Ambasadori aktual i Shteteve të Bashkuara në Republikën e Kosovës, Z. Jeff Hovenier në portalin e Ambasadës amerikane në Prishtinë njoftoi lajmin e zi për kalimin e parakohëshëm në amshim të Ambasadorit dhe diplomatit të njohur amerikan, John Menzies, 1948-2022.
“Mbajmë zi për humbjen e një kolegu dhe diplomati të dalluar, Ambasadorit John Menzies. John, ishte një mbështetës besnik dhe i palëkundur i sovranitetit dhe pavarësisë së Kosovës. Në detyrën e tij si diplomat dhe edukues ai preku aq shumë jetë njerzish dhe ndërtoi ura të përhershme midis Shteteve të Bashkuara të Amerikës me vendet e Ballkanit dhe Lindjes së Mesme.”
Ambasadori Hovenier e ka fjalën për shërbimin me dinjitet të John Menzies në Bosnje, ku i ndjeri ka shërbyer si ambasador i Shteteve të Bashkuara në vitin 1996, por edhe në Kosovë në vitet 2001-2002 — “Në vitet më të errëta të ditëve tona”, siç u shpreh Presidentja e Republikës së Kosovës, Dr. Vjosa Osmani, me rastin e kalimit në amshim të këtij burri të madh të diplomacisë amerikane. Në ngushëllimin përcjellur familjes dhe miqëve të Ambasadorit Menzies, Presidentja e Kosovës shkroi se, “Ai shërbeu në Kosovë në ditët tona më të errëta dhe i përforcoi thirrjet tona për paqë dhe pavarësi”, ka thënë Presidentja Osmani. “Ambasadori John Menzies”, tha në vijim Presidentja e Kosovës, ishte, “mik i madh i vendit tonë dhe ish-Shef i Misionit të Shteteve të Bashkuara në Kosovë”, në një kohë të vështirë për Kosovën. “Ai shërbeu në Kosovë në ditët tona më të errëta dhe i përforcoi thirrjet tona për paqë dhe pavarësi”, përfundon Zonja Osmani mesazhin e saj të ngushëllimeve të sinqerta dërguar, në emër të Kosovës, familjes dhe miqëve të diplomatit John Menzies.
Të ndjerin John Menzies e kujtoj edhe unë nga vitet e shërbimit tim në Zërin e Amerikës, si dhe nga disa takime në Washington dhe më vonë në Nju Jork. Ai vinte shpesh i ftuar në intervista, për të diskutuar gjëndjen në Ballkan, me shërbimet e programeve radio-televizive drejtuar vendeve ballkanike, sidomos shërbimit boshnjak por edhe të tjerave. Diplomati Menzies ishte mjaft i lidhur edhe me komunitetet amerikano-ballkanike, sidomos me shqiptarët dhe me boshnjakët – ndërkohë që edhe merrte pjesë i ftuar edhe në takime me përfaqësues të këytre komuniteteve. Kishte marrëdhënie të mira me komunitetin shqiptaro-amerikan në Nju Jork – veçanërisht gjatë shërbimit të tij në Misionin e SHBA-ve pranë OKB-së — ndërkohë që kishte lidhje të ngushta edhe me Presidentin historik të Republikës së Kosovës, Dr Ibrahim Rugovën.
Në një mesazh lamtumire, ish-përfaqësuesi i Ibrahim Rugovës në Zyrën e ish-Senatorit Robert Dole dhe aktualisht Kryetar i Federatës Pan-Shqiptare Vatra, Z. Elmi Berisha — Lamtumirë Ambasador John Menzies! – Dielli | The Sun (gazetadielli.com) – e cilëson ish-diplomatin amerikan në Kosovë, si një “humanist dhe misionar që Zoti u dërgon kombeve të lashta dhe liridashëse”, siç ishin shqiptarët.
Kryetari i Vatrës, sikur po shprehej në emër të gjithë shqiptarëve që e kanë njohur dhe atyre që nuk e kanë njohur ish-diplomatin Menzies dhe veprën e tij në mbështetje të interesave dhe të drejtave të shqiptarëve, lirisë dhe pavarësisë që gëzon sot Kosova, duke thenë, ndër të tjera: “E deshte shumë Kosovën, Presidentin e saj historik, ishe më shumë se ambasador në Kosovën e pas luftës, na inkurajoje dhe na jipje shpresa reale se Kosova de fakto është shtet i pavarur, besove dhe punove shumë që kjo të jetësohet! Nga njerëzit e kalibrit Tuaj ndryshohen rrjedhat e politikës, ato shoqërore dhe të historisë. Kështu do të kujtoheni nga shqiptarët dhe Kosova, z. Ambasador”, ka shkruar Z. Elmi Berisha me rastin e kalimit në amshim të ish-përfaqsuesit amerikan në Kosovën e pas luftës.
I ndjeri John K. Menzies (djathas) John Menzies me Pres. Ibrahim Rugova me Z. Elmi Berisha
Pas daljes në pension nga Departamenti Amerikan i Shtetit, John K, Menzies ka shërbyer në shumë detyra akademike të Shteteve të Bashkuara, përfshir dekan i Whitehead School of Diplomacy and International Relations at Seton Hall University; në University of California, Berkeley dhe në University of Arkansas.
Menzies ka shërbyer edhe si president i Graceland University in Lamoni, të shtetit Iowa, shtator 2002, gusht 2006. Ish-Ambasadori Menzies ishte përgjegjës për regjistrimin e më shumë se 300-studentëve ndërkombëtarë në Graceland University, duke tërhequr shumicën e tyre nga vendet ballkanike.
Në janar të vitit 2006, Z. Menzies vizitoi Kosovën për këshillime në lidhje me bisedimet përfundimtare për pavarësinë e Kosovës, bisedime, që në atë kohë po mbaheshin në Vjenë. Përveç Kosovës dhe Bosnjës, ai ka shërbyer si diplomat edhe në Hungari, ish-Gjermaninë Lindore dhe në Bullgari. Zyra e Presidentit të Kosovës, në vitin 2014 ka dekoruar Z. John Menzies me Medaljen Presidenciale, dekorata më e lartë e shtetit të Kosovës.
John K. Menzies – edhe një mik i madh i shqiptarëve ndërroi jetë
Fatkeqësisht, miqtë e Kombit Shqiptar të 50-viteve të kaluara duket sikurë po zhduken dal ngadalë – sidomos ata në radhët e diplomacisë dhe të politikës amerikane. Po zhduken ata që, në të vërtetë, për pothuaj një gjysëm shekulli, ndërtuan ura midis dy kombeve tona dhe të cilët u qëndruan besnikë dhe të palëkundur lidhjeve historike midis dy popujve tanë.
Sa herë që kombit shqiptar i ka qëlluar të përjetojë periudha kthesash vendimtare për fatet e veta historike, Rusia, gjithmonë si një fantazmë, i ka prerë rrugën dhe i është kundërvënë me një egërsi të pakundshoqe në rrugën e tij për realizimin e aspiratës së vet shekullore: bashkimin e të gjitha trojeve tona etnike në një shtet të unifikuar kombëtar.
Më poshtë do të merret në analizë sfondi historik i qëndrimit të egër të Rusisë ndaj kombit shqiptar dhe do të shikohet konkretisht se si politika dhe diplomacia ruse, në vijimësi, kanë mbajtur dhe vazhdojnë të mbajnë edhe sot e gjithë ditën një qëndrim tërësisht armiqësor ndaj zgjidhjes së çështjes kombëtare shqiptare në Evropën Juglindore. Për këtë qëllim, në qendër të vëmendjes do të jenë tri periudha me rëndësi historike për fatet e kombit shqiptar dhe do të shikohet me fakte konkrete se cili ka qenë qendrimi i politikës ruse ndaj çështjes kombëtare shqiptare. Këto tri periudha janë: Lidhja Shqiptare e Prizrenit, shpallja e pavarësisë dhe çështja e statusit të Kosovës.
Çështja kombëtare shqiptare doli për herë të parë në skenë në çerekun e fundit të shek.XIX dhe, konkretisht, në Lidhjen Shqiptare të Prizrenit, e cila u themelua më 10 qershor 1878, për të afirmuar botërisht të drejtën e kombit shqiptar për krijimin e një shteti të unifikuar kombëtar autonom, përfshirë të gjitha trojet etnike shqiptare. Për të kundërshtuar drejtpërdrejt vendimet e Lidhjes Shqiptare të Prizrenit, fuqitë e mëdha perëndimore dhe Rusia cariste, organizuan Kongresin e Berlinit të vitit 1878, në të cilin do të rishikohej edhe Traktati i Shën Stefanit. Në atë kongres, fuqitë perëndimore dhe sidomos Rusia cariste, duke e ndier se Perandorisë Otomane kishin filluar “t’i dridheshin gjunjët”, kërkonin copëtimin e trojeve etnike shqiptare, për llogari të shovinizmit sllavogrek, copëtim ky që u konkretizua me nënshkrimin e Traktatit të Berlinit të 13 korrikut të vitit 1878.
Gjatë diskutimeve që u zhvilluan në Kongresin e Berlinit, “përfaqësuesit e Gjermanisë, të Austro-Hungarisë, të Francës, të Britanisë së Madhe dhe të Italisë i rekomanduan Portës së Lartë dispozitat e projektit franko-austriak dhe, çka është më e rëndësishme, bënë të ditur se qeveritë e tyre nuk do të kishin asnjë kundërshtim në qoftë se Porta e Lartë do ta quante me vend që t’i bashkonte trevat shqiptare nënjë vilajet të vetëm” (Arben Puto. “Çështja shqiptare në aktet ndërkombëtare të periudhës së imperializmit”, Shtëpia Botuese “8 nëntori”, vëll.I (1867-1912). Tiranë, 1984, f.34).
Sigurisht që bashkimi asokohe i trevave shqiptare në një vilajet të vetëm, krijonte kushte për gshpalljen e autonomisë së tyre në kuadrin e Perandorisë Otomane. Por përfaqësuesi i Rusisë në Kongresin e Berlinit, agjenti diplomatik Hitrovo, interpretoi “qëndrimin e përgjithshëm të qeverisë së tij që ishte kundër çdolloj autonomie shqiptare”(po aty).
Në një memorandum të shqiptarëve, të 13 qershorit të vitit 1878, drejtuar lordit Bikonsfild, përfaqësues i Anglisë në Kongresin e Berlinit, thuhet: “…Malin e Zi të vogël kërkojnë ta zmadhojnë së tepërmi dhe ta shtrijnë deri në qendër të Shqipërisë, që të bëhet një post i avancuar i Rusisë dhe një kryeurë për aneksime më të gjera” (po aty, f. 143). Në atë letër theksohet se tani Rusia, duke e shpallur “hapur dhe me triumfin e armëve qëllimin që ndjek, ka humbur çdo prestigj në Shqipëri” (po aty, f. 141).
Në Konferencën e Ambasadorëve në Londër, e cila u mblodh fill pas shpalljes së pavarësisë në Vlorë, u vazhdua më tej copëtimi i trojeve etnike shqiptare, po për llogari të shovinizmit sllavogrek. Në dallim nga ambasadorët e tjerë të fuqive perëndimore, ambasadori i Rusisë në Konferencën e Londrës ka mbajtur qëndrimin më të egër dhe më armiqësor ndaj çështjes kombëtare shqiptare. Në janar të vitit 1913, qeveria serbe i ishte drejtuar me një memorandum të posaçëm Konferencës së Ambasadorëve. Në atë memorandum, ndër të tjera, theksohej: “Ne kemi thënë se kombi serb nuk mund të sakrifikojë “tokën e shenjtë” të territoreve të veta, ku ndodhen kryeqyteti i lashtë i Mbretërisë së Parë Serbe, Shkodra; selia e Patrikanës Serbe, Peja; Manastiri i Deçanit dhe Gjakova” (Arben Puto. “Çështja shqiptare në aktet ndërkombëtare të periudhës së imperializmit”. Shtëpia Botuese “8 nëntori”, vëll. II. Tiranë, 1987, f.216).
Për qeverinë shoviniste serbe nuk kishte fare rëndësi se Shodra ka pas qenë themeluar që në shek.IV para erës së re dhe ka qenë kryeqendër e mbretërisë ilire, me në krye Gentin. Dhe kjo për faktin se krejt historia e Serbisë ka në themel gojëdhëna mitologjike. Me sa duket, sipas mitologjisë serbe, para se ca tribu gjysmë të egra sllave, pas zhvendosjes nga stepat ruse në shek.VII, të kalonin Danubin dhe të dyndeshin poshtë, drejt jugut, në trevat ku ato u ngulën për banim, paska pasur vetëm hapësira boshe, të papopulluara nga ndonjë popullsi vendase. Kësisoj, edhe Shkodrën, po sipas gojëdhënave mitologjike serbe, ato na e paskan “sjellë” të gatshme, që nga stepat ruse, të “ngarkuar” në ndonjë “karro” tribush, për ta “vendosur” aty ku është sot dhe për ta shpallur më pas si “kryeqytet” të mbretërisë “së lashtë” serbe!
Pikërisht këto përralla, të përziera me gojëdhëna mitologjike serbe, të cilat fshihnin në vetvete synimet e shovinizmit serbomadh, në dëm të trojeve etnike shqiptare, në Konferencën e Londrës i mbështeste me zjarr ambasadori i Rusisë cariste. Ministri i jashtëm britanik, Eduard Grei, në seancën e 22 janarit të vitit 1913, thekson: “Ambasadori i Rusisë thotë se qeveria perandorake ka për të paraqitur kundërshtimet më të rrepta kundër caktimit të qytetit të Shkodrës Shqipërisë, për shkak të çështjes dinastike. Populli malazias e kërkon këtë qytet që është dalja e vërtetë ekonomike e vendit dhe përbën nga pikëpamja politike dhe strategjike një mbrojtje nga më seriozet. Sipas informatave të sakta që kanë ardhur në Peterburg, duket si një gjë e sigurt se mbreti i Malit të Zi është në rrezik të humbasë fronin po qe se, pas përpjekjes ushtarake të kryer nga populli i tij, ai do të detyrohej t’i impononte një zhgënjim kaq të rëndë” (po aty, f.218).
Ambasadorët e vendeve pjesëmarrëse i paraqitën Konferencës hartat përkatëse, në të cilat dukej qartë se si fuqitë e mëdha bënin pazare dhe copëtonin trojet etnike shqiptare. Midis të gjitha hartave, binte në sy harta e paraqitur fillimisht nga ambasadori i Rusisë cariste. Lexuesve të respektuar iu rekomandoj të shfletojnë vëllimin II të sapocituar të prof. Arben Putos, në të cilin, mes faqeve 192-193, është botuar harta e paraqitur nga Rusia në atë Konferencë. Sipas asaj harte, jashtë kufijve të tanishëm të Shqipërisë, mbeteshin edhe Shkodra, edhe Tropoja, edhe Kukësi, edhe Dibra, edhe Pogradeci, edhe Korça, edhe Erseka, edhe Delvina, edhe Saranda.
Moris Paleologu, ish-ambasador i Francës në Rusi prej korrikut të vitit 1914 deri në maj të vitit 1917, në kujtimet e veta shkruan: “Sot në mëngjes (e shtunë, 21 nëntor 1914 – E.Y.) Sazonovi (asokohe ministër i jashtëm i Rusisë cariste – E.Y.)më tha: “Sovrani (cari Nikollaj II – E.Y.) ju pret në orën katër. Nuk ka asgjë për t’ju deklaruar zyrtarisht, por dëshiron të bisedojë me juve fare lirshëm dhe me çiltërsi. Ju paralajmëroj se audienca do të jetë e gjatë”. Në orën 3-10 nisem për në Carskoje Sjello me një tren ekspres… Perandori më pret me mirësjelljen e tij karakteristike, me përzemërsi dhe paksa me druajtje… Mandej, pasi shpalosi hartën e Gadishullit të Ballkanit, ai, në vija të përgjithshme, më parashtron këndvështrimin e vet se cilat duhet të jenë ndryshimet territoriale, të cilat ne, sipas vlerësimeve të tij, duhet t’i dëshirojmë: Serbisë t’i aneksohen Bosnja, Hercegovina, Dalmacia dhe pjesa veriore e Shqipërisë. Greqia të marrë Shqipërinë e Jugut, përveç Vlorës, e cila do t’i lihet Italisë” (Moris Paleolog. ”Carskaja Rossija vo vremja mirovoj vojnëj”, Mezhdunarodnëje otnoshenjija. Moskva, 1991, f. 125-126, 128-129).
Pikërisht në frymën e rekomandimeve të carit të Rusisë, fuqitë e mëdha evropiane, nuk u mjaftuan vetëm me copëtimin e trojeve etnike shqiptare në Kongresin famëkeq të Berlinit dhe në Konferencën famëkeqe të Ambasadorëve në Londër. Ato, nën diktatin e Rusisë cariste, tashmë kërkonin zhdukjen tërësisht nga harta edhe të asaj ngastre të vogël Shqipërie që u kishte shpëtuar thikave të kasapëve të diplomacisë shoviniste evropiane në vitin 1913. Me këtë rast, Sergej Sazonov, ish-ministër i jashtëm i Rusisë cariste prej vitit 1910 deri në vitin 1916, shkruan:
“Që në ditët e fundit të tetorit (të vitit 1912 – E.Y.), i dërguari ynë në Beograd më njoftonte për planin që aleatët kishin hartuar për ndarjen e territoreve të pushtuara. Duke marrë parasysh informacionin e tij, mund të druheshe se në dëshirat e zjarrta serbe për të dalë në bregdetin shqiptar të Detit Adriatik, diplomacia austro-hungareze do të gjente shkaqe më se të mjaftueshme për të kundërshtuar… Për këtë arsye, nuk kishte asgjë për t’u habitur me fjalët që më shkruante N.G. Hartvig(ambasadori rus në Beograd – E.Y.), se mes kërkesave që ishin shtruar nga qeveritë aleate, figuronte edhe copëtimi i Shqipërisë mes Serbisë, Malit të Zi dhe Greqisë, madje Serbia llogariste si pjesë të présë së vet Shqipërinë e Veriut, me përjashtim të krahinës së Shkodrës, që i aneksohej Malit të Zi, bashkë me vijën bregdetare, që nga Shëngjini deri në Shkumbin, duke i lënë Greqisë Shqipërinë e Jugut (poshtë Shkumbinit – E.Y.). Këto kërkesa, më shkruante Hartvigu, fitimtarët ballkanikë kanë vendosur t’i mbrojnë me forcën e armëve… Kuptohet vetvetiu se nga ana e Rusisë copëtimi i Shqipërisë mes ballkanasve, në thelb, nuk mund të haste në kurrfarë kundërshtimesh… Lejimi i Serbisë për të pasur një dalje në Adriatik, gjatë një periudhe të gjatë kohe, u shndërrua në një problem qendror të politikës evropiane, megjithëse në vetvete ai kishte një rëndësi thjesht të karakterit lokal. Qëndrimi i zjarrtë ndaj këtij problemi i opinionit mbarëshoqëror serb, nuk vonoi të gjente jehonë edhe në Rusi. Disa qarqe të Petrogradit, shumë të afërta me oborrin e carit, dhe mbarë shtypi i kryeqytetit me kahje nacionaliste…nisën…një fushatë të bujshme, të shoqëruar me demonstrata nëpër rrugë dhe me mitingje, ku mbaheshin fjalime patriotike, në të cilat kërkohej fillimi i luftës në mbrojtje të interesave sllave…” (Sergej Dmitrijeviç Sazonov. “Vospominanjija”. Harvest. Minsk, 2002, f. 77-79).
Dhe më poshtë vazhdon: “…Konferenca e Ambasadorëve në Londër, pa ndonjë siklet të veçantë, ra në një mendje…për lënien në shfrytëzim të Serbisë të njërit nga portet shqiptare, me të drejtën e importimit dhe të eksportimit pa doganë të mallrave të saj, por, me këmbënguljen e qeverisë ruse, edhe të çdolloj furnizimi ushtarak dhe armatimi, si në kohë paqeje, ashtu edhe në kohë lufte. Për këtë qëllim, kihej parasysh që porti i parashikuar të lidhej me Serbinë me një rrugë hekurudhore, madje kjo rrugë hekurudhore duhej të ishte, gjithashtu, nën kontrollin e fuqive të mëdha” (po aty, f. 89-90).
Siç dihet, Traktati i fshehtë i Londrës (kjo njollë turpi në ballin e diplomacisë evropianoperëndimore dhe të Rusisë cariste), i nënshkruar më 26 prill 1915, e zhdukte fare nga harta shtetin e pavarur shqiptar. Më 28 janar 1918, Shoqata “Vatra”, në letërprotestën e vet, drejtuar kryeredaktorit të gazetës “Mançester Gardian”, ndër të tjera, shkruante: “Më 1912 shqiptarët ishin duke e fituar mëvetësinë kombëtare brenda kufijve të tyre etnikë. Atëherë shtetet ballkanike e shpejtuan luftën kundër Turqisë me qëllim që ta ndanin territorin shqiptar midis tyre, përpara se Shqipëria të arrinte të bëhej më vete. Italia dhe Austria e kundërshtuan këtë copëtim, por, si pasojë e presionit të ushtruar nga përfaqësuesit e carit të Rusisë dhe për shkak të dobësisë së treguar prej Fuqive të Mëdha, një pjesë e territorit shqiptar kaloi në duart e fqinjëve të saj” (Arben Puto, po aty, f.663).
