Pamjet ku pjesëtarë të Policisë së Republikës së Kosovës, të veshur me uniformën zyrtare, bartin një arkivol të mbuluar me flamur fetar islamik janë thellësisht shqetësuese dhe të papranueshme nga këndvështrimi kushtetues, institucional dhe shtetëror.
Republika e Kosovës është shtet laik. Kushtetuta garanton ndarjen e shtetit nga feja dhe neutralitetin e institucioneve publike. Kosova nuk është shtet islamik dhe nuk udhëhiqet nga sistemi sheriatik, por është republikë parlamentare demokratike, e ndërtuar mbi sundimin e ligjit dhe orientimin e saj euroatlantik. Për këtë arsye, Policia e Kosovës ka detyrim të respektojë vetëm Kushtetutën dhe ligjet e Republikës.
Uniforma zyrtare përfaqëson shtetin, jo një fe apo ideologji. Përdorimi i saj në rrethana që krijojnë identifikim të institucionit me simbole fetare cenon neutralitetin institucional, dëmton karakterin laik të shtetit dhe rrezikon besimin e qytetarëve në paanshmërinë e institucioneve.
Po aq shqetësues është fakti se raste të ngjashme kanë ndodhur edhe më parë, kur pjesëtarë të Policisë së Kosovës, me uniformë zyrtare, kanë marrë pjesë në rite fetare islame, pa u bërë publik asnjë veprim disiplinor ndaj tyre. Mosveprimi institucional rrezikon të krijojë një praktikë që bie ndesh me rendin kushtetues dhe orientimin demokratik të Republikës së Kosovës.
Për këtë arsye, kërkoj nga Inspektorati Policor i Kosovës dhe autoritetet kompetente që ta hetojnë këtë rast, të identifikojnë përgjegjësit dhe të ndërmarrin masa disiplinore ndaj çdo polici që, gjatë ushtrimit të detyrës ose me uniformë zyrtare, cenon parimin e laicitetit dhe neutralitetit institucional. Raste të tilla duhet të dokumentohen dhe të trajtohen me seriozitet, në mënyrë që të mos krijohen precedentë të rrezikshëm për rendin kushtetues.
Ruajtja e shtetit laik nuk është çështje preference, por detyrim kushtetues. Mbrojtja e Kushtetutës, e karakterit laik të Republikës dhe e orientimit euroatlantik të Kosovës është përgjegjësi e çdo institucioni shtetëror, e në veçanti e Policisë së Kosovës.
Nëse dikush do të kërkonte një shembull se si një shtet mund të vetëizolohet politikisht, diplomatikisht dhe strategjikisht, Kosova nën qeverisjen e Albin Kurtit do të ishte rasti më i qartë.
Po mbushen gjashtë vite pa asnjë takim të Kryeministrit të Kosovës në Shtëpinë e Bardhë, ndërkohë që Serbia, përmes diplomacisë së saj të vjetër, por efikase, nënshkruan memorandume strategjike me SHBA-në në fusha kyçe si energjia, arsimi dhe siguria.
Ky kontrast nuk është rastësi, por pasojë e një kursi politik që ka kthyer Kosovën nga aleatët e saj natyralë drejt një vetëkënaqësie ideologjike, ku retorika zëvendëson realitetin.
Serbia po forcon aleancat, Kosova po humbet terren.
Serbia, përmes diplomacisë së Marko Gjuriqit, një figurë e njohur për lidhjet e saj me regjimin e Millosheviqit, arrin të shkelë në Shtëpinë e Bardhë dhe të nënshkruajë marrëveshje që e pozicionojnë si partner të besueshëm të SHBA-së.
Ndërkohë, Kosova, e udhëhequr nga një qeveri që e sheh Perëndimin me dyshim dhe nostalgjinë për ideologjitë e vjetra, endet nëpër vende që nuk e njohin pavarësinë e saj dhe që shpesh kanë qëndrime armiqësore ndaj NATO-s.
Ky është një dëm strategjik i paimagjinueshëm:
• Marrëdhëniet Kosovë‑SHBA janë në pikën më të ulët që nga viti 1999.
• Integrimi euro‑atlantik është bllokuar jo nga jashtë, por nga vetë politika e brendshme.
• Serbia po e shfrytëzon këtë vakum për të paraqitur veten si faktor stabiliteti në Ballkan.
Diplomacia e Kurtit: ideologji në vend të strategjisë.
Takimet e Kurtit me figura si Giorgos Papandreu, mik personal i Millosheviqit dhe kundërshtar i ndërhyrjes së NATO-s në Kosovë, janë simptomë e një diplomacie që ka humbur busullën.
Në vend që të ndërtojë ura me aleatët që e çliruan Kosovën, Kurti zgjedh të flirtojë me miqtë e armiqve tanë historikë.
Ky është një mesazh i rrezikshëm për partnerët ndërkombëtarë: Kosova po largohet nga vlerat që e sollën në liri.
Islamizimi politik dhe devijimi nga identiteti europian.
Në skenën politike kosovare, po shfaqet një tendencë e re, instrumentalizimi i fesë për qëllime politike.
Deputetë që ofendojnë figurat kombëtare si Gjergj Kastrioti Skënderbeu, që glorifikojnë ideologji fetare të huaja, nuk përfaqësojnë as traditën shqiptare, as aspiratat europiane të Kosovës.
Kjo nuk është çështje besimi, por çështje orientimi kombëtar:
Kosova nuk mund të integrohet në BE, NATO apo Këshillin e Europës me një klasë politike që e sheh Perëndimin si armik dhe Lindjen si shpëtim.
Rreziku për sigurinë kombëtare.
Kur diplomacia dështon, pasojat nuk janë vetëm simbolike, ato janë strategjike.
Mungesa e bashkëpunimit me SHBA-në në fushën e sigurisë e lë Kosovën të pambrojtur ndaj:
• ndikimit rus përmes Serbisë,
• infiltrimit ideologjik nga Lindja,
• dobësimit të kapaciteteve të mbrojtjes dhe inteligjencës.
Në një rajon ku siguria është valuta e stabilitetit, Kosova po e humbet vlerën e saj.
“Çka t’a banë vehtja e jote, nuk t’a banë askushi”.
Kjo fjalë e urtë popullore përmbledh më mirë se çdo analizë akademike gjendjen e sotme.
Kosova nuk po e humbet mbështetjen ndërkombëtare sepse e urrejnë, por sepse nuk di ta ruajë.
