Kreu Blog Faqe 72

Manastiri dardan i Studenicës së Istogut

Haxhi Mehmetaj, Arkeolog 
____
Afërsisht në qendër të kështjellës, në shekullin VI pas Krishtit ishte ngritur manastiri dardan, njëri ndër manastiret më të vjetra në Dardani.
Mbi themelet e manastirit dardan të antikitetit të vonë, në shek. XIII – XIV, ngritët manastiri mesjetar i cili i kushtohet Shën Mërisë së Përndritur.
I tërë kompleksi kishtar, në mungesë të intervenimit, të mirëmbajtjes, të gërmimeve arkeologjike të shpëtimit dhe të konservimit vazhdon të jetë në gjendje të keqe, para shkatërrimit.
Mbi majën e sheshtë të kodrës më emrin Bregu i Kishës në lindje të fshatit Studenicë ,rrëzë bjeshkëve të Moknës, 20 kilometra në veri të Pejës dhe 9 kilometra në perëndim të Istogut, gjendet gjurmët e një kështjellë dardane të antikitetit të vonë të shekujve IV – VI pas Krishtit. Kështjella ka qenë e fortifikuar më mure.
Afërsisht në qendër të kështjellës, në shekullin VI pas Krishtit ishte ngritur manastiri dardan, njëri ndër manastiret më të vjetra në Dardani. Përbehet nga bazilika me tri anijata, një kishë me një anijatë dhe me një narteks të vogël, sikundër edhe dy kriptave (vende të shenjta,varreza etj.) nëntokësore, me qemer, të ndërtuara me mure gurësh të thyer në gërshetuara me tulla, të lidhur më llaç gëlqeror. Faqet e brendshme të mureve të kriptave kanë qenë të suvatuara me llaç gëlqeror, të përzier me pluhur tulle të kuqe (opus signum).
Mbi themelet e manastirit dardan të antikitetit të vonë, në shek. XIII – XIV, ngritët manastiri i cili i kushtohet Shën Mërisë së Përndritur. Përbëhej nga një kishë më një anijatë, dy kishave të vogla, që ndodheshin në veri dhe në jug të kishës më një anijatë, dhe disa objekteve të tjera. Mbi kishat e vogla u ngritën dy kulla. Manastiri i Shën Mërisë së Përndritur, njëherazi behet seli peshkopate dhe do të jetë në përdorim deri në shek. XVII.
I tërë kompleksi kishtar, në mungesë të intervenimit, të mirëmbajtjes, gërmimeve arkeologjike të shpëtimit dhe konservimit vazhdon të jetë në gjendje të keqe, para shkatërrimit.
( Bazuar në librin “ Trashëgimia arkeologjike e komunës së Istogut”, të autorit Haxhi Mehmetaj, Prishtinë 2016, faqe 19 – 20.).