Pra, fryma e debateve për çështjen kombëtare shqiptare në Kongresin e Berlinit, në Konferencën e Ambasadorëve në Londër në vitin 1913 dhe gjatë nënshkrimit të Traktatit të fshehtë të Londrës të vitit 1915, është orientuar tërësisht nga diplomacia ruse, e cila ka qënë në pararojë për marrjen e vendimeve që u firmosën.
Edhe Ismail Qemali, katër vjet pas shpalljes së pavarësisë, duke bërë fjalë për ngjarjet e vitit 1912, e ka vënë në dukje fare mirë urrejtjen e Rusisë kundër kombit shqiptar, duke theksur se Shqipëria “do të përballej me tekat e Rusisë, pasi ishte një ligj i pashkruar rus për të mos përkrahur asnjë shtet josllav në Ballkan” (Intervistë për gazetën amerikane “Christian Science Monitor” me qendër në Boston, dhënë në Paris më 18 mars 1916. Citohet sipas gazetës “Tirana Observer”, 04 mars 2009, f. 3).
[Me siguri që duhet të jetë fjala për vende joortodokse dhe jo për vende josllave, siç theksohet në intervistën e lartpërmendur, pasi Greqia është vend josllav, por ortodoks, prandaj edhe ka gëzuar përkrahjen e gjithanshme të Rusisë, vetëm në dëm të interesave jetike të kombit shqiptar në Ballkan].
Kur Lufta e Dytë Botërore po shkonte drejt fundit, Josif Stalini, në një takim që ka pasur më 9 janar 1945 me kryetarin e delegacionit të Komitetit Kombëtar të Çlirimit të Jugosllavisë A. Hebrang, do të deklaronte se “edhe shqiptarët janë sllavë për nga origjina” (“Shqipëria në dokumentet e arkivave ruse”. Botimet TOENA. Tiranë, 2006, f. 101).
Madje diplomati rus, Oleg Levitin, ka nënvizuar një fakt interesant: “Stalini i kërkonte delegacionit jugosllav në mesin e viteve 1940, t’i shpjegonte diçka për shqiptarët misteriozë, duke dhënë vetë shpjegime të pamjaftueshme dhe duke konkluduar se Moska nuk kishte asnjë interes në çështjet shqiptare” (Oleg Levitin. Brendaturbullirës së Moskës për Kosovën”, “Albania”, 10 janar 2001, f.6).
Komunistët shqiptarë, duke i lejuar vetes të përdoreshin si mashë e komunistëve rusë, do të përkrahnin pa rezerva komunistët grekë gjatë luftës civile në Greqi. Pikërisht për interesat e veta gjeostrategjike në Evropën Juglindore, Bashkimi Sovjetik do të pranonte të bënte edhe pazare të rrezikshme me shovinizmin grekomadh, në dëm të tërësisë territoriale të vendit tonë. “Më 7 korrik 1948…përfaqësuesi sovjetik në Greqi (Çernjishev – E.Y.), kishte propozuar fillimin e bisedimeve midis qeverisë sovjetike dhe qeverisë greke për zgjidhjen e problemeve që kishin dalë. Kushti i parë ishte premtimi i Caldarisit që t’i zhvillonte bisedimet personalisht në fshehtësinë më të madhe, pa e përmendur çështjen me asnjë njeri në qeverinë greke. Ishte lënë të kuptohej se sovjetikët ishin përgatitur të diskutonin jo vetëm marrëdhëniet e përgjithshme të Greqisë me fqinjët veriorë, por gjithashtu edhe çështjen e Epirit të Veriut… Kjo ofertë e Bashkimit Sovjetik për qeverinë greke, nxjerr në pah si mungesën e sinqeritetit të qeverisë sovjetike në marrëdhëniet me Shqipërinë, ashtu edhe rëndësinë e papërfillshme që kishte Shqipëria në planet dhe në objektivat sovjetike… Pra, përpara interesit madhor të Shqipërisë dhe respektimit të integritetit të saj territorial, sovjetikët vinin ruajtjen dhe mbijetesën e forcave komuniste greke… Këtë konkluzion e përforcon edhe propozimi që i kishte bërë Stalini Gjilasit në shkurt të vitit 1948, që Jugosllavia ta gëlltiste Shqipërinë. Pra, Stalini e llogariste Shqipërinë si një copë tortë, që do t’ua vinte përpara komunistëve deviacionistë jugosllavë për të ndjekur politikat e vijën e tij, ose të djathtëve shovinistë grekë për të ndalur ofensivën dhe për të zbutur qëndrimin e tyre ndaj komunistëve dhe influencës sovjetike” (Prof.dr. Beqir Meta. “Tensioni greko-shqiptar”. 1939-1949. GEER. Tiranë 2002, f. 612, 613, 614).
Fakti që Stalini i ka kërkuar Gjilasit që Jugosllavia ta gëlltisë Shqipërinë, jepet në një mënyrë pak më të zgjeruar në një tjetër burim. Kështu, sipas diplomatit Shaqir Vukaj, asokohe (shkurt 1948 – E.Y.) delegacioni jugosllav (i përbërë nga M. Gjilasi, K. Popoviçi dhe V. Tempoja) u prit nga Stalini dhe midis tyre qënka zhvilluar kjo bisedë, në të cilën, sipas shënimeve që ka mbajtur vetë Gjilasi, Stalini u qenka drejtuar jugosllavëve me fjalët e mëposhtme:
“- Atje tek ju, në Shqipëri, po vriten anëtarët e Komitetit Qëndror. Kjo është keq, shumë keq. – Unë fillova ta sqaroja se Nako Spiru ka kundërshtuar lidhjen e Shqipërisë dhe Jugosllavisë, ai ishte vetizolua në Komitetin e vet Qëndror. Pa përfunduar, papritmas, Stalini më ndërpreu: – Në Shqipëri ne nuk kemi interesa të veçanta. Ne jemi dakord që Jugosllavia ta gëlltisë Shqipërinë! – Dhe ai mblodhi gishtat e dorës së djathtë dhe i afroi te goja, sikur po kapërdihej. Mua më çuditi, pothuajse më turbulloi kjo mënyrë shprehjeje e Stalinit dhe gjesti i tij…Unë përsëri fillova t’i shpjegoj: – Nuk duam ta gëlltisim, por të bashkohemi. – Këtu ndërhyri Molotovi: – Po, kjo do të thotë ta gëlltisni. – Ndërsa Stalini – përsëri me gjestin e tij: – Po, po, ta gëlltisni. Dhe ne jemi dakord me këtë, ju duhet ta gëlltisni Shqipërinë dhe sa më shpejt, aq më mirë”(Shaqir Vukaj.“Rusia dhe Kosova. (Shënime të një diplomati)”. Tiranë 2007, f. 104).
Pikërisht ky Stalini i Kremlinit, që me gjak të ftohtë bënte një deklaratë të tillë shoviniste kundër Shqipërisë Londineze, disa muaj më parë, dhe pikërisht në korrik të vitit 1947, priste për vizitë në Moskë vetë Enver Hoxhën, kryetarin e shtetit shqiptar, udhëheqësin e një vendi sovran, i cili, si pjesë e koalicionit antifashist në Luftën e Dytë Botërore, lirinë e kishte fituar me gjakun që derdhën bijtë e tij më të mirë. Gjatë takimit që Stalini pati me Enver Hoxhën, në bisedë e sipër, këtij të fundit i deklaroi: “Shqipëria duhet të eci me këmbët e veta, sepse ajo i ka të gjitha mundësitë” (Enver Hoxha. “Me Stalinin. Kujtime”. Shtëpia Botuese “8 nëntori”. Tiranë. Dhjetor 1979. Botim në gjuhën ruse, f. 95).
Kurse ca muaj më vonë, pra, në shkurtin e vitit 1948, po ky Stalini i Kremlinit i kërkonte Jugosllavisë titiste që kjo ta gëlltiste Shqipërinë sa më shpejt që të ishte e mundur. Në këto kushte, nuk e besoj se mund të haset në botë shfaqje më e pastër e një pabesie të kulluar, si ajo që kreu i Kremlinit manifestonte ndaj një vendi të vogël sovran, si Shqipëria, e cila asokohe ishte anëtarja më besnike e të ashtuquajturit kamp socialist. Megjithatë, në këtë mes nuk ka asgjë për t’u habitur. Stalini, si kreu i një shteti shovinist, siç ishte Bashkimi Sovjetik, pabesinë e kishte praktikë pune, sepse ai ishte vazhdues besnik i pabesisë, të cilën cari i dikurshëm i Rusisë, Pjetri I, ua kishte lënë si trashëgim në Testamentin e vet brezave që do të vinin pas tij. Pikërisht në përmbajtjen e atij Testamenti zbulohet arsyeja themelore se pse politika dhe diplomacia e Kremlinit, që nga koha e Pjetrit I dhe deri në ditët tona, vazhdon të vërtitet në qerthullin e pabesisë.
Për të kënaqur kërshërinë e lexuesve, këtu po mjaftohem me citimin e një fragmenti të shkurtër, të nxjerrë nga Testamenti i famshëm i Pjetrit I, në mënyrë që ata të kuptojnë se ç’është tradita e shovinizmit rusomadh, i cili është manifestuar dhe vazhdon të manifestohet në mënyrën më të egër kundër kombit shqiptar.
“…Për momentin, duhet t’i propozojmë në fshehtësi shumë të madhe, së pari, Versajës e më pas Oborrit të Vjenës, për të ndarë me ta perandorinë e Universit. Nëse vetëm njëra prej tyre do të pranojë, gjë që është e pashmangshme, atëherë duhet t’i përkëdhelen ambiciet dhe krenaria dhe të përdoret njëra për të shkatërruar tjetrën. Më pas, me radhë, ta shkatërrojmë atë që mbetet, duke i hapur luftë, përfundimi i së cilës nuk lë më vend për dyshim, përderisa Rusia zotëron gati gjithë Lindjen dhe pjesën më të madhe të Evropës. Nëse që të dyja do të refuzojnë ofertën e Rusisë, gjë që është tepër e pamundur, atëherë duhet të jemi të zotët të nxisim armiqësi midis tyre dhe ata të bluajnë njëri-tjetrin. Pastaj, duke përfituar nga çasti vendimtar, Rusia do të lëshojë trupat e saj, tashmë të grumbulluara, drejt Gjermanisë…Flota jonë detare do të përparojë, duke përshkuar Mesdheun dhe Oqeanin, do të pushtojë, nga njëra anë, Francën e, nga ana tjetër, Gjermaninë. Me t’u pushtuar këto zona, ç’mbetet nga Evropa do të bjerë lehtë e pa qëndresë nën kontrollin tonë. Ja si mund e duhet nënshtruar Evropa” (Citohet sipas përkthimit nga frëngjishtja dhe anglishtja të zotit Pandeli Pasko dhe të botuar në gazetën “Bashkimi”, datë 8 prill 1995, f.4).
Pas prishjes me Jugosllavinë në vitin 1948, Kremlini u kujtua për Shqipërinë, për këtë prapavijë të largët të kampit socialist. Por u kujtua jo për interesat e Shqipërisë dhe aq më pak të kombit shqiptar. Ai u kujtua për të për interesat e veta gjeostrategjike, se kërkonte të ngrinte një bazë të fuqishme detare në Gjirin e Vlorës, siç edhe e ngriti në realitet, me të cilën të mbante nën kontroll gjithë pellgun e Mesdheut.
Por Rusia komuniste, edhe më vonë, i vazhdoi pazaret edhe me shovinizmin grekomadh në dëm të tërësisë tokësore të Shqipërisë. Kështu, Venizellosi, më 5 qershor 1960, “i kërkoi Hrushovit ndërmjetësimin e tij që udhëheqja shqiptare të pranonte autonominë e “Epirit të Veriut”. Shefi i Kremlinit i deklaroi atij se “partitë komuniste e përshëndesin idenë se çdo minoritet duhet të jetë autonom, me qëllim që të jetë në gjendje të zhvillojë kulturën dhe gjuhën e tij, sipas dëshirave të veta. Ai u angazhua se do t’ia transmetonte këto gjëra E. Hoxhës kur ta takonte në Bukuresht. Këtë bisedë me Hrushovin, Venizellos e bëri atëherë publike në shtypin grek dhe ajo nuk u përgënjeshtrua nga ndonjë burim sovjetik” (Prof.dr. Beqir Meta. “Shqipëria dhe Greqia”. 1949-1990. Paqja e vështirë. Shtëpia Botuese Koçi. Tiranë 2004, f. 165).
Megjithatë, si “gur i fundit i provës” për të gjykuar nëse ka pësuar sadopak ndryshime qëndrimi i politikës dhe i diplomacisë ruse ndaj çështjes ende të pazgjidhur kombëtare shqiptare në Evropën Juglindore, do të shërbente trajtimi që ajo do t’i bënte çështjes së Kosovës. Për fat të keq, politika dhe diplomacia ruse vërtetoi edhe një herë faqe botës se në qëndrimin ndaj çështjes kombëtare shqiptare, ajo është shumë larg qëndrimeve parimore dhe objektivitetit shkencor, se në gjykimin e kësaj çështjeje ajo ka manifestuar dhe vazhdon të manifestojë njëanshmëri absurde, se në themel të bindjeve të saj paradoksale qëndrojnë gënjeshtrat, shpifjet dhe trillimet mitologjike të shovinizmit serbomadh dhe të kishës shoviniste serbe. Njëanshmërinë e politikës dhe të diplomacisë ruse e pohon edhe vetë zoti Levitin. Ai shkruan:
“Unë kam ndjekur shumicën e takimeve mes Kozirevit (ish-ministër i jashtëm rus – E.Y.)dhe Millosheviçit në mesin e viteve ’90. Me aq sa di unë, pala ruse kurrë nuk nisi ndonjë diskutim serioz për Kosovën në këtë kohë. Në këto raste, kur përmendej kjo çështje, Kozirevi e kufizonte veten vetëm në dëgjimin e versionit të Millosheviçit, që në të vërtetë ishte shumë larg realitetit. Në momente të tilla, unë ndihesha si një udhëtar që dëgjoja “Bisedat me Stalinin”, të mbajtura mend mrekullisht nga Milovan Gjilasi” (po aty).
Përrallën e kahmoçme serbe se Kosova na qenka “djepi” i Serbisë, politika ruse vjen dhe e shtjellon, e zhvillon dhe e zgjeron më tej, duke realizuar kësisoj ngulitjen, rrënjosjen në mendësinë e mbarë opinionit publik rus të një psikologjie të dëmshme që qëndron shumë larg të vërtetës historike. Megjithatë, njëanshmëria proverbiale e politikës dhe e diplomacisë ruse në trajtimin e marrëdhënieve mes popullit serb dhe popullit shqiptar të Kosovës, nuk shpjegohet vetëm me transformimin e përrallave dhe të miteve serbe për Kosovën në të “vërteta historike të mirëqena”. Arsyen e vërtetë, në këtë mes, të politikës dhe të diplomacisë ruse, e zbulojnë dy politikanë të mirënjohur rusë, të cilët bien në sy për antiamerikanizmin dhe antishqiptarizmin e tyre të ekzaltuar. Këta janë Nikollaj Rizhkov (ish-funksionar i lartë i nomenklaturës së kuqe të Moskës, i cili gjatë viteve 1982-85 ka mbajtur postin e Sekretarit të KQ të PKBS dhe atë të kryeministrit sovjetik gjatë viteve 1985-90) dhe Vjaçeslav Tetjokin, të cilët deklarojnë: “Serbia është pararoja e qytetërimit tonë. Është kjo arsyeja që palca e Ballkanit, e populluar nga sllavët e jugut, gjatë shekujve ka qenë objekt i një presioni të pandërprerë nga ana e Perëndimit” (N.I. Rizhkov, V.N. Tetjokin. “Jugosllavskaja gollgofa”. Moskva 2000, f. 22).
Personalisht, deri tani, kam qenë i bindur që pararoja e qytetërimit sllav është Rusia. Çuditërisht, dy autorë rusë, na bëkan një “zbulim” të ri, duke e zhvendosur në Serbi pararojën e këtij qytetërimi! Të deklarosh që Serbia na qenka “palca” e Ballkanit, do të thotë që kombet e tjera na qekan “bërsitë” e këtij gadishulli. Sigurisht që kësisoj mund të gjykojnë vetëm studiues megallomanë rusë, të brumosur me ideologjinë e shovinizmit rusomadh dhe me shkencën e urrejtjes për kombet e tjera josllave.
Besoj se nuk ka nevojë për komente të tepërta një deklaratë e tillë butaforike, në të cilën Serbia na paraqitet si “varfanjakja e Qabesë”, që “tradicionalisht” na paska qenë “e persekutuara e madhe” e Perëndimit. Faktet historike, siç u përmendën edhe më lartë, tregojnë se Serbia, përkundrazi, ka qenë dhe vazhdon të mbetet e përkëdhelura e madhe e Perëndimit. Se po të mos kishte qenë kështu, atëherë fuqitë e mëdha evropiane dhe Rusia cariste nuk do t’i kishin aneksuar asaj një pjesë të mirë të trojeve etnike shqiptare, duke ia dyfishuar kësisoj sipërfaqen e territorit të saj të vërtetë, i cili, historikisht, përfshihej brenda hapësirave që zinte Pashallëku i Beogradit. Po të mos kishte qenë kështu, forcat e NATO-s, pas përfundimit të bombardimeve të Serbisë, këtë, si një shtet agresor, që kishte shpërthyer disa luftëra pushtuese në Evropën Juglindore (kundër Sllovenisë, Kroacisë, Bosnjë-Hercegovinës dhe Kosovës) dhe që kishte kryer masakra, gjenocid dhe spastrim etnik të pashembullt në historinë e Evropës pas Luftës së Dytë Botërore, duhej ta kishin pushtuar tërësisht territorin e saj dhe të bënin ndarjen e tij në zona pushtimi, pikërisht ashtu siç u veprua në vitin 1945 kundër Gjermanisë naziste.
Autorët e lartpërmendur, duke iu përmbajtur praktikës serbe të falsifikimit të historisë, arrijnë deri aty sa të kuturisin të shkruajnë edhe monstruozitete të tilla: “…që në Konferencën e Londrës shqiptarët filluan të paraqitnin pretendime territoriale ndaj Greqisë dhe Serbisë” (f.38) Ose më poshtë: “Sipas disa të dhënave, që nga prilli i vitit 1941 deri në gushtin e vitit 1942, shqiptarët vranë rreth 10 mijë serbë, më shumë se 100 mijë veta (serbë – E.Y.) u përzunë nga territori i krahinës. Njëkohësisht, përafërsisht po kaq shqiptarë u zhvendosën nga Shqipëria dhe u vendosën në Kosovë” (f.39).
Ja edhe një tjetër përrallë argëtuese e dy autorëve të sipërpërmendur. “KFOR-i duhej t’i ruante kufijtë e krahinës. Por, në vend që ta bënte një gjë të tillë, ai i hapi këto kufij për Shqipërinë. Një mori e madhe njerëzish nga Veriu i Shqipërisë u zhvendosën drejt Kosovës. Mendohet se 200 deri në 250 mijë shqiptarë nga viset veriore të Shqipërisë, u dyndën drejt Kosovës dhe u ngulën atje në zona të ndryshme. Ministria e Punëve të Jashtme të Jugosllavisë i paraqiti të dhënat e duhura Sekretarit të Përgjithshëm të OKB-së, duke ngulur këmbë që qytetarët e Shqipërisë të largohen nga Jugosllavia”(f.149).
Por qëndrimin armiqësor, më të koncentruar, të politikës dhe të diplomacisë ruse ndaj çështjes së Kosovës e manifeston Evgjeni Primakov, ish-kryeministër dhe ish-ministër i Punëve të Jashtme i Federatës Ruse: “Qëndrimin e vet, i cili karakterizohet kryesisht nga tre elemente, Rusia e ka mbrojtur vijueshmërisht gjatë gjithë kohës së krizës (kosovare –E.Y.): së pari, Kosova është çështje e brendshme e Jugosllavisë; së dyti, për shkëputjen e krahinës nga Jugosllavia as që mund të bëhet fjalë; së treti, është e nevojshme të ndërpriten aktet armiqësore dhe të fillojnë bisedimet për statusin e Kosovës brenda Jugosllavisë” (Evgjeni Primakov. “Godëj v bolshoj politike”. Izdatjelstvo SOVERSHENNO SEKRETNO. Moskva 1999, f. 342).
