Kreu Blog Faqe 226

A është e mundur…? Vjosa Osmani kërkoi një gur minerar të “Trepçës” t’ia dhuronte Presidentit Donald Trump, Qeveria nuk ia dha…?!

0
Flori Bruqi, Prishtinë
____
Në 18-vjetorin e shpalljes së pavarësisë së Kosovës ka ndodhur një ngjarje e pazakontë në mes dy institucioneve të larta shtetërore. Presidenca dhe Qeveria nuk kanë mundur të pajtohen rreth dhurimit të një guri të “Trepçës” për presidentin Donald Trump.

Ministria e Ekonomisë ka refuzuar të ia jep Presidencës një gur minerar të ndërmarrjerepça”, të cilin presidentja Vjosa Osmani kishte planifikuar të i dhuronte presidentit të ShBA-së, Donald Trump, në ceremoninë e inaugurimit të “Bordit të Paqes”

Duke tentuar të kopjonte ish-presidentin Ibrahim Rugova me dhënën e gurëve të “Trepçës” për miqtë e Kosovës, presidentja Vjosa Osmani kishte planifikuar që me një “dhuratë” të tillë ta nderonte edhe presidentin e ShBA-së, Donald Trump. Megjithatë, refuzimi që mori nga Qeveria Kurt ajo u detyruar që shefit të Shtëpisë së Bardhë t`i shkonte duarthatë.

Më 17 shkurt, në ditë para se presidentja Osmani të niset për më Uashington, Presidenca i kishte shkruar Muzeut të Kosovës për mundësinë e dhurimit të një guri të “Trepçës”.

Për dhurimin e një guri të tillë, muzeu kishte kërkuar aprovimin e Ministrisë së Ekonomisë.

Më pas, Presidenca iu kishte drejtuar Ministrisë së Artane Rizvanollit.

Në kërkesën e Presidencës, tregohen arsyet se pse po kërkohet dhurimi i këtij guri.

“Në funksion të realizimit të nevojave shtetërore dhe duke u bazuar në interesin publik, ju drejtohemi me këtë kërkesë për të shqyrtuar mundësinë e dhënies në pronësi të një guri minerar nga Ndërmarrja “Trepça”, për qëllime shtetërore(te bashkangjitur keni ne fotografi). Ky gur minerar do të shërbej ekskluzivisht për përmbushjen e nevojave protokollare. Duke ju falënderuar paraprakisht për mirëkuptimin dhe bashkëpunimin tuaj, mbetemi në pritje të përgjigjes suaj”, është thënë në kërkesën e Presidencës për Ministrinë e Ekonomisë.

Gazeta Nacionale ka siguruar edhe fotografinë e gurit që e ka kërkuar Presidenca.

Arsyet e Presidencës nuk e kishin bindur Ministrin e Ekonomisë për dhënien e një guri të tillë.

Pas pak kohe, Drejtor i Departamentit të Minierave, Skender Sallahi, i ishte përgjigjur Presidencës, duke thënë se nuk mund të realizohet kërkesa e tyre.

Aty tregohet pse nuk mund të pranohet kërkesa e shefes së shtetit.

“Te nderuar bazuar ne kohën e shkurtër për te ndërmarr hapat ligjor për realizimin e kësaj çështje ju kërkojmë mirëkuptim për pamundësinë e realizimit të kësaj kërkese. Duke ju kërkuar mirëkuptim ju shpreh gatishmërinë për bashkëpunim në të ardhmen”, është thënë në përgjigjen.

Refuzimi i kësaj kërkese duket se ka reflektuar raportet e ftohta të presidentes Vjosa Osmani dhe kryeministri Albin Kurti.

Ftohja e këtyre raporteve kulmoi javën e kaluar, kur Lëvizja Vetëvendosje nuk e kishte propozuar Vjosa Osmanin për presidente. Kjo e fundit, para disa dite, ka drejtuar kritika të ashpra ndaj kryeministrit Albin Kurti.

Një ditë pas dështimit të Kuvendit për të zgjedhur presidentin e Kosovës Osmani ka nxjerrë dekretin për shpërndarjen e Kuvendit të Kosovës. Ky dekret është kontestuar nga VV-ja në Gjykatën Kushtetuese. Kjo e fundit e ka pezulluar dekretin, duke vendosur masë të përkohshme deri më 31 mars 2026.

Presidentes i hasi keq sharra në gozhdën e Kushtetueses!

0

Florim Zeqa

Pas vendimit të Gjykatës Kushtetuese për pezullimin e vendimit të Presidentes, shoqëria kosovare, politikanët, njohësit dhe hartuesit e Kushtetutës janë ndarë në dy taborre! Disa e thonë se Presidentja e ka shkelë Kushtetutën, kurse dikush tjetër e thotë se ka pas të drejt në vendimin e saj! Vetë fakti i pezullimit të “Dekretit” të Presidentes u jepë të drejt të parëve dhe e dëshmon ngutinë dhe gabimin e qëllimshëm të Vjosa Osmanit.

Grupet e interesit të ‘kryqëzojnë’ akoma pa e përfunduar fjalën!

Të gjitha partitë pa dallim fuqie elektorale janë duke i bërë kalkulimet e tyre të fundit për ta “pushtuar” kalanë presidenciale! Këtë mundësi ua ka dhënë vakumi kushtetues, i cili ka lënë hapësirë kalkulimesh dhe pazaresh politike për zgjedhjen e presidentit në Kuvend!

Aq të fuqishme dhe të rrezikshme janë grupet e interesit brenda partive tona politike, saqë po ua prishe rehatinë e përfitimit nga të fortët e politikës, të ‘kryqëzojnë’ akoma pa e përfunduar mirë fjalën!

Kosova ka nevojë për unifikim të qëndrimeve dhe vendimeve të institucioneve të larta shtetërore e jo për dualizëm të veprimeve siq kishte ndodhur deri më tani, kur dy krerët më të lartë shtetëror mbanin qëndrime kontraverse karrshi raporteve me aleatët tonë strategjik.

Presidenti i ardhshëm i shtetit të Kosovës duhet të jetë person unifikues i spektrit politik dhe person që e ruan stabilitetin institucional të shtetit!

Për shkak se, si pasoj e disbalancit institucional, gjegjësisht si pasojë e mos koordinimit të Presidentes me Kryeministrin dhe anasjelltas, Kosova për herë të parë u fut nën scanksione ekonomike ndërkombëtare!
Për shkaqet e hendekut të thellë mes Kryeministrit dhe Presidentes nuk e preferoj të flas në mënyrë hipotetike, pasi dy akterët e lartë të politikës kosovare e kanë për obligim që të sqarojnë për opinionin publik arsyet e thyerjes së madhe politike, në mënyrë që të parandalohen spekulimet mediatike, aq shumë të përhapura në vendin tonë!

Lideri shtetëror duhet të jetë me këmbë në tokë e jo me ‘kokë në qiell’

Nga momenti i katapultimit në postin e presidentit, Vjosa Osmanit i hyni vetja në huj! Mendonte se e gjithë bota sillej rreth saj! I harroj të gjithë ata (elektoratin dhe militantët) që e ndihmuan të ngritet në majat e shtetit!

Madje shumë shpejt e injorojë edhe njeriun që ia mundësoj ngritjen në postin e presidentes!

Në kohën kur kryeministri i shtetit u anashkalua nga një pjesë e bashkësisë ndërkombëtare, presidentja Osmani sorrollatej gjithandej botës ndaras nga Albin Kurti, duke e krijuar tek bashkësia ndërkombëtare përshtypjen e dy figurave kontraverse, e dy kokave të një shteti të vogël dhe të pakonsoliduar në Ballkanin Perëndimor me 1001 probleme të pa zgjidhura ndër vite e dekada shkaku i disbalancit institucional, ku njëri lider e drejtonte karrocen e shtetit majtas, e tjetri djathtas!

Kësaj radhe Presidentes i hasi keq sharra në gozhdën e Kushtetueses! Për ngutinë dhe gabimin e pafalshëm, duhet ta merrë ndëshkimin e merituar nga Gjykata Kushtetuese, për shkak se Vjosa Osmani ka shkaktuar ndarje të thella politike dhe polarizim të skajshëm të shoqërisë kosovare!

