrainë nuk është më tepër së 0.5 miliard ose sa të ardhurat e një gjysmë ditë të marra nga gazi dhe nafta. Në një bilanc të pastër, në se Kremlini do shpenzonte 50 miliardë për raketat vetëm gjatë dhjetë muajve nga fillimi i luftës, atëherë qeveria ruse do ta përballonte lehtësisht një shumë të ngjashme për paratë e gjakut. Kjo do të thotë, në se nevoja do ta diktonte, Kremlini mund të paguajë për jetët e humbura, e shumta, të nëntë milionë meshkujve. Duke e vënë këtë numët në ardhmëri, kjo është sa popullsia e Austrisë, Bjellorusisë, Izraelit, Zvicrës ose aq sa “shtatë Estoni” 

    Prandaj, nuk është asgjë, vetëm një “pak gjë” demografike për Rusinë neoimperialiste të sotme me popullsi 140 milionë. Jashtë kryeqytetit, Moskë, dhe disa qyteteve të tjerë të mëdhenj, që janë politikisht më të ndjeshëm për regjimin, shumica dërrmuese e qytetarëve rusë janë të shpërndarë. Të zënë me mbijetesën e përditshme, ata nuk ndikojnë në politikën e vendit apo në ekonomi. Por,në se projekti i Kremlinit për rimëkëmbjen e perandorise cariste sovjetike del i sukssëshëm dhe Ukraina bie (Harroje fare!) qeveria ruse do merrte 40 milionë “qytetarë të rinj”. Ky numër i stërmadh milionash ukrainasish të detyruar të bëhen rusë, do të kompensonte dy milionë ushtarë të vrarë gjatë luftës shtazore për pushtim. 

    Përparimi imperialist 

    Shifrat dhe krahasimet ilustrojnë thellësinë e “burimeve njerëzore” të sotme të Rusisë të nevojshëme për ta zgjeruar perandorinë e ëndërrave “rashiste”. Pa dyshim, politika mund të ndryshojë në planin financiar të Kremlinit në luftën e tij në Ukrainë, në se popullsia do nisë protestat ose madje kryengritjet kundër vendimeve të qeverisë. Për kohën e tashme, të paktën 4 milionë të rinj qytetarë, shumica etnikë rusë, e braktisën vendin.18 

    Me largimin e individëve më dinamikë, novatorë, politikisht aktiv dhe me mendje të pavarur, autoritetet mund të flenë të sigurt. Në të njëjtën masë, banorët që mbesin bëhen më pasivë dhe të heshtur duke pranuar çdo gjë që u servir atyre Kremlini. 

    Propaganda19  dhe ligjet drakoniane të censurës20 do i heshtin në fakt disa individë guximtarë që nuk ikën nga vendi dhe janë gati të flasin të vërtetën ndaj pushtetit.  

    Ndërkohë, nga lufta është hapur një kanal më i lehtë dhe më gjerësisht i qasshëm për përparimin social dhe ekonomik për dhjetëra milionë nga fshati rus dhe qytetet e vogla. Kjo glubinkë, një gropë e thellë ekonomike dhe gjeografike, është vendosur të bëhet një burim i pshtershëm i fondit të luftës në të ardhmen e parashikueshme. Nëntë të dhjetat e rusëve jetojnë në glubinkë, duke ëndërruar për një jetë më të mirë në Moskë, Shën Petersburg ose, më e mira, në Perëndim.21 

    Dëshira e fundit përbën një paradoks në kontekstin e retorikës së luftës anti-perëndimore të Kremlinit.22 

    Por njerëzit ndjekin shembullin që u sjell të mira sociale. Dashnorja e sotme e zotit Putin jeton në Zvicër,23 ndërsa bashkëshortja e tij e mëparëshme shijon vilat luksoze në Francë dhe Spanjë.24 

    Ministri i jashtëm, Sergej Lavrov, që vijon të justifikojë përpara botës invazionin rus në Ukrainë, pushon në apartamentin e tij 5 milionë dollarësh në qendër të Londrës.25 

    Oligarkët rusë dhe nëpunësit civilë priren për të banuar në Perëndim, ku edhe investojnë dhe i fshehin pasuritë e tyre, aty ku nuk i kontrollon dot Kremlini.26 

