KAPAKU I MILAZIMIT
Në këtë skenë të debatit publik shqiptar, ku përplasen historia, feja dhe identiteti, duket se disa kanë marrë përsipër edhe një detyrë tjetër: të vendosin KAPAKË dhe STOP-a mbi atë që nuk u përshtatet.
MILAZIMI – “KAPAKU”
Milazim Krasniqi është një nga figurat që hyn në këtë tekst përmes deklarimeve dhe qëndrimeve të tij publike. “Mulla Milazimi”, “nostalgjiku i Perandorisë Osmane”, “ideologu i islamit politik” dhe “akademiku i autobusit” janë epitete satirike të autorit.
Në debatin e tij për “tolerancën”, ku përmendet edhe Imzot Dodë Gjergji, unë e lexoj në mënyrë alegorike këtë qëndrim si një përpjekje për t’i vënë një kufi procesit të rikthimit të shqiptarëve te rrënjët e tyre.
Prandaj metafora ime është e thjeshtë:
Milazimi kërkon të bëhet KAPAK.
Por kapaku mund të vendoset mbi një enë.
Jo mbi ndërgjegjen e një kombi.
SHEFQET KRASNIQI – “LIÇNOKARTA”
Në shtator 2014 u raportua se gjatë kontrollit në shtëpinë e Shefqet Krasniqit policia kishte konfiskuar edhe dokumente të Republikës së Serbisë, ndër to një letërnjoftim të lëshuar në vitin 2004.
Ky është fakti i raportuar.
“Shefqet Liçnokarta” është pastaj epiteti im satirik, i ndërtuar mbi atë episod.
Një dokument, natyrisht, nuk është vetvetiu provë e ndonjë qëndrimi politik apo fajësie.
Por satira ka gjuhën e vet.
Dhe në gjuhën e saj, një “lična karta” mund të bëhet edhe mbiemër.
MULLA MUSTAFA – “TALLALLI”
Pastaj kemi Mulla Mustafën, të cilin në këtë kronikë satirike e quaj “tallallin e fuqive islamike” – një metaforë për mënyrën se si, sipas leximit tim, ai paraqet zhvillimet e botës islame dhe fuqive të saj.
Pra:
deklarata është materiali; “tallalli” është satira.
“DR. ADHAMUDHI” I VUSHTRRISË
Në Vushtrri na del edhe “Dr. Adhamudhi”, bashkë me “analizat shkencore” që, sipas kritikës sime, tentojnë ta ndryshojnë ose ta zbehin kuptimin etimologjik e historik të Zogajt dhe hapësirës së Vushtrrisë.
Një teori etimologjike mund të kundërshtohet me argumente.
Por kur historia kërkohet të fshihet me gomë, atëherë kemi gjeografi me gomë fshirëse.
“Dr. Adhamudhi” është, natyrisht, epitet satirik.
KIM MEHMETI – “PROFETI I MAQEDONISË”
Pastaj kemi Kimin, të cilin në këtë tekst e quaj, në mënyrë satirike, “profeti i Maqedonisë”.
Jo profet në kuptimin literal, por si metaforë për rolin që, sipas leximit tim kritik, ai merr përsipër në interpretimin e identitetit, fesë dhe shqiptarëve në Maqedoninë e Veriut.
Shqiptari nuk ka nevojë për profetë të identitetit.
Ka histori, gjuhë, kulturë dhe kujtesë.
MAZLLUM LECKA – “HERALDIKU I SORRAVE”
Pastaj kemi Mazllum Leckën, të cilin në këtë tekst e quaj “heraldiku i sorrave”, si metaforë satirike ndaj interpretimit të tij të simbolikës kombëtare.
Flamuri shqiptar nuk ka nevojë për leje nga askush për të qenë flamur.
FATMIR LATIFI – “DREÇI” Alias “CUBI” !
Dhe këtu vijmë te Fatmir Latifaj.
Në vitin 2020 u raportua deklarata e tij se Kanuni i Lekë Dukagjinit ishte “Kanuni i Lekë Dreqit” dhe se duhej djegur.
Ky është materiali faktik mbi të cilin ndërtohet loja ime satirike.
Prandaj:
Kanuni i Lekë Dreçit?
Jo, Fatmir – Kanuni i Lekë Dukagjinit.
Dhe prej kësaj vjen edhe epiteti im:
Fatmir Dreçi.
Jo si fakt literal për personin, por si lojë satirike me vetë formulimin “Lekë Dreqit”.
Por këtu kemi edhe një tjetër ngjyrim popullor-mitrovicas:
Fatmir Cubi.
Në të folmen popullore, një nofkë e tillë mund të përdoret si identifikim satirik për dikë që ka humbur një dorë. Prandaj, në këtë tekst, “Cubi” është nofkë popullore-satirike, jo akuzë dhe jo konstatim se personi ka kryer ndonjë veprimtari kriminale.
Dhe faktikisht, për dorën e tij kemi edhe rrëfimin publik të vetë Latifajt: ai ka treguar se, gjatë luftës, u plagos në një pritë të forcave serbe dhe më pas iu amputua shuplaka e dorës së djathtë; në atë intervistë ai e përshkroi me fjalët se “dorën ia fala Kosovës”.
Këtu satira mund ta bëjë pyetjen e saj:
O Fatmir Dreçi, o Fatmir Cubi – dorën ia paske falur Kosovës; por në gjuhën e satirës mitrovicase, ku e humbe dorën, o Fatmir Dreçi?
Përgjigjja faktike dihet nga rrëfimi i tij: gjatë luftës, në një pritë të forcave serbe.
Pra, pyetja është vetëm kthesë satirike.
Dhe pastaj vjen goditja tjetër:
Nëse ti e quan “Kanunin e Lekë Dukagjinit” – “Kanunin e Lekë Dreçit”, atëherë në gjuhën time satirike “Dreçi” nuk është Lekë Dukagjini; Dreçi bëhet ai që kërkon ta djegë “Kanunin e Lekë Dreçit”.
Kaq.
Fakti është deklarata.
Nofka është satira.
Dhe satira nuk është aktgjykim.
DHE NË FUND – “STOP”-I I TËRNAVËS
E pastaj, mbi gjithë këtë panoramë, na del edhe STOP-i i Tërnavës.
Nëse “KAPAKU” i Milazimit është metafora ime për përpjekjen për ta mbyllur një proces, atëherë “STOP-i i Tërnavës” është tabela tjetër në rrugë:
STOP! Mos shkoni më tej!
Por pyetja është:
Kush kujton se e ka në dorë semaforin e identitetit shqiptar?
As Milazimi.
As Tërnava.
As ndonjë mullah tjetër.
As ndonjë “profet” i radhës.
Prandaj, në alegorinë time:
Zbrite Tërnavën nga kalaja dhe nga kali i Skënderbeut.
Sepse:
Një Skënderbe kishte shqiptarët.
Nuk ka nevojë për të dytë.
Historia nuk është pronë private.
Identiteti nuk është patentë e askujt.
Dhe besimi është çështje e ndërgjegjes së individit.
Mund të vendosen KAPAKË.
Mund të vendosen STOP-a.
Mund të shpiken edhe sa të duhen nofka.
Por mbi ndërgjegjen e shqiptarit nuk vendoset kapak.
Dhe kali i Skënderbeut?
Le të mbetet aty ku i takon – në historinë e shqiptarëve, jo në stallën e askujt.