Nga kishat te asociacioni, pretendimet e Serbisë mbi Kosovën

0
Serbia donte Kishë serbe — në bisedimet e Vjenës për statusin e Kosovës, pala shqiptare u tregua e gatshme t’ia plotësonte të gjitha kërkesat delegacionit të Serbisë, në përbërje të të cilit ishin peshkopët e Kishës Serbe Ortodokse: Artemije, Irinej, Teodosije e të tjerë, duke ua dhënë kishat arbërore, si serbe.
Përfaqësues nga pala serbe sigurisht të ngazëllyer me gadishmërinë e injorantëve, të pandërgjegjshmëve shqiptarë për t’i dhënë dhe njohur kishat arbërore, 44 sosh, si serbe.
As atëherë, as më pas, askush seriozisht nuk ngriti zërin lart për të deklaruar haptas e qartë, se e falën kulturën ortodokse shqiptare serbisë — trashëgiminë e lashtësisë arbërore!
Rezoluta 1244 nuk kishte kishë serbe ortodokse.
Korniza Kushtetuese nuk kishte kishë serbe ortodokse.
Kushtetuta e Republikës së Kosovës ka kishë serbe — e pranuan negociatorët në Vjenë.
Prandaj, Serbia vazhdon ta quaj Kosovën sistemi shpirtëror serb.
Kishat kryesisht janë ndërtuar në kohën e sundimit të Bizantit, kur në Kosovë nuk ka pasur fare serbë. Pjesa e madhe e popullit arbëror kanë qenë të krishterë. Pra në çdo aspekt këto kisha ishin të shqiptarëve, sepse ato i shërbyen shqiptarëve për të kryer ritet fetare.
Më 1924, arkeologët serbë bënë gërmime arkeologjike në themelet e kishave të Deçanit dhe Graçanicës, me qëllim që të dihet identiteti i kishave. Gjatë punimeve të tyre u dëshpëruan kur gjetën themele të kishave arbërore.
“Serbët në mesjetë nuk kanë pasur as afinitet, as aftësi, as mundësi për të ndërtuar kishat monumentale, siç janë ato në Kosovë e në Maqedoni, kështu që dokumentet në të cilat figuron emri i Nemanjiqëve si ndërtues të këtyre kishave nuk janë për t’u besuar”, shkruante historiani dhe shkrimtari serb,
Pero Slijepçeviç më 1934.
Serbia do Asociacion serb — e kërkon asociacionin për administrim territori dhe asetesh ekonomike si p.sh.; Kombinatin “Trepça” dhe Liqenin e Ujmanit që shtrirjen dhe lidhjen do ta kishte horizontale po me një vendimmarrje vertikale tek Beogradi.
Me themelimin e një ‘asociacioni serb’ duan ta zbatojnë preambulën e kushtetutës së Serbisë (ku thuhet se; “Kosova dhe Metohia është pjesë integrale e territorit të Serbisë dhe se ka statusin e një autonomie substanciale brenda shtetit sovran të Serbisë dhe se nga statusi i tillë i Krahinës së Kosovës dhe Metohisë rrjedhin obligimet kushtetuese për të gjitha organet shtetërore për të ruajtur dhe mbrojtur interesat shtetërore politike e juridike të Serbisë në Kosovë dhe Metohi”), si dhe neneve 182 dhe 183 të Kushtetutës së Serbisë.
Historiku — imponimi i një gjuhe të huaj nga pushtuesit otoman në bashkësitë ortodokse të trojeve arbërore si në jug ashtu në veri dhe ndalimi i gjuhës amtare, nëpërmjet hierarkëve të Patrikanës, përjetësuan një gënjeshtër historike mbi “grekësinë” e shqiptarëve ortodoksë, gjë që vijoi edhe me “serbizimin”, me ndihmën e Rusisë, duke u dhënë shtetit grek dhe atij serb të drejta të pretenduara mbi shqiptarët e krishterë në Shqipëri e Kosovë dhe gjithandej trojeve ku jetonin shqiptarët autokton.
🗣 Luftëtarët shqiptarë gjatë historisë nuk dorëzonin kokat pa armë, por as armët pa lënë kokën. Po negociatorët?

Kryetari i “Vatres” Elmi Berisha e kujton gazetarin e famshëm Behlul Jasharin, që vdiq para disa ditësh

0
Shuhet gazetari Behlul Jashari, korrespondenti i “Diellit” në Prishtinë, “Vatra” e “Dielli” telegram ngushëllimi
Federata Pan-Shqiptare e Amerikës “Vatra” dhe gazeta “Dielli” shprehin ngushëllimet më të dhimbshme për ndarjen nga jeta të gazetarit të shquar, korrespondentit të gazetës “Dielli” në Prishtinë, Behlul Jashari. Mbarë vatranët i gjenden pranë familjes e miqve në këto momente të vështira dhe luten që shpirti i Behlul Jasharit të gjejë paqen e amshuar.
Behlul Jashari ishte profesionist i lartë e patriot që sfidoi regjimin serb në mbrojtje të atdheut dhe interesit qytetar e kombëtar.
Veprimtaria publicistike mbi pesë dekada te gazeta “Rilindja”, “Bujku”, “ATSH” e “Dielli” e skalisin emrin dhe kontributin e tij me gërma të arta në historinë e Kosovës e medias shqiptare. Behlul Jashari raportoi me kurajë, profesionalizëm, guxim, trimëri e përkushtim ngjarje historike e mediatike që kanë shënuar momentet më të rëndësishme të historisë së Kosovës që nga lufta, pavarësia, rrugëtimi euro-atlantik e shtetformimi institucional.
“Vatra”, “Dielli” e kombi do të jenë përjetë mirënjohës.
Pranë familjes, miqve e kolegëve
Me nderim të veçantë
Kryetari i Vatrës
Dr. Elmi Berisha

Edhe polici u varros më flamurin e djallit , edhe pse jemi shtet laik dhe feja ndalohet të perzihet në shtet