Në vend të diplomacisë, ka dogmë; në vend të strategjisë, ka retorikë; në vend të aleancave, ka iluzione.
Nëse vazhdohet kështu, siguria kombëtare e Kosovës nuk do të rrezikohet nga jashtë, por do të shkatërrohet nga brenda.
Kërkojmë protokoll të detyrueshëm shtetëror për varrimet e zyrtarëve të Republikës së Kosovës
Organizata Shqiptaria shpreh ngushëllimet më të sinqerta familjes, të afërmve dhe kolegëve të zyrtarit të Policisë së Kosovës, Shaban Hajdari, për humbjen e rëndë të njeriut të tyre të dashur. Çdo humbje e një pjesëtari të Policisë së Kosovës është humbje për familjen, institucionin dhe për vetë Republikën e Kosovës.
Megjithatë, njëkohësisht shprehim indinjatën dhe shqetësimin tonë të thellë për mënyrën se si u organizua ceremonia e përcjelljes së tij në banesën e fundit.
Është e papranueshme që një zyrtar i Policisë së Republikës së Kosovës, i përcjellë me nderime nga kolegët dhe institucionet shtetërore, të mos mbulohet me Flamurin e Republikës së Kosovës, por me një flamur fetar. Një polic nuk e ka dhënë betimin para një institucioni fetar, por para Republikës së Kosovës. Ai ka shërbyer shtetin dhe Kushtetutën e tij, prandaj edhe nderimet zyrtare duhet të pasqyrojnë identitetin shtetëror.
Ne e respektojmë plotësisht të drejtën e çdo familjeje për ta organizuar ceremoninë fetare sipas bindjeve të saj. Kjo është një e drejtë themelore. Mirëpo, në momentin kur ceremonia shoqërohet nga institucionet shtetërore dhe zhvillohet me nderime zyrtare, simboli që duhet të përfaqësojë shtetin është vetëm Flamuri i Republikës së Kosovës.
Ky nuk është një rast i izoluar. Ai dëshmon mungesën e një protokolli të qartë shtetëror dhe krijon hapësirë që simbolet fetare të zëvendësojnë simbolet e Republikës në ceremoni zyrtare. Një praktikë e tillë cenon karakterin laik të shtetit dhe dinjitetin e institucioneve të tij.
Për këtë arsye, Organizata Shqiptaria kërkon urgjentisht nga Presidenca e Republikës, Qeveria, Ministria e Punëve të Brendshme dhe Policia e Kosovës miratimin e një protokolli të detyrueshëm shtetëror për ceremonitë mortore të zyrtarëve të institucioneve të Republikës së Kosovës.
Ky protokoll duhet të përcaktojë qartë se:
* Çdo zyrtar shtetëror që përcillet me nderime zyrtare duhet të mbulohet me Flamurin e Republikës së Kosovës.
* Ceremonitë fetare mund të zhvillohen sipas dëshirës së familjes, por ato nuk mund të zëvendësojnë ceremoninë dhe simbolikën shtetërore.
* Nëse familja zgjedh të mos respektojë protokollin shtetëror, atëherë ceremonia duhet të zhvillohet si varrim privat, pa pjesëmarrjen ceremoniale të institucioneve shtetërore.
Republika e Kosovës është shtet laik. Institucionet e saj nuk mund të relativizojnë identitetin e tyre kushtetues duke zëvendësuar simbolet e shtetit me simbole fetare gjatë ceremonive zyrtare.
Sot nuk është në diskutim besimi i të ndjerit apo i familjes së tij. Në diskutim është dinjiteti i shtetit, respekti ndaj uniformës së Policisë së Kosovës dhe mënyra se si Republika i nderon shërbyesit e saj.
Nëse nuk vendosen rregulla të qarta sot, raste të tilla do të përsëriten edhe në të ardhmen. Republika e Kosovës duhet t’i nderojë zyrtarët e saj me simbolet e Republikës. Kjo nuk është çështje feje, por çështje e rendit kushtetues, e dinjitetit institucional dhe e respektit ndaj shtetit.
Pas furtunës së rrëmbyeshme dhe bubullimave që zbritën nga Alpet Shqiptare, duke u përplasur mbi madhështinë e Korenikut e duke përshkuar fushat pjellore të Podgurit, natyra la pas gjurmët e një miniapokalipsi. Breshëri goditi pemishtet, kopshtet e arat, duke lënduar mundin e bujqve dhe frytet e tokës sonë.
Por, siç ndodh shpesh në historinë e këtij vendi, pas stuhisë erdhi drita.
Mbrëmja e 23 korrikut 2026 u shndërrua në një ditë të veçantë për Studenicën, Podgurin dhe për të gjithë ata shqiptarë që e ndjejnë të shenjtë lidhjen me historinë dhe trashëgiminë e të parëve. Teksa dielli perëndonte mbi kreshtat e Ruselisë dhe rrezet e fundit përshëndesnin Bregun e Kishës, fytyrat e pjesëmarrësve rrezatonin qetësi, besim dhe krenari. Ishte një takim me rrënjët, me kujtesën dhe me historinë.
Rreth dyqind pjesëmarrës, të ardhur nga Studenica, Podguri dhe treva të ndryshme të Kosovës, u ngjitën në Bregun e Kishës për të marrë pjesë në Meshën Katolike, e cila u kremtua për të dytin vit radhazi në këtë vend të shenjtë. Ky kremtim shënoi vazhdimin e një tradite të rikthyer, duke i dhënë fund simbolikisht heshtjes shumëshekullore që kishte mbuluar këtë lokalitet.
Vëzhgim e kurreshtje tek themelet e Bazilikës së Studenicës, dje, më 23 korrik 2026
Ky tubim nuk ishte vetëm një ceremoni fetare. Ai ishte një akt kujtese historike, një shprehje e respektit ndaj trashëgimisë shpirtërore dhe kulturore të shqiptarëve, si dhe një dëshmi e përkushtimit për ruajtjen e identitetit tonë historik.
Sipas të dhënave arkeologjike dhe studimeve të autorëve vendorë, Kisha e Studenicës lidhet me periudhën e Perandorit Justinian (527–565), kohë kur në Dardani u ndërtuan dhe u rindërtuan shumë objekte të kultit të krishterë. Tradita gojore, e ruajtur brez pas brezi, e konsideron këtë vend si një nga qendrat e hershme të jetës shpirtërore të banorëve autoktonë shqiptarë të kësaj treve. Këto dëshmi përbëjnë një pjesë të rëndësishme të trashëgimisë sonë historike dhe meritojnë të studiohen e të ruhen me seriozitet shkencor.