Edi Rama i Baton Haxhiut dhe Shkëlzen Maliqit, sipas analistit Lirim Gashi

0
Në foto: Baton Haxhiu me Sergei Lavrov dhe Edi Ramën
Lirim Gashi, Prizren
____
(në shqip dhe serbisht)
SI E PRODHUAN BATON HAXHIU DHE SHKËLZEN MALIQI TRAGJIKOMEDINË E PARADOKSIT EDI RAMA ?
Ballkani është një skenë e çuditshme ku politika nganjëherë ngjan me një teatër absurd.
Personazhet flasin për paqe, ndërsa historia e rajonit ende rënkon nga plagët e luftërave.
Në këtë skenë dramatike shfaqet një figurë që shpesh duket sikur ka ardhur nga një univers tjetër politik: Edi Rama.
Ai është një kryeministër që flet si artist, mendon si kurator i një ekspozite moderne dhe shpesh vepron si regjisor i një performance diplomatike.
Por problemi është se Ballkani nuk është një galeri arti.
Në këtë rajon çdo simbol ka peshë politike, çdo gjest diplomatik ka pasoja strategjike dhe çdo iluzion mund të shndërrohet në instrument të interesave të dikujt tjetër.
Pesë vjet para se të tjerët ta vërejnë këtë paradoks, unë publikisht e kam shprehur dyshimin tim.
Kjo nuk ndodhi sepse unë jam ndonjë Nostradamus politik që e sheh të ardhmen në mjegullat mistike të historisë.
Arsyeja ishte shumë më e thjeshtë dhe shumë më racionale.
Unë e analizova profilin njerëzor dhe politik të Ramës nga të gjitha këndvështrimet thelbësore:
1. Psikologjinë e tij personale
2. Stilin e tij të komunikimit politik
3. Rrethin e ndikimeve intelektuale, politike dhe mediatike mbi personin e tij.
4. Simbolikën e veprimeve të tij publike
dhe mbi të gjitha
5. Logjikën strategjike të vendimeve të tij në raport me Serbinë dhe Kosovën.
Kur këto elemente analizohen së bashku, ato krijojnë një model sjelljeje politike që shpesh prodhon rezultate që përputhen me interesat strategjike të Beogradit.
Prandaj dyshimi im nuk ishte profeci.
Ishte analizë politike.
Historia e këtij paradoksi fillon shumë përpara posteve të larta shtetërore.
Ajo fillon në momentin kur Rama, ende kryetar i Bashkisë së Tiranës, vendosi t’ia japë çelësin e qytetit muzikantit Goran Bregović.
Në një vend normal kjo do të ishte një ceremoni e zakonshme kulturore.
Por Ballkani nuk është një vend normal.
Bregoviqi nuk është vetëm një artist.
Ai është gjithashtu një figurë simbolike e kulturës politike jugosllave që shpesh ka shërbyer si një formë “soft power” e narrativës serbe.
Ndikimi i tij në kulturën politike rajonale ka qenë aq i fortë sa një nga regjisorët më të njohur të Ballkanit, Emir Kusturica, përfundoi duke u bërë një nga mbrojtësit më të zëshëm të nacionalizmit serb pasi, sipas shumë kritikëve, ra në orbitën e ndikimit politik dhe kulturor të Bregoviqit.
Dhe pikërisht këtu lind pyetja e parë serioze:
A e kuptonte Rama simbolikën politike të këtij gjesti, apo e shihte atë thjesht si një akt artistik?
Në Ballkan kjo pyetje nuk është naive.
Ajo është vendimtare.
Në politikë ekziston një rregull i vjetër:
më thuaj kush janë këshilltarët e tu dhe do të të tregoj drejtimin e politikës tënde.
Në orbitën e Ramës u shfaqën figura të ndryshme nga bota e ideve politike serbe dhe e mediave të krijuara dhe të financuara nga Serbia.
Në këtë pikë ndodhi një episod që shumë pak njerëz e analizojnë me seriozitet.
Analisti mediatik Baton Haxhiu ia propozoi Ramës si këshilltar filozofin Shkëlzen Maliqi.
Në pamje të parë ky mund të dukej një rekomandim i zakonshëm intelektual.
Por konteksti historik është shumë më kompleks.
Shkëlzen Maliqi është djali i Mehmet Maliqit, apo i ish-kryeudbashit të Krahinës Socialiste Autonome të Kosovës, i cili për shumë vite ishte figura më e rëndësishme e strukturave të sigurisë jugosllave në Kosovë.
Shkëlzeni u rrit dhe u formësua si personalitet në qarqet politike dhe intelektuale të Beogradit të epokës jugosllave.
Kjo nuk është domosdoshmërisht provë e një komploti të drejtpërdrejtë.
Por në Ballkan ekziston një realitet që shumë njerëz e harrojnë:
Rrjetet e vjetra të ndikimit politik dhe kulturor nuk zhduken kurrë plotësisht.
Ato vetëm e përsosin formën e veprimit destruktiv.
                                 Shkelzen Maliqi, Edi Rama dhe Baton Haxhiu
Në këtë kontekst shumë analistë kritikë kanë ngritur pyetjen nëse Rama e ka pranuar këtë sugjerim të Baton Haxhiut, pa e kuptuar mund të ketë rënë në një kurth të vjetër të ndikimeve politike, që për dekada kanë vepruar në hapësirën shqiptare.
Kulmi simbolik i këtij paradoksi ndodhi kur Rama vizitoi Beogradin dhe u takua me presidentin serb Aleksandar Vučić.
Vizita u paraqit si një moment historik.
Në mes të Beogradit, Rama përmendi Kosovën, ndaj shumë shqiptarë naivë u emocionuan.
Por diplomacia nuk është spektakël emocional.
Ajo është aritmetikë interesash.
Serbia fitoi një imazh të ri ndërkombëtar: një shtet që duket i hapur për dialog dhe pajtim.
Ndërsa realiteti mbeti i njëjtë:
Kosova ende nuk njihet nga Serbia.
Në kapitullin tjetër të kësaj historie shfaqet projekti Open Balkan.
Një nismë që Rama e promovoi me entuziazëm së bashku me Vuçiçin.
Në teori kjo ishte një ide ekonomike.
Në praktikë, shumë analistë në Kosovë panë në të një rrezik strategjik:
një strukturë rajonale që mund ta vendoste Serbinë në qendër të ekonomisë së Ballkanit Perëndimor.
Për këtë arsye qeveria e Albin Kurti refuzoi të bëhej pjesë e kësaj nisme.
Jo për shkak të kokëfortësisë.
Por për shkak të një parimi të thjeshtë politik:
nuk ndërton bashkëpunim rajonal me një shtet që ende nuk e pranon ekzistencën tënde.
Në prapaskenën e politikës shqiptare ekziston edhe një kapitull tjetër për të cilin flitet rrallë publikisht.
Sipas shumë kritikëve politikë, Baton Haxhiu ka pasur një ndikim të rëndësishëm edhe në formësimin e mendimit politik të Hashim Thaçit.
Në vend që politika shqiptare ndaj Serbisë të ndërtohej mbi realitetin historik të gjenocidit dhe mbi vullnetin e popullit të Kosovës, Thaçi u shty drejt ideve që përpiqeshin ta zgjidhnin konfliktin jashtë këtij realiteti historik dhe jashtë këtij konteksti real politik.
Në këtë proces, sipas shumë analizave kritike, Rama dhe Baton Haxhiu luajtën rol edhe në bindjen e Thaçit që ta pranonte krijimin e Gjykatës Speciale.
Ironia historike qëndron në faktin se fillimisht Thaçi kishte deklaruar se do të bënte kundërpadi ndaj raportit të senatorit zviceran Dick Marty.
Megjithatë, sipas interpretimeve të ndryshme politike që qarkullojnë në hapësirën publike shqiptare, ai u bind nga Baton Haxhiu dhe Edi Rama se Serbia posedonte dosje komprometuese kundër tij dhe se një kompromis territorial – përfshirë veriun e Kosovës – mund ta shpëtonte nga ndjekja personale nga Gjykata Speciale, ndërsa vetëm bashkëpunëtorët e tij do të dënoheshin.
Nëse këto interpretime janë plotësisht të sakta apo jo, këtë do ta gjykojë historia.
Por është e pamohueshme se ky episod krijoi një nga krizat më të thella politike në historinë e pasluftës së Kosovës.
Shkrimtari rus Fyodor Dostoevsky shkruante se tragjeditë më të mëdha politike shpesh lindin nga naiviteti moral dhe jo nga ligësia.
Një lider mund të besojë sinqerisht në pajtim.
Ai mund të imagjinojë një Ballkan ku ekonomia bashkon popujt dhe historia harrohet.
Por historia nuk harrohet kaq lehtë.
Sidomos kur plagët janë ende të hapura.
Historia është plot me paradokse.
Ndonjëherë ndodh që njerëzit që duan të ndërtojnë paqe përfundojnë duke ndihmuar pa dashje strategjinë e palës armiqësore.
Dhe pikërisht këtu lind dilema që shumë analistë në Kosovë e shtrojnë sot:
A po e ndihmon politika e Ramës, në mënyrë objektive, strategjinë rajonale të Serbisë?
Kjo është pyetja që historia do ta analizojë.
Sepse në politikën ndërkombëtare ekziston një ligj i pamëshirshëm:
nuk ka rëndësi vetëm çfarë synon një lider — por çfarë prodhon politika e tij.
Ballkani ka një humor të zi të veçantë.
Këtu ndodh shpesh që njerëzit që duan të jenë arkitektë të paqes përfundojnë duke ndërtuar pa dashje arkitekturën e dominimit të armikut shekullor.
Dhe kështu historia e prodhoi një paradoks të madh:
E prodhoi një politikan shqiptar, i cili pa kontratë dhe ndoshta pa vetëdije, përfundoi duke e luajtur rolin e një instrumenti të dobishëm për strategjinë e një shteti që ende nuk ka bërë paqe me historinë e vet.
Në fund historia nuk pyet:
“Çfarë kishe ndërmend?”
Ajo pyet vetëm:
“Çfarë pasoje patën veprimet e tua për popullin tënd?”
Dhe kjo është pyetja nga e cila askush nuk mund të shpëtojë.
Saktësinë e analizës sime do ta konfirmojë edhe miku më i madh i paqes dhe pajtimit të drejtë në Ballkan, zoti Nikola Sandulovic .
***
KAKO SU BATON HADŽIU I ŠKELZEN MALIĆI PROIZVELI
TRAGIKOMEDIJU EDIJA RAME
Autor: Lirim Gaši
Balkan je neobična scena na kojoj politika ponekad liči na pozorište apsurda.
Likovi govore o miru, dok istorija regiona i dalje jeca pod ranama ratova.
Na toj dramatičnoj pozornici pojavljuje se figura koja često deluje kao da je stigla iz nekog drugog političkog univerzuma: Edi Rama.
On je premijer koji govori kao umetnik, razmišlja kao kustos savremene izložbe i često deluje kao režiser jedne diplomatske predstave.
Ali problem je u tome što Balkan nije umetnička galerija.
U ovom regionu svaki simbol ima političku težinu, svaki diplomatski gest ima strateške posledice i svaka iluzija može se pretvoriti u sredstvo tuđih interesa.
Pet godina pre nego što su drugi primetili taj paradoks, ja sam javno izneo svoju sumnju.
To se nije dogodilo zato što sam nekakav politički prorok koji budućnost vidi u mističnim maglama istorije.
Razlog je bio mnogo jednostavniji i mnogo racionalniji.
Analizirao sam Ramim ljudski i politički profil iz svih ključnih uglova:
Njegovu ličnu psihologiju
Njegov stil političke komunikacije
Krug intelektualnih, političkih i medijskih uticaja oko njega
Simboliku njegovih javnih postupaka
i iznad svega
Stratešku logiku njegovih odluka u odnosu na Srbiju i Kosovo.
Kada se ovi elementi analiziraju zajedno, oni stvaraju obrazac političkog ponašanja koji često proizvodi rezultate koji se poklapaju sa strateškim interesima Beograda.
Zato moja sumnja nije bila proročanstvo.
Bila je politička analiza.
Istorija ovog paradoksa počinje mnogo pre visokih državnih funkcija.
Počinje u trenutku kada je Rama, još kao gradonačelnik Tirane, odlučio da uruči ključ grada sprpskom muzičaru Goran Bregoviću.
U jednoj normalnoj zemlji to bi bila obična kulturna ceremonija.
Ali Balkan nije normalno mesto.
Bregović nije samo umetnik.
On je i simbolična figura jugoslovenske političke kulture koja je često služila kao oblik kulturnog i političkog uticaja srpske državne priče.
Njegov uticaj na regionalnu političku kulturu bio je toliko snažan da je jedan od najpoznatijih balkanskih reditelja, Emir Kusturica, na kraju postao jedan od najglasnijih branilaca srpskog nacionalizma nakon što je, prema mnogim kritičarima, ušao u orbitu političkog i kulturnog uticaja Bregovića.
I upravo tu se pojavljuje prvo ozbiljno pitanje:
Da li je Rama razumeo političku simboliku tog gesta ili ga je video samo kao umetnički čin?
Na Balkanu to pitanje nije naivno.
Ono je presudno.
U politici postoji staro pravilo:
reci mi ko su tvoji savetnici i reći ću ti pravac tvoje politike.
U Raminoj blizini pojavile su se različite ličnosti iz sveta srpskih političkih ideja i medija koji su nastali i finansirani u Srbiji.
U tom trenutku dogodila se epizoda koju vrlo malo ljudi ozbiljno analizira.
Medijski analitičar Baton Haxhiu predložio je Rami kao savetnika filozofa Škelzena Malićija.
Na prvi pogled to je mogao izgledati kao običan intelektualni predlog.
Ali istorijski kontekst je mnogo složeniji.
Škelzen Malići je sin Mehmeta Malićija, bivšeg šefa jugoslovenske državne bezbednosti u Autonomnoj Socijalističkoj Pokrajini Kosovo, koji je godinama bio jedna od najvažnijih figura bezbednosnih struktura Jugoslavije na Kosovu.
Škelzen je odrastao i formirao se kao ličnost u političkim i intelektualnim krugovima Beograda iz jugoslovenskog vremena.
To samo po sebi nije nužno dokaz direktne zavere.
Ali na Balkanu postoji realnost koju mnogi zaboravljaju:
stare mreže političkog i kulturnog uticaja nikada potpuno ne nestaju.
One samo usavršavaju oblike svog destruktivnog delovanja.
U tom kontekstu mnogi kritički analitičari postavili su pitanje da li je Rama, prihvatajući ovaj predlog Batona Haxhiua, možda nesvesno upao u staru zamku političkih uticaja koji decenijama deluju u albanskom prostoru.
Simbolički vrhunac ovog paradoksa dogodio se kada je Rama posetio Beograd i sastao se sa predsednikom Srbije Aleksandar Vučić.
Poseta je predstavljena kao istorijski trenutak.
Usred Beograda Rama je pomenuo Kosovo, zbog čega su se mnogi naivni Albanci emotivno uzbudili.
Ali diplomatija nije emocionalni spektakl.
Ona je računica interesa.
Srbija je dobila novi međunarodni imidž kao država koja deluje otvoreno za dijalog i pomirenje.
Stvarnost je, međutim, ostala ista:
Kosovo i dalje nije priznato od strane Srbije.
U sledećem poglavlju ove priče pojavljuje se projekat Open Balkan.
Inicijativa koju je Rama promovisao sa velikim entuzijazmom zajedno sa Vučićem.
U teoriji, to je bila ekonomska ideja.
U praksi su mnogi analitičari na Kosovu u njoj videli strateški rizik: regionalnu strukturu koja bi mogla postaviti Srbiju u centar privrede Zapadnog Balkana.
Zbog toga je vlada Albina Kurtija odbila da postane deo te inicijative.
Ne zbog tvrdoglavosti.
Već zbog jednostavnog političkog principa:
ne gradiš regionalnu saradnju sa državom koja još uvek ne priznaje tvoje postojanje.
U pozadini albanske politike postoji još jedno poglavlje o kojem se retko javno govori.
Prema mnogim političkim kritičarima, Baton Haxhiu je imao značajan uticaj i na oblikovanje političkog razmišljanja Hashim Thaçi.
Umesto da se albanska politika prema Srbiji gradi na istorijskoj stvarnosti genocida i na volji naroda Kosova, Tači je bio gurnut ka idejama koje su pokušavale rešiti sukob izvan tog istorijskog i političkog konteksta.
U tom procesu, prema mnogim kritičkim analizama, Edi Rama i Baton Haxhiu igrali su ulogu i u ubeđivanju Tačija da prihvati stvaranje Specijalnog Suda.
Istorijska ironija leži u činjenici da je Tači prvobitno izjavio da će podneti protivtužbu protiv izveštaja švajcarskog senatora Dick Marty.
Međutim, prema različitim političkim tumačenjima koja kruže u albanskom javnom prostoru, on je bio ubeđen od strane Batona Haxhiua i Edija Rame da Srbija poseduje kompromitujuće dosijee protiv njega i da bi teritorijalni kompromis – uključujući sever Kosova – mogao da ga spase od ličnog gonjenja pred Specijalnim Sudom, dok bi samo njegovi saradnici bili osuđeni.
Da li su ova tumačenja potpuno tačna ili ne – o tome će suditi istorija.
Ali nesporno je da je ova epizoda stvorila jednu od najdubljih političkih kriza u posleratnoj istoriji Kosova.
Ruski pisac Fyodor Dostoevsky pisao je da najveće političke tragedije često nastaju iz moralne naivnosti, a ne iz zle namere.
Lider može iskreno verovati u pomirenje.
Može zamišljati Balkan u kojem privreda povezuje narode, a istorija se zaboravlja.
Ali istorija se ne zaboravlja tako lako.
Posebno kada su rane još uvek otvorene.
Istorija je puna paradoksa.
Ponekad se dogodi da ljudi koji žele da izgrade mir završe time što nesvesno pomažu strategiji suprotne strane.
I upravo tu nastaje dilema koju danas postavljaju mnogi analitičari na Kosovu:
Da li Ramina politika objektivno pomaže regionalnoj strategiji Srbije?
To je pitanje koje će istorija analizirati.
Jer u međunarodnoj politici postoji nemilosrdan zakon:
nije važno samo šta lider namerava — već šta njegova politika proizvodi.
Balkan ima poseban crni humor.
Ovde se često događa da ljudi koji žele da budu arhitekti mira na kraju, nesvesno, izgrade arhitekturu dominacije vekovnog protivnika.
Tako je istorija proizvela veliki paradoks:
proizvela je jednog albanskog političara koji je, bez ugovora i možda bez svesti, završio igrajući ulogu korisnog instrumenta u strategiji jedne države koja još uvek nije napravila mir sa sopstvenom istorijom.
Na kraju istorija ne pita:
„Šta si nameravao?“
Ona pita samo:
„Kakve su posledice tvoje akcije imale za tvoj narod?“
I to je pitanje od kojeg niko ne može pobeći.
Tačnost moje analize će vam potvrditi najveći prijatelj pravednog mira i pomirenja na Balkanu, gospodin Nikola Sandulovic.