    Në fillim të nëntorit 2022, presidenti rus nënshkroi një dekret që garanton një pagë fillestare mujore prej 195000 rublash (3190 dollarë) për ata që mobilizohen në ushtri.27  

    Kjo është, të paktën, dhjetë herë më shumë se një pagë e mirë në glubinkën ruse. Kjo ofertë është një mundësi e qartë për të dalë nga rrethi vicioz i pashpresës. Në se një ushtar mbijeton për një vit në front, ai mund të fitojë aq sa mund ta shtyjë dhjetë vjet në shtëpi dhe do gjejë një punë të mirë, pavarësisht – çka është tipike- se mund të dalë invalid dhe në glubinkë ka papunësi kronike.28 

    Për më tepër, ushtria i jep (ndonëse pak) mjete për shërimin e tij,29 dhe ushtari nuk ka ku t’i shpenzojë të ardhurat e veta kur është në front. Kulmi është që ai mund t’i rrisë të ardhurat edhe duke plaçkitur pa e penguar asgjë ligjore.30 

    Duke e përdorë jetën për të dëmtuar dhe vrarë ukrainasit, në mënyrë industriale shfaqet  për shumë banorë të glubinkës një mundësi biznesi e ligjshme për jetën. Kushdo do vriste për këtë, pse jo ai? Dhe Kremlini mundet të përballojë lehtë ofertën për ëndërrën ruse, gjerësisht.  

    Si shumë, pagat për 300000 të mobilizuar31mund të shkojnë deri në një miliardë në muaj ose 11.5 miliardë dollarë në vit. Numri i fundit është baraz me të ardhurat që fiton Rusia për 12 ditë nga shitja e gazit dhe e naftës së saj. Një vjedhje, vërtet. Për më tepër, një e treta e të mobilizuarve nuk do jetojnë dot të shohin, vitin e parë të shërbimit të tyre, pra mbeten 2-3 miliardë dollarë kursime për të lyer palmat e nëpunësve besnikë civilë. 

    Për momentin, Rusisë i kushtojnë shtatë jetë ushtarësh të vet për një ushtar ukrainas të vrarë.32 

    Përça dhe sundo, përsëri. Për aq kohë sa duan carët e rinj. Bozhe, Tsaria kharani! Zoti e shpëtoftë Carin! Bota le të dridhet, deri sa të shpëtojë nga rashizmi dhe Rusia neoimperialiste. 

    Dhjetor 2022 

     

    Përktheu Bardhyl Selimi, 3 dhjetor 2022 

Zef Zorba: Reagimi i parë publik i intelektualve shkodranë kundra diktatures me 28 Nandor 1945

Juda Makabè 2Me 28 Nëntor 1945, grupi filarmanik i Shtëpise së Kulturës e të Artit në Shkodër shfaqi premierën e tragjedisë “Juda Makabe” t Atë Gjergj Fishtës, me muzikën origjinale te Preng Jakovës dhe me rregji të Zef Zorbës.

Guximi sa artistik aq edhe politik për të vu ne skenë në atë kohë “Judën’ gjeti përkrahjen dhe dashamirësinë e të gjithëve, sigurisht në rradhë të parë për vlerën artistike te vepres e sidomos për vështrimin e saj pakufinisht patriotik . Kjo sepse dihej mirë që ajo do tingëllonte, sikundër edhe tingëlloi, proteste e hapur kundër rregjimit, shtypjes e grabitjes.

At Gjergj Fishta frat

Nën qiellin e euforise që krijoi fitorja mbi fashizmin, pa kaluar veçse pak muaj, s’vonuan të duken rè të turbullta, gjithnjë e më të kobshme, gjithnjë e më kërcënuese. Padronet jugosllave, me miratimin e paturpshëm të liderëve tonë të asokohshëm, po i shtonin si këpurdha jetëmbytëse emisarët e tyre, të cilët me një fodullek të pashoq komandonin  shpotitës e mosperfillës kudo, qe nga organet lokale e deri nalt në qeveri.