Rikthimi i Meshës së Shenjtë në Bregun e Kishës përfaqëson rikthimin e kujtesës historike dhe të lidhjes shpirtërore me të kaluarën. Ai dëshmon se identiteti i një populli nuk shuhet nga kalimi i shekujve, as nga pushtimet, as nga përpjekjet për të zbehur kujtesën historike.
Rëndësia e kësaj ngjarjeje tejkalon kufijtë e Studenicës dhe të Podgurit. Bazilika e Studenicës është pjesë e trashëgimisë së përbashkët shqiptare. Çdo gur i këtij lokaliteti, çdo mbetje muri dhe çdo gjurmë arkeologjike përbëjnë dëshmi të një historie që kërkon njohje, respekt dhe mbrojtje.
Monumentet e kultit nuk janë vetëm vende lutjeje. Ato janë dokumente të gjalla të qytetërimit, kulturës dhe historisë sonë. Prandaj, ruajtja e tyre është një detyrim moral, kulturor dhe kombëtar.
Pjesëmarrja e besimtarëve dhe e dashamirësve të historisë nga vise të ndryshme të Kosovës dëshmoi se kjo ngjarje tashmë ka marrë një karakter më të gjerë shoqëror e kombëtar. Ajo nuk i përket vetëm një fshati apo një krahine, por të gjithë atyre që e konsiderojnë trashëgiminë historike si pjesë të identitetit të tyre.
Prandaj, synimi është që Mesha në Bregun e Kishës të vazhdojë të kremtohet çdo vit, si një traditë e lutjes, e kujtesës dhe e nderimit për paraardhësit tanë. Njëkohësisht, ajo shpreh interesimin në rritje për njohjen e historisë sonë dhe për ruajtjen e monumenteve që dëshmojnë vazhdimësinë e qytetërimit në këto troje.
Tenda në Studenicë ku dje, më 23 korrik 2026, Prifti Fran Kola e mbajti meshën
Le të mbetet Bregu i Kishës së Studenicës vend i lutjes, i paqes, i kujtesës dhe i bashkimit. Le të jetë simbol i respektit për trashëgiminë historike e shpirtërore dhe një ftesë për studiuesit që, përmes kërkimeve shkencore, të ndriçojnë edhe më tej historinë e këtij monumenti.
Gjergj – Bajram Kabashi me Afrim Zeqirin. Foto e bërë dje me 23 korrik 2026 afër Bazilikës së Studenicës nga Beqir Sutaj
Lavdi kujtimit të të parëve tanë, që ruajtën dinjitetin, besimin dhe dashurinë për këtë truall.
Zoti e bekoftë Bazilikën – Kishën e Studenicës, popullin shqiptar dhe të gjithë ata që punojnë me përkushtim për ruajtjen e trashëgimisë sonë historike, kulturore dhe shpirtërore.
Aurel Dasareti, ekspert i çështjeve pskologjike – ushtarake nga SHBA
Një letër e Aurel Dasaretit shkuar “me nxitim për pasurinë e miut të kanalizimeve”, pa diplomaci, sikur një vëlla të fliste me një vëlla ose motër
Pas çdo pasurie që miu i kanalizimeve ka, fshihet një krim i rëndë
Të dashur bashkëkombës, ju që e doni Kombin dhe Shqipërinë! Ai qen bir qeni i gërditshëm, kryekrimineli i pistë e i gjithë-anshëm që shet dhe shpopullon nënën Shqipëri nga shqiptarët rrënjës/autokton, Shqipërinë e gjithë shqiptarëve, ka deklaruar publikisht se nuk frikësohet nga protestat e organizuara para Kryeministrisë dhe nuk është absolutisht i interesuar – nuk ka ndërmend të jap dorëheqjen.
Ai psikopati i rrezikshëm që e ka shitur Shqipërinë, ka konsideruar akuzat politike si slogane dhe ka theksuar se do të vijojë detyrën, duke ironizuar rezistencën e demonstruesve me shprehje si“ikën mbrëmja vjen mëngjesi, por unë këtu jam”.
Pikëpamja se pasojat dhe përdorimi i forcës janë e vetmja gjë e dobishme kundër shkelësve të përsëritur dhe kriminelëve të regjur mbahet fuqimisht nga shumë njerëz dhe përbën një pjesë të madhe të bazës së politikës tradicionale të drejtësisë – në të gjithë rruzullin tokësor. Po në Shqipëri?!!!
Pse nuk ikën kryekrimineli që, në bashkëpunim me armiqtë e huaj, po punon që ne, shqiptarët, të mos ekzistojmë më?Ai është tradhtar – kriminel sepse njerëzit (populli im) nuk i përgjigjen me “gjuhën” që ai e kupton, forcën, shtrëngim – kapeni për zverku dhe hidheni direkt në tualet atë pis milet.
PS: Kur isha i vogël gjyshi im më thoshte: “Frika ruan vreshtin”. Kjo shprehje nënkupton se përveç tjerash disiplina, zbatimi i rregullave dhe respektimi i ligjit shpesh herë ndodhin për shkak të pasojave dhe frikës nga ndëshkimi, e jo domosdoshmërisht nga ndërgjegjësimi i lartë i popullatës përkatëse.
Kur ai qen bir qeni leh me një gënjeshtër, i vjedh popullit të drejtën për të vërtetën. Kur i mashtron, i vjedh popullit të drejtën për drejtësi.
Për gati 20 vjet, kjo bishë e ndyrë ka shfrytëzuar popullin tim, i cili flinte pa ndërprerje. Prandaj, ai qen bir qeni përfundimisht i ka thënë vetes: “Unë besoj se krimi ia vlen”. Dhe i njëjti vazhdon me krimin sepse nuk ka frikë se populli që vetëm demonstron por nuk vepron me gjuhën që kryekrimineli kupton do ta ndëshkojë.
Mamdani u emërua si kryetar bashkie nga Bernie Sanders, së bashku me bashkëshorten e Mamdanit, Rama Duwaji. Mamdani dha betimin mbi Kuran, duke u bërë kështu kryetari i parë i New York City që e bëri këtë. Ai përdori dy kopje të librit: të gjyshit të tij dhe të Arturo Alfonso Schomburg. Foto: Wikimedia/Mirëmbajtja e Kryetarit të New York City.
Tove Elisabeth Rooney / Document.no
Victor Davis Hanson: Mamdani është i vërteti racist që po ndot këtë vend
Më poshtë vijon një përkthim në shqip i monologut të Victor Davis Hanson në YouTube për The Daily Signal. Përkthyer me inteligjencë artificiale dhe vetëm i shqyrtuar në mënyrë të kufizuar.
