Luan Dibrani, Durrës
Rilindja Kombëtare na bashkoi si shqiptarë; askush nuk ka të drejtë ta përdorë emrin e saj për të na ndarë sipas fesë!
Emri “Rilindja Shqiptare” përfaqëson një nga periudhat më të ndritura të historisë sonë. Ai lidhet me gjuhën shqipe, kulturën, arsimin, çlirimin, bashkimin dhe formimin e vetëdijes kombëtare. Ky emër nuk duhet të shërbejë si mbulesë për propagandë fetaro-politike, etiketime dhe përçarje ndërmjet shqiptarëve.
Pas këtij emri të madh vepron një faqe në Facebook, administratori i së cilës nuk paraqitet publikisht, ndërsa publikon akuza të rënda ndaj individëve, organizatave, gazetarëve, veprimtarëve dhe institucioneve fetare. Njerëz të ndryshëm etiketohen si “anti-islamistë”, “spiunë”, “ekstremistë”, “armiq” ose bashkëpunëtorë të Serbisë, shpesh përmes dyshimeve, fotografive të shkëputura nga konteksti dhe lidhjeve të pakonfirmuara.
Afërsia e disa njerëzve në një fotografi nuk është provë për komplot, spiunazh apo përgjegjësi penale. Akuza të tilla kërkojnë fakte të verifikueshme dhe duhet t’u dorëzohen institucioneve kompetente, jo të shndërrohen në gjykime publike nga një profil anonim.
- Nga kritika politike te përçarja fetare
Në një publikim të shpërndarë nga faqja përdoret shprehja:
“Muslimanët janë rezistent ndaj armiqve sllavo-krishterë.”
Kjo nuk është gjuhë e bashkëjetesës dhe as mbrojtje e besimit islam. Është një përgjithësim armiqësor që i ndan njerëzit mbi bazën e fesë dhe kombësisë.
Shprehja “armiq sllavo-krishterë” e paraqet krishterimin si shenjë armiqësie dhe rrezikon ta ushqejë mosbesimin edhe ndaj shqiptarëve të krishterë. Shqiptarët nuk mund të ndahen në besimtarë të mirë dhe armiq sipas fesë së tyre.
Në një publikim tjetër, të datës 28 korrik, faqja pyet:
“Lëvizjet Anti-Islamike janë pjellë e Ipeshkvisë së Kosovës?!”
Më tej hidhet dyshimi nëse Ipeshkvia e Kosovës, me në krye imzot Dodë Gjergjin, qëndron pas lëvizjeve të caktuara. Fotografitë nga takime publike paraqiten si argument për një afërsi të dyshimtë, por pa ofruar prova që dëshmojnë ndonjë komplot apo përgjegjësi institucionale.
Të formulosh një akuzë në formën e pyetjes nuk e heq përgjegjësinë për mesazhin që përcillet. Pyetjet tendencioze, kur shoqërohen me fotografi dhe etiketime, mund ta dëmtojnë reputacionin e njerëzve njësoj si akuzat e drejtpërdrejta.
Në publikime të tjera, persona të ndryshëm paraqiten si armiq të myslimanëve, ndërsa besimi fetar përdoret si kriter për vlerësimin e patriotizmit. Kjo qasje e ndan shoqërinë shqiptare në kampe fetare dhe përpiqet t’i paraqesë kritikët e islamizmit politik si kundërshtarë të myslimanëve.
- Çfarë është vendosur mbi shqiponjën kombëtare?
Edhe simbolika grafike e faqes kërkon vëmendje të veçantë. Në emblemën e saj, mbi shqiponjën dykrenare shqiptare është vendosur një objekt fetar islam—një xhami me kupolë, minare dhe gjysmëhënë me yll. Objekti fetar mbulon pjesën qendrore të shqiponjës, ndërsa poshtë shkruhet:
“Për fe e atdhe – Rilindja Shqiptare.”