Kur ideologjia fetare sfidon identitetin shqiptar, shembulli i islamizimit legal

0

Nga: Rrezart Kalaja

Në shoqërinë shqiptare po shfaqet gjithnjë e më shpesh një fenomen që duhet trajtuar me serioz të madh: përpjekja për ta zëvendësuar identitetin kombëtar shqiptar me një identitet të ngushtë fetar.

Imami   destruktiv me ideologji   fashiste   Enes Limani m e akademikun  e faltoreve Milazim Krasniqin dhe  njeriut qe e shndërroj  Universitetin e Kosovës ne çerdhe te islamizmit politik.

Fotografitë e publikuara nga Enes Limani nga aktivitetet me fëmijë në Xhamia “Dëshmorët – Martirët” nuk janë thjesht disa pamje nga një aktivitet fetar.

Ato janë një pasqyrë e një debati shumë më të madh: çfarë ideologjie po u përcillet brezave të rinj në Kosovë dhe në trojet shqiptare.

Shqiptarët nuk janë një projekt fetar i synimeve e qëllimeve të huaja

Shqiptarët nuk janë ndërtuar si komb mbi një fe të vetme. Ata janë ndërtuar mbi një identitet shumë më të thellë:

  • gjuhën shqipe
  • historinë e përbashkët
  • kulturën kombëtare

Për këtë arsye rilindasit shqiptarë e shpallën një parim që e shpëtoi kombin nga përçarja:

“Feja e shqiptarit është shqiptaria.”

Ky parim është themeli mbi të cilin shqiptarët arritën të mbijetojnë mes perandorive dhe pushtimeve.

Propaganda e “98% myslimanëve”

Një nga tezët që përsëritet shpesh në diskurse të caktuara është pretendimi se shqiptarët janë “98% myslimanë”.

Ky pretendim nuk është vetëm i pasaktë. Ai është një narrativë që përpiqet ta paraqesë kombin shqiptar si një komunitet fetar homogjen.

Historia shqiptare e rrëzon këtë tezë.

Shqiptarët kanë qenë dhe janë:

  • myslimanë
  • katolikë
  • ortodoksë
  • bektashinj
  • dhe një pjesë e madhe qytetarësh laikë

Kombi shqiptar është një komb evropian me pluralizëm fetar, dhe kjo është një nga vlerat më të mëdha.

Fëmijët dhe ideologjia

Ajo që e bën këtë debat edhe më të ndjeshëm është përfshirja e fëmijëve shumë të vegjël në aktivitete ideologjike dhe rituale fetare.

Fëmijët duhet të kenë përparësi në:

  • edukimin në gjuhën shqipe
  • njohjen e historisë shqiptare
  • zhvillimin në shkolla dhe kopshte

Në çdo shoqëri moderne ekziston një parim i qartë: fëmijët duhet të mbrohen nga çdo formë presioni ideologjik.

Ata duhet të rriten të lirë dhe të zgjedhin vetë bindjet e tyre kur të kenë pjekurinë për ta bërë këtë.

Rreziku i ideologjive të importuara

Shqiptarët kanë luftuar shekuj për të ruajtur identitetin e tyre.

Kosova nuk u çlirua për t’u shndërruar në një projekt ideologjik fetar.
Kosova u çlirua për të qenë shtet i lirë, demokratik dhe evropian.

Prandaj çdo përpjekje që tenton të zëvendësojë identitetin kombëtar me projekte ideologjike të importuara duhet të diskutohet hapur dhe me përgjegjësi.

Një pyetje për institucionet

Pamjet që qarkullojnë në publik kërkojnë një reflektim serioz institucional.

Institucionet arsimore, organet për mbrojtjen e fëmijëve dhe autoritetet përgjegjëse duhet të shqyrtojnë me serioz këtë fenomen dhe të verifikojnë nëse aktivitetet që përfshijnë fëmijë zhvillohen në përputhje me standardet e mbrojtjes së të drejtave të fëmijëve.

Sepse një gjë është e sigurt, se:

Fëmijët nuk duhet të bëhen terren për ndikime ideologjike para se të formojnë vetëdijen e tyre.

Debati që nuk duhet shmangur

Ky debat nuk është kundër fesë dhe as kundër besimtarëve.

Ky debat është për një çështje shumë më të madhe:
ruajtjen e identitetit kombëtar shqiptar.

Sepse historia ka treguar një të vërtetë të madhe:

Kur shqiptarët kanë qenë të bashkuar rreth identitetit të tyre kombëtar, kanë mbijetuar.

Kur janë përçarë nga ideologjitë e huaja, kanë rrezikuar të humbasin gjithçka.

Ukraina: Dokumente të rrjedhura tregojnë humbje të mëdha ruse

0

NTB / Document.no

Rusia thuhet se ka humbur mbi 1,3 milion ushtarë në luftën në Ukrainë, sipas informacionit nga dokumente të rrjedhura ruse.

Këtë e shkruan Expressen
që citon gazetën finlandeze Verkkouutiset.

Shërbimi ushtarak i inteligjencës ukrainase GUR thotë se ka pasur qasje në raportet sekrete ruse për vlerësimet e tyre mbi humbjet në luftë.

Presidenti i Ukrainës, Volodymyr Zelenskyj, i referohet dokumenteve në Telegram dhe thotë se ato përmbajnë vlerësimet ruse për humbjet e tyre në fushën e betejës.

– Dokumentet sqarojnë veçanërisht raportin midis ushtarëve rusë të vrarë dhe të plagosur. Nga humbjet totale, 62 për qind janë vrarë dhe 38 për qind janë plagosur, shkruan Zelenskyj.

Sipas dokumenteve, Rusia vetë vlerëson se humbjet totale të vendit në luftë deri tani janë 1.315.000 ushtarë të vrarë ose të plagosur rëndë.

Zelenskyj shton gjithashtu se ka arsye për të besuar se vlerësimi është i ulët. Presidenti pohon gjithashtu se Rusia po përpiqet të heqë sanksionet kundër sektorit energjetik të vendit.

Sipas Zelenskyj, strategjia e Rusisë është të rrisë rrezikun e një lufte të gjatë në Lindjen e Mesme dhe në rajonin e Gjirit për të dobësuar presionin ndërkombëtar ndaj Rusisë dhe për të ndihmuar në rritjen e çmimeve të naftës dhe gazit.

(©NTB)

Ukraina: Lekkede dokumenter viser store russiske tap

E fundit: Shpërthimi në Ambasadën e SHBA-ve në Oslo: Tre vëllezër arrestohen për terror me bombë

0

VG

Të tre janë shtetas norvegjezë me origjinë irakiane. Policia nuk mund të përjashtojë arrestime të tjera.

Foto e Nora Holm Aftret
Foto e Pontus Egelandsdal
Foto e Oliver Bellinder
Foto e Intisaar Ali
Foto e Joakim Midtbø Viland
Foto e Jørn E. Kaalstad
Nora Holm Aftret
Pontus Egelandsdal
Oliver Bellinder

– Të tre janë arrestuar për shkak se kanë shpërthyer një bombë-terroriste me qëllim marrjen e jetëve ose shkaktimin e dëmeve të mëdha, thotë avokati i policisë Christian Hatlo në një konferencë për shtyp të mërkurën pasdite.

Të dyshuarit janë vëllezër. Të gjithë janë në të 20-tat, jetojnë në Oslo dhe janë shtetas norvegjezë me origjinë nga Iraku.

– Asnjëri prej tyre nuk ka qenë i njohur më parë për policinë, thotë Hatlo, duke theksuar se të tre u arrestuan të mërkurën rreth orës 15:30.

Vëllezërit për momentin nuk janë intervistuar.

Ishte natën e së dielës, rreth orës 01:00, kur shpërtheu jashtë hyrjes konsullore të ambasadës amerikane në Oslo.

Policia beson se një nga tre vëllezërit është arrestuar për vendosjen e një bombe jashtë hyrjes së ambasadës, dhe rolet e dy të tjerëve në ngjarje do të hetohen.

Për NTB, Hatlo thotë se policia ka bërë disa sekuestrime.

– Janë bërë disa sekuestrime, por nuk mund të jap detaje për këtë.

Ai nuk donte të komentonte se cilat ishin provat ose rrethanat prapa arrestimit.

– Por ka një panoramë të plotë të provave që kemi marrë gjatë më pak se tre ditëve, që na bën të shkojmë në këtë arrestim, thotë Hatlo.

Hipotezë mbi aktorin shtetëror
– Motivi për veprimin, të tjerët e përfshirë dhe ndoshta porosia e sulmit do të duhet gjithashtu të hetohen, thotë Hatlo.

Policia nuk mund të përjashtojë arrestime të tjera, bëhet e ditur në konferencën për shtyp.

Kështu dukej jashtë ambasadës të dielën në mëngjes. Foto: Isak Løve Pilskog Loe / VG
Kështu duket jashtë ambasadës të dielën në mëngjes. Foto: Isak Løve Pilskog Loe / VG
Një nga hipotezat e policisë që duhet të shqyrtohet është nëse sulmi mund të ketë qenë një porosi nga një aktor shtetëror.

– Është natyrale në bazë të situatës së sigurisë. Një teori tjetër është lidhja me mjedisin kriminal, thotë Hatlo.

Ai gjithashtu thotë se policia e mban të hapur derën për mundësinë që të dyshuarit mund të kenë motivime krejtësisht të tjera.

– Ne kemi hipoteza të tjera përveç se kjo ka qenë një detyrë e porositur. Do të jetë interesante të dëgjojmë çfarë kanë për të thënë të arrestuarit gjatë marrjes në pyetje, thotë Hatlo për VG.

Bashkëpunon me FBI-në
Hatlo i thotë VG-së se policia po bashkëpunon me autoritetet amerikane, përfshirë FBI-në në hetim.