0
Edhe polici u varros më flamurin e djallit , edhe pse jemi shtet laik ,dhe feja ndalohet të perzihet në shtet.
Por SEMUNDJA PSIQIKE ( islami) ,edhe uniformën e shtetit po na e flliq.
KY NUK ËSHTË BESIM ,KY ËSHTË PUSHTIM ISLAM ,NUK KA TË BEJË ASGJË MË BESIMIN .
Ne shqiptartë ,që duam të mbesim shqipetar ,që nuk pranojm të tjetërsohemi :
-Të tjetërsohemi në vetem MILET ISLAM ,pa interesim etnik e kombetar . Pasi si musliman tipik ,nuk ka etni dhe tradita ,ka vetem islam dhe asgjë tjetër .
Shtrigat më shami ,dhe NEANDERTALAT ( mjekrroshat ) , jan muslimantë ideal ,që na i imponojn tradhëtartë e xhamive . Keto krijesa nuk kan asgjë shqipetare ,pos që e flliqin gjuhën shqipe ,nese vazhdojn të flasin shqip ,dhe e flliqin emrin shqipetar ,nese quhen shqipetar .
-Të tjetërsohemi në TURKOFILA ;
-Të tjetërsohemi në TALEBANO -ARAB ;
-Të tjetërsohemi në ANTI AMERIKAN ;
-Të tjetërsohemi në ANTI PERENDIMOR ;
-Të tjetërsohemi në ANTI SHQIPETAR etj .
Ne shqipetartë ,që vertet jemi shqipetar dhe duam të mbesim shqipetar ,duhet të kerkojm ndihëmë nga Amerika ,nga izraelitet (pasi gjysa e personaliteteve që e shpetuan Kosovën, ishin izraelit ) ,duhet të kerkojm ndihëmë nga perendimi ,pasi aty është vendi i jon.
DUHET TË JU KERKOJM ,QË ASHTU SI NA ÇLIRUAN NGA SERBIJA , TË NA ÇLIROJN EDHE NGA PUSHTIMI I FLLIQT ISLAM.
PUSHTIMI ISLAM është gjeja ma e keqe, që mund të i ndodh një vendi ,dhe një shoqerie .
Plani i armiqve dhe tradhëtarve ,që tokat shqiptare të behen : ARABISTAN , TALEBANISTAN ,TURKISTAN ,MUTISTAN,, nuk ka gjasa të realizohet ,sepse kuuuuuuurr nuk lejohet një flliqni e till në Europë ,POR DO TË RREZIKOHET SHTETSIA ,ARDHËMERIA dhe ETNIJA SHQIPETARE .Madje edhe egzistenca shqipetare në keto troje ,do të rrezikohet .Dikur si musliman na kan shperngulur ,më dhunë, nepër shkretirat e Anadollit . Sot po na shpërndajn nëper Europë dhe botë . Tek ne nuk investohet në ekonomi . Të vetmet invetime i kemi për xhami ,dhe islamizim ( mutizim) , kuptohet investime nga armiqtë e etnisë dhe ardhëmerisë shqipetare .
Amerika dhe perendimi duhet ta verejn, se kemi armiq të tmerrëshem ,që po na islamizojn ( mutizojn) .
Duhet ta kuptojn se është Rusija ,ajo që i përdor budalltë musliman ,kunder Amerikës dhe perendimit , edhe tek ne ka ndikim , pasi duke na islamizuar ,na ben ta urrejm perendimin dhe Amerikën.
Eshtë Serbija kryesorja ,që po na islamizon , pasi e ka trasheguar miqësinë e ish Jugosllavis ,më vendet islame dhe arabe . Serbija po i shfrytëzon keto vende, që mes tyre të na islamizoi ( mutizoi ) dhe shkatërroi .
Është Turqija armiku shekullor i ETNISË ARBERORE ( shqipetare ) ,që mes islamit ,po tenton të na bejë prap arnaut ,që i nenshtrohemi Turqisë ,dhe shtetet shqipetare behen ,pjesë e ndikimit të Turqisë .
etj etj etj .
AMERIKA dhe PERENDIMI duhet ta kuptojn ,dhe të na shpetojn , sepse jan armiqtë që po na shkatërrojn, duke na islamizuar ,dhe e kemi shumë të veshtir të perballemi të vetem .
Shpresoi që nuk shkon gjatë ,dhe behemi shtete serioze shqipetare ,dhe të gjithë tradhëtarve shqipfolës ,që po i sherbejn PUSHTIMIT ISLAM ,shteti ua jep denimin e merituar , dhe denimi i merituar për këta tradhëtar , duhet të jet plumb në ball , dhe stervinat e tyre më ua hudh nē deti .
Islami është SEMUNDJE PSIQIKE . Shkrimet kuranore dhe hadithore jan thjeshtë prralla ( poooordha ) qesharake .
Si të mos quhen prralla ,shkrimet e beduinve arab në Kuran, Kur në Kuran thuhet se :
– DIELLI RROTULLOHET RRETH TOKËS . -DIELLI NOTON ,DHE KUR PERENDON FUTET NË UJ TË NXIER .
-TOKA ËSHTË RRAFSHTË ,JO ELIPSOID .
-TOKA ËSHTË QENDRA DHE 7 QIEJ JAN VETEM MBI TOKË ,NËN TOKË NUK KA QIEJ etj etj etj.
Si mund të konsiderohet të shejta keto shkrime ,kur ne to shkruhen shumë budallaki .
Nese e lexojn Kuranin dhe Hadithet , vetem analfabetet dhe krijesat më aftësi të kufizuar mendore ,vazhdojn të mbesin musliman .
Me pas kan islami i vlefshëm ,e kishin pervetësuar perendimi ,dhe shoqeritë e përparuara , nuk ju kish ren hise budallve tē Avganistani , të ciltë jan kampion ,në zbatimin e rregullave islame ,por i ka harruar zoti krejt .
Se shkrimet kuranore e hadithore jan prralla ( pordha ), e tregojn vet shkrimet kuranore e hadithore .Le të dalin hoxhallartë dhe dijetartë islam të përballen , që ta kuptojn të gjithë se jan prralla , ata jan mesuar vetem të flasin ,si para deleve .

