Sak Muji, Rugovë
- Nje shkrim për Luan – Asllan Dibranin dhe shpifjet e islamistëve antishqiptarë ndaj tij.
Ka dalë një specie e re “patriotësh me përdredhje”: e mban flamurin në profil, e ka kombëtarizmin në bio, por në praktikë i shkon nga mbrapa çdo ideologjie të huaj që i premton “shpëtim” me paketim ekzotik.
Këta s’janë as të parët, as të fundit; janë thjesht trima të tastierës që dridhen para historisë, sepse historia s’u fal as hipokrizinë, as amnezinë.
Sot s’na pushton më vetëm çizmeja. Sot na vjen pushtimi me këmishë “moraliste”, me megafon predikimi, me etiketa të gatshme dhe me një fjalor të huaj që shqiptohet keq, por bërtitet fort—se kur s’e kupton kuptimin, e kompenson me volum.
Të këtillë si terroristët islamik Ridvan Aqifi dhe Lavdërim Muhaxheri, nuk duhen as të duken në hapësirat arbnore…!
1) Altoparlantët e shenjtërisë: kur s’e di gjuhën, bëhesh zëdhënës
Disa “imamë” e “hoxhenica” s’e dinë as gjuhën arabe, por e kanë gjetur zanatin: të kelthasin. Dhe kur s’ke kuptim, bën zhurmë; kur s’ke argument, nxjerr damkë; kur s’ke dije, shfaqet si roje e portës së moralit.
Besimi është e drejtë. Por instrumentalizimi i fesë është politikë.
E kur feja kthehet në thikë për me pre identitetin shqiptar, atëherë s’është më fe—është vegël. Po ta them me një figurë: kush reciton pa kuptuar, është si njeriu që përdor çelësin pa e ditur se cilën derë hap—dhe pastaj çuditet pse përfundon në oborrin e tjetrit.
2) Shamija e zezë si projekt frike: kur bukuria quhet “faj”
Askush s’ka punë me rrobat e askujt. Por kur “mbulimi” shitet si standard, kur vajza mësohet të ulë sytë para se të hapë mendjen, kur gruaja trajtohet si “rrezik” e jo si dinjitet—atëherë kemi një program. Jo devocion. Mjerimi fillon kur bukuria jonë shqiptare mbulohet jo nga zgjedhja, por nga presioni; jo nga besimi, por nga frika; jo nga modestia, por nga kontrolli. Dhe identiteti, në vend që të vishet me kulturë e dije, vishet me hije.
Xhubleta, gjuha, kënga, historia—këto s’i “pastrojnë” shamitë e zeza. I pastron vetëm nderi, dija dhe kujtesa.
3) Amnezia si parfum: kur 1981–1990 u duket “detaj”
Këta të rinjtë e vjetër (me mendësi të mykur) e kanë një dhunti: e harrojnë Nishin me shpejtësi rekord. Burgjet 1981–1990, torturat, përndjekjet—për ta janë “kapituj të mërzitshëm”.
Sepse po t’i lexosh ato kapituj, duhet të dalësh nga roli i aktorit dhe të bëhesh njeri. Në Nish s’kishte “pëlqime”. Kishte hekur. Në Nish s’kishte “komente”. Kishte hetues. Në Nish s’kishte “profil”. Kishte numër. E pikërisht aty u pa kush kishte shtyllë kurrizore, e kush ishte plastelinë. Sot, ta relativizosh atë periudhë do të thotë t’i thuash të burgosurit politik: “Faleminderit për mundimin, por s’na hyn më në punë.” E kjo është jo vetëm mungesë respekti—është pështymë mbi kujtesë.
4) Të zhdukurit, varret dhe “filozofia e importit”
Ende presim të zhdukurit. Ende kërkojmë varre. Ende kemi familje që s’e dinë ku e kanë kockën e njeriut të vet. Në një tokë ku plaga s’është mbyllur, disa zgjedhin të hapin dyqanin e amnezisë dhe të shesin “identitet të ri” me zbritje. Një popull që ka ende nënën te varri pa emër, s’ka luks të bëhet budalla me qejf. E ai që bën budallain me qejf, zakonisht e bën ngaqë dikush i ka premtuar përfitim.
5) UÇK-ja dhe “patriotët me gjuhë të lagur”
Ka dhe një kategori tjetër: ata që flasin për UÇK-në vetëm kur u duhet si dekor, por pastaj e kthejnë kokën andej nga fryn “era e re”. Kur vjen puna te sakrifica, e kanë fjalën të shkurtër. Kur vjen puna te përulja ndaj narrativave të huaja, e kanë fjalën të gjatë. Po t’ua bëjmë një përkufizim satirik: këta janë kërpudha të lagështa të oportunizmit—rriten në terr, ushqehen me frikë, dhe u bien kur del dielli i së vërtetës.
6) Rasti “Impakt”: gazetari me etiketa, pa fakte
Kur një media zgjedh rrugën e shpifjeve, ajo s’po bën gazetari—po bën teatër baltosjeje. Dhe në këtë teatër, rolet shpërndahen kështu:
• Faktet përjashtohen nga salla,
• argumenti qeshet jashtë,
• etiketa hyn me kostum,
• ndërsa shpifja merr mikrofonin.
Në këtë kontekst, reagimi i Asllan Dibranit – Luanit, është i qartë: në vend të tymit, jep fakte; në vend të trillimit, jep biografi të verifikueshme; në vend të linçimit, jep sqarim. Dhe po, në këtë çështje janë përmendur publikisht Olsi Jazexhiu dhe Rexhep Elezaj. Unë s’kam nevojë t’i ul me nofka: metoda e tyre i ul vetë. Sepse kur sulmon identitetin, historinë dhe figurat kombëtare me etiketa ideologjike, ti s’po bën “kritikë”—po bën punë përçarjeje.
7) Sulmi ndaj figurave kombëtare: sport i ri i anti-kujtesës Një komb mbahet me shtylla: Gjergj Kastrioti , Nënë Tereza, Kadare, Rugova—dhe mijëra të panjohur që kanë paguar çmim. Kush i gërryen këto shtylla, s’po bën “debat”. Po bën minim të themelit. Dhe këtu vjen kamxhiku: Nuk ka “neutralitet” kur digjen simbolet. Nuk ka “të dyja palët” kur përdhosen sakrificat. Nuk ka “pluralizëm” kur shitet amnezia si kulturë.
Përfundim: Kombi s’është leckë për t’u ndërruar sipas modës Shqiptaria s’është kostum i huaj që ta veshësh për fotografi e ta hedhësh në mbrëmje. Shqiptaria është gjuhë, kujtesë, kulturë, grua e lirë, burrni, dinjitet—dhe mbi të gjitha: mos-harrim.
Kush e do kombin, nuk e kthen në sektor. Kush e do identitetin, s’e shesin me “etiketa”. Kush e respekton historinë, nuk e përdor si qilim për ideologji të importuara. Ndaj, ky shkrim është kamxhik kujtese: jo për të ndezur urrejtje, por për të shkulur hipokrizi. Sepse kur kombi fle, e zgjon dhimbja; kur kombi harrohet, e kujton varri; e kur kombi përçahet, e qajnë nënat.
smuji’26