Ditën për diell rrëmbeheshin e dërgoheshin në Jugosllavi, jo vetëm mallra, por edhe ushqime e deri lëndë drusore të prera pa kriter në pyjet tona. Spetakli i të tilla grabitjeve ishte sa i trishtë aq dhe rrënqethes. E përmbi të gjitha, kësaj dhune po i shtohesh pezmi i përseritjes së robërimit te Kosovës martire. U arrestuan me qindra e mijra kosovarë , që emisarët serbë me pretekstin se do t’i dërgonin në Ulqin, i masakruan gjatë rrugës me zi edhe se nazistat. Kush deshi me pa , kush mundi me pa, pau. Tradhëtia e pacipë po e shiste kombin për pozita, e spaleta, për 30 groshe.

Zhgënjimi po shëndrrohej në mllef e mllefi në pezëm. Populli i Shkodrës dhe inteligjenca e tij s’kishin si të qëndronin në heshtje.

Spontan , por i mbrujtun nga konstatime te pareshtura, zymtimi po merrte përpjestime gjithnjë me të mëdha, revoltimi u bë zë i ditës e zu të shpërthente në denoncime të hapta ose të mërtisura. I tillë tharm mori trajtën konkrete në idenë që lindi mes intelektualëve të grumbulluar rreth Shtëpisë së Kulturës për vënien në skenë të tragjedisë “Juda Makabe”. Sikundër dihet vepra fund e kryer akuzë kundër cdo pushtuesi e cdo tradhëtie ndaj atdheut, i përshtatej cuditërisht dallgëve të situatës politike nëpër të cilën po shushatej kombi.

Krahas përkrahjes entuziaste nga populli dhe intelektualet, kjo ide miratua nga organet arsimore të rrethit. Na u tha atëherë ( nuk e kemi të dokumentuar këtë) se u kërkua edhe mendimi i Ministrisë së Arsimit dhe se ministri i asokohëshëm Sejfulla Malëshova, idhtar i deklaruar i Fishtës, kishte dhëne miratimin e pakushtëzuar.

Juda Makabè 1 -

Por miratimi ishte njëra ana e medaljes. Të vështira madje shumë të vështira, shtroheshin problemet e zbatimit.E në rradhë të parë gati i pakapërcyeshëm paraqitej problemi i muzikës skenike, për koralet dhe për ndonjë “solo” te domosdoshme.

Ishte fillimi i shtatorit dhe premiera duhet te jepej me 28 Nëntor, kjo për vështrimin e dyfishtë që simbolizonte ajo, datë me synimin protestues që kërkonim t’i jepnim. Platforma që po pregatisnim me nxitnin sa më thellë që po i hynim problemeve, po mufatej me kërkesa te frikëshme, të cilat bëheshin gjithnjë e me të lidhura ngushtë njera me tjetrën: caktimi i aktorëve të përshtatshëm, grumbullimi i koristëve, skenografia, kostumet, provat etj etje… e sidomos muzika.

Juda Makabè -Prenk Jakova e Bep Zorba

Dinin se kur Kolegja Franceskane e pat shfaqë “Judën” ne vitin 1916 e mbrapa, për pjesët muzikore kanë përshtatur korale, si dhe “a solo” nga operat lirike botërore.Po ashtu dinim se Atë Martin Gjoka ishte marrë me krijimin e një opera lirike mbi atë tekst. U konsultuam me franceskanët e kryekreje me Atë Gjon Shllakun, i cili e vlerësoj pa masë punën që kishim ndërmarrë.Por per anën muzikore nuk mund të na ndihmonte, sepse Atë Martini operen e kishte lenë të papërfunduar.

Takimet me Atë Gjonin na vleftën shumë për këshillimet që na dha, si dhe për ndihmat materiale që na siguroi: mjete butaforike(mburoja, shpata etj), si dhe mbi 30 egzemplarë të tragjedisë nga shtypshkronja franceskane.

Por një tjetër piksynim yni ateherë ka qenë Prekë Jakova. Ai ishte i vetmi që mund të merrej me muzikën e skenes. Por aso kohe Preka bashkë me familjen gjindej i izoluar në një shtëpi burg te Shkodrës, për arsye se i vëllai tij, Ndoci ishte i arratisur. E ngrejtëm me force lirimin e tyre, madje para organeve eprore nuk ngurruam së shtruari “Aut-Auitin” tonë: ose Preka , ose vepra nuk vihej në skenë. Patem sukses se Preka u lirua, por vetem ai.