– Ne e dimë që ambasada amerikane është ajo që është goditur, dhe e dimë që ekziston pasiguri në botë. Është natyrale të shihet në atë drejtim.

VG ka kontaktuar me FBI-në. Deri tani nuk kemi marrë përgjigje.

Shërbimi i Sigurisë së Policisë (PST) konfirmon për NTB-në se ata po bashkëpunojnë me Distriktin e Policisë së Oslo-s për shpërthimin pranë ambasadës amerikane natën e së dielës.

– PST vlerëson vazhdimisht nëse ekziston rrezik i mëtejshëm për sulme të reja në Norvegji pas sulmit ndaj ambasadës amerikane, thotë këshilltari i komunikimit Eirik Veum në PST.

– A ishin të arrestuarit të njohur më parë për PST-në?

– Këtë nuk mund ta komentoj, përgjigjet Veum.

Policia ka lëshuar këto imazhe të një personi të dyshuar që ata mendojnë se qëndron pas shpërthimit.

Sulmi ndaj ambasadës Në natën e së dielës, ambasada amerikane në Oslo u sulmua. Shpërthimi ishte aq i lartë sa disa fqinj e vunë re atë. Disa gjithashtu përjetuan që të dridhej fort, të tjerë që alarmi i shtëpisë dhe alarmi i makinës u aktivizuan.

Pak kohë më vonë, u pa tym nga ambasada amerikane, e cila ndodhet në Huseby në Oslo.

Të hënën, policia publikoi dy fotografi të personit që ata mendojnë që qëndron pas shpërthimit.

Stafi nga grupi i bombave i policisë shqyrtoi zonën përreth ambasadës për gjurmë. Foto: Hallgeir Vågenes / VG
Stafi nga grupi i bombave i policisë shqyrtoi zonën përreth ambasadës për gjurmë. Foto: Hallgeir Vågenes / VG
Askush nuk u lëndua në shpërthim. Policia e ka konsideruar sulmin si një sulm të qëllimshëm. Tani polici tha se ata e shohin shpërthimin si një sulm terrorist.

Kryeministri Jonas Gahr Støre dhe ministrja e drejtësisë, Astri Aas-Hansen gjithashtu reaguan ndaj shpërthimit ndaj ambasadës amerikane.

– Shpërthimi pranë ambasadës amerikane natën e kaluar është një ngjarje jashtëzakonisht serioze dhe tërësisht e papranueshme. Se policia mendon se veprimi duket i qëllimshëm dhe se mund të ketë lidhje me situatën e sigurisë politike, thekson seriozitetin e çështjes, tha Jonas Gahr Støre.

Foto: Hallgeir Vågenes / VG
Avokati Ketil Magnus Berg mbron një nga tre vëllezërit që janë të akuzuar. Ai ende nuk e ka takuar klientin e tij.

– Nuk dua të komentoj për rolin që policia mendon se ka pasur klienti im (…) Do të takohem me klientin tim këtë pasdite, kështu që është herët për të thënë diçka për çështjen e fajësisë, thotë avokati Ketil Magnus Berg për NTB.

Ambassade-eksplosjonen: Tre brødre pågrepet for terrorbombing

Hizbollah dhe Irani sinkronizojnë sulmet

0

Hezbollah fighters carry the coffin of their comrade, Ali Ahmad Hussein, who was killed by an Israeli strike in south Lebanon, during his funeral procession in the southern Beirut suburb of Dahiyeh, Lebanon, Monday, April 8, 2024. Israel’s military says it has killed a commander of Hezbollah’s secretive Radwan Force in southern Lebanon. (AP Photo/Bilal Hussein)

Hans Rustad / Document.no

Hizbollah dhe Irani sinkronizojnë sulmet e tyre ndaj Izraelit për të mposhtur sistemin mbrojtës izraelit. Bëhet shumë më e vështirë për izraelitët kur Irani ka kaluar në përdorimin e bombave klasë, të cilat shpërbëhen lart në ajër. Nuk është e mundur të qëllohen bombat individuale.

Hizbollah nuk ndikohet nga barrët e mëdha që i vendosin popullsisë civile. Ushtarët izraelitë mund të hyjnë në Jug të Libanit dhe të sigurojnë kontrollin deri në lumin Litani, pasi ushtria libaneze nuk është në gjendje të çarmatosë milicinë.

Hizbollah është vetëm një hije e vetes së vet, por vepron gjithçka. Për sa kohë Izraeli duhet të mbrohet nga dy armikun njëkohësisht, ata kanë një punë më të vështirë.

«Hezbollah është bashkuar plotësisht në luftë, dhe duket se tani janë shumë të koordinuar me Iranin», tha Kobi Michael, studiues i lartë në Institute for National Security Studies dhe Misgav Institute, për Fox News Digital ndërsa fliste nga dhoma e tij e stërmundjes pranë Tel Avivit.

«Shumica e raketave dhe dronëve të Hezbollahut lëshohen njëherësh me raketat iraniane», tha ai.

Izraeli konfirmoi të martën se Irani kishte lëshuar armë klasash — gjë që përbën një sfidë komplekse dhe vdekjeprurëse për mbrojtjen ajrore tashmë të ngarkuar të Izraelit, raportoi The Associated Press.

Koka e luftës shpërbëhet në ajër në lartësi të mëdha dhe shpërndan dhjetëra bomba të vogla mbi një zonë të madhe. Bombat më të vogla, të cilat në natë mund të duken si topa zjarri portokalli, janë të vështira për t’u kapur dhe kanë rezultuar të vdekshme.

Ata gjithashtu përhapin frikë në popullsi. Mediat nuk janë shumë të përqendruara në faktin që Hizbollah përdor armë klasash. Yama Wolasmal dhe studioja në Marienlyst ishin të përqendruar nëse Izraeli ka përdorur fosfor të bardhë ndaj Libanit.

120 vende kanë nënshkruar konventën kundër armëve klasash, e cila daton nga 2008. Ukraina ka shkelur ndalimin dhe përdor armë klasash, ashtu si Rusia. Kjo vendos Norvegjinë në siklet.

Hizbollah po përgatitet për një pushtim izraelit në jug dhe mëson nga gabimet: Ata shmangin sa më shumë të jetë e mundur komunikimin digjital.

Burime pretenduan se grupi ishte duke u kthyer tek rrënjët e tij në luftën guerile në jugun e Libanit.

“Luftëtarë nga grupi i mbështetur nga Irani operojnë në njësi të vogla dhe shmangin përdorimin e pajisjeve të komunikimit që mund të jenë të ndjeshme ndaj spiunimit izraelit, dhe ata racionojnë përdorimin e raketave të rëndësishme kundërtank kur luftojnë kundër trupave izraelite”, thanë burimet, të cilat janë të njohura me aktivitetet ushtarake të Hizbollahut.

Banorët e Tel Avivit duhet të kalojnë pjesë të mëdha të ditës në strehimore. Lufta është bërë një luftë e lodhjes. Izraeli ka një avantazh teknologjik, por vuan nga dendësia e popullsisë.

Izraeli shpreson që Trump të mos ndalojë luftën para se të përfundojë puna.

https://www.foxnews.com/world/hezbollah-iran-unleash-coordinated-cluster-bomb-strikes-israel-major-escalation

Hizbollah og Iran sykroniserer angrep

Organizata politike “Xhemijeti”, bashkimi i shqiptarëve në robëri

Akademik Prof Dr Hakif Bajrami, Prishtinë

ORGANIZATA POLITIKE XHEMJETI (BASHKIMI) E TË GJITHË SHQIPTARËT NË ROBËRI

1918-1941

Pse sot, (2026) 23 parti politike shqiptare në atë hapësirë që e kishte Xhemjeti, nuk janë në funksion politik dhe ideologjik për bashkimin kombëtar. Ndoshta, politikanët tanë janë ngi me politikë dhe më shumë u pelqen të promovohën si liderë me ëmblema të dukshme “patriotike”, se sa të mirrën me probleme të “imta” shtetërore dhe kombëtare. E vërteta, sot më shtirë do jetë t` i bashkoish shqiptarët, të ndarë në vilajete dhe mëhallë, të hasmuar në ideologji të cilën nuk e kuptojnë dot, sepse janë dalë nga shkolla e leximit të librave skripta për provime, se sa që janë angazhuar të ndahemi nga Serbia. Largë qoftë që në mes shqiptarëve të fillojë një luftë qytetare, të cilën e nxitë hapur Rusia dhe Serbia. Prandaj, politikanë shqiptarë:i folni trurit dhe i flakëni inatet sepse sielljet e jueja janë shenjë se po punoni për ish okupatorin. Ju them seriozisht sepse të mbahën katër palë zgjedhje për një vit në një shtet të njomë,prandaj nuk e di kur do të shihni me sy realitetin. Ju them sinçerisht, mirruni vesh, sepse është ligësi për JUVE dhe nuk e di se si do t` i mësyni popullit për ta kërkuar votën shih në prill 2026. Si duket nga partitë politike të kaluara nuk keni mësuar asgjë. Kësaj radhe do të shkruaj për Xhemjetin (BASHKIMIN) politikanët e së cilës ishin largë më pak të shkolluar  më të emancipuar politikisht, se Ju.Pra juve nuk iu mungon asgjë, largë keni shkuar në përçarje, rruga ishte më e gjatë, vonë do ta kuptoni se po silleni në rreth të thatë.I kthehemi të kaluarës, gjithnjë për të mësuar prej saj.

     Pak parahistori politike

Shqiptaria si kombi më i fuqishëm në Iliri më 1909 në Stamboll e krijoi partinë politike “Shqiptari”. Një vitë më vonë (1910) u krijua partia “Bashkimi”, me emër të vërtetë shqip me seli në Shkup. Ndërsa më 1912 do të krijohët partia poliike “Shpëtimi” me seli në Stamboll. Nëse shiqohët kronologjia e themelimit të këtyre partive, prijësit e të cilave ishin nga Vilajeti i Kosovës, për metamorfozën e tyre e nxierrim një të vërtetë interesante se ato jo vetëm që kishin programe gjithëkombëtare, por edhe statuti i tyre krijon një pasqyrë se i përshtateshin kohës dhe rrethanave me emër, por në esencë luftonin që përmes emrit t` i ndryshojnë edhe rrethanat edhe mënyrën e luftës, në të gjitha trojet shqiptare, por me qëllim të përbashkët kombëtare.

Për fat të keq, okupatori i ri Serbia në Vilajetin e Kosovës dhe Vilajetin e Manastirit nga nëntori i vitit 1912, themelimin e partive shqiptare e ndaloi, prandaj çdo nominim të përdorimit termave shqip gjatë viteve 1912-1914 ishte vepër penale. Në këtë kohë partitë politike shqiptare  ndaloheshin, por këtij populli nuk pati forcë që t` ua shkëput mundësinë që të rrezistojnë, të luftojnë duke iu përshtatur kohës, sikurse në kohën e okupatorit osmanli dhe kohës kudo që kishte kushte, duke u organizuar nepër çeta kryengritëse.

Gjatë kohës së okupacionit Austro Hungarez 1914-1918, shqiptarët e kuptuan se okupatori i ri është më i civilizuar, se nuk donë popull të nënshtruar analfabet, prandaj, jo vetëm që lejoi të hapën shkollat në gjuhën shqipe, por i stimuloi, madje duke u vënë emra të heronjëve kombëtar shqiptar, sidomos në Vilajetin e Kosovës.Me gjithë këtë, okupatori  i ri e kishte instaluar një guvernator me seli në Shkodër. Ai (Trollman) me dioptrinë e tij prej ushtraku, do të qeverisë me një rregullore diktati sa që çdo organizim politik e lejonte, por kur vinte në pyetje organizimi ushtrak, aty nuk lejohej asgjë, sepse shprehej: “Nuk lejohej që një shtet t` i ketë dy ushtri”. Me këtë filozofi politike, Trollman do ta ndalojë tubimin gjithëkombëtar të planifikuar të mbahet në Elbasan më 1916. Tubimi u ndalua me motivacion të mjegulluar politik se: “Në Elbasan dhe rrethinë ka rënë smundja e tifusit. Prandaj, nuk lejohën tubime të llojit kolektiv”. Dhe vërtetë kësaj hipokrizie, shqiptarët i besuan. Kështu si qytetarë lojal më 1917 paria e të gjitha trojeve shqiptare, do të organizohën për të shkuar (37) në Vjenë, për kryeshnosh, me rastin e vdekjës Franc Jozefit. Siç dihet, Wjena “mikeshë” nuk do t` u lejojë pastaj misave shqiptar që të shkojnë në Konferencën e Versajit, si të tillë të organizuar, për ta mbrojtur Çështjën shqiptare.Në këto rrethana shqiptarëve në robëri nuk u mbetej rrugë tjetër, vetëm se të organizoheshin politikisht.Dhe organizimi politik pasoi në fund të dhjetorit 1919.