Përshëndetje, ky është Victor Davis Hanson për The Daily Signal.
Më 3 korrik, kryetari i New York-ut, Zoran Mamdani mbajti një fjalim. Nuk e di pse kryetari duket se mendon se po flet në emër të gjithë kombit, por ai dëshironte të mbante një fjalim më 4 korrik për të gjithë vendin.
Nuk ishte një fjalim, ishte një përballje e fuqishme [me SHBA-të].
Nëse do ta përmbledhja mesazhin e tij, në thelb ishte se SHBA-të udhëhiqen nga racistë të bardhë, dhe se gjatë historisë ata kanë trajtuar gjithë të tjerët në mënyrë të padrejtë, përveç vetes së tyre. Ai përfshiu njerëz të cilët, në fjalët e tij: «të tjerët prej nesh». Ai e vendosi veten në grupin e njerëzve që thuhej se kishin duar të forta, bënin punën, por kurrë nuk paguheshin drejtë ose gjithmonë tërhiqnin më të shkurtin e shortit në një Amerikë raciste dhe të padrejtë.
Ai gjithashtu tha se privilegjet bazoheshin në të pasuritë, ngjyrën e duhur të lëkurës dhe theksin e duhur. Përsëri, ai e përfshiu veten, sikur të kishte qenë një viktimë.
Janë dy gjëra që të gjithë duhet t’i mbajnë mend për Mamdani.
Së pari, ai është shumë, shumë i pasur.
Së dyti, ai është shumë privilegjuar.
Dhe ai është shumë racist.
Le të shpjegoj.
Mamdani vjen nga një përqind e emigrantëve, ata që ai vetë, me terma marksiste, do t’i kishte quajtur «kolonialistë të vendosur», të cilët shkruheshin në Ugandë për t’u pasuruar. Sot ata përbëjnë vetëm rreth 60–70,000 njerëz në një vend me miliona banorë, por kontrollojnë rreth 60 përqind të PBB-së së vendit.
Ai erdhi nga Uganda në SHBA.
Babai i tij është profesor me një profesurë të emëruar në Columbia University dhe fiton shumë mirë. Nëna e tij është kineaste e mbështetur nga shteti dhe shumë e suksesshme. Të dy, ashtu si djali Mamdani, kanë shprehur qëndrime antiamerikane, edhe pse erdhën këtu si emigrantë dhe kërkuan që vendi pritës t’i pranojë. Diçka që ne bëmë.
Nëna e tij gjithashtu ka marrë miliona dollarë nga donatorë liberalë që kanë financuar një pjesë të madhe të veprimtarisë së saj.
Sa i përket racës, pak kush ka treguar më shumë mungesë ndjeshmërie racore se sa Zoran Mamdani.
Le të shpjegoj.
Ai tha se donte të hynte në lagje më të pasura dhe të bardha dhe t’i taksonte më shumë. Nëse ai me të vërtetë dëshiron të taksonte lagje më të pasura, nuk e di saktësisht se çfarë nënkupton me “taksi”. Por pse duhej të thoshte “të bardha”?
Nëse ai mendon se të gjithë njerëzit e pasur janë të bardhë, ai gabon.
Grupi më i madh i të varfërve në SHBA janë të bardhë.
Grupi më i pasur etnik është vetë grupi i Zoran Mamdanis, indianë-amerikanë. Ata kanë të ardhurat më të larta si për person ashtu edhe për familje.
Nëse ai nuk do të ishte racist, mund të kishte thënë thjesht: “Ne do të hyjmë në lagje më të pasura.” Ose nëse donte të fliste për pasurinë dhe racën në të njëjtën kohë dhe të ishte i sinqertë, mund të kishte thënë: “Ne do të shohim në zonat më të pasura indianë-amerikane, si ambienti im, që është më i pasuri në SHBA.”
Por natyrisht që ai nuk do ta bënte këtë.
Ai gjithashtu ka përmendur AIPAC, një organizatë interesi e hebrenjve, si “monstra”. Nuk thotë të njëjtën gjë për CAIR, ndonjë organizatë myslimane apo ndonjë grup tjetër. Vetëm hebrenjtë janë “monstra”.
Personi që ai dëshironte si komisioner për banesat – ai që do të kishte përgjegjësinë për të gjithë menaxhimin e banesave publike në New York me mijëra apartamente – ka thënë se tregu i banesave është një armë për dominimin e bardhë.
Unë nuk e di se çfarë do të thotë kjo.
Qartë ajo mendohet se shumë njerëz të bardhë kanë kursyer para, kanë paguar kapitalin fillestar dhe paguajnë kredi të banesës në kohë dhe plotësisht. Prandaj, supozohet se ata ushtrojnë dominim të bardhë.
Unë nuk e di se çfarë do të thotë me këtë.
Ai gjithashtu ka thënë se nuk dëshiron të shohë më shumë të bardhë në platformat politike apo në poste publike. Me fjalë të tjera, ai dëshiron të vendosë se kush duhet të qeverisë New York-un bazuar në ngjyrën e lëkurës së tyre.
Mos harro që kjo vjen nga një njeri që na jepte leksione për nuancat e ndryshme të ngjyrës së lëkurës së njerëzve.
Ai kishte gjithashtu një përgjegjëse për emërime – ajo ka një emër të gjatë, por unë e shkurtova në Carolyn Dacosta.
Ajo ka thënë disa herë se të bardhët duhet të mposhten.
Mendo sikur një kryetar tjetër i bashkisë të kishte thënë se të zinjtë duhet të mposhten, ose aziatikët duhet të mposhten, ose latinamerikanët duhet të mposhten.
Kjo është rreth asaj se sa racist njeriu me pushtet mund të bëhet.
Kjo është përgjegjësja për emërime e Mamdanit.
Ai gjithashtu i ka quajtur hebrenjtë lakmitarë.
Pastaj kemi bashkëshorten e Mamdanit.
Normalisht nuk do ta përmendja, por ajo luan një rol shumë të dukshëm politik në administratën e tij.
Pas masakrës më 7 tetor, ajo shkoi në rrjetet sociale dhe pëlqeu mbi 70 postime të ndryshme që festonin vrasjet e 1,200 hebrenjve.
Ajo gjithashtu krijoi ilustrime për një libër shumë antisemitik dhe urrejtës të shkruar nga një autor që përshkruante hebrenjtë si ghoule pa mëshirë dhe vampirë pa shpirt.