Islami nuk mund të jetë më i rëndësishëm se Bosnja

0
Një analizë brilante nga Sarajeva të cilën do të ishte mirë ta lexonin edhe disa mendjehumbur të kasabasë shqiptare! Me probleme të ngjashme po përballet edhe shoqëria shqiptare si pasojë e radikalizimit fetar të një shtrese të hollë, por të rrezikshme! Mjafton të shikohen pamjet e radikalëve islamistë që po mblidhen para gjykatës në Ferizaj për t’u solidarizuar me të akuzuarit për vrasjen e policit kosovar Muhamed Lika në Kaçanik para një viti. Nuk ka sulm më të madh ndaj shtetit se vrasja e policit, pra mbrojtësit të rendit. Fatkeqësisht, shoqëria kosovare nuk është e vetëdijshme ende mbi dimensionin terrorist, kriminal dhe antikombëtar të këtij krimi.
(Enver Robelli) 

______

ISLAMI NUK MUND TË JETË MË I RËNDËSISHËM SE BOSNJA
______
Danijal Haxhoviq, gazetar, kolumnist dhe komentator politik boshnjak
_____
Paradoksi më i madh i politikës boshnjake është se ata që e paraqesin veten si nacionalistët më të mëdhenj, shpesh sillen si antinacionalistë të rregullt. Flasin për kombin, por mendojnë për ymetin (bashkësinë globale myslimane). Betohen në Bosnjë, por e shohin atë vetëm si një episod në një bashkësi shumë më të gjerë fetare.
Nëse nesër dikush do t’i vendoste përpara zgjedhjes midis interesave të shtetit boshnjak dhe interesave të një solidariteti abstrakt islam, shumë prej tyre nuk do të mendoheshin gjatë.
Por ky nuk është nacionalizëm, por islamizëm, i cili në thelbin e tij është thellësisht antinacional, e jo më nacionalist.
Historia evropiane tregon një zhvillim ndryshe. Reformacioni (lëvizja për reformimin e kishës në shek. 16-të) nuk krijoi shtete kombëtare vetvetiu, por ndihmoi dukshëm në lindjen e tyre. Përmes dobësimit të autoritetit universal të Romës, përkthimit të Biblës në gjuhët popullore dhe fuqizimit të kishave lokale, u hap hapësira që lojaliteti politik të orientohej drejt shtetit dhe popullit të vet. Feja nuk u zhduk; përkundrazi, mbeti një pjesë e rëndësishme e identitetit. Por nuk ishte më mbi shtetin.
Në islam situata është më e ndërlikuar. Islami është një fe universale. Ideali i tij nuk është bashkësia kombëtare, por bashkësia e të gjithë besimtarëve. Kjo nuk do të thotë se myslimanët nuk mund të kenë shtete të fuqishme kombëtare. Mund të kenë, dhe shembujt e Turqisë, Indonezisë apo Malajzisë e konfirmojnë këtë. Por kjo kërkon që shteti të jetë autoriteti suprem politik, e jo të jetë i nënshtruar ndaj universalizmit fetar. Te një pjesë e elitës boshnjake ky proces nuk ka përfunduar kurrë deri në fund.
Prandaj prej vitesh mund të dëgjohet se si Erdogani apo Katari janë partnerë politikë gati më të rëndësishëm se aleatët evropianë. Prandaj në tubime valëvitet më shumë flamuri palestinez apo turk sesa flamuri i Bosnjë-Hercegovinës. Prandaj çdo krizë ndërkombëtare në Lindjen e Mesme përjetohet si personale, ndërsa pyetjet e ndërtimit të institucioneve boshnjake, ekonomisë apo demografisë shtyhen në plan të dytë. Prandaj politikanë të caktuar me vite kanë folur për “vëllezërit myslimanë” shumë më shpesh sesa për qytetarët e Bosnjë-Hercegovinës si një bashkësi e përbashkët politike.
