
Autori :Shqiprim Pula
Serbia donte Kishë serbe — në bisedimet e Vjenës për statusin e Kosovës, pala shqiptare u tregua e gatshme t’ia plotësonte të gjitha kërkesat delegacionit të Serbisë, në përbërje të të cilit ishin peshkopët e Kishës Serbe Ortodokse: Artemije, Irinej, Teodosije e të tjerë, duke ua dhënë kishat arbërore, si serbe.
Përfaqësues nga pala serbe sigurisht të ngazëllyer me gadishmërinë e injorantëve, të pandërgjegjshmëve shqiptarë për t’i dhënë dhe njohur kishat arbërore, 44 sosh, si serbe.
As atëherë, as më pas, askush seriozisht nuk ngriti zërin lart për të deklaruar haptas e qartë, se e falën kulturën ortodokse shqiptare serbisë — trashëgiminë e lashtësisë arbërore!
Rezoluta 1244 nuk kishte kishë serbe ortodokse.
Korniza Kushtetuese nuk kishte kishë serbe ortodokse.
Kushtetuta e Republikës së Kosovës ka kishë serbe — e pranuan negociatorët në Vjenë.
Prandaj, Serbia vazhdon ta quaj Kosovën sistemi shpirtëror serb.
Kishat kryesisht janë ndërtuar në kohën e sundimit të Bizantit, kur në Kosovë nuk ka pasur fare serbë. Pjesa e madhe e popullit arbëror kanë qenë të krishterë. Pra në çdo aspekt këto kisha ishin të shqiptarëve, sepse ato i shërbyen shqiptarëve për të kryer ritet fetare.
Më 1924, arkeologët serbë bënë gërmime arkeologjike në themelet e kishave të Deçanit dhe Graçanicës, me qëllim që të dihet identiteti i kishave. Gjatë punimeve të tyre u dëshpëruan kur gjetën themele të kishave arbërore.
“Serbët në mesjetë nuk kanë pasur as afinitet, as aftësi, as mundësi për të ndërtuar kishat monumentale, siç janë ato në Kosovë e në Maqedoni, kështu që dokumentet në të cilat figuron emri i Nemanjiqëve si ndërtues të këtyre kishave nuk janë për t’u besuar”, shkruante historiani dhe shkrimtari serb,
Pero Slijepçeviç më 1934.
Serbia do Asociacion serb — e kërkon asociacionin për administrim territori dhe asetesh ekonomike si p.sh.; Kombinatin “Trepça” dhe Liqenin e Ujmanit që shtrirjen dhe lidhjen do ta kishte horizontale po me një vendimmarrje vertikale tek Beogradi.
Me themelimin e një ‘asociacioni serb’ duan ta zbatojnë preambulën e kushtetutës së Serbisë (ku thuhet se; “Kosova dhe Metohia është pjesë integrale e territorit të Serbisë dhe se ka statusin e një autonomie substanciale brenda shtetit sovran të Serbisë dhe se nga statusi i tillë i Krahinës së Kosovës dhe Metohisë rrjedhin obligimet kushtetuese për të gjitha organet shtetërore për të ruajtur dhe mbrojtur interesat shtetërore politike e juridike të Serbisë në Kosovë dhe Metohi”), si dhe neneve 182 dhe 183 të Kushtetutës së Serbisë.
Historiku — imponimi i një gjuhe të huaj nga pushtuesit otoman në bashkësitë ortodokse të trojeve arbërore si në jug ashtu në veri dhe ndalimi i gjuhës amtare, nëpërmjet hierarkëve të Patrikanës, përjetësuan një gënjeshtër historike mbi “grekësinë” e shqiptarëve ortodoksë, gjë që vijoi edhe me “serbizimin”, me ndihmën e Rusisë, duke u dhënë shtetit grek dhe atij serb të drejta të pretenduara mbi shqiptarët e krishterë në Shqipëri e Kosovë dhe gjithandej trojeve ku jetonin shqiptarët autokton.