Kongresi i Parë i Xhemjetit më 17 dhjetor 1919 në Shkup

Në tubimin për themelimin e (Partisë Shqiptare për Projtjën e të Drejtave të Tyne” (Xhemjet), u zhvillua një debat politik se duhet themeluar dy parti shqiptare, në stilin e atij që është realitet historik në Amerikë (SHBA).Por do të ngritën Aqif Blyta dhe do t` i drejtohet kongresit se në shqiptarët në Mbretërinë SKS duhet ta kemi një parti. Ky shtet marionetë nuk po na pranon si komb por është dakord që të veprojmë në baza fetare si musliman. Aga Nexhip këtë e ka pranue sepse ai sheh më largë. Prndaj sido që të na lejohet emri Xhemjet do me thënë Bashkim dhe këtë zgjedhësit duhet t` ia themi në çfardo fushate politike.Kryesuesi i fillimit Sadedin Shehu-Tetova e mbylli diskutimin dhe kongresi do t` ia fillojë punës. Në Kongres ishin delegatët nga Kosova, nga Maqedonia dhe Sanxhaku i Pazarit Ri. Në lidhje me këtë më 5 mars 1919 në Shkodër do të mbahët një kuvend debatues shqiptar a duhet të përkrahet “Komiteti Mbrojtja Kombëtare e Kosovës” me politikën e tij përbashkuese, apo krahu oprtunistë politik shqiptar, që e kishte pranuar okupimin serbian, por që partia ende nuk ishte themeluar. Në Shkodër, më 5 mars do të debatohet edhe për nevojën e themelimit të një partie legale shqiptare, e cila do t`ia drejtonte Parlamentit Mbretërisë SKS 3 pika: 1. Pranimi i kombësisë shqiptare në Mbretëri; 2. Lejimi që kombësisë shqiptare t` i mundësohët hapja e shkollave dhe botimi i gazetave në gjuhën shqipe; 3. Lejimi i përdorimit të gjuhës shqipe në adminstratën e re jugosllave. Duke luftuar për këtë program tre pikësh Nexhip Draga, do të fillojë organizimin e një partie shqiptare, ku do të ishin të gjithë shqiptarët që kishin mbetur nën robërinë e Mbretërisë Serbo Kroato Sllovene. Me këto kërkesa do të mbahet Kongresi i Parë i Shoqatës për Projtjën e Drejtave Shqiptare në Jugosllavi.Por, një ditë para se të fillojë Kongresi në Shkup, Nexhip Draga do ta marrë me shkrim një kërcnim se: “Pushteti nuk lejon kurrfar emri në gjuhën shqipe; nuk lejon as shkolla e as adminsitratë në gjuhën shqipe”. Dhe, për të bërë politikë, do të shkruaj Nexhip Draga, do t` i pranojë kushtët duke ia dhënë emrin partis “Xhemjet” (Bashkim). Ndërsa organit saj “HAK” (E Drejta). Kongresi, pas një debati të shkurtër do ta zgjedhë Nexhip Dragën kryetar nga Mitrovica, Sheh Sadudinin nga Tetova nënkryetar, Aqif Blytën nga Pazari i Ri sekretar. Siç shihet në Kryesi përfaqsoheshin të tri krahinat shqiptare: Kosova, Maqedonia Perendimore dhe Sanxhaku i Pazarit Ri. Në këtë organizatë u antarësuan shqiptarët e rreligjionit islam, me obligim special që mos të shpërngulën në Turqi; me obligim që mos ta pranojnë kolonizimin agrar; me obligim që ilegalisht ta ndihmojnë Çetën Kryengritëse shqiptare nën drejtimin e Komitetit Mbrojtja Kombëtare e Kosovës; me obligim që çdo antar i Xhemjetit të jetë edhe antar nderi i Komitetit Mbrojtja Kombëtare e Kosovës, Dibrës me Manastir dhe Sanxhakut Pazarit Ri.

Kongresi njëditor aprovoi Rrezolutën që të pranohet realiteti i i shumucës apsolute të popullit në Kosovë, Maqedoni dhe Sanxhak është e rreligjionit islam dhe mu për këtë partia nuk është me bazament rreligjioz por politik, sepse populli prej kah e ka bazën me asnjë kusht tjetër nuk don të pajtohët, përpos që është shqiptar, siç ishin në pushteti osman për pesë shekuj.”Pra rreligjioni anash, kurse komjeti në qendër, për ndryshe pajtim nuk ka”.

Kongresin e parë të Xhemjetit e përcillnin tri gazeta qeveritare: Politika, Demokratia dhe Socialistiçka Zora dhe një nga Sarajeva me emrin “Pravda.Me shkrimet nepër gazeta nuk u pajtua qeveria, por me konstatimin e përfaqsuesit ushtrak që ishte legalisht në Kongres, u pajtua plotësisht Nikolla Pasiqi dhe Stojan Protiqi: “Më mirë ta kemi një parti muslimane në një organizatë, se sa të lodhemi nepër teren për t` i ndiekur shqiptarët ndaras”!

 Kongresi i Dytë i Xhemjetit më 20-26 korrik 1920 në Shkup

Kongresi pasi që i verifikoi delegatët, nën kryesinë e Sheh Sadedinit do ta zgjedhë Kryetarin dhe Sekretarin e partisë: Ferat Draga zgjidhet kryetar sepse Nexhipi kishte shkuar në Vjenë për sherim (Nexhip Draga vdiq më 1921). Sekretar zgjidhet Aqif Haxhi Ahmet Blyta.Në pikën e parë të debatimit, pas leximit të referatit nga Ferat Draga,Për punën në mes dy kongreseve”,do të shtrohet nevoja për një vendim për të marrur pjesë në zgjedhjet parlamentare në nivel të mbretërisë SKS. Pjesëmarrja në zgjedhje shtrohej me qëllim që deputetët falë imunitetit që do ta fitojnë, të angazhohën në pengimin e shpërnguljës si dhe në mundësinë e hapjes së shkollave shqipe të paktën për katër klasë fillore. Mësuesit, u tha në debat, do të sigurohën nga Shqipëria. Në vijim mësuesit do të regrutoheshin pas një kursi gjashtëmujor.

Kongresi e shtroi edhe çështjën e dhunës që e kishte përdorë pushteti në Rrafshin e Dukagjinit dhe në Kosovë, në përgjithësi. U shtrua nevoja që një Peticion t` i dërgohet Shoqatës së Kombeve në Gjenevë, dokument ai që u stopua nga posta e Beogradit. Gjithëashtu kongresi e shtroi Çështjën e agrarit, duke u fokusuar se: “pushteti po ua konfiskon pronat shqiptarëve për të cilat kanë vendime, por nën politikën e kolonizimit me sllavë po propogandohej e ashtuquajtura “reforma agrare”. Në realitet kjo reformë nuk kishte asnjë lidhje me reformën sepse asnjë shqiptar nuk po fitonte ndonjë lloj prone. Nga delegatët e Gjakovës, Gjilanit dhe Llapit, në kongres u paraqit çështja e internimit të familjeve shqiptare në Burgun e Nishit, familje ato që u përkisinin drejtuesëve të çetës kryengritëse të drejtuar nga Komiteti Mbrojtja Kombëtare e Kosovës.Me këtë konstatim u vërtetua se Xhemjeti e përkrah luftën e drejtë për çlirim, të drejtuar nga Bajram Curri, Azem Bejtë Galica dhe Bedri Pejani.

Në Kongresi u paraqit edhe vija politike opozitare e Qenan Zijës, i cili i kundershtoi të gjitha vendimet. Kundër oportunizmit të Qenan Zijës (Nga Dibra) u ngrit Salih Hoxha nga LLapi, duke propozuar që redaksia e gazetës “HAK” t` i grumbullojë emrat e viktimave shqiptare nga Jeni Pazari e deri në Prespe, sidomos në vijat kufitare kah Serbia dhe kah Shqipëria. Nga kjo porosi, do të lindin studimet: “Çka dëshmojnë plagët e Kosovës” dhe “Çka dëshmojnë lotët e Dukagjinit”.(shiqo: AJ. S. 14. K. 96-a si dhe K. 101 e 104, Dosja :Xhemjeti”).Kongresi dëshmoi se shqiptarët ngadal po ndertonin politikë kombëtare, të cilën e mbrojtën në forma të ndryshme deri në prill 1941, kur kapitulloi Jugosllavia mbretërore.

Shqiptarët e robëruar në Mbretërinë SKS deri më 1929 dhe pas kësaj date Mbretëria Jugosllave e kral Aleksandrit, që kishte për qëllim krijimin e kombit jugosllav, pas të cilit emër maskohej serbizimi i tërë hapësirës jetësore, i mbajtën disa kuvende ilegale, krejtë me qëllim që t` i ndihmohët çetës kryengritëse të Azem Bejtë Galicës.Kuvendi i Murgullës (Llap) është një përpiekje e tillë kombëtare.

 Kuvendi ilegal i Murgullës (Llap) 20-29 shtator 1920    

Kuvendi i Murgullës do të organizohët në bashk rendim të Xhemjetit dhe Komitetit Kosovës. Ky kuvend do të debatojë për pozitën e rëndë të shqiptarëve dhe nevojën që të ndihmohet kryengritja shqiptare. Njëherit u ftuan delegatët që u zgjodhën për Kuvendine Jugosllavisë që ta ngrisin zërin kundër të gjitha padrejtësive. Nga kryesuesi, Ramë Vllasa dhe zavndësi i tij Salih Hoxha u kërkua që konfidentët (Spiunët) të likvidohën sa më shpejtë, sepse ata ishin lidhja më e egër në mes pushtetit për të cilin punonin dhe popullit që po vuante prej tyre. E vërteta, ata paguheshin dhe ishin kudo të pranishëm.

Në lidhje me mbarvajtjën e Kuvendit të Murgullës duhet theksuar se gjatë dhjetë (10) ditëve sa zgjati kuvendi, familja e Osman Monollit ishte garancion që delegatët të ushqehën mirë, që të ndihën të sigurtë, dhe të mos mendojnë se nga Kuvendi do të rrjedh ndonjë informatë deri te konfidentët ose stacionet e xhandarëmërisë. Në Kuven u paraqit lista publike se cilët janë konfidentët e pushtetit të kralevinës serbe.

Kongresi i Tretë i Xhemjetit në Shkup, më14-18 prill 1922

Kongresi i Tretë i Xhemjetit e shqyrtoi veprimtarinë politike shqiptare në Mbretërinë SKS, nga Kongresi i dytë. Refererues për këtë temë ishte Aqif Blyta. Ndërsa, për pozitën e rëndë të popullit foli Ferat Draga, referatin e të cilit e botoi “Hak” në tërësi, pa asnjë ndërhyrje. Ferat Draga, do të kërkojë që nga Pazari i Ri e deri në Strugë, nga Prizreni e deri në Kuamnovë të punohet për hapjën e shkollave shqipe, sepse shqiptarët janë kthyer në popull analfabet, për faktin se po shkuan në shkollat serbiane, ata ishin të detyruar të bëjnë kryq dhe ta këndojnë hymnin serbian që në ditën e parë të shkollimit. Me që shumica e nxënsve nuk prnonin të kryqohën, ata regrutoheshin për analfabet.

Kongresi kërkoi nga Ferat Draga, Aqif Blyta dhe Sheh Sadedini që ta forcojnë propogandën kundër shpërnguljës në Turqi. Njëherit u kërkua që pushteti ta ndalë terrorin që po e zbaton me rastin e bastisjeve kinse po çaramatoset populli. U kërkua që lidhjet me Komitetin e Kosovës të mbahën përmes Mulla Ahmet Shtimës dhe Azem Bejtë Galicës. (shiqo: Hak, 18 prill 1921, Fjalimi i Ferat Dragës).

