Nga Isuf Bajraktari
Nga ndarja politike te rikompozimi i qendrës rugoviane — një rikthim që synon unitet, përgjegjësi institucionale dhe vizion shtetformues për Kosovën
Rikthimi i Vjosa Osmanit në një bashkëpunim politik me Lidhjen Demokratike të Kosovës nuk duhet parë thjesht si një zhvillim elektoral apo si kthim individual në politikë. Në thelb, ai përfaqëson pranimin e heshtur, por tashmë të qartë, se ndarja e vitit 2020 prodhoi pasoja politike, institucionale dhe elektorale për të dyja palët.
Koha, në politikë, është interpretuesja më e saktë e vendimeve të mëdha. Dhe sot, vetë dinamika politike po e artikulon atë që dikur askush nuk e thoshte hapur: ndarja kishte kosto, ndërsa rikthimi po perceptohet si kthim në një shtëpi politike e ideologjike që historikisht i ka dhënë identitet qendrës së djathtë rugoviane në Kosovë.
Për Vjosa Osmanin, largimi nga LDK-ja krijoi një kapital të fuqishëm moral dhe elektoral në një periudhë të pakënaqësisë së madhe qytetare ndaj elitave tradicionale politike. Megjithatë, me kalimin e kohës, u bë e qartë se Lista Guxo nuk arriti të ndërtohej si strukturë autonome dhe e konsoliduar politike jashtë bashkëpunimit me Lëvizjen Vetëvendosje. Pas zgjedhjes së Osmanit Presidente dhe tërheqjes së saj nga drejtimi aktiv partiak, Lista Guxo mbeti pa orientimin politik, organizativ dhe diplomatik që kërkon ndërtimi i një subjekti serioz shtetformues. Sot, më shumë sesa forcë politike me identitet të qartë, ajo perceptohet si një strukturë pa energjinë dhe peshën që dikur premtonte vetë emri “Guxo”.
Në anën tjetër, edhe LDK-ja pagoi çmimin e ndarjes. Humbja e figurës më të votuar dhe më popullore të asaj kohe krijoi boshllëk identitar, emocional dhe elektoral, të cilin partia ende po përpiqet ta rikuperojë. Pikërisht për këtë arsye, ky zhvillim duhet parë jo si kompromis emocional, por si një rikalkulim racional shtetëror dhe politik, ku të dyja palët kanë kuptuar se të ndara e kishin të vështirë ta arrinin potencialin që dikur e prodhuan bashkë.
Deklarimi i Lumir Abdixhikut për “unanimitet të plotë” duhet kuptuar si mesazh i disiplinës institucionale dhe i ruajtjes së unitetit politik në një moment të rëndësishëm për partinë. Në realitetin politik shqiptar, unanimiteti formal nuk nënkupton domosdoshmërisht mungesë rezervash apo pakënaqësish të brendshme. Është krejtësisht normale që brenda një partie demokratike të ekzistojnë mendime të ndryshme, debate dhe shqetësime lidhur me rikthimin e një figure që u largua pas përplasjeve të ashpra politike të vitit 2020, si dhe për balancat e reja që krijohen nga përfshirja e emrave të propozuar nga Osmani.
Por pikërisht këtu qëndron dallimi mes kulturës demokratike dhe uniformitetit artificial politik. Aty ku ka demokraci të brendshme, tolerancë dhe pluralizëm mendimi, debatet interpretohen si krizë. Ndërsa aty ku ekziston vetëm heshtja dhe aprovimi mekanik, shpërthimi vjen vonë dhe zakonisht me pasoja fatale për vetë subjektin politik. LDK-ja historikisht ka qenë shtëpi e debatit demokratik, dhe kjo është një nga arsyet pse ka mbijetuar si projekt politik shtetformues ndër dekada.
Në këtë kontekst, qasja e Abdixhikut duket se është ndërtuar mbi logjikën e përgjegjësisë shtetërore dhe jo të rehatisë partiake: më mirë një kompromis strategjik që zgjeron potencialin elektoral dhe rikthen energjinë qytetare, sesa një fragmentim që e lë qendrën politike të pafuqishme përballë sfidave të Kosovës.
Prandaj, kjo nuk duhet parë thjesht si një aleancë klasike politike. Për shumë votues të djathtë dhe rugovianë, ky zhvillim perceptohet si rikthim në trungun politik ku kanë lindur bashkë vizioni institucional dhe filozofia shtetformuese e qendrës së djathtë shqiptare. Ideologjia rugoviane nuk është krijuar sot dhe as nuk është improvizim elektoral; ajo është ndërtuar ndër dekada si filozofi politike pro-perëndimore, shtetformuese dhe kombëtare.
Formula “Vjosa Osmani Presidente – Lumir Abdixhiku Kryeministër” ka peshë të fortë simbolike dhe emocionale për elektoratin tradicional të LDK-së, sepse rikthen kujtesën politike të vitit 2019 — një moment kur partia kishte energji, besim dhe momentum qytetar. Por politika afatgjatë nuk ndërtohet vetëm mbi simbolikë. Një projekt serioz shtetëror kërkon qartësi programore, vizion ekonomik, forcim institucional dhe definim të qartë të raportit me të gjitha subjektet politike në vend.
Megjithatë, duhet theksuar se LDK-ja mbetet ndër subjektet e rralla politike në Kosovë që ka ruajtur vazhdimësi programore në zhvillimin ekonomik, orientimin euro-atlantik dhe ndërtimin institucional të shtetit. Formula politike mund të ndryshojë nga një palë zgjedhje në tjetrën, por boshti ideologjik dhe shtetëror i saj ka mbetur i njëjtë.
Në fund, ky zhvillim është shumë më tepër sesa rikthim personash apo kombinim emrash elektoralë. Është një test politik dhe historik për elitën politike shqiptare në Kosovë: nëse është e aftë të mësojë nga përçarjet, të pranojë gabimet, të rindërtojë besimin dhe të vendosë interesin shtetëror mbi kalkulimet afatshkurtra politike.
Politika nuk matet vetëm me ndarje, por edhe me aftësinë për t’u rikthyer, për të shëruar plagët politike dhe për të ndërtuar kapituj të rinj në funksion të shtetit dhe qytetarëve.
Nëse kjo frymë arrin të ndërtohet mbi vizion, përgjegjësi institucionale dhe unitet politik, atëherë ky mund të jetë një nga momentet më të rëndësishme të rikompozimit të qendrës politike në Kosovën moderne.
