Enver Ferati, Prishtinë
___
SANKSIONET E SHBA NDAJ RUSISË
___
Sanksionet e SHBA-së dhe kërkesa për daljen e kompanive ruse nga pronësia.
Në fillim të vitit 2025, SHBA-të vendosën sanksione ndaj sektorit rus të naftës,
dhe një pjesë e këtyre masave vlejnë edhe për NIS (Industrinë e naftës të Serbisë) për shkak të aksioneve që mbajnë Gazprom Neft dhe Gazprom.
Afati i ri është deri me 08 tetor 2025.
Një nga kërkesat kryesore është që Rusia – domethënë kompanitë e saj – të largohen plotësisht ose të zvogëlojnë ndjeshëm pjesëmarrjen e tyre në NIS.
Struktura më e re e pronësisë (shtator 2025) Sipas burimeve zyrtare (NIS) tregon se Rusia është pronari më i madh me 56.15 % dhe prona duket kështu:
PJSC Gazprom Neft 44.85%
SHA Intelligence pronar (Gazprom Capital LLC) 11.30%
Republika e Serbisë 29.87 %
Aksionarë të vegjël / pronarë të vegjël (qytetarë, punonjës, ish-punonjës, të tjerë) 11.16%
***
Sipas burimeve nga viti 2024‑/2025:
• Kazakistani — u bë furnizuesi më i madh i Serbisë në vitin 2025, me pothuajse 60% të importeve të naftës.
• Nigeria dhe Guajana janë gjithashtu furnizues të rëndësishëm.
• Nafta irakiane dikur zinte më shumë në importet totale, por përfaqësimi në vitin 2025 ka rënë ndjeshëm krahasuar me më parë.
___
Sanksionet e SHBA-së dhe kërkesa për daljen e kompanive ruse nga pronësia.
Në fillim të vitit 2025, SHBA-të vendosën sanksione ndaj sektorit rus të naftës,
dhe një pjesë e këtyre masave vlejnë edhe për NIS (Industrinë e naftës të Serbisë) për shkak të aksioneve që mbajnë Gazprom Neft dhe Gazprom.
Afati i ri është deri me 08 tetor 2025.
Një nga kërkesat kryesore është që Rusia – domethënë kompanitë e saj – të largohen plotësisht ose të zvogëlojnë ndjeshëm pjesëmarrjen e tyre në NIS.
Struktura më e re e pronësisë (shtator 2025) Sipas burimeve zyrtare (NIS) tregon se Rusia është pronari më i madh me 56.15 % dhe prona duket kështu:
PJSC Gazprom Neft 44.85%
SHA Intelligence pronar (Gazprom Capital LLC) 11.30%
Republika e Serbisë 29.87 %
Aksionarë të vegjël / pronarë të vegjël (qytetarë, punonjës, ish-punonjës, të tjerë) 11.16%
***
Sipas burimeve nga viti 2024‑/2025:
• Kazakistani — u bë furnizuesi më i madh i Serbisë në vitin 2025, me pothuajse 60% të importeve të naftës.
• Nigeria dhe Guajana janë gjithashtu furnizues të rëndësishëm.
• Nafta irakiane dikur zinte më shumë në importet totale, por përfaqësimi në vitin 2025 ka rënë ndjeshëm krahasuar me më parë.
• Azerbajxhani është gjithashtu një nga vendet nga i cili furnizohet Serbia me naftë. 
• Rusia ishte një furnizues i rëndësishëm në të kaluarën, por importet nga Rusia janë ulur shumë ose pothuajse janë ndaluar për shkak të sanksioneve të BE-së dhe ndryshimeve të kontratave.
***
Tërë sasia e naftës në Serbi vjen nga Terminali Omishal KRK – Kroaci përmes naftësjellësit JANAF. (Jadranski naftovod).
NIS është një nga partnerët kryesorë të JANAF. NIS transporton rreth tre milionë ton naftë të papërpunuar në vit përmes tubacionit kroat, për nevojat e rafinerisë në Pançevo dhe të uzinës së prodhimit të lubrifikantëve në Novi Sad. JANAF fiton rreth 40 milionë euro në vit nga kjo, pothuajse një e treta e të ardhurave të veta vjetore.
• Rusia ishte një furnizues i rëndësishëm në të kaluarën, por importet nga Rusia janë ulur shumë ose pothuajse janë ndaluar për shkak të sanksioneve të BE-së dhe ndryshimeve të kontratave.
***
Tërë sasia e naftës në Serbi vjen nga Terminali Omishal KRK – Kroaci përmes naftësjellësit JANAF. (Jadranski naftovod).
NIS është një nga partnerët kryesorë të JANAF. NIS transporton rreth tre milionë ton naftë të papërpunuar në vit përmes tubacionit kroat, për nevojat e rafinerisë në Pançevo dhe të uzinës së prodhimit të lubrifikantëve në Novi Sad. JANAF fiton rreth 40 milionë euro në vit nga kjo, pothuajse një e treta e të ardhurave të veta vjetore.