Kongresi e shtroi çështjën e sielljës së deputetëve në Parlamentin e Mbretërisë SKS. U kërkua që ata guximshëm t` i paraqesin gjendjet në teren në viset shqiptare. Posaqerisht u kërkua që Çështja e kolonizimit të nderpritët dhe Komsari për kolonizim me seli në Mitrovicë të largohet nga Kosova.Nga pesë pjesëmarrës në Kongres u kërkua që Kryesia në Kongresin e ardhshëm të japi sqarime pse e votuanKushtetutën e Vidovdanit, kur atë nuk e nënshkruan Kroatët dhe Sllovenët së bashku me bllokun komunist.

  Kongresi i Katërt i Xhemjeti në Shkup, më 20-29 janar 1923

Debati kryesor në Kongres ishte mobilizimi i shqiptarëve për të marrë pjesë në zgjedhjët parlamentare më 18 mars 1923, për kuvendin e Mbretërisë SKS. Në bazë të dokuementeve mësojmë se në zgjedhjet e 18 marsit u zgjodhën 14 deputetë në parlamentin jugosllavë. Ata ishin: Aqif Blyta (Pazari i Ri), Qamil Jashari (Tetovë), Qamil Osmani (Shkup), Qenan Zija (Manastir), Dervish Shkejadini ( Beranë), Ferat Draga (Zveçan), Haxhi Xhemail Agushi (Prishtinë), Halim Beg Deralla (Tetovë), Hashim Shukri Mustafa (Shkup), Nazim Gafurri (Prishtinë), Rifat Rushiti (Mitrovicë), Sadedin Rushiti (Manastir), Salih Jusuf Hoxha (Llap), Shaban Mustafa (Vushtrri). Siç shihet trevat e Gjilanit, Kumanovës, Ferizajit, Prizrenit, Gjakovës dhe krahina e Drenicës nuk arrijtën të zgjedhin delegatë brenda Xhemjetit, për faktin sepse votat iu ‘dhurun” partive shtetëformuese: radikalëve dhe demokratëve serbianë. Kjo ndarje ishte bërë nga radikalët me prapavi që shqiptarët të konfrontohën në mes veti.

Kongresi mori vendim që çështja e kolonizimit të nderpritët një orë e mëparë, sepse vset shqiptare nuk mund të sllavizohën duke ua grabitë shqiptarëve pronat e bukës dhe kullotat e malet për nevoja elementare. Kongresi punën kryesore e përqëndroi që të punohet që jeta e shqiptarëve të sigurohet se nuk do të sulmohën pa asnjë shkak, se nuk do u grabitët: ushqimi në maxhe dhe gruri, elbi e misri në ara. U theksua se vset shqitare janë pa rrugë, pa asnjë lidhje me qytetet-qendrat adminsitrative. U theksua se pushteti po instalon stacione të xhandarmërisë aty ku nuk kanë ekzistuar kurrë. Ndërsa nuk ka ndertuar deri me tash (1923) asnjë shkollë, asnjë rugë apo urë mbi lumej.Ky kongres u kualifikua si më isuksesëshmi i Xhemjetit, me përqëndrim që hapja e shkollave shqipe të mbtetët prioritet politik i partisë “Bashkimi”.

Kongresi i Pestë i Xhemjetit në Shkup, më 25 korrik 1924

Derisa po mbahej kongresi i Xhemjetit në Shkup, Drenica ishte rrethuar me ushtri e xhandarmëri, me qëllim që të likvidohët Azem Bejta dhe lëvizja e armatosur e tij. Ky aksion vinte nga dy kahje: njëra ishte jugosllave dhe drejtohej nga Nikolla Pashiqi, kurse kahja tjetër vinte nga Ahmet Zogolli i cili pasi që e kishte organizuar vrasjën e Avni Rrustemit, pas rrebelimit popullor (Zogolli) ishte arratisë në Jugosllavi. Nga Beogradi Ahmet Zogolli do ta nxitë pushtetin parafashist serbian që t` i ndermarrë të gjitha masat e ta NDALOJË gazetën “Hak”, si dhe Xhemjetin si parti politike. Njëherit do të bërën të gjitha përgatitjët që të likvidohët Bajram Curri, pasi që në dhjetor 1924 Ahmet Zogolli me ndihmën e jugosllavëve ishte kthyer në fronin e Tiranës. Në këto rrethana partia e vetme shqiptare në Jugosllavi do të ndalohët, por do të ndalohet edhe gazeta ‘Hak’, e cila i botinte të gjitha pazaret e Nikolla Pashiqit dhe Ahmet Zogollit. Kështu “Hak” do të informojë se: “pazari esencial i kthimit të Zogollit në fronin e Tiranës, duke e larguar Fan Nolin nga froni ishte ky:1. Që në Shqipëri xhandarmërinë ta organizojë Jugosllavia; 2. Që Ministër i punëve të mbrendëshme në Shqipëri të zgjidhet Ceno Beu; 3. Që minjera e Pukës të i jipet Jugosllavisë si koncesion; 4. Që një rrugë hekurudhore t` i jipet Serbisë në vijën Prizren- Shën Gjin; 5. Që mali Tarabosh dhe Shën Naumi t` i falën Nikolla Pashiqit, si shpërblim për mbajtjën e suitës Zogollit në Beogard (korrik-dhjetor 1924). Këto informata me urdhër të Ferat Dragës dhe Aqif Blytës i botoi gazeta “Hak”, por edhe u diskutuan në Kongresin e Xhemjetit në Shkup. Ndërsa duhët theksuar se ato pika si projekte antijugosllave i kishte nxierr nga konfidentët shqiptar Halim Bej Deralla i Tetovës.

Kongresi do ta shqyrtojë në komision special por edhe në forum projekt Peticionin e Hasan Prishtinë, Bedri Pejanit dhe Bajram Currit për Shoqatën e Kombeve në Gjenevë, dokument ky që pas shumë analizave në Shkodër dhe Shkup iu dergua Shoqatës Kombeve në Gjenevë më 1925. (shiqo: AJ. S. 14.K.18. “Arrnauti i njohovo kretanje u nasem sistemu, Beograd 1924, Shqiptarët dhe lëvizjet e tyre në sistemin tonë”, Elaborat i Qeverisë).

Xhemjeti në kongres do të debatojë lidhur me shpërnguljën si dhe metodat perfide të kolonizimit të Kosovës me sllavë. Kështu me iniciativë të Aqif Blytës do të debatohët për tentim vrasjet e Nazim Gafurrit, Ferat Dragës, Bajram Ajvazit, Sheh Sadudinit, Salih Hoxhës dhe patriotëve tjerë.

Është e njohur se viti që duhej të mbahën zgjedhjët parlamentare në Mbretërinë SKS, i gjeti shqiptarët me Xhamjet-Hak të ndaluar si dhe disa vrasa politike. Ky element i ri politik do ta detyrojë Kryesinë e Xhemjetit, që të kaloi në ilegalitet.

  Xhemjeti organizatë e ndaluar-veprimtaria ilegale e tij 1925-1941

Jetën politike ilegale të Xhemjetit do ta përcjell gjatë viteve 1925-1941 vrasjet politike si: Vrasja e Bajram Currit më 1025, për të cilën Beogradi i kishte paguar 100 000 dinarë; Vrasja e Nazim Gafurrit më 1928, për çka Bozha Maksimoviq Kundak si kryetar Qeverie me urdhër të mbretit Aleksandër Karagjorgjeviq i kishte paguar 150 000 dinarë; vrasja e At Shjefën Gjeqovit më 1929 për çka qeveria e Beogradit i kishte paguar rrietit Zogolloviq 200 000 dinarë. Ndiekje e tre priftërinjëve shqiptar: Gjon Bizaku, Shtjefën Kurti dhe Luigj Gashi, për çka nxënja e tyre ishte vlerësuar për 150 000 dinarë më 1930; Vrasja e Milan Shufllajit në Zagreb më 1931, për çka ishin paguar 250 000 dianrë; Vrasja e Hasan Prishtinë më 1933 për çka pushteti kishte paguar 300 000 dianrë. Më në fund organizatorin kryesor të këtyre varsjeve Aleksandër Karagjorgjeviqin do ta goditë plumbi bullgaro-shqiptar në Marsej, më 1934. Por, me këtë atentat nuk do të mbyllën vrasjet dhe ndiekjet ndaj shqiptarëve.Sidomos do të aktivizihën “Klubi kulturor serb” nga viti 1935, institucion ky me program terrorist, do të përpilojë elaborate ndër të cilët si gjeopolitik konsiderohet ai i Gjoka Perinës, Orestie Krstiqit dhe Vasa Çubrilloviqit.

Xhemjeti në ilegalitet do ta përcjell politikën e shtetit dhe për këtë do ta njohtojë Vjenën, Ankaran dhe Berlinin.(Shiqo: Arkivi i Vjenës, Personalitetet shqiptare, Dosje konfidenciale 1917-1941).

Pushteti në planin Jugosllavi –Turqi më 1933 në dhjetëvejtorin e Konferencës Llozanës (1923-1933) do ta përgatitë Konventën për “këmbim të popullsisë”, sikurse thuhej në Marrëvehjën e Llozanës më 1923. Por me që Jugosllavia nuk kishte popullsi në Turqi, konventa më 1934 u zavendsua që të jetë si shembull Marrëveshja Turqi-Rumuni, që do të thot shpërngulje të shqiptarëve me detyrim në një drejtim. Me që edhe kjo marrëveshje nuk dha rrezultate, Mbretëria Jugosllave (1929-1941) do të i filloi aksionet me organet e Ankaras që mbi 1 000 000 shqiptarë deri më 1944 të deportohën në Anadolli në Vualjetin Mysh. E tërë kjo politikë serbiane do përcillet nga Xhemejti si parti politike ilegale, por që dokumentët do të mbesin, dhe pas vitit 1941 do të botohën në gazata të ndryshe në shqip dhe gjuhë tjera evropiane.

Kështu shkruan në dokumentët ilegale të Xhemjetit më 5 janar 1934 se ishte mbajtur një tubim ilegal në Prishtinë. Aty do të agazhohën personalitete shqiptare që për çdo rreth ku banonin shqiptarët të oraganizohët populli, që mos të shpërngulët me asnjë çmim; që populli t` i rrezistojë agrarit të ri që do të thot kolonizimit; që të njihet Shoqata e Kombeve se Ligji serbian e kishte paraparë që çdo familje shqiptare t` i ketë vetëm 0, 40 ari pronë.

Në lidhje me faktin se Millan Stojadinoviq (1935-1938) e kishte korruptuar Ismet Ynein dhe Xhelal Bajarin, në koleksionin e Ruzhdi Arasit (M. P. J i Republikës Turke) lexojmë se më 1938 tre (3) antarë të “Klubit Kulturor Serbian”, do të qëndrojnë në Stamboll dhe Ankara për të bërë pazare lidhur me çështjën shqiptare. Për këto pazare 500 000 dianrë ishin paguar vetëm që të fillojë aksioni për përpilimin e Konventës Jugosllavo-Turke, për Deportimin e Shqiptarëve në Anadolli. Nëse lexohet me kujdes konventa vrehet se aty nuk ishin të paraparë të detyrohën për t` u shpërngulur Boshnjakët, por vetëm shqiptarët, sepse Mbretëria Jugosllave i përmbehej skenarit të vjetër Evropian për një kontinent të krishterë. Aty vetëm shqiptarët, vizatohën se janë popullsi Islame, por në asnjë pjesë të dokumentit nuk përmendën boshnjakët. Pra, Konventa e 11 korrikut 1938 ishte një atentat ndaj shqiptarisë, që në realitet duhej të sherbente si “hyrje” në ndarjën e Shqipërisë, akt ai që u përgatit pastaj më 1939 nga Ivo Andriq (djal jashtë kurore i një muslimani boshnak) dhe Stevan Moleviq, advokat, me projektin e tij “Serbia Homogjene”.

  Përfundim

Xhemjeti si organizatë legale i llogariste si antar të saj edhe ata shqiptarë që ishin aktivizuar në radikal dhe JRZ. I tillë ishte rasti i Beqir Vocës i cili në Parlamentin e Jugosllavisë më 1937 i zbuloi pazaret serbe me Turqinë në parlamnet. Me fjalimin e tij Voca e dridhi opinionin Evropian duke cituar viershën e Aleksa Shantiqit: “Rrini këtu dielli i qiellit huaj, Nuk do ju nxe ashti si ju nxen këtu, të idhëta janë atje kafshatat e bukës, ku tëndin se ke dhe vllai të mungon”.