Prenk Jakova kompozitor

Tani qe kapërcyelli i muzikës u kalua, i duhej hy punës me shpejtësi. Ndihme konkrete për çdo gjë gjetëm tek të gjithë intelektualet e qytetit nga te cilët me pranë na qëndruan në cdo kohe: Qemal Dracini, Kole Luka, Filip Ndocaj, Injac Zamputi, Vehbi Bala, Tefë Gjonej, Myzafer Pipa, Paulin Pali, Ramadan Sokoli, Muhamet Ademi e shumë e shumë të tjerë ( pjesa me e madhe e këtyre me vonë u mbytën ndër burgje, u ekzekutuan, internuan, ose sido u përndoqën politikisht). Ndihmë shumë të vlefshme na dha Drejtoria e Gjimnazit te Shtetit e cila mobilizoi studentët me të mirë që na nevojiteshin për formimin e korit. Nëmes të këtyre që me dëshire të plotë iu nënshtruan provave të mundimëshme duhen përmendur: Safet Sokoli, Tish Daija, Ndoc Kujxhija, Tonin Bedeni, Gjyljjana Nenshati, Terezina Pali, Ana Daja, Neta Cepi, Gac Luli e mbi 30 te tjerë djem e vajza.

Për ndarjen e roleve problemi u shfaq i kundërt. Kërkonim 10 -12 vetë e na u ofruan me dhjetra, aktorë të sprovuar ose rishtarë, por të gjithë plot entuziazëm. Kërkesa kryesore ishte që jo vetëm të gëzonin aftësi aktoreske, por ndonjeri edhe duhej te këndonte si solist e që të gjithë si korista. Natyrisht nevojitej që të kishin edhe fizik të përshtatshëm me rolin. Formuam kështu një trupë me përberje: protagonist Lec Bushati e Pjeter Gjoka, krerë luftetarë, Loro Kovaci, Lec Shllaku, Qazim Lila, Gac Cuni, Leo Prela, Jonuz Tuli, Pjeter Gjergji, Pjerin Ashiku, Cesk Vuksani, dhe një fëmi, që ishte Alfred Krroqi. Përveç rolit recitues, do kishim pjesë si soliste Gac Cuni, Pjeter Gjergji, Leo Prela e sidomos Pjeter Gjoka, i cili përvec aftësive aktoreske ishte edhe tenor- solist i sprovuar shumë herë më parë.

Krahas provave recitative, që nganjeherë zgjasnin deri natën vonë Prekë Jakovës i binte njëra nga detyrat më të vështira. Brenda një kohe të shkurtër, orët e ditët fluturonin, ai duhej të përballonte detyra të rënda jetësore për vehten e për familjen, por sidomos duhej te muzikonte nëntë pjesë dhe në të njëjtën kohë t’ua mësonte ato solisteve të korit. Më e keqja ishte se Preka ne shtëpinë e vet nuk kishte pianoforte. Një të tillë e kishte Ndoc Shllaku, kështu Preka ditën ose tërë natën mund te ulesh e të kompozonte, ose ma mirë të themi , të vinte në hulli gjithcka përblunte gjatë dites. Tjetër vështiresi ishte se në sallonin e teatrit nuk kishte pianoforte. Kështu që kushedi sa herë na u desh të transferonim grupin e koristave për të mësuar pjesët në Radio Shkodra, falë interesimit te drejtorit të asokohshëm, Kolë Luka, i cili na i hapte dyert në cdo orë. Mbas shumë përpjekjesh na u sigurua një pianoforte, kështu tani provat mund t’i bënim në sallonin tonë. Kjo qe një arritje e mirë sepse paralelisht na u krijua mundësia që të benim edhe provat skenike. E këto paraqisnin vështiresitë e veta, nganjeherë gadi demoralizuese: Brenda një palkoje relativisht te vogël e pa anekse duheshin depozituar skena, duhet të lëviznin me dhjetra aktorë e korista, e për më tepër spostimet e tyre duhej të përputheshin edhe me grupimet korale. Pastaj mbajtja e qetësisë ishte thuajse e pamundur, duke qenë se shumica ishin të rinj plot gjallëri. Në mjaft raste drejtimi duhej berë me cjerrje madje me britma e kërcënime. Por duhet te themi se britmat tona shpesh herë ishin të tepruara sepse te rinjët bindeshin shpejt e zbatonin me shquarsi direktivat e skenës ose te muzikës.