Gjatë kohës që president i Federatës Ruse ishte Boris Jelcin, të krijohej përshtypja sikur ai do ta vlerësonte në një mënyrë më realiste edhe vetë Millosheviçin për qëndrimin që mbante ndaj Kosovës, duke pasur parasysh edhe krimet e rënda që ai pati kryer gjatë luftës në Bosnjë-Hercegovinë. Por, fatkeqësisht, edhe presidenti Jelcin nuk u shkëput dot nga mendësia burokratike e politikës ruse, e cila avazin “prit të presim” tradicionalisht e ka pasur si praktikë të punës së saj, deri sa kjo vjen e mahiset keq e më keq. Një mendësi të tillë e vë shumë mirë në dukje edhe zoti Levitin. Ai thotë:
“Arsyeja kryesore e kundërshtimit të Rusisë për t’u bashkuar në një diskutim serioz sa i përket statusit legal të Kosovës, rrjedh jo nga distanca në pozicione mes Rusisë dhe Perëndimit, por nga zakoni i inercisë së Rusisë, vonesat dhe frika për të marrë vendime” (po aty).
Por burokratizmi politik rus del edhe më shumë në pah nga një bisedë telefonike që presidenti Jelcin ka pasur asokohe me presidentin Klinton, pak para fillimit të bombardimeve të NATO-s kundër Serbisë. Jelcini shkruan: “Unë i thashë Billit: “Nuk mund të lejohet që për qejfin e një njeriu të vetëm të vriten qindra dhe mijëra njerëz, që fjalët dhe veprimet e tij të na shërbejnë neve si orientim. Duhet të arrijmë që rreth tij të jenë të tjerë njerëz, në mënyrë që atij t’i bëhet e pamundur të sillet në atë mënyrë, siç po sillet tani. Në këtë mes mund të bëhen shumë gjëra, përfshirë këtu edhe aspektin e zbulimit të jashtëm. Për hir të së ardhmes së marrëdhënieve tona dhe të së ardhmes së sigurisë në Evropë, të lutem që të pezullohet ky bombardim. Ne mund të takohemi në ndonjë territor tjetër dhe të përpunojmë taktikën e luftës kundër Millosheviçit. Ne jemi më të zgjuar dhe më të matur dhe me siguri që do të mund ta arrijmë një gjë të tillë. Duke e parë problemin më gjerë, kjo duhet bërë për hir të marrëdhënieve tona dhe të paqes në Evropë. Nuk dihet se kush do të vijë pas nesh. Kam parasysh ata që do të merren me shkurtimin e armatimeve strategjike bërthamore. Veçse është e qartë se çfarë duhet të bëjmë vetë ne, – t’i shkurtojmë dhe të vazhdojmë t’i shkurtojmë këto male me armatime. Ja se me çfarë duhet të merremi ne”.
Mbaj mend se në bisedë e sipër unë mundohesha t’i shqiptoja fjalët sa më shkoqur. Përpiqesha që të ndikoja disi sa më emocionalisht mbi bashkëbiseduesin tim. Klintoni m’u përgjigj se nuk e pranon optimizmin tim lidhur me metodat që mund të përdoren për të ndikuar mbi Millosheviçin. Kjo nënkuptonte fillimin e luftës… Nga ana njerëzore, unë nuk kisha pretendime ndaj Billit. Në zërin e tij ndjeva madje simpati. Ama si president i SHBA, ai, në një mënyrë të ashpër dhe të njëanshme, të linte të kuptoje: bisedimet nuk kanë asnjë kuptim. Ky ishte gabim. Një gabim shumë i madh. Klintoni solli edhe një argument nga më seriozët për mua: Millosheviçi është diktatori i fundit komunist, i cili dëshiron t’i vërë kazmën aleancës mes Rusisë dhe Evropës, është kundër demokratizimit të kontinentit. Por edhe unë kisha argumentet e mia: “Populli ynë do të mbajë një qëndrim shumë të keq ndaj Amerikës dhe NATO-s. Më kujtohet se me çfarë sikleti e kam ndryshuar qëndrimin e njerëzve të thjeshtë dhe të politikanëve këtu, në Rusi, ndaj SHBA dhe Perëndimit. Ka qenë shumë e vështirë, por këtë arrita ta realizoj. Dhe tani të gjitha këto të shkojnë dëm?”… Kjo bisedë zhvillohej në ato çaste, kur aeroplanët e NATO-s tashmë ndodheshin në ajër. Të nesërmen do të fillonte lufta” (Boris Jelcin. “Presidentskij marafon”. Izdatjelstvo ACT. Moskva 2000, f. 282-283).
Nga kjo bisedë telefonike mes dy presidentëve, del qartë se sa larg ishte mendësia ruse nga mendësia amerikane në trajtimin e një problemi aq tragjik, sa ç’ishte çështja e Kosovës. Një popull i tërë po masakrohej në mënyrën më barbare, bash në atë mënyrë si trupat naziste patën masakruar qindra mijë qytetarë sovjetikë në ditët e para të sulmit hitlerian kundër Bashkimit Sovjetik, kurse presidenti rus e ftonte presidentin amerikan për të vazhduar bisedimet për çarmatimin! Koha vërtetoi se “ora” e politikës dhe e diplomacisë ruse kishte mbetur shumë prapa nga “ora” amerikane në trajtimin e çështjes së Kosovës.
Zhvillimi i mëtejshëm i ngjarjeve të kujton po ato skena që përshkruan ish-ministri i jashtëm carist Sazonov, të cilat u përmendën më lart. Skena të tilla pati në mbarë Rusinë gjatë bombardimeve të NATO-s kundër Serbisë. Ja se si i përshkruan ato vetë Jelcini në Moskë: “Në Moskë situata u bë me të vërtetë shqetësuese. Pranë mureve të ambasadës amerikane turmat e njerëzve nuk përmbaheshin dot. Dritaret qëlloheshin me shishe dhe me gurë. Nëpër mure shkruheshin fjalë të ndyra… Në ato çaste, policia ndaloi një grup ekstremistësh, të cilët po kalonin me makina pranë ambasadës amerikane, me një granatëhedhës në duar. Vështirë se mund të përfytyroheshin pasojat e një të shtëne të tillë. Parlamenti aprovonte njërën rezolutë pas tjetrës… Filloi rekrutimi i vullnetarëve për luftë në përkrahje të serbëve. Politikanë të të gjitha ngjyrave mundoheshin të fitonin pikë nga konflikti i Kosovës. Për shembull, kryetari i Bashkisë së Moskës, Juri Llushkov, doli haptazi në përkrahje të demonstruesve pranë mureve të ambasadës amerikane… Tragjedinë jugosllave njerëzit e konsideronin si një tragjedi të tyre… Agresioni i NATO-s… për rusët, nga ana psikologjike, qe një tronditje e vërtetë. Në Beograd artistët tanë vazhdonin të jepnin koncerte, gazetat dhe revistat qenë mbushur cep më cep me artikuj antiamerikanë” (po aty, f.285-286).
Është e çuditshme kur e mendon se si ka mundësi që mbarë politika dhe diplomacia ruse, mbarë populli rus, që nga Balltiku deri në Paqësor, mbarë mjetet e informimit pamor dhe shtypi rus nuk e prishën fare terezinë atëherë kur Millosheviçi vrau qindra mijë njerëz të pafajshëm në Bosnjë-Hercegovinë, kur ditën për diell u krye masakra e Srebrenicës, kur në Kosovë u dogjën 70% e shtëpive të banimit të shqiptarëve, në mënyrë që spastrimi etnik të bëhej një fakt i kryer?! Disa gazetarë rusë, të cilët i shoqërova si përkthyes në Kosovë në nëntor të vitit 1999, në fshatin Grejkoc të Komunës së Prizrenit, i panë me sytë e tyre shtëpitë e djegura nga paramilitarët serbë (që po i riparonin ushtarët gjermanë të KFOR-it) dhe dëgjuan me veshët e tyre fjalët e zëvendëskryeplakut të fshatit, zotit Kadri Canaj, i cili tha: “Paramilitarët serbë këtu armatosën me automatikë edhe nxënësit serbë të moshës 14-vjeçare për të terrorizuar popullsinë e fshatit. Këtu, në mes të fshatit, paramilitarët serbë, bashkë me oficerë mercenarë rusë të shërbimit aktiv, pushkatuan dy nxënës shqiptarë dhe mandej kufomat e tyre i dogjën me benzinë. Prandaj rusëve nuk dua t’ua shoh bojën, qoftë gazetarë apo kushdoqoftë”.
Gjat gjysmës së dytë të vitit 1999, më qëlloi tri herë të shoqëroja, si përkthyes, grupe gazetarësh ukrainas dhe një herë grupin e lartpërmendur të gazetarëve rusë, gjatë shërbimeve që ata patën në Kosovë. Gazetarët ukrainas më lanë përshtypje të mira, për objektivitetin që treguan në pasqyrimin e atyre të vërtetave që panë me sytë e tyre në Kosovë, për dashamirësinë që manifestuan ndaj shqiptarëve, gjatë takimeve që patën me ta. Të njëjtën dashamirësi ata manifestuan edhe ndaj serbëve. Madje më dërguan edhe gazetat ku kishin botuar reportazhet e tyre. Për të vërtetat lakuriq që pasqyroi në gazetën “Sevodnja” të Kievit, gazetarja Tatjana Stepanjenko u pushua nga puna, pas ndërhyrjes këmbëngulëse te autoritetet e gazetës në fjalë të ambasadorit jugosllav në Kiev! M’u bë qejfi pa masë kur gazetarët ukrainas blenë shumë distinktivë kosovarë dhe sidomos simbole të UÇK, flamuj shqiptarë, kanotiera dhe kapele me mbishkrimet UÇK. Kurse qëndrimi i gazetarëve rusë ishte boll i rezervuar ndaj shqiptarëve dhe tepër i përzemërt ndaj serbëve. Nuk mësova dot asgjë se çfarë patën shkruar në reportazhet e tyre për përshtypjet që patën nga Kosova. S’më dërguan ndonjë gazetë. Prandaj kur u ktheva në Tiranë, në disa numra të gazetës “55”, botova një reportazh të gjatë me titull “Dertet e një përkthyesi”.
Si është e mundur që qytetarët e Moskës nuk organizuan ndonjë protestë masive pranë ambasadës jugosllave, në përkrahje të popullit të pafajshëm boshnjak? Apo boshnjakët që vriteshin nga agresorët serbë ishin myslimanë dhe kur në Evropën Juglindore kriminelët e “qytetërimit” serb, këta shtetas të “palcës” së Ballkanit, vrisnin myslimanë, në Moskë dhe në mbarë Federatën Ruse shpirtërat e njerëzve nuk u trazuakëshin nga emocionet? Po si është e mundur që nuk u gjetën qoftë edhe 50 apo 100 rusë, që të protestonin në përkrahje të popullit shqiptar të Kosovës? Populli rus, me sa duket, i paska harruar masakrat që i shkatoi makina ushtarake e nazizmit gjerman!
Si është e mundur që politika, diplomacia ruse dhe mbarë populli rus të mos e kuptonin që udhëheqja serbe millosheviçiane qëndronte mbi një shoqëri të bazuar mbi dhunën dhe i përcillte asaj shoqërie shumë nga pasionet e veta primitive, shtazarake? Si është e mundur që intelektualët rusë të mos e kuptonin që, në Serbi, pranimi kolektiv i dhunës dhe i urrejtjes kolektive ndaj kombit shqiptar kishte bërë që udhëheqja serbe vazhdimisht të bënte për vete sa më shumë njerëz me nivel të ulët moral, si Millosheviçi, Shesheli, Arkani, Karaxhiçi, Mlladiçi dhe tërë -viçët e pafund të sorollopit serb?
Në këto kushte, politika dhe diplomacia ruse, intelektualët dhe mbarë populli rus, duhet të kthjellohen një herë e mirë dhe të binden përfundimisht se morali i dhunës dhe shkenca e urrejtjes ndaj një kombi tjetër janë krejt të huaja për botëkuptimin filozofik të popullit shqiptar të Kosovës, prandaj ky e shikon veten si të huaj në një shoqëri serbe, e cila, gjithmonë ka pëlqyer mbi kryet e veta vetëm demonë!
Në librin e sipërpërmendur, Nikollaj Rizhkov dhe Vjaçeslav Tetjokin shprehin shqetësimin se mos vihen në jetë “planet e kahershme të krijimit të “Shqipërisë së Madhe”. Pasojat e një politike të tillë për paqen në Ballkan mund të rezultojnë katastrofike” (po aty, f. 151). Kot shqetësohen zotërinjtë Rizhkov dhe Tetjokin. Çështja kombëtare shqiptare, ende e pazgjidhur deri më sot, nuk mund të vazhdojë të mbetet përjetësisht e pazgjidhur. Ecuria objektive e zhvillimit të ngjarjeve në Evropën Juglindore nuk mund të kuptohet dhe as të përfytyrohet dot pa zgjidhjen e çështjes kombëtare shqiptare, e cila duhet kuptuar, para së gjithash, si çështje e shkolonizimit të trojeve tona etnike përtej kufijve të Shqipërisë Londineze.
Librin e lartpërmendur, Rizhkovi dhe Tetjokini e kanë mbushur cep më cep me përralla dhe me mitologji serbe për Kosovën, por këtu dëshiroj të ndalem edhe në njërën prej tyre, që është një xhevahir i vërtetë: Ja se ç’shkruajnë ata: “Po e theksojmë që në fillim se krahina gjeografike e Kosovës dhe Metohia asnjëherë nuk kanë qenë pjesë e ndonjë shteti shqiptar. Një gjë e tillë dihet botërisht” (po aty, f.36).
Së pari, Shqipëria, me mbarë trojet e saj etnike, që mbas vdekjes së Skënderbeut, ra nën sundimin e Perandorisë Otomane, derisa u shpall e pavarur në vitin 1912. Së dyti, trojet etnike shqiptare, siç u përmend më lart, Evropa dhe Rusia cariste filluan t’i copëtonin fill pas nënshkrimit të Traktatit të Berlinit. Por edhe sapo Shqipëria u shpall e pavarur, përsëri Evropa dhe Rusia u turrën me “hanxhar” në dorë, për të vazhduar copëtimin e trojeve etnike shqiptare, për llogari të sllavogrekëve. Kështu që ajo ngastër Shqipërie që shpëtoi “gjallë” vetëm me ndërhyrjen e presidentit amerikan Uillson në Konferencën e Paqes në Paris, pas përfundimit të Luftës së Parë Botërore, s’kishte se si ta administronte Kosovën, si pjesë të territorit të saj. Por e keqja në këtë mes nuk qëndron në faktin se pse na zbavisin me përralla këta dy autorë rusë, me profesion njëri inxhinier mekanik (Rizhkovi) dhe tjetri fillimisht xhenerik makinash e më pas i arsimuar si përkthyes në një institut pedagogjik të gjuhëve të huaja. E keqja është se këta dy zotërinj, të paktën, t’ua lënë fjalën historianëve rusë [se këtyre “u shkon” shumë më tepër për shtat shtrembërimi i së vërtetës historike për çështjen e Kosovës, siç i “shkon” sidozot prof.dr. Vollkovit, drejtor i Institutit të Sllavianistikës, i cili, në qershor të vitit 1999, në intervista dhe shkrime të ndryshme, në një mënyrë fare të pacipë, deklaronte poshtë e përpjetë se “UÇK-ja e ka treguar veten një organizatë terroriste…”, se “në të ka pasur edhe mercenarë, edhe të ashtuquajtur vullnetarë të huaj-moxhahidinë nga vendet arabe”(Shaqir Vukaj, po aty, f. 435)], e jo të kërkojnë të bëhen vetë historianë “me paterica”. Për dijeninë e këtyre dy autorëve, përfaqësuesi i Perandorisë Otomane në Kongresin e Berlinit, Mehmed Ali Pasha, mes çështjeve që propozoi për shqyrtim në seancën e 26 qershorit 1878, nënvizonte: “…kazatë shqiptare të Vuçiternit, të Kurshumlisë, të Urkupit (Prokuples) dhe të Leskovcit të mos shkëputen nga perandoria, dhe në rast se Kongresi do të vendosë të shkëputet ndonjë pjesë, gryka e Prepolacit…midis Kurshumlisë dhe Prishtinës dhe ajo e Grdelicë-Xeva që ndodhet midis Leskovcit dhe Vranjës t’i mbeten, në çdo rast Turqisë, meqenëse janë të domosdoshme për mbrojtjen e rretheve të Prishtinës dhe të Vranjës që, në këtë mënyrë, do të formonin nga kjo anëkufirin verior të perandorisë” ( Prof. Arben Puto, po aty, vll.I, f.153).
Po ashtu, në memorandumin që disa shqiptarë, atdhetarë të shquar (mes tyre edhe Sami Frashëri dhe Seid Toptani), ia dërgonin Kongresit të Berlinit nga Stambolli më 20 qershor 1878, thuhej: “Ne mjaftohemi të tregojmë këtu kufijtë e saj (e Shqipërisë – E.Y.) që fillojnë nga Tivari, Shkodra me të gjitha malet e banuara nga katolikë, nga Peja, Kurshumlia, Prishtina, Leskovaci, Vranja, Shkupi, Përlepi, Manastiri, Follorina, Kosturi, Grebeneja, Pindi, Kalarita dhe Narta dhe mbarojnë në gjirin e Ambrakisë. Ky vend, i përfshirë midis pikave të lartpërmendura dhe detit dhe që përbën historikisht, gjeografikisht dhe etnografikisht Shqipërinë, ka qenë prej katër shekujsh pjesë përbërëse e Perandorisë Otomane dhe e ka bashkuar historinë e vet ushtarake me historinë e Turqisë” (po aty, f. 151).
Por që dy zotërinjtë e lartpërmendur të binden, po të duan, për kufijtë e vërtetë të Shqiprisë Etnike, le të shfletojnë edhe burime shkencore ruse. Ju rekomandoj të shfletojnë Fjalorin Enciklopedik Rus, të botuar në Sankt-Peterburg në vitin 1896. Ja se çfarë shkruhet në zërin “Albania”: “Albania (në gjuhën shqipe Shqipëria, në gjuhën turke Arnaut) është emrtimi i pjesës perëndimore dhe jugperëndimore të zotërimeve të drejtpërdrejta të Perandorisë Otomane në Evropë. Duke përfshirë krahinat e Epirit të lashtë dhe të Ilirisë së lashtë, ajo vazhdon përgjatë brigjeve të Detit Jon dhe të Detit Adriatik, që nga Gjiri i Artës, deri në zonën që shtrihet matanë lumit Buna, nga 39 deri në 42 gradë të gjerësisë veriore. Në veri kufirin e saj e formon krahina që i është aneksuar Malit të Zi (Dulqinja) dhe Sanxhaku i Novipazarit që i ka kaluar Austrisë, në jug kufizohet me Gjirin e Artës dhe me mbretërinë e Greqisë, me të cilën Shqipërinë, që nga viti 1881, kur iu shkëputën ca territore, e ndan lumi i Artës. Në lindje…Shqipërisë i takojnë një pjesë e Thesalisë dhe e Maqedonisë. Sipërfaqja e këtij vendi …arrin në 134 mijë kilometra katrorë” (Russkij Encikllopediçeskij Sllovar. Sankt-Peterburg, 1896, f.359).
Rizhkovi dhe Tetjokini le të lexojnë me kujdes veprën e prof. Nina Smirnovës (të vetmes historiane ruse që është udhëhequr kryekëput nga objektiviteti shkencor në trajtimin e çështjes kombëtare shqiptare) me titull: “Kosova. Aspekte ndërkombëtare të krizës”. Moskë 1999, ku theksohet se Kosova nuk ka qenë kurrë pjesë e Serbisë dhe se “Kosova për herë të parë ka hyrë në përbërje të Serbisë mbas Luftës Ballkanike 1912-1913” (f. 79. Citohet sipas: Shaqir Vukaj. Po aty, f. 592) dhe mandej të mendojnë mirë para se të kuturisin të na tregojnë përralla në një natë shënëndreu se kujt i përket Kosova.
Cilat mund të qenkan këto pasoja katastrofike për paqen në Ballkan me krijimin jo të “Shqipërisë së Madhe”, por të Shqipërisë Etnike, në trojet e saj etnike? S’ka për të pasur kurrfarë pasojash katastrofike. Këto janë përralla të serbëve që janë majmur dhe vazhdojnë të majmen me troje etnike shqiptare dhe që politika dhe diplomacia ruse kërkon t’i bëjë edhe më të besueshme për opinionin publik rus, për ta mbajtur të ndezur urrejtjen kundër kombit shqiptar. Problemet që Moska ka me etnitë e tjera brenda Federatës Ruse, të pushtuara që në kohën e carëve të Perandorisë Ruse, nuk ka pse i lidh me çështjen kombëtare shqiptare. Në letrën e sipërcituar të Shoqërisë “Vatra” thuhet: “Shqiptarët u detyruan t’i përuleshin vendimit të Evropës, por ata nuk i quajnë tokat e aneksuara si të humbura përgjithmonë” (po aty, f. 663). Këto fjalë vazhdojnë të kenë një tingëllim të fuqishëm aktual edhe sot e gjithë ditën. Diskutimi i çështjes çame në Kongresin amerikan dhe në Këshillin e Evropës nuk është aspak i rastësishëm. Ekspertja e çështjeve ballkanike, zonja Miranda Vickers, në një punim me titull “Çështja çame -, në ç’vend tani?”, të publikuar nga Qendra Kërkimore e Studimit të Konfliktit dhe të realizuar me mbështetjen e Akademisë së Mbrojtjes të Mbretërisë së Bashkuar, para do kohësh ka pas deklaruar: “Nëse nuk merren hapa për zgjidhjen e këtij problemi, kjo mund të nxisë grupet radikale ekstremiste në Shqipëri dhe gjetkë” (Gazeta “Shekulli”, 20 janar 2007, f.5). Politika dhe diplomacia ruse le të vazhdojnë ta bëjnë veshin të shurdhër para kambanave të tilla!
