Feri Arifi, historian, Viti
NGA KUSH ERDHI MASHTRIMI MADH NË ILIRIK
Vasa Pelagiç, më 1867 mashtroj popullin ortodoks shqiptarë, që me lek të Rusis për një embelsirë apo sheqerake në atë varfri të skajshme që populli të deklarohet SERB si në fshtra ashtu edhe qytete. Gjithkund dhe kudo pytej populli: KOSI TI…. JASAM SERBIN…..KUSH JE TI… UNË JAM SERB, kështu erdhi Serbia.
Vasa Pelagiq në vitin 1867 ka këshilluar që fëmijët të tërhiqen e mashtrohen me sheqer dhe bombona, që të deklarohen serbë!
Në këto agjitime nacionale roli kryesor u është dhënë mësimdhënsve. Në këtë vështrim është karakteristike direktiva e Vasa Pelagiq, e paraqitur në “Udhëheqjen e serbëve-boshnajkëve, hercegovasve, starosrbijanske dhe mësuesve maqedon (“serbëve” të Serbisë së vjetër”, dmth., Kosovës, vër. e përkthyesit), shkollave dhe komunave”, e shtypur në vitin 1867. Në faqen 45 , në nenin 36, jipet direktiva e tillë:
“Secili mësues duhet së pari ti mësoj nxënësit e vet e pastaj të gjithë fëmijët e qytezës që mund të flasin: që kushdo që ti pyet se Kush je ti djalosh? i riu në atë pyetje menjëherë të përgjigjet: Une jam serb. Do të ishte mirë që të gjinden njerëz të vullnetit të mirë që fëmijëve t’ua sqarojnë të drejtën e përkatësisë së tillë në mënyrë që tek ta të zgjohet kurreshtja për përgjigjen e tillë.”
Kështu pra në shekulin e 19-të janë krijuer serbët, duke i mashtruar fëmijët.