Asnjë popull nuk mund të ndërtojë një shtet të fuqishëm nëse lojaliteti i tij politik është i orientuar përherë jashtë kufijve të vet.
Lufta në Gazë duhej më në fund të shkatërronte një iluzion. Me vite flitej për një ymet të unifikuar. Dhe çfarë ndodhi kur erdhi tragjedia më e madhe? Shtetet myslimane vazhduan të ndiqnin politikat e tyre. Disa mbajtën marrëdhëniet diplomatike me Izraelin. Të tjerat vazhduan bashkëpunimin tregtar. Të tjerat me radhë kujdeseshin mbi të gjitha për sigurinë e tyre. Askush nuk e sakrifikoi shtetin e vet për shkak të një uniteti abstrakt. Sepse shtetet nuk funksionojnë mbi emocione, por mbi interesa.
Përse atëherë boshnjakët duhet të jenë i vetmi popull që e konsiderojnë shtetin e tyre më pak të rëndësishëm se një ide që as midis shteteve myslimane nuk realizohet? E vërteta është se ne, përveç fesë së përbashkët, kemi relativisht pak gjëra të përbashkëta me shumicën e botës myslimane. Gjuha jonë nuk është arabishtja. Historia jonë nuk është ajo e Lindjes së Mesme. E drejta jonë, kultura, institucionet dhe mënyra e jetesës janë formësuar nga përvoja evropiane. Fatin tonë e përcaktojnë marrëdhëniet me Serbinë, Kroacinë dhe Bashkimin Evropian shumë më tepër se vendimet e marra në Rijad, Doha apo Islamabad.
Bosnja është i vetmi shtet që boshnjakët mund ta quajnë të tyrin. Nëse ajo do të dobësohet, nuk do ta shpëtojë as Arabia Saudite, as Turqia, e as Pakistani. Historia e viteve të nëntëdhjeta tregon mjaft qartë se sa kufij kishte solidariteti ndërkombëtar islam. Në fund Bosnjën e shpëtuan mbi të gjitha qytetarët e saj që e mbrojtën, së bashku me aleatët ndërkombëtarë që ndërhynë kur vlerësuan se kjo ishte në interesin e tyre.
Islami është pjesë përbërëse e identitetit boshnjak dhe askush që ka dy fije mend nuk e vë këtë në dyshim. Ai ka formësuar kulturën tonë, zakonet dhe përvojën historike. Por pikërisht për këtë arsye duhet të mbetet çfarë është feja – një pjesë e rëndësishme e identitetit dhe kuadër moral i jetës. Nuk duhet të shndërrohet në zëvendësim për kombin.
Shteti është i vetmi kuadër në të cilin një popull mund të mbijetojë. Ai mbron kufijtë, nxjerr ligje, organizon ekonominë, arsimon fëmijët dhe mbron liritë. Pa shtet nuk ka as gjuhë, as kulturë, as liri politike. Besimi mund ta ndihmojë njeriun të gjejë kuptimin. Vetëm shteti mund të sigurojë që njeriu të jetojë i lirë.
Boshnjakët janë popull tepër i vogël për t’i lejuar vetes luksin e lojaliteteve të ndara. Bosnja duhet të jetë prioriteti absolut politik. Çdo gjë tjetër mund të jetë e rëndësishme, por asgjë nuk mund të jetë më e rëndësishme.

Sharia në praktikë: Pasagjeri sulmoi stjuardesën kur duhej të ulej pranë një gruaje

0

Foto ilustruese: Vera.vvo / CC BY-SA 4.0

Arnt Jensvoll / Document.no

Një burrë 29 vjeç me origjinë migracioni turk u bë i dhunshëm gjatë një fluturimi nga Samsuni në Turqi për në Düsseldorf në Gjermani, kur përballë kishte një pasagjere femër.