Bota e civilizuar Perendimore përmes djalit të Mehemt Spahos dhe Rifat Burgjeviqit, do ta kuptojë se Xhemjeti punon ilegalisht dhe se nuk pajtohet me asnjë çmim me pushtetin pro nazifashist të Beogradit nga vitët 1935-1941. Siç është e njohur Beqir Voca, u vra në pabesi më 1941 nga ORJUN-a dhe SRNAO, organizata këto puro fashiste serbe.

Xhemjeti më 1941 do të konvertohët në dy degë kundërshtare: “Lidhje popullore shqiptare” dhe “Nacional Demokratike Shqiptare”-NDSH- (Besa Besë). Ndërsa themeluesit e Xhemjetit (Ferat Draga, Aqif Blyta, Sheh Sadedini) nuk do të pasivizohën, por do të mirrën hapur me zgjimin nacional shqiptar, për të mbetur në luftë për çlirim dhe bashkim kombëtar.

Shkrimi i kushtohët profesorëve të mi në Gjimnazin “Nëntori” në Besianë, gjenerata e parë: Prof Dr Shaban Maksuti-historian,më vonë prof. i Univerzitetit “Marmara” në Turqi, Prof Zeqir Bajrami-gjeograf, Prof Kajtaz Rrecaj-albanolog, Prof Faik Rizvanolli-biolog, Mr. Fuat Rizvanolli-matematikë, Prof Shefki Sejdiu-Frengjisht (Të gjithë më vonë profesor ordinar të Univerzitetit Prishtinës).Respekt!

Më 11 mars 2026

Në politikë paska xhelozi e pabesi, plus tradhëti?!

1
Nga Ismet M. Hasani, Suedi
Vjosa Osmani apo Albin Kurti?
Kush e çoi Kosovën në zgjedhje?
”Luftë” Kurti – Vjosa?!
Ka xhelozi, pabesi plus tradhëti në Politikë
A nevojitet Vjosës një këshilltar me përvojë të gjatë politike?
Pse në ”listën” e LVV nuk ishte emri i Vjosa Osmanit?!
Çfarë ju shkruajti Grenel pas shpërndarjës se Parlamentit?
A ju tha Grenel që Hashim Thaçi – Kryeministër?!
Pse kur flet Grenel – si  kur flet Vuçiq?!
*
 Greta Topjana, udhëheqëse e emisionit
     Prof. Enver Bytyqi
  Mimoza Gavrani
Albin Kurti, Kryeministër i Kosovës
Presidentja Osmani udhëton për në Tiranë për takimin e liderëve të BE ...
                Vjosa Osmani
Presidentja Vjosa Osmani, erdhi me një deklaratë për të shpërndarë Parlamentin e Kosovës: çfarë do të thotë se do të sjellë zgjedhje të reja në Kosovë.
Ajo deklarojë:
”ZGJEDHJET E DRETËPËRDREJTA TË PRESIDENTËS/IT. Duke parë dështimet e njëpasnjëshme në zgjedhjën e Presidentës/it, sapo kam dërguar në Kuvend amandamente Kushtetuese për zgjedhjën e drejtëpërdrejt të Presidencës/tit, të cilat ishin hartuar nga Komisioni për adamentimin e Kushtetutës në vitin 2011. I ftojë të gjitha partitë politike të votojnë këto amandamente Kushtetuese. Tash e tutje le të flasë populli.”
*
Greta Topjana: Tani do të dëgjojmë çfarë mendojnë të ftuarit në emision:
 1. Enver Bytyqi, prof. – kekspert për marrëdhënie rajonale,
 2. Egon Loli, opinionist
 3. Ermal Peti, opinionist,
 4. Mimoza Govrani, ”kosovare” e ardhur në Shqipëri
Para se të japin opinionet e tyre, të lexojmë se çfarë shkruan Grenel. Ai shkruan  ”Lajm ekselent: Lajmi për shpërndarjën e Parlamentit të Kosovës – lajm i mirë. I  mrekullueshëm. Zoti na sjelli një mrekulli – Të gjith të presim kthimin e Hashim Thaçit – Thaçi Kryeministër!” (Grenel)
*
Enver Bytyqi: Kur flet Grenel – flet Vuçiq.  Nuk kam asnjë koment tjetër. Ai është në pordoronë e Serbisë, mirë i paguar dhe punon për llogari të Serbisë, Në momentin kur e lexova këte, mendova se krejt kjo që është është përgatitur me një rexhi të këtyre eksponentëve;
Egon Loli: Grenel atje udhëheqë një qendër ”Xhon Kennedy”, është lobist dhe këtë që thotë nuk kanë lidhje njëra me tjetrën, sepse: çështja e Hashim Thaçit është qështje e Gjykatës së Hagës, e kjo këtu është situatë krejt tjetër që s’ka lidhje me atë të parën. Kjo që bën Grenel, nuk ka lidhje me realitetin, s’kka fare . absolutisht s’ka lidhje me atë që po ndodhë.
Enver Bytyqi: M’u kujtua një delaratë e Sergej Llavrov që e tha para një jave, për idenë e diplomacisë, për ndarjën e Kosovës. A ka lidhje kjo deklaratë me atë që tha Grenel? Unë jam  i prirur të besoj  që kjo deklaratë ka lidhje me ate të Lavrovit. Kemi deklaraten edhe të Aleksander Vulin që “duhet të veprojmë si  Mosadi dhe një serë deklaratash me të cilat provokojnë Kosovën në një situate kur Kosova nuk është e aftë të reagojë. Përgjegjësia është e tyre që drejtojnë Kosovën.
Për Grenelin, autokratet e Ballkanit, kanë besuar që ai do të jetë zv sekretar i shtetit, por ashtu s’i doli. Serbia e ka paguar si “majm” prandaj duhet t’ua kthej një “resto” – sa të mundet do t’i kthej borxhet që i ka marrë nga Serbia.
Greta Topjana: Pse LVV nuk e përfshiu ne listen e saj emrin e Vjosa Osmani për Presidentete?
Enver Bytyqi: Ka disa arsye, Njëra është se të dy palët janë xhelozë ndaj njëri-tjeterit, Z. Kurti ka xhelozi për shak të asaj që Vjosa Osmani mori mbështetjen e fortë nga z. Tramp sa ishte në vizitë zyrtare tek ai. Kjo e bën Kosovën, pa dyshim, një marrëdhënie të nderuar – pa diskutim. Zonja Osmani, ka ambicjen dhe bindjen qe z. Kurti duhet t’i bindet për krejt që ajo mendon. Po ashtu znj Osmani ëhtë e zhgënjyer, për shkakun se marrëdhëniet që i ka me SHBA dhe z. Trump, do t’ia kishin lakmi shumë kryetarë shtetesh të mëdha të botës. Asaj me të drejtën e Zotit do t’i jepet një mandat i dytë. Unë kam kërkuar – në komentet e mia, që t’i jepet një mandat i dytë, Pora nuk ju dha përshkak të egos se Albinit dhe egos se Vjosës. Në muajin shkurt të këtij viti, Edi Rama – një ditë para Festës se Pavarësisë së Kosovës, ishte për vizitë në Kosovë dhe mbajti nji fjalin me rastin e promovimit të nji libri dhe i dha me dije PDK që ta pranojnë Vjosa Osmanin si Presidente të Republikës së Kosovës, përshkak edhe të asaj që ajo ka luftuar dy vite me zyrtaret e Gjykastës kishin ardhur nga Haga, per ta kontrolluar zyren e Hashim Thaçit. E znj Vjosa nuk ua ka lejuar. Ky ishte ”sekret” por Rama ua bëri të dijtur atyre të PDK-ës. Por PDK-ja nuk bëri asnjë hap të vogël që ta pranonte Vjosa Osmanin si Presidente të Republkikës se Kosovës. Po ta pranonte, atëherë Kurti do të vinte para një vështirsie të jashtëzkonshme për ta propozuar. Mirëpo PDK nuk pranoi ne asnjë mënyrë këshillën që ia dha Kryeministri i Shqipërisë. Këtë z. Kurti e kuptoj si një lloj kurthi që po i përgatitej nga z. Rama dhe znj Osmani. Rama deshi te bën takim edhee me Kurtin, por takimi u anullua.
Mimoza Gavrani: Takimet e Ramës me Kurtin kanë qenë ndeshje, sa që kemi pas raste kur as neve nuk na u ka lejuar të jemi të pranishëm ne takimet e tyre. Deklara e Ramës ka qenë e hapur në favor të znj Osmani. Mirëpo, znj Osmani e nervozuar shpalli shpërarjen e Parlamentit dhe paralajmërimin për zgjedhje të lira. Ky shpartallim i Parlamentit do të shkoi në Gjykatë Kushtetuese, dhe do presin vendimin e kësaj gjykate. Po ashtu, sjellja e Kryetares se Kuvendit ishte pak e vrazhë dhe largë politikes së Parlamentit. Ajo që len për t’u deshiruar ishte te gjitha partitë politike të ulëshin në një tavolinë të përbashët ku emrat e atyre që kandidojnë të bëhen publik, ku znj. Osmani kishte peshën me të rëndë për shkak të punës, angazhimit të saj. Mendoj  se këtu do të duhej të merrte pjesë edhe shoqëria acivile.
Greta Topjana, pyet: Po Glauk Konjufca?
Mimoza Gavrani: Sa i përket pyetjes juaj lidhur me Glauk Konufxen, unë e respektoj, nga se është një ndër figurat e rralla të LVV, i cili ka asrritur të ruaj një seriozitet polik. Mandej, ai ka treguar pjekuri politike. Në anën tjetër emri i tij po permendej shume shesh, madje ai po përodrët si një ”xhoker” politik i ”kartës se fatit”, kur përdoresh shpesh ne situata të neutralizojë konnfliktet në situata politike.
Egon Loli: Unë mendoj se nuk kishte kandidat tjetër LVV, dhe LVV ta nxirrte nje kandidat që të nisej proesi e pastaj. Pra, emri i Glaukut u hodh si emër për të nisur procesi. Palët politke ta repektojnë Kushtetutën, Partitë e opozitës nuk kishin opcion tjetër por të bllokojnë kandidaturën Presidentës; nuk e pranojnë dot që duhet të jenë në opozitë. Znj Vjosa Osmani nxitoi dhe mori një ”super autogol”.
Enver Bytyqi: Presidentjas ka të drdejtë ta shperndaj Parlamentin. Por znj Osmani pa asnjë konsultim me këshillëtarët e saj, pa një konsultim me Gjykatën Kushtetuese , pas një ekspertizë, por me nxitim veproi dhe ai nxitim i kushtoji dhe u bë viktimë e atij nxitimi, i atij veprimi që bëri. Nxitimi i znj. Osmani  ka qenë si një ”autogol i jashtëzakonshëm” në dëmin e saj. Gaboj dhe nxitoj, ndikimet i ka emocionale.
Egon Loli: Përshkak se z. Kurti nuk e propoznte, znj Osmani gaboi dhe nxitoi.
Mimoza Gavrani: Gjatë gjithë kohës 6 mujore, Presidentja ishte shumë e qetë, por nuk e diskusdoj fare kandidaturën për Presidente për mandatin e dytë?! Ishte një ”momentum” kur shteti ishte në nje ”ngërç” politik, por pastaj të filloj procesi i kanditaturës për Presidente
Enver Bytyqi: Kjo asht fatkeqësi e madhe.  Do të merrem vetem me veprimin. Znj osmasni nuk pat marr parasyh faktin se pas 5 vitesh do të zgjedhej nga populli, e mos të nxitojë. Duhet pasë parasysh se ”Lista srpsksa” nuk do i votonte ndërrimet (ndryshimet) kushtetuese. E vërtetë që Glauku ka pasë mbi 300 mijë vota, dhe ka qenë më i votuari. Nga femrat, znj Osmani ka qenë më e mirë në zgjedhe, po më e mirë dhe më fortë ka qenë kur i thënë Thaçit: ”Nuk të votoj!”
Mendoj se në këtë situate ishte LDK-ja që ndikoj se kur erdhi puna me votue as gjysma  e deputetëve të  LDK-ës uk ishin ne sallën e Kuvendit.
Egon Loli: Ishte përgjegjësi e madhe e LVV që të kandidontee znj. Osmani.
Greta Topjana: Po afati i gjykatës Kushtetuese për sjelljen e Vendimit?.
Enver Bytyqi: Është 3 muaj, por është kërkuar që më përpara të sjell Vendimin.
Ermal Peti: Kjo situatë do ua “haj kokën ehe njërit edhe tjetrit. Me nxitimin e znj Vjosa Osmani, z. Kurti ka përfituar shumë pikë! Znj Vjosa ka bërë gabim!
Sa përket LDK-së, nuk mund të harrohet ajo situate kur nuk e pranuan znj Gërvalla, por znj Osmani ishte ajo që znj Gërvalla të hyjë.
Ermal Peti: Mendoj se qendron nje xhelozi ndërmet Kurtit dhe Vjosës, sepse Kurti në Diplomacinë Amerikane dhe evropiane i ka të gjitih dyert e dritarët e mbyllyra, ndërkaq Vjosa i ka të hapura, kjo e bën Kurtin xheloz. E veçmas përafrimi i Vjosës me z. Trump. Kosova është në krizë politike. Albin Kurti po e tregon egon e tij të sëmurë.
Mimoza Gavrani:  Nuk ka rritje ekonomike. Investitorët po largohen nga Kosova
Egon Loli: Korrupcioni ka nidkuar që mos të vijnë investitoret.
Mimoza Gavrani: Deklarata e SHBA-ës se po terhiqen nga Dialogu i Kosovës me Serbinë ishe e disfavorshme për Kosovën, me një fjalë nuk e ndihmuan Kosovën. Kur flasim për korrupcionin ne Kosovë është prezent dhe ka të korruptuar, por organet e pushtetit nuk po ndërmarrin masa. Presidentja Vjosa Osmani ka punuar shumë në aspektin e njohjeve të Kosovë, ajo ka merita për njohjet reja. Por në Kosovë nuk ka rritje ekonpmike, nuk ka investitorë nga jashtë përshkak të korrupcionit.
Enver Bytyqi: Zonja Osmani ka merita per njohje. Kryemnistri i Kosovës nuk mund te ngarkohet të gjitha, sepse ai ka qenë i preokupuar rreth shtrirjës se Sovranitetit në pjesën Veriore të Kosovës dhe ka arritur që në atë drejtim ka bërë mjaft, në krahasim me Qeveritë tjera.
Kur Kryeministri Albin Kurti bënte përpjekje për Sovranitet që të shtrihej në pjesën Verore dhe ia doli, Hashim Thaçi shetitej mbi Ujmanin (liqenin) me ”Jahtin” e Radojçiqit, i cili e ruante dhe e mbronte e Thaçi thonte ”Jam në pjesën Veriore.”
Pra, ndryshe është të shtrijsh Sovranietin, e krejt ndryshe të shetisej me ”Jahtin” e Radojçiqit  dhe të thuash ”Jam në Pjesën Veriore!?” Kjo nuk është njejtë, këtë krejt e dijmë.
Agon Loli: Si Albin Kurti t’i sigurojë mbi 80 vota në Kuvend, kur dihet se LDK-ja i ka hallet e veta?
Enver Bytyqi; Unë mendoj se për President në Kosovë duhet të është një figurë emblematike, ndonjë akademik, nodnjë njeri i cili ka reputacion dhe autoritet të populli, e jo figurë politike.
Ermal Peti: Pse opozita nuk po e do Kryeministrin Albin Kurtin kur ai ka bërë shumë për shtrirjën e Sovranitetit?
Egon Loli: Kosova nuk duhet të harrojë, që aq shumë do më thënë përafrimi i znj Vjolla me Presidentin Trump. Këtë që ka bërë Presidentja Vjosa nuk ka arritë ta bëjë asnjë Kryetar shteti, as qe kanë mundur të shohin ëndërr. Pra, Afati prej 60 ditëve nuk u shfrytëzua nga Presidentja. Brenda afatit prej 60 ditësh ajo nuk përmendi  kandidaturën për Presidente, dhe ky është lëshim i madh i saj.
Enver Bytyqi: Si do të përfunoj nuk e di. Situata politike në Kosovë është e mjerueshme, është e shëmtuar, por po presim Vendimin e Gjykatës Kushtetuese të Kosovës.
Shënim: Këtë shkrim po e përfundojë me këtë mendim:
Etika dhe morali janë alfa dhe omega në shkencë, në folozofi, drejtësi dhe në jetë. Janë vlera relevante, veçmas në filozofi, në drjetësi, në punë, në jetë – janë busulla e vetme, bartësit apo orijentuesit e së cilës, lypset t’i respektojmë maksimalisht, vazhdimisht dhe domosdoshmërisht treguesit (akrepat) e saj. Pa respektimin dhe zbatimin e të dy kategorive të sipërpërmendura, që janë tejet relevante (të rëndësisë së veçantë) dhe kruciale për udhëmbarën dhe fatbardhësinë e njerëzimit, heret a vonë do të çrregullohen hallkat deri në zhbërje, ekuilibrat ekonomike, sociale, etike dhe morale të shoqërisë, të shtetit, të kombit.                                                                  

