Luan – Asllan Dibrani, 28 tetor 2026
Kur fanatizmi politik-fetar ngre thikën kundër diplomacisë, ai kërcënon paqen, qytetërimin dhe sigurinë e popujve.
Ngjarja e rëndë e ndodhur në orët e para të 28 tetorit 2026, pranë Ambasadës së Izraelit në Beograd, nuk mund të trajtohet si një incident i zakonshëm kriminal. Ajo përbën një paralajmërim serioz për rrezikun e ekstremizmit të dhunshëm, indoktrinimit ideologjik dhe terrorizmit që përpiqet të godasë institucionet, sigurinë dhe marrëdhëniet ndërkombëtare.
Sipas autoriteteve serbe, një person i mitur, i armatosur me dy thika, sulmoi një pjesëtar të Xhandarmërisë që ruante përfaqësinë diplomatike izraelite. Sulmuesi u qëllua për vdekje gjatë përballjes, ndërsa polici mbeti i plagosur lehtë.
Ministri i Brendshëm serb, Ivica Daçiç, deklaroi se sulmuesi kishte shfaqur simbole të organizatës terroriste ISIS në rrjetet sociale. Këto të dhëna kërkojnë hetim të plotë dhe transparent.
Por një gjë është e qartë: asnjë ideologji, asnjë bindje politike dhe asnjë interpretim fetar nuk mund ta justifikojë terrorin!
Islamizmi politik ekstremist nuk duhet të gjejë strehë në Ballkan!
Ky sulm ngre një pyetje të rëndë: si arrin një i ri, ende i mitur sipas të dhënave fillestare, të përqafojë një ideologji që e çon drejt sulmit me thikë dhe humbjes së jetës?
Kush e ushqen këtë urrejtje? Kush e shpërndan propagandën e terrorit? Kush përpiqet t’i kthejë të rinjtë në instrumente të fanatizmit?
Duhet të kundërshtojmë pa kompromis çdo rrymë të islamizmit politik që justifikon dhunën, glorifikon organizatat terroriste ose kërkon të imponojë pushtet politik përmes frikës dhe urrejtjes.
Kjo nuk është luftë kundër besimtarëve të fesë islame. Besimi personal është e drejtë themelore e qytetarit. Kjo është përballje me ideologjitë ekstremiste që e keqpërdorin fenë për objektiva politike dhe kriminale.
Feja nuk është licencë për terror. Thirrja fetare nuk është arsyetim për vrasje. Dhe asnjë flamur ideologjik nuk qëndron mbi jetën njerëzore!
Një paralajmërim që shqiptarët nuk duhet ta nënvlerësojnë
Ngjarja në Beograd duhet të nxisë reflektim serioz edhe në Republikën e Kosovës, Republikën e Shqipërisë dhe në të gjitha trevat shqiptare të Ballkanit.
Nuk kemi të drejtë të pretendojmë se ky sulm është organizuar nga shqiptarë apo se dëshmon për një rrjet terrorist në vendbanimet shqiptare. Për këtë nuk janë paraqitur prova.
Por kemi detyrimin moral, kombëtar dhe institucional të mos e nënvlerësojmë rrezikun e radikalizimit, propagandës ekstremiste në internet dhe përpjekjeve për ta shndërruar fenë në instrument përçarjeje politike.
Shqiptarët kanë kaluar pushtime, dhunë, luftëra dhe përpjekje të shumta për t’u mohuar identiteti i tyre kombëtar. Pikërisht për këtë arsye nuk duhet të lejojnë që e ardhmja e tyre të mbahet peng nga ideologji që nuk respektojnë lirinë, pluralizmin dhe rendin demokratik.
Shteti shqiptar duhet të jetë shtet i së drejtës, i qytetarisë dhe i barazisë – jo shtet i frikës dhe i fanatizmit!
Izraeli është mik i shqiptarëve – miqësia nuk duhet të bëhet peng i ekstremizmit
Populli shqiptar dhe populli izraelit kanë lidhje historike që meritojnë respekt dhe kujtesë.
Shqiptarët kanë një trashëgimi të rëndësishme të shpëtimit të hebrenjve gjatë Luftës së Dytë Botërore. Kosova dhe Izraeli kanë ndërtuar marrëdhënie diplomatike, ndërsa njohja e pavarësisë së Kosovës nga Izraeli përfaqëson një moment të rëndësishëm në historinë tonë shtetërore.
Kjo miqësi nuk kërkon që shqiptarët të pajtohen me çdo vendim të qeverive izraelite. Miqësia ndërmjet popujve duhet të mbështetet në respektin e ndërsjellë, të drejtat e njeriut dhe të drejtën ndërkombëtare.
Por asnjë mosmarrëveshje politike nuk justifikon sulmet ndaj ambasadave, diplomatëve apo qytetarëve.
Të mbrosh sigurinë e Izraelit dhe të përfaqësive të tij diplomatike do të thotë të mbrosh një parim që duhet të vlejë për çdo komb: askush nuk ka të drejtë ta zëvendësojë politikën me terrorin!
Institucionet shqiptare duhet të veprojnë para se të jetë vonë
Republika e Kosovës dhe Republika e Shqipërisë duhet të forcojnë parandalimin e ekstremizmit të dhunshëm, veçanërisht në mesin e të rinjve.
Shkollat duhet të edukojnë për mendimin kritik dhe bashkëjetesën. Institucionet e sigurisë duhet të hetojnë kërcënimet konkrete dhe rekrutimin terrorist. Bashkësitë fetare duhet të kundërshtojnë hapur keqpërdorimin e besimit për dhunë, ndërsa politika duhet të mbrojë pa ekuivok karakterin laik dhe demokratik të shtetit.
As heshtja, as relativizimi i terrorit dhe as përdorimi i tij për të përhapur urrejtje ndaj besimtarëve të pafajshëm nuk i shërbejnë interesit kombëtar.
Mesazhi përfundimtar: Jo terrorit, jo fanatizmit, po qytetërimit dhe miqësisë mes popujve!
Sulmi ndaj rojës së Ambasadës së Izraelit në Beograd duhet të dënohet fuqishëm, pavarësisht kombësisë, fesë apo prejardhjes së autorit.
Një i mitur i radikalizuar, nëse konfirmohen përfundimisht të dhënat e autoriteteve, është edhe dëshmi se sa shkatërruese mund të jetë propaganda terroriste për brezat e rinj.
Ballkani nuk ka nevojë për luftëra të reja ideologjike. Shqiptarët nuk kanë nevojë për përçarje fetare. Izraeli dhe të gjithë popujt meritojnë siguri dhe marrëdhënie të ndërtuara mbi ligjin dhe respektin.
Të mos lejojmë që fanatizmi të na marrë peng të ardhmen!
Të mbrojmë identitetin tonë kombëtar, shtetin laik, lirinë e besimit dhe miqësinë me popujt që respektojnë të drejtën dhe paqen!
Jo terrorizmit! Jo ekstremizmit politik-fetar! Po lirisë, demokracisë dhe dinjitetit njerëzor!
Luan – Asllan Dibrani
Publicistikë dhe reagim qytetar
28 tetor 2026