Thuhet se burri refuzoi të ulej në vendin e tij të caktuar sepse sipas ligjit sheriatik (Ligji Sharia) është e ndaluar që një burrë të ulet pranë një gruaje që nuk është gruaja ose e afërmja e tij.

Kur një stjuardesë i kërkoi të ulej, ai e goditi atë në fytyrë.

Personeli i fluturimit mori situatën nën kontroll dhe burri u arrestua nga policia kur mbërriti në Düsseldorf.

Sipas BILD, pasagjeri ka pranuar ngjarjen para policisë federale. Megjithatë, biseda nuk ka shkuar pa probleme.

Rasti është në hetim.

Si 𝙞 𝙥ë𝙧𝙫𝙚𝙩𝙨𝙤𝙞 𝙎𝙚𝙧𝙗𝙞𝙖 𝙠𝙞𝙨𝙝𝙖𝙩 𝙙𝙝𝙚 𝙨𝙩𝙧𝙪𝙠𝙩𝙪𝙧𝙖𝙩 𝙠𝙞𝙨𝙝𝙩𝙖𝙧𝙚 𝙞𝙡𝙞𝙧𝙤-𝙖𝙧𝙗ë𝙣𝙤𝙧𝙚?

0
-Kryepeshkopata Ortodokse e Ohrit është një kryepeshkopatë ortodokse lindore autonome e 𝙆𝙞𝙨𝙝ë𝙨 𝙊𝙧𝙩𝙤𝙙𝙤𝙠𝙨𝙚 𝙎𝙚𝙧𝙗𝙚 me juridiksion mbi territorin e Maqedonisë së Veriut.Wiki

-Kjo Kryepeshkopatë kërkon trashëgimi nga Kryepeshkopata e Ohrit e 𝙅𝙪𝙨𝙩𝙞𝙣𝙞𝙖𝙣𝙖 𝙥𝙧𝙞𝙢𝙖 dhe e gjithë Bullgarisë, e themeluar në vitin 1019 nga perandori bizantin Vasili II duke ulur statusin e Patriarkanës autoqefale Bullgare dhe e shfuqizuar në 1767 nga osmanët. Kisha Ortodokse Bullgare pretendon gjithashtu trashëgimi nga Kryepeshkopata e Ohrit e Justiniana prima dhe e gjithë Bullgarisë./Wiki.

𝙅𝙪𝙨𝙩𝙞𝙣𝙞𝙖𝙣𝙖 𝙋𝙧𝙞𝙢𝙖 ishte një qytet romak lindor që ekzistonte nga viti 535 deri në vitin 615 të erës sonë, pranë Lebanës moderne në rajonin e Leskovcit, Serbi. Aktualisht është një vend arkeologjik. I themeluar nga Perandori Justiniani I (527-565), ishte selia metropolitane e Kryepeshkopatës së sapothemeluar të Justiniana Prima, e cila u bë organi kryesor administrativ kishtar i Dardanisë qendrore me juridiksion nga Praevalitana deri në Dacia Ripensis.

𝙅𝙪𝙨𝙩𝙞𝙣𝙞𝙖𝙣𝙖 𝙋𝙧𝙞𝙢𝙖 u themelua nga Perandori Justiniani I në vitin 535. E ndërtuar në vendin e Tauresium, një fshat i largët,[6] ajo ekzistonte deri në vitin 615 dhe u projektua si selia e Kryepeshkopatës së Justiniana Prima. Kryeprifti i ilirëve (‘Ιλλυριών άρχιερεύς) i ulur në Justinian Prima kishte juridiksion mbi Dacia Ripensis, Dacia Mediterranea, veriore e Moesia Superior, Dardania, Maqedonia Salutaris (u hoq në 545, në Novella 13[7] në Basicin 13 dhe territorin e Praevalitanae, në Praevalitanae). Secunda.[8]

Themelimi i Kryepeshkopatës përmendet në romanin XI të Justinianit nga viti 535, kur ai e promovon Mitropolitin në kryepeshkop, të pavarur nga Kryepeshkopi i Selanikut. Instalimi shihet si pjesë e grindjes midis Justinianit dhe Kryepeshkopit të Ilirikut Lindor, i cili ishte një vikar papal./Wiki

𝙆𝙪𝙨𝙝 𝙞𝙨𝙝𝙩𝙚 𝙅𝙪𝙨𝙩𝙞𝙣𝙞𝙖𝙣𝙞 ?