Kur shqiptarët, në mbarë trojet e tyre etnike, natën duke u gëdhirë 12 qershori 1999, po prisnin me padurim futjen e trupave tokësore të NATO-s në Kosovë, në efir u dha lajmi se dyqind trupa ruse, të nisura nga Bosnja, gjatë tërë natës, hipur në transportues të blinduar, pasi kishin përshkuar një largësi prej 500 kilometrash, kishin zbarkuar në aerodromin e Prishtinës, para se atje, siç qe parashikuar, të arrinin trupat angleze. Po cila ishte arsyeja që rusët e ndërmorën një hap të tillë në fshehtësi të plotë, natën, si puna e hajdutëve që nisen për kusari? Ja se ç’përgjigje japin burimet ruse:
“Ato (trupat ruse – E.Y.) hynë në Kosovë tri orëe gjysmë më herët se pararoja e trupave paqruajtëse – anglezët -, duke shkelur, po t’i marrësh për të vërteta ato që thotë Perëndimi, një marrëveshje të fshehtë që ishte arritur më 3 qershor në Helsinki, sipas së cilës, të parat në Kosovë do të hynin forcat e NATO-s. Por marrëveshjet e fshehta, dhe aq më tepër të bëra me gojë, dallojnë prej marrëveshjeve të dokumentuara, se ato mund të shkelen pa kurrfarë pasojash. Dikur, një vit e gjysmë para përfundimit të Luftës së Dytë Botërore, në Konferencën e Teheranit, aleatët e koalicionit antihitlerian u morën vesh që në Berlin do të hynin të parat trupat sovjetike. Por në majin e vitit 1945 atë marrëveshje, që ishte e dokumentuar, e shkelën amerikanët, anglezët dhe francezët, që hynë të parët në Berlin. Kurse në qershorin e vitit 1999 rusëve s’keshje ç’u bëje, t’u merrje veç pleshtat” (Leonid Velehov, Aleksandër Golc. “Marsh-demarsh”. Revista “Itogi”, 22 qershor 1999, f. 22)
Ndërkohë, gazeta moskovite “Sevodnja” e datës 15 qershor 1999 shkruante: “Një zyrtar i lartë i Shtabit të Përgjithshëm i bëri këtë deklaratë korrespondentit tonë: “Pikërisht në saje të vendosmërisë dhe hapave praktike që ndërmori Shtabi i Përgjithshëm, në Kosovë u krijua një situatë e re, për të cilën tani në NATO duhet të mendohen mirë. Ne mbërritëm të parët në Prishtinë, ashtu si dikur në Berlin”” (Shaqir Vukaj. Po aty, f.426).
Kësisoj, zyrtari i lartë ushtarak rus, për të ngritur sa më lart krenarinë e opinionit publik rus për forcat ushtarake ruse dhe për të nxitur edhe më shumë përkrahjen e atij opinioni për vendimet që merr kasta ushtarake ruse, nuk e ka për gjë të gënjejë në mënyrën më të pahijshme për të vërtetën e hyrjes së trupave ushtarake sovjetike në Berlin në maj të vitit 1945. Kjo gënjështër e këtij funksionari të lartë të hierarkisë ushtarake ruse dëshmon më së miri për praktikën e zakonshme të mashtrimit që Kremlini e përdor rëndom në raport me opinionin shoqëror rus, sa herë që zihet ngushtë me politikën e vet dritëshkurtër. Siç u përmend edhe më lartë, revista “Itogi” e sqaronte fare mirë se cilat trupa hynë të parat në Berlin më 8 maj 1945.
Shqiptarët, sigurisht, nga natyra e tyre, nuk janë të prirur për të organizuar protesta spontane, të paplanifikuara, të atypëratyshme, kundër diçkaje të padëshirueshme, siç ishte rasti pas atij akti “inatçor” të trupave ruse. Megjithatë, një protestë e brendshme, e përcjellë me zemërim dhe me përbuzje ndaj Rusisë, nuk mund të mos shpërthente në qenien e çdo shqiptari atdhetar në mbarë trojet tona etnike. Aq më tepër që trupat e NATO-s priteshin nga populli shqiptar i Kosovës si çlirimtarë të vërtetë, me lule dhe me brohoritje, kurse për trupat ruse askush nuk jepte dot një përgjigje të saktë se pse duhej të ndodheshin në aeroportin e Prishtinës!
Edhe fakti që trupat ruse hynë të parat në aerodromin e Prishtinës, për inat të perëndimorëve që i paskan prerë në besë lidhur me atë marrëveshjen e Teheranit të fundnëntorit dhe të fillimdhjetorit të vitit 1943, sipas së cilës trupat sovjetike duhej të hynin të parat në Berlin (duhet pranuar pa asnjë mëdyshje se trupave sovjetike, simbolikisht, u takonte merita të hynin të parat në Berlin, meqenëse Bashkimi Sovjetik mbajti mbi supe peshën më të rëndë të luftës kundër nazizmit gjerman), Kremlinit nuk ia rrit fare kredinë politike në sytë e opinionit publik shqiptar. Mërinë kundër Perëndimit, ta mbashë të fshehur thellë në qenien tende për 56 vjet me radhë, me mendimin që një ditë do të hakmerresh po në atë mënyrë, por në një mjedis krejtësisht tjetër dhe aspak të përshtatshëm për kredinë e politikës dhe të diplomacisë tënde, do të thotë që të udhëhiqesh nga motive me të vërtetë inatçore, të cilat të zbulojnë, si padashur, ca komplekse inferioriteti para Perëndimit dhe sidomos para trupave të NATO-s. Motivet inatçore mund t’u shkojnë për shtat shteteve të tilla shoviniste, si Serbia apo Greqia, të cilat kanë dhënë prova bukur të bollshme për urrejtjen e tyre të kahershme kundër kombit shqiptar, por jo Rusisë, që është një supershtet me shumë peshë në arenën ndërkombëtare.
Megjithatë, edhe trupat ruse që hynë vjedhurazi në aeroportin e Prishtinës, bashkë me ato që u vendosën më pas përkrah KFOR-it, në lindje të Kosovës, e nisën dhe e përfunduan misionin e tyre sipas asaj fjalës së urtë ruse që thotë “naçali so zdravija, a konçili za upokoj”, që në gjuhën shqipe mund të përkthehet “e nisën mbarë, e mbaruan shtarë”, ose “agjwroi kaq kohw dhe e çeli me mish të ngordhur”.Rusia nuk kishte “këllqe” të përballonte dot shpenzimet e trupave të veta në Kosovë, që arrinin deri në 36 milionë dollarë në vit dhe prandaj u detyrua t’i largonte prej andej përfundimisht në muajt e parë të vitit 2003.
Dy autorët e lartpërmendur, ashtu si edhe mbarë politika dhe diplomacia ruse, deri te presidenti Putin, moszgjidhjen e çështjes kombëtare shqiptare kërkojnë ta mbajnë peng të problemeve që kanë në federatën e tyre, duke u druajtur se shembullin e Kosovës mund ta ndjekin edhe etnitë joruse brenda saj. Me këtë rast, gjatë “një bisede telefonike për problemin e Kosovës, ish-ministri i jashtëm Ivanov i ka thënë Sekretares së Shtetit të SHBA Madlen Ollbrajt: “Madlen, si nuk e kuptoni ju se sa Kosova të tilla ka në Rusi?”” (Shaqir Vukaj. Po aty, f. 189).
Duke bërë një analogji të tillë mes Kosovës dhe etnive joruse brenda Federatës Ruse, zoti Ivanov zbulon (besoj se pa dashje) një të vërtetë tragjike rreth marrëdhënieve të Kremlinit me etnitë në fjalë. Me sa duket, edhe Kremlini ato etni i trajtuaka po në atë mënyrë, siç e ka pas trajtuar Kosovën edhe Beogradi, deri në mëngjesin e 12 qershorit të vitit 1999. Prandaj Kremlini shkëputjen e Kosovës nga Serbia e konsideruaka si fillimin e shkallmimit të strukturës së Federatës Ruse. Derisa etnitë joruse apo republikat autonome brenda asaj federate, sipas fjalëve të zotit Ivanov, përfaqësuakan, secila, një Kosovë më vete, kjo do të thotë se, me kalimin e kohës, vetë Kremlini do t’u bëka shkaktari kryesor i shkallmimit të themeleve të Federatës Ruse. Në qoftë se Kremlini nuk e paska të qartë që themelet e perandorisë sovjetike i shkallmoi vetë shovinizmi rusomadh me politikën që ndoqi për rusifikimin e ish-republikave sovjetike, atëherë atij nuk ia ka kush fajin për dritshkurtësinë e asaj politike që praktikoi për gati 70 vjet. Në qoftë se Kremlini nuk e paska të qartë që themelet e mikroperandorisë jugosllave i shkallmoi vetë shovinizmi serbomadh me politikën që ndoqi për serbizimin e ish-republikave dhe ish-krahinave autonome jugosllave, atëherë atij nuk ia ka kush fajin për dritëshkurtësinë e asaj politike që praktikoi gjatë viteve ’90 të shekullit që kaloi për mbajtjen domosdo më këmbë të ngrehinës së kalbur me emrin “Federatë Jugosllave”.
Faktet janë kokëforta. Ato dëshmojnë fare qartë së dritshkurtësia e politikës së Kremlinit dallohet për pastërtinë e saj shembullore. Këtu poshtë po radhisim disa prej këtyre fakteve dhe lexuesit e respektuar le të gjykojnë vetë për to. Ato janë nxjerrë nga libri i sipërcituar i zotit Shaqir Vukaj, libër ky që është me vlera të jashtëzakonshme për zbulimin e shumë të vërtetave të padiskutueshme rreth qëndrimit armiqësor të Rusisë ndaj çështjes kombëtare shqiptare, qëndrim ky që e prezanton atë fare pastër si armike të betuar të kombit shqiptar.
Së pari, organi i përditshëm “Njezavisimaja Gazeta” e datës 18 qershor 1999 shkruante: “Po përfundon me turp epopeja jugosllave edhe për propagandën, edhe për diplomacinë ruse: humbjet profetike dhe kërcënimet ndaj NATO-s dhe BE-së dolën zëra të kota. Nuk luajti mendsh Perëndimi dhe nuk u fut ai në rrugë pa krye, por “elita” politike ruse. Dhe kjo elitë ka një pjesë të përgjegjësisë për konfliktin në Kosovë. Në qoftë se qysh në fillim Millosheviçi nuk do të kishte përkrahjen e Rusisë, si zor që ai të vendoste të hidhte poshtë planin e paqes të NATO-s dhe të BE-së në Paris” (f.433).
Sigurisht, “Njezavisimaja gazeta” shpreh revoltën a saj për dritëshkurtësinë e politikës ruse ndaj Perëndimit për çështjen e Kosovës. Ama revoltën e vet në këtë rast ajo e manifeston “në inat e sipër” për pazotësinë e Kremlinit për t’i diktuar Perëndimit vullnetin e vet. Dhe këtë, nënkuptohet, e bën e nisur jo nga vlerësimi objektiv i situatës në Kosovë, por nga motive inatçore. Se sikur kjo gazetë të udhëhiqej nga vlerësime objektive, atëherë ajo nuk do të shpifte në mënyrë aq shembullore për krimet në Raçak, për të cilat, në numrin e saj të datës 25 gusht të vitit 2000 do të shkruante: “…kurrfarë vrasjesh nuk ka pasur në Raçak…” (f.502). Po kështu, simotra e saj, “Rossijskaja Gazeta”, në numrin e saj të datës 21 shkurt 2001, i mban avazin po së njëjtës shpifjeje, duke dalë me një deklaratë edhe më të turpshme: “Ngjarja e Raçakut ishte një provokacion i përbindshëm i shqiptarëve dhe i shërbimeve të fshehta të NATO-s, ku serbët nuk kishin fare gisht”(f. 546). Duket që mekanizmi i shpifjes kundër kombit shqiptar ka qenë i kurdisur dhe vazhdon të jetë i kurdisur me shumë kujdes në të gjitha strukturat e Rusisë neocariste, që poshtë, në “bazë”, deri në Kremlin.
Së dyti, gjatë një takimi që ish-ambasadori ynë në Moskë, zoti Shaqir Vukaj, ka pasur me ambasadorin amerikan atje, ky i fundit ka bërë një vlerësim të tillë për politikën e Rusisë ndaj çështjes së Kosovës: “Ne mendojmë se në qëndrimet e Rusisë për problemin e Kosovës, që me fillimin e bombardimeve kundër Jugosllavisë, rusët kanë gabuar shumë herë. Për mendimin tonë, fajin kryesor e ka kasta ushtarake, e cila po dominon politikën e jashtme. Ne vërejmë se këtu ka mjaft politikanë realistë që në biseda private shprehen qartë dhe drejt, por që në qëndrimet zyrtare ndryshojnë krejtësisht, gjë që, sipas nesh, shpjegohet me faktin se vetëm në këtë mënyrë ata mund të mbeten në politikë. I tillë, për shembull, mund të konsiderohet edhe ministri i jashtëm, Ivanov, i cili në takime me Ollbrajtin e me të tjerë ka shprehur pikëpamje e propozime mjaft konstruktive, por në publik është shprehur ndryshe dhe kjo vetëm për të qenë në unison me ushtarakët, duke dalë nga vetja e tij e duke mos bërë figurë të mirë” (f. 441).
Ky pohim i ambasadorit amerikan hedh dritë mbi një të vërtetë kuptimplote për faktin që në Kremlin sundon realisht kasta ushtarake që rri në prapaskenë, çka dëshmon për një traditë të kahershme në qeverisjen e Rusisë, që nga koha e carizmit. Eshtë pikërisht kjo arsyeja që Rusia edhe sot vazhdon të jetë e kapluar nga ethet e shovinizmit rusomadh, i cili, në mënyrën më të shkëlqyer, është manifestuar në qëndrimin ndaj kombit shqiptar në tërësi dhe ndaj popullit shqiptar të Kosovës në veçanti.
Së treti, ditët e para të qershorit të vitit 2000, ministri i punëve të jashtme të Shqipërisë, zoti Paskal Milo, bëri një vizitë në Moskë. Gjatë takimit të zotit Milo me ish-ministrin e jashtëm rus, zotin Ivanov, ish-ambasadorit Vukaj i ka lënë mbresa një pyetje e çuditshme e zotit Ivanov: “Bëri përshtypje një ndërhyrje e Ivanovit në bisedë e sipër, që pyeti se a është Kosova shqiptare?” (f. 497).
Një pyetje e tillë mund t’i shkonte për shtat një ministri të jashtëm të ndonjë shteti të largët të rruzullit tokësor, si fjala vjen, të zonës së Oqeanisë, por që një pyetje të tillë ta bëjë ministri i jashtëm i një supershteti të tillë në Evropë, si Rusia, kjo të bën të dyshosh se në këtë rast kemi të bëjmë me një shpërfillje të kulluar të tij që buron nga një botëkuptim shovinist për Kosovën, se nuk mund të vihet në dyshim kurrsesi formimi i tij kulturor, intelektual.
Së katërti, Kremlini ka pas ngulur këmbë deri në një kokëfortësi paradoksale që “të ruhet Jugosllavia, që të mos shkohet drejt ndarjes, sepse mund të ketë pasoja shumë të rrezikshme. Askujt nuk i duhen shtete lilipute në Ballkan” (f. 525).“Moska nuk është dakord për ndarjen e Malit të Zi, çka e ka shprehur shumë herë qartë e prerazi” (f. 539).
Në praktikë u vërtetua se sa dritshkurtër ishte politika e Kremlinit. Mali i Zi u pavarësua dhe nuk pati asnjë pasojë të rrezikshme. Kremlini ka frikë nga krijimi i shteteve “lilipute”, sepse druhet se mos “liliputëzohet” federata e tij e stërmadhe. Dhe u dashka që haraçin e druajtjes së Kremlinit ta paguaka Kosova. Frikën e Kremlinit që buron nga pavarësimi i Kosovës, e cila mund të pasohet nga “liliputëzimi” i Federatës Ruse, e ka shprehur haptazi kryetari i komisionit të jashtëm të Dumës ruse K. Kosaçov, i cili, më 21 gusht 2007, deklaroi me një vetëbesim të mahnitshëm: “Rusia nuk do të lejojë kurrë që Kosova të bëhet shtet…” (f. 661). Kremlini është mirë të përsiat nëse duhet të vazhdohet edhe shumë gjatë të mbahet më këmbë ose jo një e tillë federatë-“stërmadhinë”, si Federata Ruse, duke zbatuar të tilla praktika shoviniste ndaj etnive të tjera joruse, siç është rasti i Çeçenisë.
Së pesti, pas arrestimit të Millosheviçit dhe dërgimit të tij në Hagë, Kryetari i Dumës Shtetërore Ruse, G. Seleznjov, bëri këtë deklaratë paradoksale: “Kur flitet për gjenocid, nënkuptohet dhënia e urdhrave për të vrarë njerëz, por as Millosheviçi dhe askush tjetër nuk kanë dhënë ndonjë urdhër të tillë” (f.566). Sigurisht, duhet të jesh politikan rus që të bësh deklarata të tilla revoltuese kundër skenave tragjike që u luajtën në Kosovë, dëshmitare e të cilave ka qenë mbarë bota përmes mjeteve të informimit masiv.
Pas deklaratës se Seleznjovit, bëhet publike një tjetër deklaratë, jo më pak “zbavitëse” e ish-ministrit të jashtëm, Ivanov:“Është e nevojshme që të likuidohet fare Gjykata Ndërkombëtare për ish-Jugosllavinë, e cila nga mekanizëm juridik është shndërruar në një instrument politik presioni ndaj Beogradit” (f. 567). Kësisoj, ish-ministri i jashtëm rus kërkonte që t’u vihej kapak krimeve të shovinizmit serbomadh në Ballkan dhe kriminelët të mbeteshin pa u ndëshkuar.
Së gjashti, vazhdën e dy deklaratave të fundit e ndjek edhe Këshilli i Federatës së Kuvendit të Rusisë, i cili në maj të vitit 2001 doli me deklaratën e mëposhtme në mbrojtje të Millosheviçit: “Ne, anëtarët e Këshillit të Federatës së Kuvendit Federativ të Federatës Ruse e konsiderojmë detyrë qytetare të mbështesim Deklaratën e Grupit të politikanëve, shkencëtarëve, përfaqësuesve të inteligjencies mbi krijimin e Komitetit Shoqëror Rus në mbrojtje të Sllobodan Millosheviçit…” (f. 577).
Po ku ishte ky farë Komiteti Shoqëror Rus dhe ky farë Këshill i Federatës së Kuvendit Federativ të Federatës Ruse, ku ishin intelektualët rusë dhe mbarë opinioni publik rus, ku ishin mjetet ruse të informimit masiv, ku ishin shkencëtarët-historianë rusë kur Shesheli, gjatë vizitës së tij zyrtare në Moskë, ku mbërriti më 30 tetor 1998, deklaronte publikisht se “…problemi i Kosovës mund të zgjidhet lehtë: duke vrarë një milion shqiptarë dhe duke përzënë nga Kosova një milion të tjerë?” (f. 464).
Ajo që ka rënë më shumë në sy në qëndrimin e Kremlinit është histeria mbarëruse kundër mbarë kombit shqiptar edhe pas përfundimit të bombardimeve kundër Serbisë. Të gjitha mjetet e informimit masiv u vunë tërësisht në shërbim të ndezjes së urrejtjes kundër gjithë shqiptarëve në mbarë trojet e tyre etnike, me të vetmin synim që Kosova të mos shkëputet nga Serbia kurrsesi. Në shënimet e diplomatit Vukaj, të mbajtura gjatë kohës që ishte ambasador në Moskë, lexojmë edhe këto rreshta (të hedhura në letër më 12 tetor 2001): “Siç kam përsëritur shumë herë, këtu është folur e shkruar aq shumë për “terrorizmin” shqiptar, sa, kur përdoret fjala “terrorizëm”, rusit të thjeshtë që ka ndjekur lajmet a ka lexuar shtypin rus gjatë këtyre viteve të fundit, menjëherë i shkon mendja te ne, shqiptarët. Shprehja “terrorizëm shqiptar” përdoret vend e pa vend. Shprehjet “terroristët shqiptar”, “UÇK-ja terroriste”.., “terroristët shqiptar të Kosovës”, “terroristët shqiptarë të Maqedonisë”, “terroristët shqiptarë të Shqipërisë”, “udhëheqësit terroristë të shqiptarëve të Kosovës” etj. etj. kanë mbushur lajmet televizive, shkrimet e gazetave e revistave aq sa rusët e thjeshtë, kur marrin vesh se jemi shqiptarë, na shohin me habi”!