Çfarë do të thotë e gjithë kjo?
Kjo do të thotë që e majta, kur mban ligjërata morale për Amerikën, zakonisht e projeksionon vetë mëkatet e saj – ashtu siç bën Mamdani.
Ai flet për faktin që Amerika është raciste, ndërkohë që gjatë gjashtë muajve të parë në detyrë ka shfaqur më shumë qëndrime raciste se çdo kryetar qyteti tjetër në historinë e New York-ut.
Dhe kur flasin për njerëzit që keqpërdoren nga një sistem kapitalist dhe i padrejtë, shpesh janë vetë të pasur dhe të privilegjuar.
Familja Mamdani janë miliarderë.
Ishte miliarderë në Ugandë, dhe kur erdhën këtu, u bënë edhe më të pasur.
Pra, kur këta socialiste të rinj demokratë fillojnë të na japin leksione për racën ose pasurinë, kthehu dhe shiko në sfondin e tyre.
Një lajm i trishtë ka pikëlluar Drenicën dhe mbarë botën e kulturës e të arsimit në Kosovë. Është ndarë nga jeta Avdi Shala – poeti, shkrimtari, mësuesi, edukatori dhe intelektuali i respektuar, i cili gjatë gjithë jetës së tij i shërbeu fjalës së shkruar, arsimit dhe atdheut.
Avdi Shala ishte një krijues i palodhur dhe autor i shumë veprave letrare për fëmijë , romaneve, dramave dhe përmbledhjeve poetike , që përbëjnë një pasuri të çmuar të letërsisë sonë. Përmes krijimtarisë së tij, ai u dha fëmijëve botë të tëra imagjinate, ëndrra, dije dhe dashuri për gjuhën, librin dhe vendin.
Por Avdi Shala nuk ishte vetëm shkrimtar. Ai ishte edhe mësues e edukator, një njeri që besonte se arsimi dhe kultura janë ndër themelet më të fuqishme të një shoqërie. Në jetën e tij, fjala e shkruar dhe fjala e mësuesit u bashkuan në një mision të vetëm: edukimin e brezave dhe pasurimin e jetës shpirtërore e kulturore të popullit tonë.
Ai i përkiste asaj plejade intelektualësh që nuk e ndanë kurrë krijimtarinë nga përgjegjësia shoqërore dhe dashurinë për letërsinë nga dashuria për atdheun. Me veprën e tij, me përkushtimin e tij dhe me shembullin e jetës, Avdi Shala la gjurmë të pashlyeshme në kulturën dhe arsimin e Kosovës.
Njerëz të tillë nuk largohen plotësisht. Ata vazhdojnë të jetojnë në librat që kanë shkruar, në kujtesën e nxënësve që kanë edukuar, në zemrat e lexuesve dhe në veprën e tyre që u mbetet brezave.
Drenica humbi një bir të saj të denjë. Letërsia shqipe humbi një krijues të përkushtuar. Arsimi humbi një mësues e edukator të çmuar. Ndërsa ne të gjithë humbëm një njeri të mirë, një intelektual të respektuar dhe një shërbyes të palodhur të kulturës shqiptare.
Pusho i qetë, Avdi Shala!
Vepra jote do të mbetet mes nesh. Fjalët e tua do të vazhdojnë të flasin. Librat e tu do të vazhdojnë t’u dhurojnë fëmijëve ëndrra e dije. Dhe kujtimi për ty do të mbetet i gjallë në zemrat e të gjithë atyre që të njohën, të lexuan dhe të deshën.
Ngushëllime familjes, miqve, kolegëve, nxënësve dhe gjithë komunitetit kulturor e arsimor.
Virgjil Kule, Gjergj Kastrioti Skënderbeu – Kryqtari i Fundit, Fast Track Albania, Tiranë, 2018
Në gamën e gjerë të studimeve dhe botimeve të veçanta që kanë të bëjnë me personalitetin e Heroit Kombëtar Gjergj Kastrioti-Skënderbeu i shtohet edhe një libër interesant shkruar nga Virgjil Kule, me titull “Gjergj Kastrioti Skënderbeu – Kryqtari i Fundit”, Fast Track Albania, Tiranë, 2018. Kemi të bëjmë me botimin e dytë sepse botimi i parë nga OMBRA-GVG, është botuar në vitin 2011. Kemi të bëjmë me një libër të veçantë si për nga konceptimi, përmbajtja dhe rrefimi kushtuar veprimtarisë politike e diplomatike të Heroit Kombëtar si askush deri më sot nga një autor shqiptar
Në këtë botim autori trajton çështje të jetës dhe veprimtarisë së Gjergj Kastriotit-Skënderbeut, duke u përqendruar në aspektet më të rëndësishme të karrierës së tij: nga dalja e tij në skenën politike, deri tek organizimi i qëndresës shqiptare kundër osmaneve, si dhe lidhjet me fuqitë evropiane të kohës. Nuk ka dilemë se ky studim përpiqet të ofrojë një pasqyrë të Skënderbeut për krijimin e një shteti shqiptar të pavarur, ku në sajë të literaturës së konsultuar por edhe të dokumenteve të prezantuara del qartë roli i Skënderbeut në koalicionin e madh ushtarak (kryqëzatë) të Europës Perëndimore kundër dyndjes osmane në shekullin e XV. Dhe nuk ka si të jetë ndryshe sepse Skënderbeu për një çerek shekulli ishte mburojë e Europës nga invazioni i Perandorisë Osmane. Me angazhimin politik, diplomatik e ushtarak Skënderbeu e dëshmoj në praktikë mbrojtjën e civilizimit shqiptar, që ishte identik me ate europian.
Kur analizohet roli dhe kontributi i Skënderbeut në shek.XV, duhet cekur se në këtë periudhë kohore ishin arbërit përkatësisht Arbëria e cila ka sakrifikuar shumë në mbrojtje të identitetit për të mbijetuar të lirë në trojet autoktone. Por, një sfidë e tillë nuk ka qenë e lehtë, ku Skënderbeu me mjeshtri politike e diplomatike sfidoi rrethanat e kohës.