Justiniani I 482 – 14 nëntor 565), i njohur edhe si Justiniani i Madh, ishte perandor romak nga viti 527 deri në vitin 565.
Sipas biografit të Justinianit, Prokopit, perandori lindi në vitin 482, në Tauresium në Dardani, i vendosur ose në Tauresium pranë Shkupit në Maqedoninë e Veriut, ose pranë qytetit të Naissus (Nishi i sotëm).

Siç mund ta kuptoni nga rreshtat e mësipërm,ky organizim kishtarë para se të uzurpohej nga Kisha serbe ,ishte themeluar nga një perandor dardan i cili po bënte një organizim për popullin e vet iliro-dardan.

Foto:1912-Ushtarë të këmbësorisë okupatore serbe hynë në Ohër.

Telefoni mobil – mjet i dijes apo robërues i kohës sonë?

0

Prof. Dr. Sabri Tahiri, Gjilan

_____

Jetojmë në epokën e teknologjisë, ku telefoni mobil është bërë pjesë e pandashme e jetës sonë. Ai na mundëson komunikim të shpejtë, qasje në informacion, mësim, punë dhe shumë shërbime të dobishme. Prandaj, problemi nuk është teknologjia në vetvete, por mënyra se si e përdorim atë.
Mjafton të ecësh në rrugët e qyteteve tona për të parë një dukuri shqetësuese: shumë njerëz ecin me sytë ngulur në ekranin e telefonit, pa i kushtuar vëmendje mjedisit përreth dhe pa parë as se ku po hedhin këmbën. Kjo nuk është vetëm mungesë kulture qytetare, por edhe rrezik për sigurinë e tyre dhe të të tjerëve.
Edhe më shqetësuese është ajo që shohim në kafene dhe restorante. Miq e shokë takohen për të kaluar kohë së bashku, por shpesh secili merret me telefonin e vet. Në vend të bisedës, dëgjimit dhe shkëmbimit të mendimeve, mbizotëron heshtja e ekraneve. Paradoksi është se njerëzit janë fizikisht pranë njëri-tjetrit, por mendërisht larg.
Shpesh dëgjojmë të thuhet se ka rënë leximi. Në të vërtetë, nuk është se njerëzit lexojnë më pak; përkundrazi, lexojnë shumë, por kryesisht në telefon. Çështja nuk është sasia e leximit, por cilësia e asaj që lexohet. Në vend të librave, artikujve shkencorë, eseve, historisë, kulturës apo materialeve edukative, një pjesë e madhe e kohës harxhohet me lajme sensacionale, thashetheme, video pa vlerë, lojëra dhe përmbajtje që nuk pasuron dijen e njeriut.
Shqiptarët kanë një potencial të jashtëzakonshëm intelektual, veçanërisht brezi i ri. Po të përdornim rrjetet sociale për të lexuar, diskutuar dhe shpërndarë ide me vlera edukative, arsimore, kulturore, shkencore, mjedisore dhe shtetformuese, përparimi ynë do të ishte shumë më i shpejtë. Shoqëria jonë do të fitonte më shumë dije, më shumë kulturë debati dhe më shumë përgjegjësi qytetare.
Përgjegjësia fillon në familje. Prindërit duhet t’u krijojnë fëmijëve, që në moshën më të hershme, shprehinë e leximit të librave të përshtatshëm për moshën e tyre. Telefoni, tableti dhe pajisjet e tjera nuk duhet të zëvendësojnë librin, lojën krijuese dhe komunikimin në familje. Po aq e rëndësishme është që koha e përdorimit të telefonit të kufizohet dhe prindërit të interesohen për lojërat, videot dhe përmbajtjet që ndjekin fëmijët.
Edhe shkolla ka një mision të pazëvendësueshëm. Mësuesit duhet t’i motivojnë nxënësit të lexojnë libra, të diskutojnë, të hulumtojnë dhe ta përdorin teknologjinë si mjet për të fituar dije e jo si humbëse kohe. Edukimi për përdorimin e përgjegjshëm të teknologjisë duhet të bëhet pjesë e kulturës sonë shkollore.
Natyrisht, askush nuk kërkon kthimin pas në kohë. Përkundrazi, teknologjia është një bekim kur përdoret me mençuri. Telefoni mobil mund të jetë biblioteka më e madhe, klasa më moderne, laboratori më i pasur dhe ura më e mirë e komunikimit me botën. Por ai mund të bëhet edhe burim varësie, izolimi dhe humbjeje kohe, nëse përdoret pa kriter.
Prandaj, sfida e kohës sonë nuk është të luftojmë teknologjinë, por të mësojmë ta përdorim atë me masë, kulturë dhe përgjegjësi. Brezi i ri nuk duhet të jetë rob i ekranit, por zotërues i dijes që teknologjia ofron.
Le të hapim një debat shoqëror për këtë çështje. Le të punojmë së bashku – familja, shkolla, institucionet dhe mediat – që teknologjia të jetë në shërbim të edukimit, zhvillimit intelektual dhe përparimit të kombit. Vetëm kështu do të rrisim një brez qytetarësh të ditur, krijues, të përgjegjshëm dhe të aftë për të ndërtuar një shoqëri më të zhvilluar e më humane.

