Lirim Gashi, Prishtinë
(Nuk e keni idenë sa do të ishte e mirëseardhur fitorja e këtij njeriu për shqiptarët e Kosovës )
Ai është shpresa e opozitës hungareze kundër Orbanit.
Shpresa politike konservatore Péter Marki-Zay fiton balotazhin e parazgjedhjeve. Ai është planifikuar të garojë kundër Orbanit si kandidati kryesor i gjashtë partive në prill 2022.
Këtë fundjavë përfunduan zgjedhjet e përbashkëta të hapura paraprake të gjashtë partive të opozitës hungareze. Ato kanë shansin e tyre të fundit kundër Viktor Orbanit, i cili ka qeverisur Hungarinë si Kryeministër për njëmbëdhjetë vjet dhe e ka ndryshuar rrënjësisht si në aspektin, politik, ashtu edhe në aspektin social dhe mediatik.
Péter Marki-Zay quhet njeriu që do ta sfidoi partia e krahut të djathtë Jobbik me ndihmën e lëvizes liberale “Momentum” dhe të majtës së gjelbër “Dialogu për Hungarinë”, po i mbanë gjallë shpresat e hungarezve për fitoren e shumëpritur të opozitës në zgjedhjet parlamentare të prill 2022.
Të dielën në mbrëmje ai fitoi balotazhin me 56.7 për qind të votave. Kundërshtarja e tij, kandidatja socialdemokrate Klára Dobrev, arriti në 43.3 për qind sipas rezultatit përfundimtar zyrtar.
Márki-Zay, 49 vjeç, ka doktoruar në ekonomi dhe ka jetuar në Kanada për një kohë të gjatë. Por ai nuk shihet vetëm si një i ardhur politik jashtë vendit. Që nga viti 2018 ai ka qenë kryebashkiak i qytetit jugor hungarez të Hódmezövásárhely, i cili ishte një bastion i Fidesz për një kohë të gjatë, ku ai ishte gjithashtu në gjendje të fitonte falë një aleance gjithë-opozitare.
Së bashku me “Lëvizjen për një Hungari për të gjithë” ai përfaqëson pozicione që do ta vendosin politikën hungareze në qendër.
Márki-Zay flet për besimin e tij të krishterë, ka shtatë fëmijë dhe ide liberale tregu pas Orbanit.
Por shumë votues të majtë kanë rizbuluar një besim në ndryshimin në politikën hungareze nëpërmjet tij: Marki-Zay përfaqëson largimin nga ping-pong-u i polarizuar midis të djathtës së Viktor Orban dhe të majtës së Ferenc Gyurcsány, apo nga dy dekadat e fundit të diskursit të vendosur politik hungarez.
Pas raundit të parë parazgjedhor në shtator, Márki-Zay zbarkoi në vendin e tretë me rreth 20 përqind të votave, pas kryetarit të bashkisë së Budapestit, Gergely Karacsony (27 përqind). Kjo është një nga arsyet pse kampi i opozitës së majtë u godit papritur kur Karacsony njoftoi se do të hiqte dorë nga vendi i tij në balotazh në favor të Márki-Zay.
Nënkryetari i PE përgëzon fituesin e përkohshëm
Nënkryetarja e PE Klára Dobrev u mund në balotazhin e zgjedhjeve.
Kundërshtarja e tij në raundin e dytë të zgjedhjeve, Klára Dobrev, gjithashtu 49 vjeçe, e uroi atë në konferencën e saj për shtyp të dielën në mbrëmje. Ajo është nënkryetare e Parlamentit Evropian dhe ka qenë për “Koalicionin Demokratik” (DK) të Ferenc Gyurcsány. Kreu i partisë është edhe bashkëshorti i Dobrevit.
Edhe pse Dobrev doli fituese në raundin e parë të zgjedhjeve me 35 për qind të votave, shumë votues nuk i besuan asaj për të sfiduar Orbanin.
Për më shumë, Dobrev përfaqëson gjithashtu Gyurcsány, i cili sundoi Hungarinë nga viti 2004 deri në 2009, kur ai ishte kryeministër i partisë socialiste MSZP, dhe që konsiderohet nga shumë hungarezë si një sinonim për korrupsionin dhe gënjeshtrat. Gyurcsány u fajësua veçanërisht për një regjistrim të një takimi të brendshëm të grupit parlamentar në verën e vitit 2006: në të ai pranoi se kishte gënjyer votuesit për vite me radhë.
Personazhi i “Gënjeshtarit Gyurcsány” është një aktor kryesor në propagandën e qeverisë Fidesz. Edhe tani, gjatë fushatës paraprake, kandidatë si Karacsony dhe Dobrev u portretizuan në postera gjigantë si kukullat e Gyurcsány-t, dhe nën çadrat e votimit u mblodhën nënshkrime për një fushatë “Stop Gyurcsány”.
Këto fushata tregojnë fuqinë dhe burimet financiare të partisë Fidesz edhe në zgjedhjet paraprake. Aleanca e opozitës duhet të armatoset kundër kësaj; Orbán gjithashtu do të japë gjithçka në fushatën zgjedhore për t’u rizgjedhur.
Dallimet ishin të hapura tashmë në fund të raundit të dytë parazgjedhor, mosmarrëveshjet u emërtuan më qartë, talljet dhe sulmet nuk munguan në duelet televizive mes Marki-Zay dhe Dobrev javën e kaluar. Por të dielën në mbrëmje, politikanë të ndryshëm theksuan rëndësinë e vazhdimit të shfaqjes së unitetit të fortë. Klára Dobrev gjithashtu qëndron pas Márki-Zay, i cili e mundi atë.
Pra ndodhi një mobilizim i suksesshëm dhe një kulturë e forcuar e debatit politik.
Në të njëjtën kohë, muajt e fundit të fushatës paraprake u ofruan partive opozitare në Hungari një platformë për debat demokratik që nuk kishte ekzistuar për një kohë të gjatë. Vlerësimi i audiencës në duelin televiziv të kandidatëve kryesorë në kanalin televiziv RTL Klub ishte po aq i lartë sa herën e fundit.