Ditari diplomatik
Nga momenti i kthimit të Skënderbeut dhe vendosja e pushtetit në Krujë me 28 nëntor 1943 e deri sa vdiq me 17 janar 1468, autori na ofron të dhëna me interes, jo vetëm vit pas viti, por muaji duke na ofruar një ditar diplomatik si askush deri me tash. Pikërisht një qasje e tillë i mundëson lexuesit për të ndjekur evoluimin e ngjarjeve dhe për të kuptuar më mirë portretin e Skënderbeut në shumë aspekte, ku në rastin konkret parësore janë veprimtaria politike e diplomatike, duke mos anashkaluar as ate ushtarake. Sepse sipas autorit, Skënderbeu nuk ishte thjesht një luftëtar i zakonshëm, por një mendimtar dhe kryqtari i fundit që përfaqësonte Evropën në luftën kundër Perandorisë Osmane.
Aleancat për mbijetesë
Në rrethana të tilla shoqërore e në veçanti ushtarake Skënderbeu krahas Frontit Verior të Danubit, ai krojoi Frontin e Dytë në Ballkanin Perëndimor, duke i bërë pengesë depertimit të turqëve në këtë pjesë të Europës Juglindore. Ndonëse shqiptarët për nga numri ishin të pakët, por në sajë të Skënderbeut kanë luajtur një rol të rëndësishëm, në mbrojtje të vlerave evropiane. Një veprim i tillë ka kushtëzuar fillimisht arritjen e bashkimit të principatare të shqiptarëve, që është realizuar me 2 mars 1444 , që njihet me emrin Besëlidhja e Lezhës, ndërsa me pas ka pasur edhe aleancë me të tjerët ku kanë dominuar ata nga vendet italike, si Venediku, Mbretëria e Napolit, Papa i Romës, Hungaria etj.
Mjeshtër i diplomacisë
Në sajë të moshës dhe të përvojës në rrethana të reja shoqërore është për t´u vlerësuar mjeshtria e Skënderbeut i cili është veçuar me diplomaci duke shfrytëzuar situatat konfliktuale sidomos ato ndëritalike, për të siguruar paqë dhe stabilitet politik jo vetëm në Arbëri por edhe me gjerë në regjion.
Duke lexuar këtë studim del qartë se Skënderbeu nuk ishte faktor periferik në luftën kundër Perandorisë Osmane, por e kundërta, me peshë të madhe, sepse duke mbrojtur Arbërinë, ai mbronte edhe të tjerët, që është dëshmuar në praktikë me aleancat e ndryshme si dhe ndihmat jo vetëm ushtarake.
Nuk ka dilemë se një veprim i tillë mund të realizohej në praktikë nga një burrë shteti i cili me mjeshtri ka shfrytëzuar potencialin politik dhe ushtarak të kryqëzatës, për të krijuar shtetin shqiptar në trajtë mbretërie, nën dinastinë e Kastriotëve. Ky mision, krahas gjenialitetit ushtarak, lypte edhe një talent të jashtëzakonshëm për jurisprudencë dhe diplomaci, të cilat lexuesve iu ofrohen nga autori i këtij botimi, i cili me të drejtë quhet ditar diplomatik.
Kontribut studimeve historike
Nga ajo që u tha më lartë libri „Gjergj Kastrioti Skënderbeu-Kryqtari i Fundit“ nga Virgjl Kule, paraqet kontribut me vlerë në studimet historike kushtuar Heroit tonë Kombëtar. Autori me kompetencë profesionale ka trajtuar çështjet historike të mesjetës shqiptare duke ofruar të dhëna me interes për opinionin e gjerë shkencorë e kulturor.
Kryesisht kemi të bëjmë me aspektet politike e diplomatike të Skënderbeut, që deri më tash nuk janë trajtuar në këtë formë, nga asnjë autor shqiptar. Për përgatitjen e këtij botimi autori krahas literaturës historike ka shfrytëzuar edhe dokumente arkivore, duke i komentuar varësisht prej ngjarjeve të kohës, ndërsa gjuha e stili i shkrimit dëshmojnë qasjen intelektuale të autorit.
Libri me të drejtë quhet ditar diplomatik, sepse lënda trajtohet në diakroni e sinkroni sipas vitëve përkatëse(1443-1467), madje edhe sipas muajve e javëve duke ofruar të dhëna me interes me përmasa shoqërore e historike për Arbërinë si asnjë botim deri më tash. Në këtë botim prezantohen fakte dhe analiza historike që hedhin dritë mbi shumë aspekte të jetës së Skënderbeut që më së shumti nuk kanë qenë të njohura për opinionin e gjerë.
Sfidanti i kohës
Vetëm pas leximit të këtij libri çdo kush do ta ketë të qartë se në çfarë rrethanash është përballuar Skënderbeu i cili me mjeshtri ia arriti të përballojë sfidat, për një çerek shekulli, ndaj perandorisë më të madhe të kohës.
Autori e përshkruan Skënderbeun si një individ të zgjuar, të aftë dhe me një vizion të qartë për të ardhmen e vendit të tij dhe Evropës. Autori e prezanton atë jo vetëm si një hero kombëtar, por edhe si një figurë komplekse dhe ndërkombëtare me ndikim të madh në fatin e kontinentit.
Duke lexuar këtë libër, lexuesi ka mundësi të kuptoj rrethanat gjeopolitike në regjion, ku Skënderbeu ndonëse i vetëm dhe pa përvojë shtetërore me mjeshtri diplomatike arriti të bashkëpunojë me aleatët duke e bërë Arbërinë të pamposhtur për një çerek shekulli kundër Perandorisë Osmane.
Një përmasë e veçantë e diplomacisë së Skënderbeut është çështja e krushqisë me personalitete të njohura familjare, dukuri që ishte njohur jo vetëm në mesjetë. Një veprim i tillë nuk ka dilemë se e kishte të imponuar për të stabilizuar pushtetin dhe forcuar raportet me principatat e kohës. Iu mbetet studiuesve që këtë çështje ta trajtojnë me seriozitt sepse deri me tash vetëm sa janë cekur si raste e jo ndonjë hulumtim i veçantë sociologjik.
Ndërsa titulli “Kryqtari i fundit” nuk është i rastësishëm sepse Gjergj Kastrioti Skënderbeu luajti rol të rëndësishëm në luftën kundër osmanëve, duke e shndërruar atë në një simbol të rezistencës evropiane ndaj Perandorisë Osmane. Skënderbeu është parë shpesh si një kryqtar i fundit, duke qenë një nga të fundit prijës të krishterë që ndërmori luftëra të hapura kundër pushtimeve osmane në Ballkan. Kjo e ka ngritur atë në një figurë epike të historisë shqiptare dhe evropiane.