Çdo qytetar e ka të drejtën ta shprehë dhe ta paraqesë besimin e vet. Megjithatë, kjo ndërthurje grafike përcjell një mesazh të dukshëm fetaro-kombëtar: simboli fetar vendoset në qendër dhe mbi simbolin kombëtar.
Kur një emblemë e tillë shoqërohet me shkrime që i ndajnë shqiptarët sipas fesë, që përdorin shprehjen “armiq sllavo-krishterë” dhe që ngrenë akuza ndaj Ipeshkvisë së Kosovës, ajo vështirë se mund të shihet vetëm si një zgjedhje artistike pa domethënie politike.
Shqiponja dykrenare është simboli i përbashkët i të gjithë shqiptarëve: myslimanë, katolikë, ortodoksë, besimtarë të tjerë dhe qytetarë pa përkatësi fetare. Ajo nuk duhet të përvetësohet nga asnjë rrymë fetare ose ideologjike dhe as të përdoret për të krijuar përshtypjen se shqiptarizmi i përket vetëm një besimi.
Rilindja Kombëtare nuk synoi ta vendoste një fe mbi kombin. Ajo synoi bashkimin e shqiptarëve përtej dallimeve fetare. Prandaj, përdorimi i emrit “Rilindja Shqiptare”, së bashku me një simbolikë ku objekti fetar mbizotëron mbi shqiponjën, bie në kundërshtim me frymën gjithëpërfshirëse të Rilindjes sonë Kombëtare.
- Kritika ndaj islamizmit politik nuk është urrejtje ndaj myslimanëve
Këtu duhet të bëhet një dallim thelbësor: Islami është besim fetar, ndërsa islamizmi politik është ideologji dhe projekt politik. Si çdo ideologji tjetër, islamizmi politik mund të kritikohet, të debatohet dhe të kundërshtohet në mënyrë demokratike.
Të kundërshtosh përzierjen e fesë me shtetin nuk do të thotë të urresh myslimanët. Të mbrosh laicitetin nuk do të thotë të kërkosh zhdukjen e Islamit. Të kërkosh që identiteti fetar të mos vendoset mbi kombin, Kushtetutën dhe ligjin nuk është sulm ndaj besimtarëve.
Po kështu, asnjë fyerje ose kërcënim kundër myslimanëve, katolikëve, xhamive, kishave apo figurave fetare nuk duhet të arsyetohet si “liri e shprehjes”. Çdo kërcënim konkret duhet të hetohet, pavarësisht se kundër kujt drejtohet.
Por një kërcënim nuk luftohet duke prodhuar një urrejtje tjetër. Faji është individual dhe nuk mund t’u ngarkohet të gjithë katolikëve, myslimanëve, laikëve, kundërshtarëve të islamizmit politik, Ipeshkvisë apo organizatave të ndryshme.
- Ky reagim nuk drejtohet kundër Islamit
Ky shkrim nuk drejtohet kundër myslimanëve shqiptarë dhe as kundër besimit islam. Myslimanët shqiptarë janë pjesë e pandashme e historisë, kulturës dhe kombit tonë. Ata kanë dhënë kontribut të jashtëzakonshëm për lirinë, shtetin dhe çështjen kombëtare.
Kundërshtimi ynë drejtohet ndaj përpjekjeve për ta shndërruar fenë në ideologji politike, për t’i ndarë shqiptarët sipas besimit dhe për t’i paraqitur katolikët, laikët ose kritikët e islamizmit politik si armiq të popullit.
Shqiptaria nuk është kundër fesë. Ajo është shtëpia e përbashkët e të gjithë shqiptarëve, pavarësisht nëse janë myslimanë, katolikë, ortodoksë, besimtarë të tjerë apo qytetarë pa përkatësi fetare.
- Kush qëndron pas faqes “Rilindja Shqiptare”?