Më 15 gusht 1999, ambasadori Vukaj pati dhënë një intervistë në kanalin televiziv TVC. Intervistën ia pati marrë gazetari i njohur rus A. Bovin. Të nesërmen zoti Vukaj i paska telefonuar zotit Bovin për ta pyetur për përshtypjet që kishte lënë te teleshikuesit intervista e djeshme. Gazetari Bovin i qenka përgjigjur se “asnjëherë nuk kishte pasur telefonata më shumë se mbrëmë. Shkaku ishte emisioni i djeshëm. Shumica e atyre që e kishin marrë në telefon ishin personalitete të fushave të ndryshme – politike, historike, shoqërore etj. dhe pothuajse të gjithë i kishin bërë vërejtje se përse e kishte lejuar shqiptarin të fliste siç donte ai, në kundërshtim me të vërtetën dhe përse nuk e kishte ndërprerë…” (f. 461)
Ky fakt vërteton qartë se politika dhe diplomacia ruse, si edhe mjetet e informimit masiv, e kishin indoktrinuar deri në pore mbarë opinionin publik rus, duke e edukuar atë me ndjenjën e urrejtjes kundër kombit shqiptar. Dhe shprehja më e koncentruar e urrejtjes kundër kombit shqiptar përmblidhet në pak rreshta të njërit prej mesazheve anonime që asokohe i janë dërguar me faks ambasadës sonë në Moskë. Në të shkruhej: “Shqiptarë të ndyrë! Ju duheni mbyllur në Shqipëri si në kafaz dhe në rast se doni të dilni, duheni vrarë si qen të tërbuar. Gratë tuaja duhen sterilizuar, që të mos mund të lindin më si lepujt. Dhe në qoftë se ju do të vendosni të vini në Kosovën serbe, do të ngrordhni. Toka do t’ju helmojë. Kombi juaj duhet zhdukur. Le t’ju marrin amerikanët atje, në Amerikë. Ngordhni sa më shpejt në Rusi. Juve do t’ju therim” (f. 415).
Kërcënime kaq të egra, deri edhe me zhdukjen tonë nga faqja e dheut, ambasadës sonë në Moskë i dërgoheshin me faks pikërisht në një mjedis rus, të mbarsur me urrejtje kundër nesh dhe ku shkenca e urrejtjes kundër kombit shqiptar kishte arritur në kuota të papara ndonjëherë.
Politika dhe diplomacia e sotme ruse, si ndjekëse besnike e politikës dhe e diplomacisë cariste në qëndrimin ndaj kombit shqiptar, kërkon të ruajë të paprekur pikërisht trashëgiminë e politikës dhe të diplomacisë cariste, duke e mishëruar atë në ngrirjen e copëtimit të trojeve tona etnike.
Po të mos ishte e vërtetë një gjë e tillë, ministri i tanishëm i punëve të jashtme të Rusisë, Sergej Llavrov, nuk do të ngrihej e të bënte një deklaratë të tillë shoviniste: “Duhet të jetë e qartë…se…për ne ekzistojnë ca “vija të kuqe”: kjo ndodh kur lind një rrezik serioz për sigurinë tonë kombëtare ose për rendin ekzistues juridik ndërkombëtar…Në listën e çështjeve të tilla përfshihen planet e vendosjes së bazave të SHBA të sistemit global të mbrojtjes kundër raketave, si edhe zgjidhja e çështjes së Kosovës” (Fjalim i mbajtur në Institutin Shtetëror të Marrëdhënieve Ndërkombëtare të Moskës me rastin e fillimit të vitit të ri arsimor. 3 shtator 2007). Kësisoj, sipas Lavrovit, pavarësimi i Kosovës përbëka “rrezik serioz” për sigurinë kombëtare të Rusisë, a thua se Kosova qenka një shtet fqinj me Federatën Ruse, e cila ndodhet disa mijëra kilometra larg saj.
Ndërkohë, presidenti Putin, për t’i vënë “vulën e Kremlinit” moszgjidhjes asnjëherë të çështjes së Kosovës përmes pavarësimit të saj, bën një deklaratë të tillë, thelbi i së cilës zbulon lakuriq mendësinë cariste të politikës së sotme ruse në raport me çështjet ballkanike dhe rolin negativ të Rusisë në trajtimin e tyre, ashtu siç manifestohej ky rol edhe pak para fillimit të Luftës së Parë Botërore: “…ne jemi për zgjidhje të tilla që të kënaqin si Beogradin, ashtu edhe Prishtinën”(Konferencë shtypi për përfundimin e bisedimeve me Kancelaren e RF të Gjermanisë Anxhela Merkel. Soçi. 21 janar 2007). Pra, sipas presidentit Putin, zgjidhja e çështjes së Kosovës duhet të lihet për ditën e moskurrit. Duke e njohur mendësinë paradoksale që manifeston Kremlini në qëndrimin ndaj çështjes së Kosovës, për të cilën ai ngul këmbë për “gjetjen” e kompromisit mes Beogradit dhe Prishtinës, një gazetar i gazetës “Figaro”, jo pa qëllim, i drejton presidentit Putin pyetjen asgjësuese që vijon: “Unë do të dëshiroja të reagoja lidhur me atë që u tha për punën e Kosovës. Unë nuk shikoj ndonjë mundësi për kompromis. Më jepni një ide se ç’lloj kompromisi na qenka i mundur në këtë mes. Vendi ose është i pavarur, ose është i varur. S’po e marr vesh se çfarë kompromisi qenka i mundur këtu. Ku e shikoni Ju mundësinë e kompromisit?”. Dhe presidenti Putin i jep gazetarit të “Figaro”-s një përgjigje mjerane: “Po ta dija, do ta kisha propozuar me kohë” (Intervistë e presidentit Putin në Gjermani me gazetarë të mjeteve të informimit masiv të vendeve anëtare të “Grupit të Tetëshes”. 4 qershor 2007).
Kur njihesh me deklarata të tilla të krerëve kryesorë të politikës dhe të diplomacisë ruse për çështjen e Kosovës, nuk mund të mos fillosh të dyshosh për “trurin e Kremlinit”, të cilin e paska mësyrë një “plevit i rëndë”. Dikur, para fillimit të Luftës së Parë Botërore, ministri i jashtëm carist Sazonov, sipas kujtimeve të sipërcituara, pati deklaruar se “…shteti rus kishte harxhuar një shekull e gjysmë, gjatë të cilit i ishte dashur të zhvillonte luftëra të pafundme në veri dhe në jug që të çante deri në brigjet detare dhe që deri në ditët tona këtë detyrë ende nuk e ka zgjidhur në një mënyrë të kënaqshme” (f. 87).
Se ku e kishte fjalën Sazonovi kur deklaronte se shteti rus nuk e paskësh zgjidhur në mënyrë të kënaqshme detyrën për të çarë në jug drejt brigjeve detare, na e sqaron Lev Trocki, i cili, në një korrespondencë nga Sofja që i dërgonte gazetës ruse “Djenj” dhe të botuar në faqet e saj më 9 nëntor 1912, theksonte se “Rusia nuk po ia ndante sytë Konstantinopojës”(Citohet sipas: L. Trocki. Vepra. Vëll. 6. Moskva-Leningrad, 1926, f. 221). Kësisoj, Rusia cariste synonte të pushtonte Konstantinopojën, në mënyrë që kufijtë e vet t’i zgjeronte edhe më në jug, duke zbritur drejt ujërave të ngrohta të Mesdheut. Por meqenëse kjo ëndërr e Perandorisë cariste nuk arriti të bëhej dot realitet, gati një shekull më pas, Kremlini vendosi t’i zgjerojë kufijtë e tij drejt veriut, duke ndërmarrë një mësymje të gjerë drejt hapësirave të pafundme akullnajore të Oqeanit të Ngrirë të Veriut, mësymje kjo që u vu në jetë me pushtimin konkret të tij, të realizuar me zbritjen e një batiskafi në një thellësi prej 4 mijë metrash dhe nguljen atje të një flamuri rus. Me gjithë entuziazmin e madh që ngjalli në krejt Rusinë një akt i tillë, askush nuk mendoi për pasojat e palakmueshme që do të linte në Kremlin kjo bëmë rusomadhe: vënia nën zotërim e hapësirave të pafundme akullnajore të Oqeanit të Ngrirë të Veriut do të ndikonte drejtpërdrejt në “plevitosjen” e trurit të politikës dhe të diplomacisë ruse, një “plevitosje” kjo kaq e rëndë, e cila solli si pasojë dritëshkurtësinë e gjykimit të saj që po manifestohet dukshëm në kundërvënien me aq kokëfortësi ndaj Bashkimit Evropian dhe Shteteve të Bashkuara të Amerikës për zgjidhjen përfundimtare të statusit të Kosovës.
Një fakt i thjeshtë, në shikim të parë, mund të përmbajë në vetvete një mesazh tepër domethënës për dashamirësinë apo urrejtjen që mund të përcillet në adresë të një populli. Kështu, fjala vjen, vetëm një ndeshje futbolli që skuadra përfaqësuese e Rusisë zhvilloi më 29 mars 2003 me përfaqësuesen tonë në qytetin e Shkodrës, në kuadrin e eliminatoreve të kampionatit evropian të futbollit të vitit 2004, mund të shërbente në njëfarë mënyre për përcjelljen e ndonjë mesazhi sadopak dashamirës për popullin shqiptar, përmes mjeteve ruse të informimit pamor dhe të shtypit të shkruar. Por meqenëse përfaqësuesja ruse e humbi ndeshjen me rezultatin 3:1, mjetet në fjalë dhe shtypi i shkruar folën dhe shkruan keq për shqiptarët. Për më tepër, të nesërmen e ndeshjes, më 30 mars 2003, gazetat “Komsomolskaja Pravda” dhe “Moskovskij komsomolec”, në faqet e para shkruanin me gërma të mëdha”: “Ndeshja përfundoi me rezultatin 3:1 në favor të varfanjakëve”! Siç më njoftonte nga Moska një ish-studentja ime, që asokohe po i vazhdonte studimet atje, gjatë kohës që komentatori sportiv transmetonte ndeshjen në televizion, fliste keq për Shqipërinë.
Nuk e di se si e kanë ndier veten të gjithë studentët shqiptarë që asokohe ndodheshin me studime në Federatën Ruse kur kanë lexuar “hyneret” që ishin shkruar në faqet e para të gazetave të lartpërmendura! Rusët kanë një fjalë të urtë shumë të goditur: “Bjednost nje porok” (varfëria nuk është ves). Por cinizmi i skajshëm i këtij takëmi gazetarësh rusë nuk e njeh filozofinë e kahershme të popullit të vet. Për ata gazetarë, që flasin keq për një popull që është i varfër, nuk do të mjaftonte etiketimi që mund t’u bëhej si njerëz faqezinj. Ata gazetarët e atyre dy gazetave ruse, me sa duket, standartin e jetesës së popullit rus e matkan me kutin e milionerëve dhe tw miliarderëve të Moskës e të Peterburgut.
[Dhe “kuti” i milionerëve dhe i miliarderëve rusë është me të vërtetë shumë i madh. Sipas ca të dhënave të shtypit, “sot Moska mburret me 73 miliarderë (duke u krahasuar me 70 që ka Nju-jorku), ndërsa numri i milionerëve rusë vitin e kaluar (2008- E.Y.) arriti në numrin 136 000. Megjithatë, hendeku mes të pasurve dhe të varfërve gjithashtu po rritet… dhe 18,9 milionë rusë jetojnë nën linjën e varfërisë me të ardhura që nuk i kalojnë rreth 170 dollarë në muaj” (Gazeta “Shqip”, 27 shkurt 2009, f. 14). Në emisionin e lajmeve të orës 15-30, date 03 qershor 2009, kanali televiziv Top Channel, dha edhe këtë lajm me të vërtetë të bujshëm: miliarderi moskovit Vallov, në emër të disa miliarderëve të tjerë të kryeqytetit rus, na i qenkësh drejtuar me një letër ambasadës amerikane në Moskë. Në atë letër miliarderët në fjalë kërkonin të blejnw kufomën e këngëtarit M. Jackson, duke i propozuar familjes së tij një shumë marramendëse prej 3 miliardë dollarë, me qwllim qw kufomën në fjalë ta vendosnin nw njw mauzole qw do t’u ndërtuakësh enkas, pranë mauzoleut tw Leninit. Më pas nuk u dha asnjë njoftim për reagimin e ambasadës amerikane apo të familjes së Jackson-it ndaj kwtij propozimi të këtyre miliarderëve ruse, të cilët, duke u mburrur faqe botës me miliardat e veta, nxjerrin në pah fare shkoqur kompleksin e inferioritetit të vet].
Por këta gazetarë të shpifur le të mundohen të bëjnë ndonjë “teferiç” deri në fshatrat që shtrihen në këmbët e maleve Urale, apo përtej tyre, në Siberi, ose të ngjiten deri në Arhangelsk, që të njihen më mirë me standartin “e lartë” të popullit rus, në mënyrë që paskëtaj t’u bëjnë thirrje miliarderëve marroqë që miliardat e tyre, të grumbulluara permes grabitjes së pasurive kombëtare të popullit rus, t’i përdorin për zbutjen sadopak të varfërisë në zonat periferike të Federatës Ruse.
Kur nga Moska u vura në dijeni për ato që qenë thënë e shkruar kundër shqiptarëve dhe Shqipërisë, pas asaj ndeshjeje futbolli, më erdhën ndër mend fjalët e avokatit të shquar rus Vasilij Maklakov, të thëna në një fjalim që ka mbajtur në Dumën Ruse në gusht të vitit 1915 dhe të cituara nga ambasadori francez Moris Paleologu në kujtimet e lartpërmendura: “Rusia është modeli i shtetit, ku njerëzit nuk janë në vendin që u takon” (po aty, f.9).
Kam jetuar dy vjet mes rusëve si student (gusht 1959 – qershor 1961) dhe, megjithëse në moshë të re, jam munduar të hyj në psikologjinë e njerëzve të thjeshtë të atij vendi të madh. Një popull me një traditë mikpritëse, si ajo e shqiptarëve , me një shpirt të gjerë dhe të qetë, si stepat e pafundme dhe si rrjedha e Vollgës ujëplotë. Kam shumë dëshirë të besoj se populli i thjeshtë rus e do dhe e respekton të vërtetën. Prandaj, sikur klasa politike ruse, sikur intelektualët rusë, sikur mjetet e informimit pamor dhe shtypi i shkruar, t’ia kishin thënë opinionit publik rus të katër të vërtetat në sy për çështjen e Kosovës, a thua se mund të mbahej ai qëndrim aq i egër ndaj kombit shqiptar, NATO-s dhe sidomos ndaj SHBA gjatë bombardimeve kundër Serbisë? A thua se afshi i dashurisë për serbët do të njihte kuota të larta si kurrë ndonjëherë? A thua se për shqiptarët do të flitej e do të shkruhej me aq urrejtje si asnjëherë?
Megjithatë, duhet pranuar se sot opinioni publik rus nuk është ai i viteve 1912-1913, kur informacionet për ngjarjet ballkanike i merrte vetëm nga shtypi rus që shtrembëronte të vërtetën për krimet e shovinizmit serbomadh dhe bullgaromadh kundër shqiptarëve dhe turqve. Sot opinioni publik rus, po të dëshirojë të mësojë të vërtetën për çështjen e Kosovës, ka shumë burime informacioni, edhe të drejtpërdrejta, përmes emisoneve televizive me lidhje satelitore. Këto burime të tjera informacioni i krijojnë atij mundësinë që të jetë i imunizuar nga ndikimi i politikës dhe i diplomacisë ruse dhe i mjeteve ruse të informimit masiv që shtrembërojnë të vërtetën për çështjen e Kosovës. Opinioni publik rus që reagoi dhe vazhdon të reagojë në një mënyrë aq armiqësore kundër kombit shqiptar në tërësi dhe kundër popullit shqiptar të Kosovës në veçanti, duhet të ketë parasysh një konstatim të vyer të Trockit të gati një shekulli më parë: “Protesta kundër dhunës ballkanike (ndaj etnisë shqiptare dhe turke – E.Y.)pastron atmosferën shoqërore brenda vendit tonë, ngre lart vetëdijen morale të vetë popullit tonë. Masat punonjëse të popullsisë së çdo vendi përfaqësojnë në vetvete edhe një vegël të mundshme të dhunimeve të përgjakshme, edhe viktimën e mundshme të tyre” (Gazeta “Lluç”, 22 shkurt 1913. Citohet sipas: Vëll. 6, f. 277). Faktet e sipërpërmendura vërtetojnë se sot, opinioni publik rus është shndërruar në vegël të politikës dhe të diplomacisë ruse, si edhe të mjeteve ruse të informimit masiv për shtrembërimin e së vërtetës rreth çështjes së Kosovës. Madje opinioni publik rus tani është “konsumator” i rregullt i gënjeshtrave dhe i shpifjeve të Kremlinit, i politikës dhe i diplomacisë së tij në qëndrimin armiqësor që kjo mban në tërësi jo vetëm ndaj çështjes së Kosovës, por edhe ndaj krejt kombit shqiptar.
Lidhur me shtrembërimin e së vërtetës nga ana e shtypit rus për krimet e serbëve dhe të bullgarëve kundër etnive josllave (shqiptarëve dhe turqve – E.Y.) gjatë luftërave ballkanike të viteve 1912-1913, Trocki shkruante: “Për një situatë të tillë, të mbarsur me zhgënjime nga më të rëndat, përveç diplomacisë zyrtare dhe jozyrtare ruse, mban përgjegjësi edhe ajo pjesë e shtypit rus, i cili fletën e gazetës e ka zëvendësuar me një copë lëkure viçi, të tendosur mbi një daulle. Ndjenja e mallkuar e papërgjegjësisë po e fut pjesën dërrmuese të shtypit rus në një rrugë të tillë, të cilën nuk mund ta quash ndryshe, përveçse kriminale” (Gazeta “Kievskaja Mëjsl”, 15 tetor 1912. Citohet sipas: Vëll. 6, f. 167).
Dhe arsyet e shtrembërimit të asaj së vërtete, Trocki i zbulonte në një tjetër artikull. Ai shkruante: “Përderisa gazeta “ Rjeç” po i shpërfill njoftimet që vijnë nga Gjermania për mizoritë bullgaro-serbe, atëherë ajo, siç jemi në dijeni, e ka një arsye të kulluar ruse, e cila është një arsye e pastër shoviniste” (Gazeta “Lluç”, 19 shkurt 1913. Citohet sipas: Vëll. 6, f. 274). Traditën shoviniste të shtypit të kohës së Rusisë cariste në shtrembërimin e së vërtetës për krimet serbo-bullgare, përkatësisht kundër etnisë shqiptare dhe turke në vitet 1912-1913, po e vazhdojnë sot me të njëjtin zell shtypi dhe mjetet e informimit pamor të Rusisë neocariste, e cila, në qëndrimin ndaj kombit shqiptar, nuk ka lëvizur as edhe një grimë nga piketat e shovinizmit rusomadh. Pikërisht ky shovinizmi rusomadh është ai që dashurinë përvëlimtare të rusëve për serbët, përmes mjeteve të komunikimit masiv, e ushqen me një urrejtje të thekshme ndaj shqiptarëve? Atëherë mos u dashka menduar që populli rus qenka i indoktrinuar deri në palcë me mëri, me urrejtje për kombin shqiptar? Një gjë e tillë mund të jetë edhe e vërtetë, se kombi shqiptar në Evropën Juglindore, në masën 90%, është i besimit mysliman. Por rusët, për arsye të indoktrinimit të tyre ortodoks, marrëdhëniet e serbëve me kombin shqiptar, në shumicën dërrmuese të besimit mysliman, i vlerësojnë pikërisht nën prizmin e këtij indoktrinimi, që është përçues i urrejtjes kundër elementit mysliman në Evropën Juglindore. Ky lloj indoktrinimi ka bërë që në psikologjinë e popullit rus të lindin ca paragjykime, të cilat janë krejtësisht të huaja dhe të papranueshme për kodin filozofik të popullit shqiptar. Kështu, në gjuhën ruse haset një shprehje frazeologjike tepër domethënëse: na russkij bajram, e cila në gjuhën shqipe përkthehet: asnjëherë, kurrën e kurrës. Po cili është motivimi i kësaj shprehjeje frazeologjike? Për këtë le të shikojmë se çfarë thonë burimet shkencore të frazeologjisë së gjuhës ruse: “Bajrami, ose fitër-Bajrami, është festa e mbarimit të agjërimit në kalendarin mysliman. Shprehja është një oksimoron (një figurë stilistike – E.Y.) që bazohet mbi pamundësinë logjike të festimit nga ana e të krishterëve të një feste fetare myslimane” (A.K. Birih, V.M. Mokijenko, L.I. Stepanova. “Sllovar russkoj frazeologii. Istoriko-etimollogiçeskij spravoçnjik”. Sankt-Peterburg 2001, f. 39).