Përfundim
Dhe në fund cekim se libri nga gazetari, publicisti dhe studiuesi Virgjil Kule është si rezultat i një pune serioze disavjeçare plot pasion e profesionalizëm është i mirëseardhur për të gjithë lexuesit e pasionuar ndaj botimeve historike e në veçanti për personalitetin e Heroit Kombëtar, sepse plotëson njohurit në aspektin politik e diplomatik.
Nga të dhënat e ofruara në këtë studim del qartë se politika dhe diplomacia e Skënderbeut ka qenë dhunti e veçantë duke qenë model për kohën e më pas, por fatkeqësisht e panjohur sa duhet deri në ditët tona.
Ndërsa në sajë të çështjeve të trajtuara ky botim duhet të jetë i obligueshëm jo vetëm për studentët e historisë, e sidomos për ata që sociologjinë politike e kanë si përcaktim profesional, sepse kemi të bëjmë me studimin me te veçantë në botimet e deritashme albanologjike.
(Lexuar me rastin e përurimit të librit në Shkodër, me 13 qershor 2026)
Ka njerëz që e ushtrojnë profesionin e tyre me përkushtim, por ka edhe të tillë që me jetën dhe veprën e tyre bëhen simbol i humanizmit, profesionalizmit dhe atdhedashurisë. Një ndër këto personalitete është specialisti i njohur i pulmologjisë, Dr. Mustafë Loxha, mjek, humanist dhe veprimtar i përkushtuar në shërbim të popullit.
I lindur në Pejë dhe i rritur në Junik, Dr. Loxha u formua me vlerat e punës, ndershmërisë dhe dashurisë për vendlindjen. Për këtë arsye ai njihet dhe respektohet si një nga figurat më të çmuara të Junikut, duke gëzuar vlerësimin e pacientëve, kolegëve dhe bashkëqytetarëve.
Gjatë viteve të nëntëdhjeta, kur Kosova përballej me represionin e regjimit serb dhe sistemi paralel shëndetësor shqiptar ishte bërë shpresa e vetme për mijëra qytetarë, Dr. Mustafë Loxha ishte ndër organizatorët dhe shtyllat kryesore të këtij sistemi. Ai u qëndroi pranë pacientëve në rrethana jashtëzakonisht të vështira, duke dëshmuar se mjekësia është mbi të gjitha një mision human.
Kontributi i tij mori një dimension edhe më të madh gjatë Luftës Çlirimtare të Kosovës. Kur vendi kishte nevojë për bijtë e tij, Dr. Loxha iu përgjigj thirrjes me përgjegjësi dhe guxim, duke u vënë në shërbim të luftëtarëve të Ushtrisë Çlirimtare të Kosovës. Në veçanti, në Betejën heroike të Koshares, ai ofroi ndihmë mjekësore në kushte jashtëzakonisht të rënda, duke shpëtuar jetë dhe duke qenë burim shprese për shumë ushtarë të lirisë.
Edhe sot, pas një karriere të gjatë dhe të suksesshme, Dr. Mustafë Loxha vazhdon t’u shërbejë pacientëve me të njëjtin përkushtim, profesionalizëm dhe përulësi. Ai mbetet dëshmi e gjallë se mjekësia nuk është vetëm profesion, por një mision i shenjtë në shërbim të jetës dhe të njeriut.
Jeta dhe vepra e Dr. Mustafë Loxhës përfaqësojnë një model të rrallë të mjekut që i shërbeu njëkohësisht pacientit dhe atdheut. Përmes punës, sakrificës dhe humanizmit të tij, ai ka lënë gjurmë të pashlyeshme në shëndetësinë shqiptare dhe në historinë më të re të Kosovës.
Personalitete si Dr. Mustafë Loxha janë pasuria më e madhe e një kombi. Ata nuk ndërtojnë vetëm karrierë profesionale, por edhe trashëgimi morale, duke frymëzuar brezat që ta duan profesionin, njeriun dhe atdheun me të njëjtin idealizëm që i ka udhëhequr gjatë gjithë jetës.
Ministri i punëve të jashtme të Serbisë, Mihajlo Gjuriq me sekretarin shtetëror të SHBA-ve Marko Rubio. (fotografija nga gushti 2025 në Vashington) . Foto: Mark Schiefelbein
Që në fillim duhet kuptuar se legjitimiteti i një vendi apo i një shteti në sferën e marrëdhënieve ndërkombëtare, sidomos në Ballkanin Perëndimor pas vitit 1999, kur konsiderohet edhe zeniti i globalistëve (lexo: Amerikës), nuk përcaktohet e as nuk “mirëmbahet” detyrimisht vetëm nga narrativa e mëhershme e aleancave dhe miqësive të bazuara në sintagmën e humanizmit (siç ishte rasti i Kosovës), por sidomos nga aftësia e qeverive për të institucionalizuar dhe materializuar marrëdhëniet strategjike e gjeopolitike me qendrat e Washingtonit dhe Brukselit.
Këtu asgjë të re nuk po themi, vetëm se po konstatojmë një realitet të ri, i cili daton qysh me rënien e Murit të Berlinit në vitin 1989, kur de facto dhe de jure kolapsoi komunizmi, edhe si sistem, edhe si ideologji e botëkuptim i raporteve midis shteteve dhe superfuqive.
Tani, nëse i kthehemi kohës sonë dhe këtë analizë sociologjike e konceptualizojmë nga iniciativa apo procedura e “Dialogut Strategjik”, që Amerika, apo thënë ndryshe Administrata aktuale e Donald Trumpit, po ua ofron vendeve të Ballkanit, duhet të themi se gjithë kjo narrativë nuk është vetëm një procedurë e thjeshtë diplomatike, por në thelb është edhe një ambicie e re e Amerikës për ta rikapitalizuar krejt “arkitekturën” e kapitalit të vet politik në hapësirën e Ballkanit Perëndimor.
Dhe, kur jemi te “arkitektura” e kapitalit politik, politikanët e kësaj hapësire gjeopolitike dhe gjeostrategjike, për administratën e tanishme, konsiderohen si “adresë” e duhur për një riformatim më utilitar në funksion të interesave amerikane. Në këtë “adresë”, padyshim që po provohet që Serbisë t’i ofrohet një shans apo një “deal” i ri përmes një marrëveshjeje tregtare, derisa Evropa (Brukseli) po kërkon reforma. Dhe pikërisht kjo divergjencë mes Evropës dhe Amerikës do të dëshmojë se administrata e Donald Trumpit është duke bërë një gabim të madh strategjik, duke insistuar vetëm në stabilitet dhe biznes për kompanitë transnacionale (KTN-të), e duke anashkaluar demokratizimin e një shteti si Serbia, që ishte shkaktare e pesë luftërave në Ballkan. Themi qëllimisht “gabim strategjik”, edhe për shkak se Serbia, pa ua kthyer legjitimitetin demokratik qytetarëve të helmuar ende me dozën e nacionalizmit, nuk mund ta zgjidhë as normalizimin e raporteve me Kosovën e as me Evropën.