Tjeter hall, e jo i vogël, ishte skenografia dhe veshjet. Skenaristi kërkonte bojra e pelhurë: e pelhurë nga me të ndryshmet kërkonte Cesk Vuksani, te cilit i qe ngarkuar rekuizita. Për veshjet e paisjet e veta interesoheshin vetë aktorët, kurse për ato të koristave, rrobaqepsit e qytetit morën persipër ‘ti ndërtonin, madje pa shpërblime. Po ashtu të gjithë pjesëmarresit angazhoheshin spontanisht në çfarëdo pune që paraqitesh, kush me rrjetin elektrik, me butaforinë, me rregullimin e pastrimin e sallonit, me shtypshkrimet e vetë drejtori i Radios me shitjen e biletave.

Kontributi që dha cdo njeri ishte i papërshkruem. Të gjithë ishin të përfshire në një zell të madh për të berë që shfaqja të dilte sa me mirë dhe e denjë, sepse të gjithë kush me shprehje e kush me heshtje, ishin plotësisht të ndërgjegjshem se ne atë forxhë po farkëtohej disidenca e parë e fuqishme e intiligjencës dhe e popullit te Shkodrës. Te gjithë sikur u tjetërsuam në ato ditë. Në mbrëmje, kur gjithnjë të përfshire në biseda artistike, mblidheshim në një pijetore për të pirë një gotë, vinte edhe Preka. Por shpejt vrenim se ai vetëm fizikisht ishte me ne, sepse mendja i fluturonte në sfera të tjera. Herë nën zë, herë heshturazi persëriste me dhjetra herë vargjet që do të muzikonte. Në atë rast njeri prej nesh skaliti shprehjen që do të ngelte për shumë kohe: raki e lirika.

Preka po tretej. Para syve tonë po kryhej simbioza, Gjergj Fishta – Prekë Jakova. Dhe e kishim kot të ngulmonim.

“Jemi vonë Prekë”, si të mos na kishte dëgjuar, s’përgjigjej. Por të nesërmen , në zgrip të kohës, vinte me pjesën e muzikuar. Ishte në ethe, por dhe ne të tjerët në ethe ishim e s’ia dallonim temperaturën njeri tjetrit. Flinim pak por edhe kur na kapiste gjumi, në ëndër na ngacmonin qindra probleme: batuta e filan aktorit duhej korigjuar, evolucioni skenik i korit duhet të nisej nga një anë tjetër, ku të gjenim prozhektoret? e sa e sa të tjera që i diktonte casti, rrethana, apo kushti. Probleme të panumërta si ajo me skenaristin që duhej të zbatonte vijën dramatike: skena e aktit të parë (triumfi) duhej të ishte madhështore, e aktit te dytë (pusia) një skenë e zymtë dhe ajo e aktit të tretë (tradhëtia) duhej të paraqiste një shteg malor të ashpër  por jo të pakapërcyeshëm.

Patëm marrë persipër që një vënie në skenë, që normalisht do të kërkonte 5-6 muaj t’a bënim në më pak se dy muaj e me një trupë krejt diletante, dhe pa asnjë shpërblim, madje edhe nga dy bileta që i jepnim sejcilit i paguanin nga xhepi i vet.

Megjithatë falë kontributit të pakursyer të çdonjerit qellimi u arrit.

Me 26 nëntor vendosem te bënim provën e pergjithëshme. Natyrisht kjo rezultoi një katastrofë e vertetë. O emocioni ose kushedi se ç’dreq po na gërmonte të gjithëve, asgjë s’po shkonte mbarë. Jashtë cdo rregulli u perpoqëm të bënim edhe përseritje të ndonjë skene. Pa fryt edhe me keq. Skenat, rekuizitat, linin shumë për të dëshiruar, ndonjeri dilte në skenë me rrobat e perditëshme, dritat nuk funsiononin, aktorët harronin batutat, e deri kori, si ta bënte me kast, stononte. Gadi u dëshpëruam, por na dhanë zemër kolegët që po asistonin në prova. Afishet e reklamave ishin shpallur gjithandej, deri biletat e premierës ishin shitur. Kishim vetëm edhe dy ditë kohë. Guxuam e bëme të pamundurën, iu shtruam punës. Cdo njeri mori persipër detyrat e më në fund e arritëm qëlimin: Me 28 Nëntor shfaqëm desidencën e parë me premierën e “Juda Makabe” te Atë Gjergj Fishtës me muzikën origjinale që thellësisht e perkushtimisht e hartoi e e mësoi muzikanti Prekë Jakova, brenda një kohe rekord.