Kjo shprehje frazeologjike e gjuhës ruse më bën të ndihem gjakftohtë, kur kujtoj ca ditë të qëndrimit tim në Kosovë, në nëntor të vitit 1999, kur po shoqëroja, si përkthyes, ata gazetarët rusë. Në një bisedë të lirë me ta, për gjëra nga më të ndryshmet, në hollin e “Grand Hotel”-it, ata u befasuan kur morën vesh që në varrezat e shqiptarëve prehen pranë e pranë eshtrat e myslimanëve, të katolikëve dhe të ortodoksëve. Unë, si shqiptar mysliman i paindoktrinuar, e kuptoja fare mirë befasimin e tyre, kurse ata, si ortodoksë të indoktrinuar, nuk e kuptonin dot gjakftohtësinë time. Vetëm ky fakt i thjeshtë i prehjes së eshtrave të bashkatdhetarëve të mi të besimeve të ndryshme fetare në të njëjtat varreza, tregon frymën e admirueshme të tolerancës që ka pas karakterizuar në shekuj kodin filozofik të popullit shqiptar, në këtë pikë tregon se sa fisnik është kombi shqiptar në krahasim me kombet e tjera. Toleranca proverbiale fetare e shqiptarëve është e përjetësuar bukur fare në një këngë të vjetër të Veriut të vendit tonë, në të cilën del mirë në pah se si shqiptarët e besimeve të ndryshme i festojnë bashkërisht festat fetare: “Turk Isuf e Lulash Ndré… / Hajshin mish e pishin venë, / Nuk e njihte qeni qenë, / Cili â turk, cili â i kshtênë!” (Tahir N. Dizdari. Fjalor i orientalizmave në gjuhën shqipe. Tiranë 2005, f. 1055).
A nuk duhej vallë që ata gazetarët rusë të shkruanin dhe të flisnin me zë të lartë për tolerancën e shkëlqyer fetare që karakterizon mbarë kombin shqiptar, për t’ia bërë atë të njohur mbarë opinionit publik rus? Nuk e di se çfarë shkruan dhe çfarë folën ata gazetarë kur u kthyen në Moskë, se, siç e përmenda më lart, mua nuk më dërguan asnjë informacion, siç ma dërguan gazetarët ukrainas.
Megjithatë, përsëri kam shumë dëshirë të besoj se klasa politike ruse keqpërdor natyrën e urtë, të bindur, të duruar të popullit rus dhe, duke u mbështetur tërësisht në të dhëna të falsifikuara nga burime serbe, e keqinformon rregullisht atë për të vërtetën rreth çështjes së Kosovës. Ndryshe s’ka se si shpjegohet që një personalitet i lartë i politikës ruse, ish-ministri i jashtëm, Igor Ivanov, të shkruajë kësisoj: “Po vijnë dëshmi alarmante(me siguri nga burime serbe – E.Y.) që tregojnë se pushteti “në hije” në Kosovë, gjithnjë e më shumë po kalon në duart e grupimeve të ndryshme që janë të lidhura ngushtë me organizata kriminale ndërkombëtare, me narkobiznesin, me ekstremizmin islamik” (Igor Ivanov. “Vnjeshnjaja politika Rosii i mir. Statji i vëjstuplenjija”. ROSSPEN. Moskva 2000, f.231).
Asokohe, kur Igor Ivanovi shkruante kësisoj, Kosova kishte një vit që ndodhej nën mandatin e OKB dhe as që mund të bëhej dhe as që bëhet fjalë edhe gjer më sot se atje na paska ekzistuar një tjetër pushtet, “në hije”, veç atij të UNMIK-ut. Por tërë halli i Beogradit është që Kosova, përmes personaliteteve të larta të Moskës, të reklamohet në sytë e opinionit publik rus si “qendër” e ekstremizmit islamik, të cilin mund ta mbaka në zap vetëm “dajaku serb”. Pra, tërë halli i Beogradit është që Kosova të mbahet sa më larg statusit të pavarësisë. Në këtë mënyrë, Igor Ivanovi, informacionin e rremë që merr nga Beogradi për çështjen e Kosovës, “ia bën dalje”, ia shet mbarë opinionit publik rus për “ar të kulluar”. Pikërisht ky ish-ministër i jashtëm i Rusisë, zoti Ivanov, në dhjetëditëshin e dytë të qershorit të vitit 2001, bëri një vizitë në Ballkan dhe kur u kthye në Moskë deklaroi: “Para dy ditësh isha në Kosovë dhe pashë se atje veprojnë grupe të armatosura që lëvizin lirisht. Disa prej tyre kanë veshur uniformën e ruajtësit të rendit, të tjerët të UÇK-së, por unë mendoj se këto grupe kanë lidhje të ngushta me grupet terroriste. Organizatat që veprojnë në Kosovë janë të lidhura me ato që veprojnë në Afganistan dhe në zonën e Kaukazit të Veriut. Përfaqësues të KFOR-it më thanë se kishin të dhëna për futjen e luftëtarëve çeçenë në Kosovë” (Shaqir Vukaj. Po aty, f.555).
Përfaqësuesit e shtypit perëndimor kanë qenë dhe vazhdojnë të jenë të pranishëm në Kosovë dhe kurrë nuk kanë dhënë ndonjë informacion për futjen e luftëtarëve çeçenë në Kosovë. Ish-ministri i jashtëm Ivanov po thoshte një të pavërtetë me brirë, vetëm e vetëm që të njolloste Kosovën, si “qendër” të terrorizmit ndërkombëtar. Gati një vit e gjysmë më parë, në Kosovë kishte shkuar ai grupi i gazetarëve rusë, për të cilët u fol më sipër. Gjatë qëndrimit të shkurtër në Pejë, ata u takuan edhe me zotin Gëzim Ostreni, asokohe komandant i KMK-së për zonën e Pejës. Gazetari Nikollaj Pllotnjikov i organit“Njezavisimaja Gazeta” e pyeti veças nëse ai kishte dijeni për ca mercenarë shqiptarë që luftojnë në Çeçeni, meqenëse, sipas tij, “forcat ruse kanë kapur katër robër shqiptarë në Çeçeni, por hëpërhë ndodhen në procesin e hetimit dhe nuk dihet asgjë me saktësi se nga kanë ardhur: nga shqiptarët e Kosovës, të Shqipërisë, të Maqedonisë apo nga diaspora” (Gazeta “55”, 4 dhjetor 1999). Kësaj pyetjeje zoti Ostreni iu përgjigj se ishte e pamundur që në Çeçeni të ndodheshin mercenarë shqiptarë nga Kosova.
Beograd, 17. januara 2019.- Sleva nadesno: Staresina Hrama Svetog Save, vladika Stefan, predsednik Srbije Aleksandar Vucic, predsednik Ruske Federacije Vladimir Putin i patrijarh srpski Irinej. Predsednici Srbije i Rusije, Aleksandar Vucic i Vladimir Putin, obisli su veceras u pratnji patrijaraha Irineja, Hram Svetog Save i simbolicno postavili kockice u mozaik sa likom Isusa Hrista i potpisali na fresku sa njegovim likom. PREDSEDNISTVO SRBIJE
Kanë kaluar kaq kohë dhe as pamë dhe as dëgjuam gjë për atë “procesin e hetimit” që na qenka zhvilluar për ata “katër shqiptarët” që paskëshin luftuar në Çeçeni. Sikur të ishte e vërtetë “përralla” që tregonte gazetari Pllotnjikov për ata mercenarë “shqiptarë” në Çeçeni, Kremlini do t’u kishte rënë kambanave në të gjitha udhëkryqet e Evropës. Kësisoj, propaganda ruse, që nga gazetari deri te ministri i jashtëm, u binte borive për shndërrimin e Kosovës në qendër të terrorizmit ndërkombëtar. Dhe kjo me të vetmin qëllim, që të njollosej UÇK-ja si organizatë terroriste dhe të mohohej roli i saj, si formacion luftarak, në shërbim të popullit shqiptar të Kosovës në luftën e tij kundër robërisë serbe.
Sot ndokush edhe mund të thotë se çështjen e Kosovës Rusia po e përdor për të nxjerrë sa më shumë përfitime nga Perëndimi. Nuk është aspak e vërtetë. Rusia, siç u theksua më lart, vazhdimisht, që prej Kongresit të Berlinit e deri tani, në qëndrimin ndaj kombit shqiptar ka manifestuar një shovinizëm të egër rusomadh. Në personin e Rusisë kombi shqiptar shikon një armik të betuar, i cili ka qenë violina e parë në skenën evropiane për copëtimin e trojeve të tij etnike. Mendoj se një gjë të tillë e kanë shumë të qartë të gjithë shqiptarët atdhetarë të Shqipërisë Londineze, të Kosovës, të Maqedonisë, të Luginës së Preshevës, të Malit të Zi, të Çamërisë dhe të diasporës. Kjo për faktin se Rusia, në qëndrimin ndaj kombit shqiptar, asnjëherë nuk është nisur nga rrethana koniunkturale. Përkundrazi, shovinizmi rusomadh përbën një vijë konstante në politikën dhe në diplomacinë e Kremlinit në raport me çështjen kombëtare shqiptare dhe deri tani nuk ka manifestuar as shmangien më të vogël.
Në gjurmët e analizave të dy publicistëve të njohur.Në Portalin “Fjala e Lirë” të datës 22 mars lexova analizën e publicistit Frank Shkreli, me titull “Shqipëria të distancohet nga këlyshët e Rusisë”. Aty ai shkruan:
“Të parët tanë na kanë paralajmëruar më shumë se një shekull më parë: Kujdes këlyshët e Rusisë! Ka ardhë koha që Kombi shqiptar të zgjohet, përfundimisht, nga gjumi shekullor dhe të distancohet, një herë e mirë, nga majtizmi sllavo-bolshevik ndërkombëtar dhe nga bolshevizmi liberal i brendshëm. Distancohuni nga këlyshët e Rusisë para se të jetë tepër vonë. Ku tjetër po ringjallet Stalini veçse në Rusinë bolsheviko-fashiste dhe në Shqipërinë bolsheviko-liberale!? Shqipëria në “Ballkanin e Hapur” po fle me djallin. Distancohuni nga e keqja!”.
Në faqen e internetit “Bota Sot” të datës 27 mars, publicisti Hafiz Shala kishte botuar analizën me titull: “Me kë është Shqipëria e Edvin Kristaq Ramës: me Serbinë apo me Dardaninë?”.
Nga kjo analizë kam shkëputur disa citate me domethënie të thellë”:
1. “Kryetitulli i këtij shkrimi, kërkon një përgjigje nga shqiptarët e Shqipërisë…”.
2. “Në Samitin e shteteve anëtare të NATO-s, përderisa Presidenti i Kroacisë, zoti Zoran Milanoviç, bëri kërkesë publike zyrtare në emër të shtetit që Dardania menjëherë të pranohet në NATO, kryeministri i shtetit amë, që ne dardanët e konsideruam gjithmonë si shtet amë, jo vetëm që heshti, por edhe foli fjalë të mira për Serbinë, u zgërdhi dhe e shikoi me ironi, por edhe me xhelozi inatçore, sepse, po ia qartë vëllaznillëkun me kriminelin Vuçiç. Qytetarët e Shqipërisë, duhet t’i japin përgjigjje kësaj pyetjeje që i bëhet nga shqiptarët e Dardanisë: a jeni me Serbinë apo me Dardaninë?!”.
3. “Nëse Serbia nesër hyn në iluzione ta sulmojë Dardaninë, a duhet ta ruajmë shpinën nga Shqipëria e Edvin Kristaq Ramës?”.
4. “Ky, pra, Edvin Kristaq Rama, po bëhet një Gebels i Enver Hoxhës dhe i Fatos Nanos, një bashkëpunëtor i Millosheviçit në të njëjtën mënyrë sikur bashkëpunimi i këtij me Gebelsin e Millosheviçit, Vuçiçin”.
Të dyja analizat e këtyre dy publicistëve me formim atdhetar shembullor, janë mjaft të argumentuara. Kanë shumë të drejtë me thirrjet dhe pyetjet që i drejtojnë Shqipërisë për t’u distancuar nga vemjet në truallin e atdheut amë që janë vënë në shërbim të serborusosllavizmit me nismën për Ballkanin e Hapur, një nismë kjo që s’është gjë tjetër, veçse një ringjallje e thirrjeve të kryeargatit të Beogradit Enver Hoxha për miqësi me serbosllavizmin.
I brumosur deri në palcë me trashëgiminë e tradhtisë kombëtare të kryetradhtarit Enver Hoxha, Rama i ka hyrë me zell punës për vënien e saj në jetë. Sepse ai ka parasysh thirrje-porositë e kahershme të atij kryetradhtari për lidhjet “miqësore” me serbosllavizmin. Në vijim po rendis disa nga ato thirrje-porosi me pasoja rrënimtare jo vetëm për Shqipërinë Londineze, por edhe për mbarë kombin shqiptar:
Së pari, në gusht të vitit 1947 Enver Hoxha deklaronte:
“…Dashuria e popujve të Jugosllavisë e mareshalit Tito dhe e gjithë udhëheqësve të Jugosllavisë për popullin shqiptar është shumë e madhe. Ne kemi fatin e madh e të lumtur që kemi në kufirin tonë të veriut një aleate e nje mike kaq të fortë, kaq të sinqertë siç është Jugosllavia… Po të studiojmë historinë e vërtetë të popullit tonë dhe jo atë të shkruajtur prej agjentëve të imperializmit, do të shohim se populli ynë, pa qenë një popull sllav, ka pasur një lidhje të ngushtë dhe të përzemërt me popujt sllavë… Prandaj populli ynë duhet ta kuptojë mirë se aleanca me popujt e Jugosllavisë është garancia e shëndoshë për të ardhmen e tij” (Citohet sipas: Pjesë të fjalës së Enver Hoxhës para një grupi të rinjsh që morën pjesë në Pleniumin IV të rinisë popullore. Gazeta “Bashkimi”. 22 gusht 1947).
Kryeargati dhe kryeservili i serbosllavizmit Enver Hoxha, si njeri me kulturë gjysmake, anashkalon të vërtetën historike dhe armiqësinë e egër shumëshekullore të serbosllavizmit kundër etnisë shqiptare, kërkonte t’ia shiste opinionit publik për “miqësi”. Një intelektual i njohur i Dardanisë, Profesori Hakif Bajrami, citon priftin serb Nikollaj Velmiroviç, i cili në vitin 1942 pati deklaruar:
“Atë që po bën sot Hitleri kundër hebrenjve, atë e ka bërë Shën Sava (1169-1236) në mesjetë kundër arbanasëve, që nuk donin të konvertohen në sllavë” (Citohet sipas: “Pse Serbia sot është në ofensivë defaktorizuese ndaj Republikës së Kosovës”. Faqja e internetit “Agjencioni Floripress”. 11 dhjetor 2020).
Mjerani Enver Hoxha shpërfillte krimet e egra të serbosllavizmit kundër Dardanisë pas Kongresit famëkeq të Berlinit, harronte masakrat e tij shtazarake kundër mbarë kombit shqiptar në vitet e Luftës Ballkanike, të pasqyruara me aq vërtetësi historike në librin “Akuza që ulërijnë”, me autor hebreun austriak Leo Freundlih (1875-1953). Në atë libër, të botuar në vitin 1913, kopjen e vetme të të cilit, në vitin 1982, e zbuloi studiuesja Safete Juka në Bibliotekën e Universitetit të Harvardit, autori shkruan se sebët patën vrarë 500 mijë shqiptarë.
Së dyti, në mbledhjen e Byrosë Politike të 15 dhjetorit 1947, Enver Hoxha kërkonte që Shqipëria të bëhej republikë e shtatë e Jugosllavisë titiste. Ajo thirrje për republikë të shtatë të ngrehinës jugosllave ishte thjesht një maskë, me të cilën kryetradhtari Enver Hoxha kërkonte të fshihte qëllimin e vërtetë të statusit të asaj republike – shndërrimin e Shqipërisë në një koloni të Jugosllavisë.
Ja cila ishte thirrja e kryerenegatit Enver Hoxha në atë mbledhje:
“Duhet ta fitojmë kohën e humbur e të bëjmë sa më shpejt bashkimin DE FACTO të Shqipërisë me Jugosllavinë në të gjitha fushat (parti, ekonomi, ushtri, etj.), se Shqipëria nuk mund të qëndrojë si shtet i pavarur dhe aq më pak të ndërtojë socializmin pa u bashkuar me Jugosllavinë…”.
Kam bindjen e plotë se kjo ka qenë thirrja më kryekriminale, më kryetradhtare dhe më poshtëruese në historinë e mbarë kombit shqiptar. Me këtë thirrje, kryeservili i Titos Enver Hoxha fyente rëndë popullin shqiptar, tek i cili nuk kishte kurrfarë besimi te forcat dhe energjitë e tij krijuese, dhe si një njeri me formim gjysmak, pa kulturë universitare, me trurin e tij të mykur nga servilizmi ndaj serbosllavizmit, kishte krijuar bindjen e plotë se Shqipëria nuk mund të mbijetonte dot pa u futur në vathën e Jugosllavisë titiste. Është për të vënë duart në kokë që komunistët shqiptarë, mes të cilëve ka pasur edhe nga ata që kishin formim të admirueshëm nacionalist, lejuan që në krye të partisë komuniste të vihej një këlysh i serbosllavizmit, i përzgjegjur me shumë kujdes nga Beogradi përmes emisarëve të tij Miladin Popoviçi dhe Dushan Mugosha. Komunistët me formim nacionalist duhej të kishin pasur parasysh fjalët e Mustafa Kaçaçit në Konferencën e Labinotit (mars 1943), kur ai e denoncoi publiksht Enver Hoxhën:
“Ti Enver ke qenë askushi”.
Po ashtu, në mbyllje të asaj konference, pasi Omer Nishani lexoi rezolutën, Mustafa Gjinishi e denoncoi Enver Hoxhën edhe më rëndë. Në sallë ai u ngrit më këmbë dhe me gishtin tregues nga presidiumi, iu drejtua me fjalët:
“Ti je një tradhtar”.
Të dy këta komunistë me brumosje të shkëlqyer nacionaliste, u vranë pabesisht nga këlyshët e serbosllavizmit, të cilët Miladini dhe Dushani i kishin “mbjellë” me shumë kujdes në radhët e partisë komuniste, si agjenturë e Beogradit, si edhe në radhët e ushtrisë.
Së treti, një tjetër fakt konkret vërteton katërcipërisht se Enver Hoxha as që donte t’ia dinte për opinionin publik shqiptar dhe çdo vendim e merrte me kokën e vet. Në një letër që i dërgonte Titos në mars të vitit 1948, ai, me ndjenjën e inferioritetit dhe të servilizmit politik që e karakterizonte kokë e këmbë në marrëdhëniet me Jugosllavinë, ishte duke vënë në pikëpyetje pavarësinë edhe të kësaj cope Shqipërie që i kishte shpëtuar thikës shoviniste evropiane të copëtimit\, me frymëzimin e armikut tonë më të tërbuar, rusocarizmit. Ja si i drejtohej Titos në atë letër:
“Shoku Mareshal,
…Populli ynë është aq i lidhur shpirtërisht dhe ekonomikisht me popujt e Jugosllavisë sa asnjë popull tjetër dhe ky bashkim s’ka asgjë formale, por ndihet thellë në zemrat e popullit tonë. Ne duhet të punojmë konkretisht për Federatën [Jugosllave] dhe për këtë gjë në vendin tonë punohet me të gjitha forcat… Ne kemi bindjen se, si kurdoherë, Komiteti Central i Jugosllavisë do të na sqarojë dhe do të na këshillojë hapat dhe shoqërisht mbi këtë çështje të rëndësishme për të dy vendet tona.
Pranoni të falat e mia më të nxehta shoqërore.
Enver Hoxha
Tiranë, 17 mars 1948” (Citohet sipas: Vasfi Baruti. “Enver Hoxha në optikë të re. Shtëpia Botuese UEGEN. Tiranë, 2013, f. 207).
Kjo letër dëshmon ditën për diell se ç’udhëheqës servil dhe pa dinjitet kombëtar ka pasur në krye Shqipëria. Inferioriteti dhe servilizmi politik i Enver Hoxhës para Titos kishte arritur deri në atë derexhe, saqë ai, pasionin e vet të zjarrtë për ta bashkuar Shqipërinë me Jugosllavinë, kishte guximin ta shiste për pasion të popullit shqiptar.
Po ashtu, pasardhësi i Enver Hoxhës, kryetradhtari me damkë Rama, pa pyetur absolutisht se cili është mendimi i opinionit publik për të ashtuquajturin “Ballkan i Hapur”, shkon në Beograd dhe vihet kokë e këmbë në shërbim të shovinistit Vuçiç, duke firmosur me kokën e vet, paçka se opozita faktike dhe kryetari faktik i saj, Prof.dr. Sali Berisha, e ka denoncuar me rreptësinë më të madhe dhe kryetradhtinë e Ramës e ka demaskuar paq. Dhe për t’i vënë vulën tradhtisë ndaj mbarë kombit shqiptar, Rama, për Ballkanin e Hapur, merr edhe miratimin e deledeputetëve injorantë të Kuvendit.