Më 24 korrik 2026

Deputetja e pamvarun Marjana Koçeku: Nëse doni me qenë shërbyes e lypsarë n’tokat tueja, atëherë pranojeni hak Paketën e Maleve

0
Të dashtun banorë të Shalës, Shoshit e Pultit,

Kur retorika zë vendin e diplomacisë

0

Isuf Bajraktari, Suedi

Në politikën ndërkombëtare, fjalët nuk janë thjesht mjete komunikimi; ato janë instrumente të politikës shtetërore. Çdo deklaratë e një udhëheqësi institucional tejkalon kufijtë e debatit të brendshëm, sepse lexohet, analizohet dhe interpretohet në qendrat ku formësohen marrëdhëniet ndërkombëtare. Prandaj, pesha e një fjale nuk matet vetëm nga jehona që krijon në opinionin publik vendor, por edhe nga ndikimi që lë te partnerët strategjikë.

Republika e Kosovës ka të drejtën dhe detyrimin kushtetues të mbrojë sovranitetin, integritetin territorial dhe pavarësinë e sistemit të drejtësisë. Këto nuk janë çështje debati, por shtylla mbi të cilat qëndron vetë shteti. Megjithatë, mbrojtja e këtyre parimeve kërkon po aq mençuri sa edhe vendosmëri.

Kur dialogu me aleatët zëvendësohet nga retorika publike, argumenti juridik rrezikon të humbasë forcën e tij përballë efektit politik të momentit. Diplomacia nuk ndërtohet mbi sfida retorike, por mbi besueshmëri, maturi dhe argumente të mbështetura në ligj e në interesin afatgjatë të shtetit.

Kosova nuk është bërë pjesë e botës demokratike falë retorikës së fortë. Ajo ka arritur deri këtu falë vizionit shtetformues, sakrificës së qytetarëve të saj dhe mbështetjes së palëkundur të aleatëve ndërkombëtarë. Pikërisht për këtë arsye, çdo komunikim institucional duhet të ruajë ekuilibrin ndërmjet mbrojtjes së interesit kombëtar dhe kultivimit të partneriteteve strategjike.

Mospajtimet me Bashkimin Evropian apo me partnerë të tjerë janë normale në marrëdhëniet ndërkombëtare. Ato nuk përbëjnë dobësi. Dobësi bëhen vetëm atëherë kur shndërrohen në përplasje publike që lënë hapësirë për keqinterpretime dhe cenojnë klimën e besimit të ndërsjellë.

Në një periudhë të tensionuar politikisht, çdo deklaratë institucionale duhet të shmangë edhe perceptimin se temat me ndjeshmëri kombëtare po përdoren për konsum të brendshëm politik. Interesi shtetëror duhet të qëndrojë gjithmonë mbi interesin elektoral. Pikërisht ky është dallimi ndërmjet një komunikimi politik dhe një komunikimi shtetëror.

Historia diplomatike dëshmon se shtetet e mençura nuk fitojnë duke ngritur zërin, por duke ngritur autoritetin e tyre moral, juridik dhe politik. Aleancat nuk mbahen gjallë me emocione të çastit; ato forcohen me respekt, besueshmëri dhe përgjegjësi reciproke.

Sot, më shumë se kurrë, Kosovës i duhet një diplomaci e qetë, e mençur dhe strategjike. Një diplomaci që flet me sigurinë e argumentit dhe jo me forcën e retorikës; që ndërton ura edhe kur ekzistojnë mospajtime; që mbron sovranitetin pa cenuar partneritetet mbi të cilat është ndërtuar vetë shtetësia e saj.

Në fund të fundit, historia na ka mësuar një të vërtetë të thjeshtë: retorika mund të fitojë një ditë politike, por diplomacia ndërton dekada besimi. Ndërsa shtetet e vogla nuk bëhen më të forta duke folur më me zë, por duke folur me më shumë urtësi. Kosova e fitoi lirinë me mbështetjen e aleatëve të saj; të ardhmen do ta forcojë vetëm duke e ruajtur këtë partneritet me dinjitet, mençuri dhe vizion shtetëror.