Për aq sa ishin mundësite tona asokohe (madje mbi aftësite që kishim sejcili) premiera u zhvillua si mund të mendohej me mirë. Publiku që kish mbushur sallonin plot (sesi ja kishin dalë me hy edhe shumë të tjerë që mbushnin anat) e priti shfaqjen duke unisuar ndjenjet e veta me veprën madhore, me duartrokitje të pareshtura e lot në sy. Zemrat e spektatorëve kumbuan në unison me vargjet e Fishtës:

“N’zi eshten shpija e tempulli

Ku nuk sundon Lirija

E shuhet gjaja e populli

Ku e t’huajve urdhnon lakmija” …..ose

E dielli,

kaq kob tue pa prej qiellit

prap dritë aj leshon ktij dheu…

O Perëndi, a ndjeve?

tradhetarët na lanë pa Atdhè

E Ti rri e gjuen m’errfè

Lisat n’për male kot….

Ne Shkodër shfaqja u dha pesë herë e gjithherë salloni ishte i gremisur. Thërisnin spektatorët e duartrokisnin: duartrokisnin e qanin si fëmij. Tragjedinë e skenës po e ndiente çdokush, i gjithë kombi. E jo vetëm shkodranët. Ketë e dëshmon dhe episodi që po tregojmë:

U urdhëruam të jepnim një shfaqje për brigatat partizane që gjëndeshin atëherë në qytetin tonë. Duke qenë se pjesa dërmuese e tyre ishin nga jugu, ndokush u tregua skeptik se vepra s’do të kuptohej. Por u vertetua e kundërta. Kur në fund të aktit parë dhe të dytë shpërthyen duartrokitjet ndokush mendoj se ato ishin forcë zakoni. Por kur gjatë aktit te trete pati duartroktije me skenë të hapur dhe në fund ato u benë të stuhishme, kushdo ndrroi mendim: dhe aq me tepër se kur u ndezën dritat u vrejtën rigime lotësh ne faqet e partizanëve!

Vargjet e Fishtës kishin depërtruar në zemrat e tyre, ngado ato ishin, nga Tepelena a Kukësi, nga Skrapari a Peshkopia. Gjuha e dashurisë, gjuha e lirisë, është gjuha e shqiptarit mbi çdo dialekt ose te folme.

Fishta është mbarëkombetar.

Publikut te Shkodrës nuk i kishin mjaftuar pesë shfaqjet që dhamë, nga të gjitha anët na kërkoheshin replika. Kujtuam se do ja plotësonim këtë dëshirë, por ndërkohe po pregatiteshim për të shkuar në Tiranë, për të flakëruar edhe atje “fjalën” e Fishtës e “fjalën tone”, fjalën e desidencës.

S’ dinim se ajo do të pasohej shpejt e për dekada nga gjaku, burgjet e internimet.

Është e qartë se “Juda Makabe” ishte edhe kushtrim dhe akuzë, thirje këto që jehuan idhnake në zemrat e shkodranëve, por njëhkosisht zhurmuan gulcuese në kokat e udheheqjes. Diku në një zyrë ne Tirane, gjëmoi llahtarshëm çjerrja: ’Ndal !!“

Ishte cegem dhjetori atë ditë kur i njoftova grupit teatral urdhërin se “shfaqja nuk do jepej më as në Shkodër e as gjëkundi”.

Sikur hej akulli t’ua shporonin zemrat. Qanin….

Qanim, bashkë me Fishtën dhe me shikim nga qielli dënesnim:

“e lot e fminve tonë m’kambë t’fronit tand kjasojnë…

Ra perdja mbi desidencën e parë e dhuna pastaj nuk dijti me pushue……

Me 16 gusht 1991 Zef Zorba – (Marrë nga FB Elena Zorba)

https://www.faktor.al/2022/02/17/disidenca-e-pare-publike-e-intelektualve-shkodrane/

https://www.facebook.com/268393013315407/posts/1708029592685068/