Kur një faqe publikon akuza kaq të rënda, etiketon njerëz me emër dhe ndërhyn vazhdimisht në çështje të ndjeshme kombëtare e fetare, publiku ka të drejtë të kërkojë transparencë:
- Kush është autori ose administratori i kësaj faqeje?
- A përfaqëson ndonjë organizatë fetare apo politike?
- Kush mban përgjegjësi për akuzat dhe materialet e publikuara?
- A financohet ose drejtohet nga ndonjë grup i caktuar?
- Përse përdoret emri historik “Rilindja Shqiptare” për një veprimtari me përmbajtje të theksuar fetaro-politike?
- Përse kërkohet transparencë nga të gjithë, ndërsa vetë administratori nuk paraqitet publikisht?
Anonimiteti nuk e bën askënd automatikisht fajtor, por as nuk e përjashton nga përgjegjësia për fjalën publike. Ai që kërkon llogari nga të gjithë duhet ta fillojë transparencën nga vetja.
Nuk bëjmë thirrje për publikimin e adresës, numrit të telefonit ose të dhënave private të askujt. Kërkojmë vetëm që personi që zhvillon një veprimtari të tillë publike të paraqitet me identitet dhe të mbajë përgjegjësi për akuzat e veta.
- Kundërshtimi bëhet me ligj, fakte dhe dinjitet
U bëjmë thirrje qytetarëve që këtë faqe ta kundërshtojnë me argumente, dokumente dhe dinjitet—pa kërcënime, pa hakmarrje dhe pa cenuar privatësinë e askujt.
Publikimet që mund të përmbajnë gjuhë urrejtjeje, kërcënime, shpifje ose ngacmime duhet:
- të dokumentohen me pamje të ekranit, datën dhe lidhjen përkatëse;
- të raportohen në Facebook;
- t’u përcillen institucioneve kompetente kur dyshohet se është shkelur ligji;
- të kundërshtohen publikisht me fakte, pa përdorur të njëjtën gjuhë fyese.
I bëjmë thirrje Facebook-ut që ta shqyrtojë përmbajtjen e faqes, përdorimin e emrit historik dhe publikimet që mund të nxisin armiqësi fetare ose sulme të koordinuara ndaj individëve.
Gazetarët, organizatat e shoqërisë civile dhe institucionet përgjegjëse duhet ta analizojnë veprimtarinë e saj. Nëse administratori zotëron prova për kërcënime, terrorizëm, spiunazh ose vepra të tjera penale, le t’ua dorëzojë organeve të drejtësisë. Nëse nuk ka prova, duhet t’i ndalojë etiketimet, insinuatat dhe gjykimet publike.
- Rilindja na bashkoi—mos e përdorni për të na ndarë!
Rilindësit shqiptarë u përkisnin besimeve të ndryshme, por punuan për një gjuhë, një kulturë dhe një atdhe të përbashkët. Ata nuk e pyetën shqiptarin se në cilën faltore lutej, por çfarë ishte i gatshëm të bënte për kombin dhe lirinë.
Prandaj, kush e përdor emrin “Rilindja Shqiptare” për të mbjellë dyshime, urrejtje dhe përçarje ndërmjet shqiptarëve, nuk e përfaqëson frymën e Rilindjes—e keqpërdor dhe e cenon atë.
Dilni nga anonimiteti! Paraqitni faktet! Mbani përgjegjësi për fjalën publike!
Mos u mashtroni nga madhështia e emrit të një faqeje. Shikoni përmbajtjen që fshihet pas tij. Kundërshtojeni urrejtjen, raportojeni çdo shkelje dhe mbrojeni bashkëjetesën ndërfetare, laicitetin e shtetit dhe unitetin e kombit shqiptar.
Feja është çështje e ndërgjegjes; kombi është shtëpia jonë e përbashkët. Shqiponja nuk ndahet sipas faltoreve!
Autor: Asllan Dibrani (Luani)
Piktor, skulptor, gazetar, ish i burgosur politik dhe veprimtar shumëvjeçar në shërbim të interesit kombëtar shqiptar.