Publicistët e njohur Frank Shkreli dhe Hafiz Shala i bëjnë thirrje Shqipërisë për distancim nga këlyshët e Rusisë. Po si t’ia bëjmë se këlyshë të tillë janë si fara e gramit dhe nuk besoj se janë të paktë në radhët e partisë neokomuniste apo neobolshevike me etiketë socialiste. Një kryekëlysh i tillë është vetë Rama, ai që është vënë në shërbim të serbosllavizmit me thirrjen për Ballkanin e Hapur, çka do të thotë vënie në shërbim të neobolshevizmit rus, armikut tradicional të kombit shqiptar.
Në faqen e internetit të gazetës “Bota Sot” të datës 19 shkurt 2021, ishte botuar shënimi me titull “Dy gracka për Albin Kurtin”, me autore publicisten e njohur Kimete Berisha. Në atë shënim, për të cilin kishte marrë shkas nga ideja e Albin Kurtit për bashkimin e Kosovës me Shqipërinë, ajo ishte ndalur në këndvështrimin e Pandeli Majkos, i cili qenkej shprehur kundër bashkimit në fjalë. Ajo thekson:
“Pandeli Majko mendon se ideja e “bashkimit kombëtar” është ide e vjetruar, e shekullit të kaluar, prandaj, sipas tij, Albin Kurti nuk duhet të merret më me të. Rrush prej mendve, Pandeli Majkos prej se i kanë shkuar shokët në hapsanë, ka harruar që është shqiptar”. Në shënimin e vet, publicistja Kimete Berisha përmend edhe Elisa Spiropalin, e cila paskej bashkuar zërin e vet me zërin e Pandeli Majkos kundër bashkimit të Kosovës me Shqipërinë, sepse, siç shkruan publicistja e nderuar, “… edhe Elisa Spiropali po shqetësohet sa herë po e përmendin bashkimin. Milionerja zhelane, i tha Albinit “s’ka cicmic””.
Kur deklaron kështu edhe Elisa Spiropali, e cila njihet si “uni i dytë” (alter ego) i Ramës, si më kryeservilja e tij, s’ka më asnjë fije dyshimi se Rama, ashtu si Enver Hoxha me servilizmin e vet ndaj serbosllavizmit, e ka zgjeruar rrjetin e këlyshëve në shërbim të Beogradit, çka do të thotë edhe në shërbim të Rusisë neocariste.
Shumë vite më parë, një publicist i njohur i formatit nacionalist, pati denoncuar publikisht një figurë me paha të madhe në krye të partisë neokomuniste-socialiste. Sipas publicistit, ajo figurë e lartë e asaj partie, pikërisht në vitin 1997, pra, në vitin e gjëmave tragjike për vendin tonë, takohej fshehurazi në Tiranë me atasheun ushtarak rus.
Në këto kushte, thirrjet e publicistëve të nderuar Frank Shkreli dhe Hafiz Shala, për fat të keq, s’ka kush t’i kthejë në realitet, sepse këlyshizmi në shërbim të serbo-ruso-sllavizmit, në Shqipëri ndodhet në majat e pushtetit, aq më tepër që krejt ngrehina e partisë neobolshevike socialiste s’është gjë tjetër, veçse një rojtinë e kalbur “bujkrobërish socialistë”, të cilët Rama i shkel me këmbë, çka të kujton kopenë komunisto-puniste nën çizmen e Enver Hoxhës. Sikur në Shqipëri të ndodhej në krye një tjetër kastë politike, me brumosje dinjitoze, nacionaliste, në mbrojtje të interesave jetike jo vetëm të atdheut amë, por edhe të mbarë kombit shqiptar, do të ishte më se e domosdoshme që të rishikoheshin marrëdhëniet diplomatike me Serbinë shoviniste, e cila jo vetëm nuk pranon të njohë krimet e rënda fashiste që ka kryer gjatë më shumë se një shekulli në Dardani, por edhe vazhdon ende për pretendime teritoriale ndaj saj. Prandaj do të ishte shumë mirë që ambasada jonë në Beograd të mbyllet përfundimisht dhe problemet e ndryshme me Serbinë t’i mbulojë amasada jonë në Kroaci. Madje ajo ambasadë duhej mbyllur që kur Serbia fashiste filloi masakrimin e popullit shqiptar të Dardanisë në fundin e viteve ’90.
Po ashtu, duke pasur parasysh qëndrimet tradicionalisht armiqësore të rusopolitikës shoviniste ndaj mbarë kombit shqiptar, duke filluar që nga Kongresi i Berlinit deri në ditët tona, dhe sidomos qëndrimet tejet armiqësore ndaj Republikës së Dardanisë, do të ishte shumë mirë që ambasada jonë në Moskë të mbyllej dhe problemet me Rusinë t’i mbulonte ambasada jonë në Poloni.. Personalisht nuk mund ta përfytyroj dot pozitën e ambasadorëve tanë në Serbi dhe në Rusi. Si është e mundur që ata ambasadorë nuk gjejnë dot forca në vetvete për të dhënë dorëheqjen? Armiqësinë tradicionale të politikës ruse ndaj kombit shqiptar e kam pasqyruar me fakte konkrete në një analizë të gjatë, me titull “Rusia, kjo armike e betuar e kombit shqiptar”, të botuar në internet në vitin 2009.
Emir Suljagiç, ish-zëvendësministri i Mbrojtjes i Bosnjës dhe Hercegovinës, ka shkruar një letër drejtuar popullit të Ukrainës, gjegjësisht banorëve të Mariupolit.
Në letrën drejtuar atyre, Suljagiç jep dy lajme, i pari sipas tij është që Rusia nuk mund ta pushtojë Mariupolin pasi nuk kanë kapacitet më të madhë sesa ushtria e Ukrainës, ndërsa lajmi i dytë e që sipas tij i keq, është se shumë nga banorët e Mariupolit do të humbasin ata pa të cilët nuk mund ta imagjinonin jetën e juaj.
Historia juaj është gjithashtu plot me shembuj të brutalitetit rus, I drejtohet tutje Suljagiç popullit të Ukrainës.
Në fund ai thotë se lufta juaj e guximshme ka qenë për të gjithë botën.
Letra e Emir Suljagiç
Një letër për njerëzit e Mariupolit
Të dashur vëllezër dhe motraKalova tre vjet e gjysmë të jetës sime aty ku jeni tani të rrethuar plotësisht nga trupat armike të vendosura për shkatërrimin me shumicë të popullit tim. Unë jam i njohur me ankthin, zhgënjimin, frikën dhe dëshpërimin që duhet të ndjeni. Por më lejoni t’ju jap lajmin e mirë fillimisht: Ju do të mbizotëroni. Nuk kam asnjë dyshim në mendjen time se trupat ruse nuk do ta pushtojnë kurrë Mariupolin. Për një gjë, ata nuk kanë fuqi punëtore për ta bërë këtë. Duhen shumë më tepër trupa për të pushtuar dhe kontrolluar një qytet me më shumë se 400,000 banorë. Forcat serbe në Bosnje dhe Hercegovinë rrethuan kryeqytetin tonë të Sarajevës dhe e granatuan atë për tre vjet e gjysmë, pa arritur kurrë të hyjnë. Forcat e armatosura ruse nuk kanë shpirt luftarak dhe nuk janë askund afër vendosmërisë së mbrojtësve të Mariupolit.
Unë nuk jam profesionist ushtarak apo historian ushtarak, por mendoj se ushtria ukrainase është organizata më e mirë luftarake në botë në këtë kohë. Ushtria ruse thjesht nuk është e gatshme ose e aftë të paguajë çmimin për të pushtuar qytetin tuaj, shkruan Al Jazeera, përcjell portali Drini.
Më lejoni t’ju jap edhe lajmin e keq: ju do ta paguani për lirinë tuaj me jetën tuaj dhe me jetën e njerëzve tuaj të dashur vëllezërve, motrave, nënave dhe baballarëve tuaj. Me çdo hap, ju do të humbni ata pa të cilët nuk mund ta imagjinonit jetën tuaj. Kjo nuk është vetëm një luftë midis pushtuesve rusë dhe mbrojtësve ukrainas. Kjo është një tentativë për politicid. Qëllimi rus nuk është thjesht të pushtojë Ukrainën, por të fshijë Ukrainën, si shtet, nga harta, duke e zhvendosur historinë, kulturën dhe njerëzit tuaj në një fusnotë në librat e historisë që do të shkruhet nga të ardhmen si Ivan Ilyin dhe Aleksandër. Dugin.
Tani, më lejoni t’ju tregoj për atë që vjen më pas.Kjo luftë tashmë ka rrëmbyer jetën tuaj dhe më e mira që mund të bëni është të përqafoni fatin që ju është ngarkuar. Historia ka qenë jashtëzakonisht mizore me ju. Në këtë luftë, ju po luftoni jo vetëm për veten tuaj, por edhe për brezat e ardhshëm që ende nuk kanë lindur. Është një barrë dërrmuese që nuk keni kërkuar ta mbani. Për t’i bërë gjërat edhe më keq, ju po e bëni këtë luftë edhe në emër të një kontinenti mosmirënjohës që kujdeset më shumë për ngrohjen e shtëpive të tij me gazin rus sesa për të shpëtuar fëmijët tuaj nga bombat dhe uria.
Çfarëdo që të bëni, ekziston një nocion që nuk duhet ta keni kurrë: të vendosni armët. Siç mësuam nga serbët në Bosnje, rusët mund t’ju shfarosin dhe me siguri do ta bëjnë nëse jeni të paarmatosur. Të lejosh veten të çarmatosesh është mënyra më e shpejtë për në një varr masiv.
Në të vërtetë, historikisht, ushtria ruse nuk është e huaj për këtë parim kujtoni për shembull masakrën e pyjeve të Katinit të vitit 1940. Historia juaj është gjithashtu plot me shembuj të brutalitetit rus. Alternativa për të luftuar pushtimin aktual rus është diçka e ngjashme me Holodomor. Ju po paguani me mijëra jetë për të mos humbur miliona.
E di që është e vështirë të mbahet mend pasi artileria ruse po bie mbi ju. E di që është pak ose aspak ngushëllim për mijëra fëmijë të zhvendosur në Ukrainë ose në kampet e refugjatëve që do të rriten pa prindërit e tyre. Duke humbur babanë tim nga shkatërrimet e luftës, e di saktësisht vrimën e hapur në zemër që rezulton kjo humbje. Megjithatë, më duhet të them se kam arritur të vlerësoj plotësisht sakrificën e babait tim vetëm pasi kam parë trimërinë e jashtëzakonshme të Ukrainës, njerëzit. Shpresoj që kjo të ketë të paktën një kuptim për ju dhe t’ju tregojë për frymëzimin e madh që lufta juaj e guximshme ka qenë për të gjithë botën.
Pikëpamjet e shprehura në këtë artikull janë të vetë autorit dhe nuk pasqyrojnë domosdoshmërisht qëndrimin editorial të Al Jazeera.
-Shuhet Ambasadori Amerikan Xhon Menzis, ishte shef i Zyrës së SHBA në Kosovën e pas luftës/
PRISHTINË, 28 Mars 2022/ Është shuar Ambasadori Amerikan Xhon Menzis (John Menzies), shef i Zyrës së Shteteve të Bashkuara të Amerikës në Kosovën e pas luftës së përfunduar në pranverën e vitit 1999.
Presidentja e Republikës së Kosovës, Vjosa Osmani Sadriu, ka shkrur:
Ambasadori John Menzies, mik i madh i vendit tonë dhe ish-shefi i misionit të SHBA-së në Kosovë, ka ndërruar jetë.
Ai shërbeu në Kosovë në ditët tona më të errëta dhe i përforcoi thirrjet tona për paqe dhe pavarësi.
Ngushëllime të sinqerta familjes dhe miqve të tij.
Ambasadori Amerikan në Kosovë, Jeffrey Hovenier sot shkruan.
Ne e vajtojmë humbjen e kolegut dhe diplomatit të shquar, ambasadorit John Menzies. John ishte një avokat i palëkundur për sovranitetin dhe pavarësinë e Kosovës. Si diplomat dhe mësues ai preku jetë dhe ndërtoi ura të qëndrueshme midis Ballkanit, Lindjes së Mesme dhe SHBA.
***
Risjellim shkrimin ekskluziv të para 20 viteve nga Ambasadori Xhon Menzis – Shef i Misionit, Zyra e SHBA-ve në Prishtinë, në numrin-botimin festiv të 12 Shkurtit 2002 të 57 vjetorit të gazetës tradicionale të Kosovës Rilindja, kryeredaktor i së cilës ishte Behlul Jashari:
EKSKLUZIVE
“Sundimi i Ligjit” apo “Sundimi i Bandave”? Kosova Duhet të Vendosë
Nga Ambasadori Xhon Menzis
Shef i Misionit, Zyra e SHBA-ve në Prishtinë
Sot shënohet 57-vjetori i gazetës ditore “Rilindja”, gazetës më të vjetër në gjuhën shqipe në Kosovë. Kur filloi botimin në vitin 1945, Lufta e Dytë Botërore zhvillohej fuqishëm ende, bombat atomike ende nuk ishin hedhur, dhe Jugosllavia e Dytë ishte në formim e sipër. Shkurt, bota në të cilën u lind “Rilindja” ishte rrënjësisht e ndryshme nga bota në të cilën ajo jeton sot. Në këtë pjesë të botës, ndryshimet ndodhin shpejt dhe shpesh, dhe kurrë nuk dihet se kur do të jenë këto ndryshime për të mirë apo për të keq.
Si shef i misionit të Zyrës së SHBA-ve në Prishtinë, unë e di mirë rolin që e ka “Rilindja” në shoqërinë demokratike që është duke u krijuar në Kosovë. Me këtë rast të veçantë dëshiroj të flas lidhur me këtë rol të cilin duhet ta kenë mediumet në shoqëri.
Kosova e sotme është shumë më ndryshe se Kosova kohës kur u lind “Rilindja”. Kosova e sotme është shumë më e lirë, shumë më demokratike, thellë e futur në rrugën e formimit të institucioneve demokratike të vetëqeverisjes. Por poashtu, Kosova e sotme është një vend i ndarë keqësisht mes dy opcioneve – dhe mbetet të shihet se nëpër cilën rrugë do të shkojë ajo.
Çështja është se a do të gëzojë Kosova sundimin e ligjit apo do të bie nën sundimin e bandave.
Të premten e kaluar, bandat e demonstrantëve të padisiplinuar, me sa duket nën drejtimin e elementeve kriminale të vendosura që të shkatërrojnë sundimin e ligjit, janë turrur me tërbim nëpër rrugët e Prishtinës duke thyer dritaret, duke sulmuar policët ndërkombëtarë dhe ata kosovarë, dhe duke sulmuar kosovarët e tjerë të cilët nuk pajtoheshin me mendimet e tyre arrogante lidhur me kauzën e tyre të “drejtë”. Në vend se të mbronin tre të burgosurit, ish-anëtarët e UÇK-së, me anë të argumenteve, fakteve dhe me anë të mjeteve ligjore, ata do të përdornin vetëm forcën dhe taktikën e rrugës sepse me sa duket e dijnë se drejtësia nuk është në anën e tyre. Këta demonstrues zgjodhën grushtin, gurin dhe shufrën metalike për të argumentuar, e jo arsyen, debatin dhe institucionet e gjyqit.
Sidoqoftë, gjëja më e tmerrshme është se në rrahjen e shkaktuar nga demonstruesit u sulmuan dhe u lënduan dy policë amerikanë dhe pesë policë të tjerë ndërkombëtarë. Si mundi të ndodhë kjo? A harruan përnjëherë këta kosovarë gjithë atë që bashkësia ndërkombëtare – e veçanërisht amerikanët – ka bërë për ta që nga marsi i vitit 1999? A kanë harruar këta vagabondë të paktë, këta kriminelë, se amerikanët ishin të PARËT që erdhën në Kosovë në vitin 1996, dhe se përkushtimi i ynë ndaj paqës, drejtësisë dhe sigurisë në Kosovë është i thellë dhe afatgjatë? Ky numër i vogël i kosovarëve – të cilët është e qartë se nuk i shprehin pikëpamjet e shumicës dërrmuese të popullit të Kosovës – a i kanë harruar ata pamjet dhe zhurmat e forcave ushtarake amerikane dhe të NATO-s duke e çliruar Kosovën nga shtypja? A kanë harruar ata se çfarë domethënie kishte këtu pamja e flamurit amerikan në vitet 1996, 1999, dhe përsëri tani gjersa ai valon mbi kulmet e shtëpive, në dritaret e dyqaneve të panumërta, madje edhe në veturat dhe veshjet e kosovarëve paqedashës dhe zbatues të ligjit? Kur këta banditë ngritën dorë të godasin një bashkëqytetar timin me gur, a nuk e panë ata flamurin në mëngën e tij dhe a nuk menduan ata se nuk po e sulmojnë vetëm një polic por vetë Shtetet e Bashkuara dhe gjithë njerëzit liridashës ? A kanë harruar ata se sa siguruese është për shumë kosovarë fakti se e shohin atë flamur në mëngët e qindra policëve dhe policeve që punojnë në Kosovë? Mua me duket se po, ata kanë harruar.
Tre të arrestuarit do të ballafaqohen në gjyq me akuzat, me ç’rast procesi gjyqësor do të përcaktojë fajësinë apo pafajësinë e tyre. Çdo kosovar duhet të jetë i lumtur që njerëzit e akuzuar në këtë mënyrë nuk do të merren më në “biseda informative” dhe se ata nuk do të torturohen, por do të kenë mbrojtje juridike, proces të rregullt, dhe përfaqësim të drejtë dhe kompetent në gjykata. Nëse kanë faj, ata duhet të dënohen, ashtu si do të dëshironte çdo njeri i denjë. Prap, nëse janë të pafajshëm, atëherë gjyqi do ta vendosë këtë dhe ata duhet të lirohen – ashtu siç dëshiroj unë dhe çdo njeri tjetër që beson në sundimin e ligjit.
Çka ka të bëjë e gjithë kjo me ditëlindjen e 57-të të “Rilindjes”? Shumë. Në një shoqëri që zhvillohet dhe transformohet në një shoqëri demokratike dhe shoqëri civile me sundim të ligjit dhe me institucione të vërteta të vetëqeverisjes, mediumet janë një ndër shtyllat mbështetëse të asaj shoqërie. Mediumet duhet të qëndrojnë gjithnjë si “roje” mbi institucionet e qeverisë, të veprojnë për interesa të popullit dhe të mbrojnë të drejtën e tyre për të ditur se çka ndodh në qeveri, se si punojnë udhëheqësit e tyre të zgjedhur, se çfarë vendimesh marrin ata në emër të popullit, dhe që të parashtrojnë vizionin lidhur me atë se ku shoqëria dëshiron të shkojë, dhe ta mbajnë atë vizion ashtu që të gjithë të mund ta shohin dhe ta diskutojnë.
Gazeta Rilindja -12 Shkurt 2002 -foto – Behlul Jashari
Kur bandat dëshirojnë të kontrollojnë debatin, kur ato dëshirojnë të përdorin rrugaçërinë dhe dhunën për të shprehur vullnetin e tyre, kur ato dëshirojnë të mbysin zërin e kundërshtarëve dhe të frikësojnë të tjerët kur argumentet e tyre nuk qëndrojnë, atëherë mediumet duhet të jenë të parat që do t’i dënojnë dhe kritikojnë këto banda dhe kështu të mbrojnë sundimin e ligjit dhe ata të cilët e mbështesin sundimin e ligjit. Javën e kaluar e pamë sulmin e huliganëve kosovarë mbi forcën e re dhe trime policore të Kosovës. Ne kemi parë arrestimin e anëtarëve të TMK-së lidhur me veprat për të cilat është e qartë se nuk e kanë përkrahjen e TMK-së dhe të organizatës si tërësi, vepra këto të cilat shkojnë kundër po atyre vlerave mbi të cilat është ndërtuar TMK-ja. Në kohëra të tilla mediumet – TË GJITHA mediumet – duhet të marrin qëndrim dhe të apelojnë në të gjithë kosovarët që të dënojnë dhunën dhe të mbështesin sundimin e ligjit dhe të punojnë nga e para për të arritur krijimin e shoqërisë civile, gjë të cilën edhe ne edhe ju e dëshirojmë për Kosovën. Kjo vlen qoftë kur është fjala për trazira dhe sulme mbi policinë dhe njerëzit e pafajshëm, për frikësimin dhe madje vrasjen e figurave politike (madje edhe vrasjen e disa ish-komandantëve të UÇK-së) ose pjesëtarëve të grupeve tjera etnike, apo kur kjo ka të bëjë me çfarëdo forme tjetër të dhunës së përdorur si mjet i të shprehurit politik.
Në këtë përvjetor të 57-të të gazetës “Rilindja”, e uroj Z.Behlul Jashari, Z. Ramush Tahiri dhe gjithë kolektivin për punën e mirë që e bëjnë me shkrimet mbi çështjet e ndërlikuara politike në Kosovë, shkrime këto të drejta dhe të balancuara. Nuk është punë e vogël të botohet një gazetë për 57 vite me radhë dhe ju mund të jeni krenarë që e keni arritur këtë. Ne duhet të punojmë së bashku duke përdorur fuqinë e penës, fuqinë e diplomacisë dhe fuqinë e opinionit publik në mënyrë që të sigurojmë mosndryshimin e vazhdimësisë së përparimit demokratik të Kosovës, dhe që sundimi i ligjit do të mbizotërojë gjithnjë mbi sundimin e bandave.