Por të shohim cili është qëllimi i Dialogut Strategjik me Serbinë, që administrata e Trumpit po tenton ta shndërrojë, në gjykimin tim, më shumë në një instrument biznesor politik e gjeostrategjik, e më pak si instrument demokratik. Në historinë e marrëdhënieve ndërkombëtare dihet shumë qartë se dialogu strategjik nuk ndërtohet me çdo shtet dhe me çdo kusht, por ky me Serbinë dëshmon haptazi se synon ta bëjë atë një lojtar kyç në Ballkan, pavarësisht mospajtimeve për Kosovën ose lidhjeve të Serbisë me Rusinë dhe Kinën.
Nëse është kështu, atëherë Serbia, me politikën e saj të “neutralitetit” apo të uljes në “disa karrige” (Washington, Bruksel, Pekin dhe Moskë), po e kapitalizon mjeshtërisht orientimin e saj. Dhe, si e tillë, ajo po synon ta realizojë ëndrrën e saj të kahmotshme që të shndërrohet në një aktor të domosdoshëm, jo domosdoshmërisht në një aleat të pakushtëzuar.
Pyetja milionëshe që tani ka nevojë të zbërthehet është: Nëse Serbia e nis Dialogun Strategjik me SHBA-në, ndërsa Dialogu Strategjik SHBA–Kosovë mbetet i pezulluar, çfarë mund ta presë rajonin me një kontrast të tillë politik? Kjo nuk do të thotë që SHBA-ja domosdoshmërisht duhet ta ndryshojë qëndrimin e saj ndaj pavarësisë së Kosovës, e as që Serbia të heqë dorë nga rikthimi i Kosovës në “Botën Serbe” apo në Serbinë e Madhe.
Megjithatë, ky qëndrim hipotetik i SHBA-së, pa asnjë dyshim, në planin diplomatik do të krijojë perceptimin se Serbia është duke fituar një kanal të ri, deri më tani të munguar, të ndikimit institucional në Washington, falë narrativës se nuk është më “faktori problematik” i Ballkanit, por një partner i domosdoshëm për stabilitetin rajonal. Ani pse, në këtë narrativë nuk duhet harruar asnjëherë se temat e pazgjidhura, si ajo e abstenimit për t’i vënë Rusisë sanksione, pastaj ajo e mosnjohjes së Kosovës dhe marrëdhëniet e ngushta me Moskën, nuk do të kapërdihen aq lehtë.
Ndërkaq, kur është në pyetje Kosova, për qeverinë aktuale sfida e vetme nuk është vetëm ruajtja e mbështetjes amerikane, por edhe institucionalizimi i saj përmes mirëmbajtjes së kontakteve diplomatike dhe ofertave joshëse për administratën e Trumpit, e cila, siç duket, është shumë më pragmatike dhe praktike kur janë në pyetje interesat e saj ekonomike. Qeveria jonë duhet ta kuptojë se, në turbodiplomacinë e sotme, nuk mjaftojnë vetëm marrëdhëniet dhe relacionet historike që u trashëguan nga viti 1999 dhe gjatë gjithë periudhës së shtetndërtimit e instalimit të demokracisë, por duhet të fokusohet në funksionimin e mekanizmave të rregullt të konsultimit dhe bashkëpunimit.
Dhe, nëse Kosova nuk arrin ta krijojë dhe ta mirëmbajë një mekanizëm të tillë, imediat e do të shtoja edhe ekzistencial për shtetësinë e saj, atëherë diferenca nuk mbetet vetëm në suazat e simbolikës, por praktikisht shndërrohet në mundësi për dialog, për koordinim dhe për ndikim diplomatik.
Kur jemi këtu, duhet përkujtuar se, pas Luftës së Dytë Botërore, diplomatët dhe mediat amerikane pushuan së trajtuari problematikën e interesave të rivalëve të tyre politikë dhe ideologjikë. Pikërisht ky lloj “shkurorëzimi” nga një qasje e tillë bëri që Amerika, bashkë me aleatët e saj evropianë, ta fusë Ukrainën në luftë, të cilën sot Trumpi po e identifikon si fajtore pse nuk po pranon koncesione. Duket se e njëjta logjikë “territor për paqe”, sikurse në rastin e Ukrainës, do ta presë edhe Kosovën, ku sërish evropianët do të neglizhohen në vendimmarrjen eventuale që do të “gatuhet” (ashtu siç kanë bërë gjithmonë historikisht) nga administrata aktuale amerikane.
Zaten, duket se themelet për një zgjidhje të tillë (“ndarje për njohje”), të dhimbshme pa dyshim për ne, i ka hedhur qysh moti lobisti aktiv i Serbisë, Richard Grenell. Problemi i vetëm mbetet se cila qeveri kosovare do ta shprehë gatishmërinë më të madhe për këtë koncesion të radhës. Mirëpo, fakti që ka rezerva (sidomos nga kampi opozitar), mungesë gatishmërie, madje edhe një lloj heshtjeje “mortore” (nga ish-qeveritarët), flet shumë për barrën dhe përgjegjësinë e madhe që i kanë subjektet tona politike.
Mendoj se vetëm me një diplomaci aktive, pragmatike dhe praktike, por në thelb unifikuese në vendimmarrje, mund të shpëtohet Kosova nga ky udhëkryq sfidues dhe, pa dyshim, historik. Nuk guxojmë assesi që sfidën “ndarje për njohje” ta lëmë në “dorë” të një subjekti, e aq më pak të një personi të vetëm. Ndryshe, çmimi i “pazarit” për koncesione të reja ndaj Serbisë do të maksimizohet.
Ngase jemi dëshmitarë historikë, si komb dhe si dy shtete, se në Ballkanin e pasluftës legjitimiteti ndërkombëtar nuk përcaktohet e as nuk dëshmohet më vetëm nga historia e aleancave nostalgjike e folkloristike, por ekskluzivisht nga aftësia e shteteve për ta institucionalizuar lobimin dhe marrëdhëniet strategjike me qendrat kryesore të vendimmarrjes globale, sikurse është ende Washingtoni.