Vallja e turpit, është valle e tyre !

0
Skënderbeu dhe Nënë Tereze ishin dhe do të mbesin shpirti shqiptar, të cilët kishin dalur përtej kufijve nacionalë. Këto dy figura i përkasin gjithë Botës…
Ne nuk duhet të themi se nuk i’a vlenë të shkruajmë. Por ne duhet ta bëjme për ta shpëtuar Dardanin e pafajshme nga pilavgjinjtë.
Zëri ynë duhet të jetë si shpata e Skënderbeut, për t’i dalë në ndihmë atdheut.
Në valle ka gjithmonë një farë marrie të madhe. Por si e kuptojnë këtë marri firmëtarët për çështje të kufijve? Po çfarë është kjo marri apo tradhti? Kjo marri ekziston tek disa njerëz në qeveri dhe tek disa imam e hoxhallarë. Ne mund të themi që marrja e tyre po bënë njëfarë biznesi me troje sepse kanë nevoj për para, karrige, pushtet, xhami e mejtepe. Tempuj të errësirës…! Vallja eshte e vlefshme për ta:
“Ata kanë një qëllim, shkombëtarizim dhe shkatrrim të hstorisë, flamurit, kulturës dhe të gjuhës tone”.
Në jetën e çmitizuesve të përditëshme gjithçka ka disa qëllime, por vallja e tradhtisë nxjerrë shkake. Unë vetëm mund të themë: Gjithçka që unë di, është kjo që vallja ekziston për ta provuar hapsirën e këtyre injorantëve antikombëtar. Vallja e turpi është jeta tyre. Por duhet ndalur! Prandaj, kush nuk e di ç’është vallja e turpi, ka lënë t’i rrëshqasë mundësia për t’i njohur më mirë spiunët, tradhtarët e gjak prishurit mjekërzinj shqiptarë. Vallja e tyre kryen një transformim të menjëhershëm. Valltarët e këtij turpi nuk mund të jenë të arsyeshëm, nuk mund të jenë mirënjohës ndaj nënës së tyre, nuk mund të jenë atdhetar. Jeta e tyre do të jetë thjeshtë një tragjedi për kombin që i lindi dhe i rriti.
Kjo kokëdhimbje e përditëshme në ajrin e patejdukshëm të këtij burgu varr në Dardani është shqetësuese, por ne duhet të ngulmojmë. Kam shkruar më tepër se qindra faqe dhe s’kemi dalë ende gjëkundi. Fletët e bardha nganjëher nga çoroditja nuk nuk i pranonin shkronjat e zeza. Nuk ma ha mendja se mund të vazahdoj të shkruaj… Zemra, koka, maja e stilolapsit gjithçka. Afrim, Afrim, Afrim vazhdo. Përsërite o stilolapsi im deri sa të mbushen faqet e mia të bardhë. Kemi një dhunë politiko-fetare. Një lojë e humbur e hoxhallarëve, por ishte njëherë edhe fati i shqiptarëve! Tema për të cilën po shkruaj nuk është e re, ndoshta jo edhe pak kemi shkruar në këtë menyrë për Skënderbeun dhe Nënë Terezën. Në Dardani ka tri rreziqe abuzimi me kombin, dhe me dy figurat më të mëdha të historisë sonë. Ne duhet të reflektojmë mbi këto figura të tilla është një gjë e domosdoshme për çdo shqiptar, për çdo atdehtarë, pasi këto dy figura, duke qenë të mbarë shqiptarëve. Më Skënderbeun dhe Nënë Tereze u abuzuanë dhe u poshtëruanë nga mjekërzinjtë. Drejtësia nuk vihet në skenë. Heshtë!
Kjo gjendje vëlon në vendë. Një gjendje e tillë nuk mbahet më, nuk durohët më kulti i mjekërzinjve. Dehoxhallarizimi anën më negative të historisë dhe kulturës shqiptare, dhunën antikombëtare ndaj kombit dhe popullit shqiptar!!! Pa dashur të analizoj më gjatë vallen megalomane të hoxhallarëve dhe e imamëve, dua të them menjëherë se ky është një abuzim me emrat e këto dy figurave historike. Një tjetër rrezik dhunimi me këto dy figura është edhe ai xhëmatit radikal. Skënderbeu dhe Nënë Tereze ishin dhe do të mbesin shpirti shqiptar, të cilët kishin dalur përtej kufijve nacionalë. Këto dy figura i përkasin gjithë Botës… Krimi ndjellë krim!
Mjaft më ky popull duroi dhe qëndroi. Ju e shikuat këto me përçmim, u treguat mospërfillës dhe injorantë ndaj atdheut e ndaj këtij populli që rri e bënë sehir. Atdheu e populli po vuajnë, janë në vështirësi dhe në siklet. Ky milet ka rënë në një trishtim të thellë dhe jemi shumë të zhgënjyer me këtë lloj njerëzish qeveritarë, deputetë e hoxhallarë e sojit të zagarëve. Nuk u përdellyet fare për këtë popull. Gjatë luftës e gjatë këtyre 17 viteve hoqëm zitë e ullirit, humbëm të qeshurit dhe, kur kjo humbë, humbë dashuria për ATDHEUN. Duam një qeveri normale e të bardhë e të përkorë, me pastërti pa PRONTO, pa hajdutri, pa korrupsion e tradhti, e duam një Dardani pa shkaj e shkina, e duam pa hoxhë e imamë të errsësirës. Nuk deshirojmë të nëpërkëmbet kjo krijesë dhe dhurat e Iliro-Dardane. Të gjithë thonë: Koha po ecën. Jo, jo, koha s’ecen, ajo vazhdon të mbesë, por ecni ju tradhtarë dhe pasurohuni çdo dite e më shumë…
Çështja shqiptare sot ndodhet në udhëkryqin e madh historik. Ajo ende qëndron në “pako të mbyllur” dhe mbahet peng i zhvillimeve të krizës Dardane. Nuk ka arritur të ndërkombëtarizohet përtej sferës së lirive njerëzore e të drejtave minoritare dhe si vatër potenciale e konfliktit rajonal ndërmjetë veti. Më shumë mbizotëron shqetësimi ndërkombëtar për rrezikun e konfliktit sesa për zgjidhjen e drejtë të çështjes shqiptare. Edhe në këtë cikël historik të krijimit të shteteve të reja ballkanike, çështja shqiptare në trojet e veta ende nuk njihet si çështje kombëtare e një populli të ndarë padrejtësisht dhe po ndahet e coptohet padrejtësishtë. Derisa njësitë federale u emancipuan në shtete sovrane, për shqiptarët ofron gjendja e restaurimit dhe ricopëtimi nën sovranitetet e huaja. Deri sot bashkësia ndërkombëtare ka premtuar një zgjidhje modus Vivendi, në formë statusi special e një autonomie për shkijet në Kosovë dhe të drejta njerëzore e minoritare për shqiptarët në viset e tjera etnike. Subjekte ndërkombëtare ende përligjin logjikën e forcës dhe interesit.
Edhe pas shthurjes së perandorive totalitare, ato nuk njohin të drejtën e vetëvendosjes së të gjithë popujve të shtypur e të kolonizuar. Intergrimi i Dardanisë në strukturat ndërkombëtare kushtëzohet me pranimin e statusit kvosë kombëtare, pranimin e Zajednicës (shtet mbi shtet). Sanksionet ndërkombëtare nuk e obligojnë Serbinë për Dardaninë dhe ajo terrorizon lirisht shqiptarët brenda në Dardani dhe jashtë saj, Peshevë, Bujanocë, Medvegjë e Maqedoni.
Edhe në këtë shekull kërcënon rreziku real që çështja shqiptare t’i flijohet iluzionit demokratik, paqes dhe stabilitetit rajonal, në dëmë të saj.