PRISHTINË, 28 Mars 2022/ Para 33 vitesh, në 28 Mars të vitit 1989, Serbia në Kuvendin e saj miratoi “Kushtetutën e tankeve, që përgjakshëm, në rrethana tragjike terrori, me forcë e në mënyrë kundërkushtetuese rrënoi autonominë që kishte Kosova me Kushtetutën e vitit 1974 si element konstituiv me të drejtë vetoje i federatës, nga shpërbërja e së cilës pastaj dolën shtatë shtete.
Por, si gjithmonë, Kosova as atëherë dhe kurrë nuk u ndal në lëvizjen e luftën e shqiptarëve drejt lirisë e pavarësisë…
Kundërshtimi i fuqishëm “Kushtetutës së tankeve” serbe – rrënimit të autonomisë në Kosovë ishin demonstratat gjithëpopullore në të cilat vetëm brenda dy ditëve, në 27 e 28 Mars 1989, në shtetrrethimin e hekurt ushtarako-policor të vendosur nga Beogradi u vranë 22 shqiptarë e plagosën qindra të tjerë në Prishtinë, Mitrovicë, Zhur e Dushanovë afër Prizrenit, Podujevë, Deçan, Gjilan e në anë të tjera të Kosovës.
Demonstratat pasonin grevën e urisë të 1.300 minatorëve të Trepçës, nga 20 deri 28 Shkurt 1989, e cila ishte në mbrojtje nga sulmet e Serbisë kundër Kosovës e mëvetësisë së saj, rezistencë e fuqishme e përkrahur nga populli dhe në kërkim të lirisë, demokracisë e të drejtave të plota për shqiptarët.
Në vijimësi të kundërshtimeve të fuqishme gjithëpopullore dhe institucionale të “Kushtetutës së tankeve” serbe, në rrethana të okupimit, Kosova në vitin 1990 shpalli Deklaratën Kushtetuese për Pavaraësi në 2 Korrik e më pastaj Kuvendi miratoi në 7 Shtator Kushtetutën e Republikës së Kosovës.
Në vitin 1991, nga 26 deri në 30 Shtator u organizua edhe Referendumi ku kosovarët votuan 99,87 për qind për Kosovën shtet sovran dhe i pavarur, i cili pasohej me zgjedhjet e para pluraliste, parlamentare e presidenciale të 24 Majit 1992, kur President i parë u zgjodh Dr. Ibrahim Rugova.
Republika e Kosovës me kushtetutën e vet e institucionet demokratike të zgjedhura atëherë nuk u njoh ndërkombëtarisht, por megjithatë ishte dhe njihej si deklarim i fuqishëm i vullnetit të popullit mbi 90 përqind shumicë shqiptare, si edhe pjesëtarëve të komuniteteve pakicë.
Kosova e lirë, pas përfundimit të luftës në Qershor 1999, prej vitit 2001 deri në shpalljen e pavarësisë në 17 Shkurt 2008 ka pasur një Kornizë Kushtetuese, të miratuar nga Organizata e Kombeve të Bashkuara, e cila ishte dokument më shumë inicial kushtetues, por ka mundësuar zhvillimin e vendit nga një krijesë defakto e pavarur, ndonëse nën protektorat, në një entitet shtetëror të pavarur, edhe pse nën mbikëqyrje ndërkombëtare për një kohë.
Në 15 Qershor 2008 ka hyrë në fuqi Kushteta e Republikës së Kosovës të njohur ndërkombëtarisht, e cila në nenin 1 e përcakton “shtet i pavarur, sovran, demokratik, unik, dhe i pandashëm”.
Më parë, më pak se dy maj pas shpalljes së pavarësisë, akti më i lartë juridik i shtetit ishte miratuar nga Kuvendi i Kosovës në ditën e 9 Prillit, e cila është Dita e Kushtetutës – festë shtetërore, sipas Ligjit për festat zyrtare në Republikën e Kosovës, të miratuar në Kuvend në 21 Maj 2008.
Dekretimi i këtij ligji dhe 40 ligjeve të tjera, të dala nga paketa e Propozimit Gjithpërfshirës për Zgjidhjen e Statusit të Kosovës të Kryenegociatorit Martti Ahtisaari – Emisarit Special të OKB-së, ishte një nga zhvillimet më të rëndësishme të ditës së hyrjes në fuqi të Kushtetutës, 15 Qershorit 2008. Dekretimin e ligjeve e bëri Presidenti i atëhershëm i Republikës së Kosovës, Fatmir Sejdiu, pasi ato i dërgoi në Presidencë Kryeparlamentari në atë kohë, Jakup Krasniqi.
Deri në hyrjen në fuqi të Kushtetutës ligjet e miratuara në Kuvendin e Kosovës i ka nënshkruar Shefi i UNMIK-ut, Misionit të Organizatës së Kombëve të Bashkuara.
Në këtë vit – 2022-tën, 14 vjetori i hyrjes në fuqi të Kushtetutës së shtetit të pavarur do shënohet në kohën kur festohet 23 vjetori i lirisë, e cila nisi me Ditën e Paqes e Lirisë – 12 Qershorin e vitit 1999, kur forcat paqeruajtëse shpëtimtare të NATO-s prirë nga Shtetet e Bashkuara të Amerikës filluan të hynin në Kosovë, nga Maqedonia, e të nesërmen edhe nga Shqipëria, pas ndërhyrjes me aviacion në fushatën ajrore 78 ditëshe të goditjes së caqeve të forcave serbe që bënin masakra e spastrim etnik duke vrarë më shumë se 12 mijë shqiptarë, zhdukur mëse 6 mijë e dëbuar rreth një milion, shumicën drejt Shqipërisë…
“AUSTRIA ËSHTË NJË “AEROPLANMBAJTËSE E VËRTETË” E AKTIVITETIT TË FSHEHTË RUS”!
I.
Kështu shkruan mediumi prestigjioz “Financial Times” në numrin e djeshëm, me çrast thekson se sipas “një diplomati evropian me bazë në Vjenë, BfV (Bundesamt für Verfassungsschutz), si më e larta agjenci austriake e inteligjencës konsiderohet të jetë aq e komprometuar saqë për një kohë u ndërpre nga shumë aktivitete të shkëmbimit të inteligjencës evropiane. Derisa Ministria e Mbrojtjes se Austrise* konsiderohet se është “praktikisht një departament i GRU”, (pra Agjensisë intelegjente të Rusisë”.
Për të cilat pohime “një zyrtar i kancelarisë austriake tha se ata nuk mund të komentonin mbi akuzat anonime, por vuri në dukje se qeveria aktuale ka qenë duke shtyrë reformën gjithëpërfshirëse të agjencive të saj të Sigurisë.”
Artikulli në fjalë jep të dhëna për shtrirjen e shërbimeve sekrete ruse edhe në vendet tjera të Evropës dhe për problemet që kanë këto shtete për Sigurinë e tyre, për shkak të infiltrimit të agjenteve rusë në institucionet shtetërore të këtyre vendeve evropiane, që nga Britania e Madhe, Franca e Gjermania te vendet baltike dhe Çekia, Sllovakia e Bulgaria etj deri në Itali. Duke cekur me emra e mbiemra, pozita e profesione spiunët e Rusisë në këto shtete, pa cekur vende tjera më të vogla (shih: www.ft.com/content/bd74a542-3ce3-44de-a93a-36dc5929912b?).
Kur një medium si “Financial Times” për përmasat e shtrirjes së spiunëve e agjentëve të Rusisë në institucionet më të larta shtetërore të Austrisë përdorë shprehjen “aeroplanmbajtëse e vërtetë”, atëherë cila shprehje duhet të përdoret për shtrirjen e spinunëve e agjentëve të Rusisë në institucionet universitare, në institucionet private, në biznese, në OJQ e në media të Austrisë?
Respektivisht cila është shtrirja e agjenturave të Rusisë në punën e këtyre institucioneve, punimeve të tyre “shkencore”, librave e pamfleteve në shërbim të intereseve të Rusisë dhe në dëm të Austrisë dhe vendeve përreth.
Apo e thënë edhe më thjeshtë dhe #mefokus për vendet tona ku vlen pyetja: sa i madh është ndikimi i agjentëve të Rusisë në politikat e punën e këtyre institucioneve shtetërore të Austrisë (shih pikën 1.) dhe institucioneve universitare e publicistike austriake (shih pikën 2.), që kanë ndikim në Ballkan dhe në botën shqiptare, në Shqipëri, në Kosovë, në Maqedoni, në Mal të Zi e në Serbi?
Në botën akademike, në partitë politike, në bisznese e OJQ e sidomos në publicistikë, në media e në bashkësitë fetare.
III.
Fatkeqësisht në këto vendet tona, po edhe në Mërgatë e Diasporë, ka mjaft shqiptarë si akademikë e politikanë, publicistë e analistë, gazetarë e përfaqësues fetarë që, jo vetëm që janë viktima të këtyre skemave të shërbimeve sekrete ruse, por edhe bashkëpunëtorë të përkushtuar të agjentëve rusë në Austri, sidomos atyre që janë infiltruar e punojnë në qarqet universitare e qeveritare të Austrisë.
Për të cilët mund të flitet me mjaft saktësi, jo vetëm në Austri. Qoftë sipas aktivitetit e bashkëpunimit të tyre, qoftë sipas betejave e prapshtive ku ata marrin pjësë! Ku vërehet një relacionin i drejtë në mes të lartësisë së shkollim të mentoruar dhe thellësisë së prapshtisë se shkaktuar.
*Si moment i ndryshimit kardinal në politikën e Austrisë mund të merret nënshkrimi i bashkëpunimit e kooperimit 5vjecar tv partisëë spektrit djathtist (radikal?) FPÖs me partinë e Putinit “Rusia e bashkuar” (2016) dhe ardhja e FPÖs në pushtet në vitin 2017.
PS.
FPÖ që nga viti 2002-04 dhe ndryshimet e mëdha shquhet si parti proserbe dhe kundër shtetit të Kosovës, për këtë shih:
Deputetja e PDK-së, Eliza Krimohoxha, në seancën e sotme tha se Qeveria e Kurtit jo vetëm që nuk e avancoi vendin në asnjë sferë, por pati ngecje të plotë deri në atë masë sa të rinjtë nuk shohin më asnjë perspektivë dhe qëndrojnë para dyerve të ambasadave të huaja për t’i siguruar vetes një të ardhme më të mirë jashtë Kosovës.
“Qeveria nuk ka arritur të zbatojë vizionin e zhvillimit ekonomik, nuk ka krijuar klimë për investime të huaja. Nuk ka pasur kurrë një vit më të brishtë për të investuar. Qeveria hezitoi të investonte në projekte investimi si gazi amerikan. “Qeveria gjithashtu nuk arriti të menaxhojë pandeminë,” tha Krimohoxha.
Koment:
Çdo krahasim i Qeverisë së Kurtit me qeveritë e korruptuara dhe kuislinge të Pdk-së, Aak-së dhe LDK-së është dashakeq, hipokrit dhe i pa logjikshëm.
Sepse, qysh në vitin e parë, Qeveria e Kurtit u përball me një vend të shtrirë per toke, në një kohë kur pandemia dhe kriza globale energjetike dhe së fundmi lufta në Ukrainë, errësuan jetën e miliarda njerëzve në mbarë botën.
Nëse Albin Kurti nuk ka bërë përparim në asnjë fushë gjatë qeverisjes së tij njëvjeçare, atëherë e pyes deputeten e PDK-së, Eliza Krimohoxha, se çfarë progresi ka bërë partia e saj në Kosovë gjatë qeverisjes së saj dymbëdhjetëvjeçare?
Krahasimi i një viti të qeverisjes së Kurtit në një kohë pandemie, krizë energjetike globale dhe lufte në Ukrainë, me qeveritë më të korruptuara të të gjitha kohërave, jo vetëm në Kosovë por edhe më gjerë, është një skandal monstruoz që nuk ka lidhje me argumente të sakta.
Natyrisht, qeveritë mund të krahasohen përmes kritereve dhe parametrave përkatës si punësimi, prurja e investitorëve të huaj, niveli i prodhimit, niveli i fuqisë blerëse të konsumatorëve, menaxhimi i krizave të papritura etj.
Mirëpo, Qeveria e Kurtit e gjeti një shtet të mbytur nga kriminelët kuislingë të Prontomafisë 1,2 dhe 3.
Pra një shtet të mbytur nga kriminelët kuislingë të partive Pdk, Ldk dhe AAK.
Qeveria e Kurtit, përveçse hasi që në fillim në një shtet të ngulfatur, vazhdimisht tentoi t’i heqë të njëjtit nga fyti litarin e këtyre xhelatëve për ta aftësuar për rimëkëmbje dhe rritje të ngadaltë ekonomike.
Përveç kësaj Qeveria Kurti hasi edhe në një krizë globale pandemike dhe energjetike. që kërcënoi shëndetin dhe buxhetin familjar të qytetarëve si kurrë më parë në historinë e shtetit tonë të ri.
Sepse fatkeqësia globale që ka përfshirë në fshehtësi gjithë botën nuk është diçka që ndodh çdo ditë.
Përveç kësaj Qeveria Kurti që nga dita e parë, është marrë me largimin e njerëzve të korruptuar nga institucionet dhe bordet shtetërore, publike, arsimore, kulturore, shëndetësore, diplomatike, sportive, mediatike dhe të sigurisë.
Pra me largimin e xhelatëve mafiozë, oligarkik dhe kuislingë të qeverive të mëparshme, që kishin vetëm një qëllim:
Të pasuroheshin përmes grabitjeve të buxhetit, doganave, taksave, donacioneve, fondeve zhvillimore, si dhe përmes manipulimit të tenderëve dhe privatizimeve.
Rrjedhimisht, ulja e papunësisë u arrit nga bandat e mëparshme (që aktronin politikë shtetformuese dhe bënin politike shtetrrënuse) duke dëbuar investitorët dhe qytetarët nga Kosova.
Grupin e parë e dëbuan duke i kerkuar haraç, ndërkaq grupin e dytë duke ia grabitur pasurinë, votat dhe shpresën.
Pra vetëm kjo Qeveri e Kosovës ka hasur në kriza të pazakonta shëndetësore, ekonomike dhe sociale që nuk i kanë kursyer as vendet më të fuqishme në botë, si SHBA-të dhe vendet e BE-së.
Sepse edhe ato pësuan minuse siç i pësoi vendi ynë i dobët gjatë pandemisë dhe krizës globale energjetike.
Eliza Krimohoxha duhet të mbajë përgjegjësi për rastin e Astrit Deharit dhe tradhtinë e interesave kombëtare përmes lobimit për copëtimin e territorit shtetëror me paratë e taksapaguesve.
Ajo duhet të mbajë gjithashtu përgjegjësi për krimin e organizuar nën drejtimin e zhvatësve të qeverive të mëparshme, të cilët plaçkitën pamëshirshëm vendin duke u bërë milionerë të shumëfishtë.
Prandaj unë personalisht, mund të konstatoj me siguri të plotë, se Qeveria e Kurtit është qeveria e parë e qytetarëve të Kosovës, ndërsa qeveritë e udhëhequra nga kryeshefi i Eliza Krimohoxhes dhe i burgosuri i Hagës, Hashim Thaçi, kanë qenë gjithmonë qeveri të oligarkëve.
Pra Qeveri të oligarkëve që u pasuruan duke pastruar si lavatriçe paratë e pista të Hashim Thaçit, Isa Mustafes, Ramush Haradinajt e kështu me radhë.
Përveç kësaj, këto Parti Banditësh janë përpjekur që territorin e shtetit ta nxjerrin në treg për shitje, ndërsa për Qeverinë e Albin Kurtit Kosova është një vlerë e shenjtë kushtetuese dhe juridike që duhet ruajtur si sytë e ballit.
Pra, kur Eliza Krimohoxha flet për Qeverinë e Kurtit, ajo duhet të ngrihet për respekt në këmbë, të gjunjëzohet para Kryeministrit dhe ta pyesë:
Zoti Kryeministër, a më lejoni t’ju pastroj këpucët me gjuhën time që prodhon shumë lëng , sepse vazhdimisht lëpin koska si gjuha e kudrës.
Në fillim të vizitës zyrtare në Norvegji, Kryeministri i Republikës së Kosovës, Albin Kurti, është pritur në takim nga Ministrja e Punëve të Jashtme të Norvegjisë, Anniken Huitfeldt.
Kryeministri Kurti shprehu mirënjohjen për mbështetjen e vazhdueshme që shteti i Norvegjisë ia ka dhënë Republikës së Kosovës, veçanërisht për sigurinë dhe zhvillimin socio-ekonomik të vendit tonë, si dhe mbështetjen e Norvegjisë për anëtarësimin e Kosovës në organizata ndërkombëtare.
Në takimin e përbashkët me Ministrin e Mbrojtjes, Armend Mehaj, zëvendësministren e Arsimit, Shkencës, Teknologjisë dhe Inovacionit, Edona Maloku Bërdyna dhe Zëvendësministren e Punëve të Jashtme dhe Diasporës, Liza Gashi, u bisedua për mundësitë për të forcuar dhe thelluar marrëdhëniet dypalëshe.
Anniken Huitfeldt dhe Albin Kurti
Kryeministri Kurti shprehu interesimin për të rritur bashkëpunimin ekonomik dhe marrëdhëniet tregtare mes dy shteteve.
U bisedua edhe për invazionin e agresionin rus në Ukrainë dhe pasojat që ka shkaktuar si në ekonomi po ashtu edhe në siguri, në Evropë e posaçërisht në rajonin e Ballkanit Perëndimor. Kryeministri Kurti theksoi se Kosova është rreshtuar krahas botës demokratike, duke ju bashkuar sanksioneve kundër Rusisë, si dhe duke shprehur gatishmërinë për të pranuar 20 gazetarë e për të strehuar deri në 5000 refugjatë ukrainas.
Ushtar i vdekur rus në një fushë misri në Sytnyaky , në periferi të Kievit, e diel, 27 mars 2022. Foto: Rodrigo Abd/AP/NTB
Dielli i pranverës po shkakton probleme në rajonin e Mykolajiv , pasi qindra ushtarë të vdekur rusë janë shkaku i një ere të rëndë, sipas kryebashkiakut Vitali Kim.
Kryebashkiaku po i kërkon popullsisë civile të ndihmojë në mbledhjen e trupave të lënë pas dhe t’i vendosë ato në arkivole.
Rajoni Mykolajiv ishte ndër të parët që u sulmua kur filloi pushtimi më 24 shkurt. Qindra ushtarë rusë thuhet se u vranë në luftime të ashpra me forcat ukrainase.
Rusët lanë makina ushtarake të djegura dhe tanke të shkatërruara – dhe disa qindra trupa ushtarësh që vazhdojnë të kalben, sipas autoriteteve ukrainase.
Institucioni kërkimor është një problem në disa vende në Ukrainë, sipas Viktor Andrusiv, këshilltar i ministrit të jashtëm të Ukrainës.
“Kjo ka të bëjë me mijëra. Në të kaluarën, kur ishte ftohtë, ishte në rregull. Por tani që rusët nuk duan të kujdesen për trupat, dalin probleme” tha ai në një intervistë me CNN.
Midis 7,000 dhe 15,000 ushtarë rusë janë vrarë në Ukrainë, sipas vlerësimeve nga NATO. Rusia, nga ana e saj, pretendon se 1,350 ushtarë rusë janë vrarë në luftën në Ukrainë deri tani.
Në shënimin e vet, publicistja Kimete Berisha përmend edhe Elisa Spiropalin, e cila paskej bashkuar zërin e vet me zërin e Pandeli Majkos kundër bashkimit të Kosovës me Shqipërinë, sepse, siç shkruan publicistja e nderuar, “… edhe Elisa Spiropali po shqetësohet sa herë po e përmendin bashkimin. Milionerja zhelane, i tha Albinit “s’ka cicmic””.
Sikur në Shqipëri të ndodhej në krye një tjetër kastë politike, me brumosje dinjitoze, nacionaliste, në mbrojtje të interesave jetike jo vetëm të atdheut amë, por edhe të mbarë kombit shqiptar, do të ishte më se e domosdoshme që të rishikoheshin marrëdhëniet diplomatike me Serbinë shoviniste, e cila jo vetëm nuk pranon të njohë krimet e rënda fashiste që ka kryer gjatë më shumë se një shekulli në Dardani, por edhe vazhdon ende për pretendime teritoriale ndaj saj. Prandaj do të ishte shumë mirë që ambasada jonë në Beograd të mbyllet përfundimisht dhe problemet e ndryshme me Serbinë t’i mbulojë amasada jonë në Kroaci. Madje ajo ambasadë duhej mbyllur që kur Serbia fashiste filloi masakrimin e popullit shqiptar të Dardanisë në fundin e viteve ’90.
Anniken Huitfeldt dhe Albin Kurti
