Paul Tedeschini, Milano
S’ka mbetë kush pa dhanë mendimin e vet per eventualitetin e hapjes së Konsullates së Serbisë në Shkoder.
Tesh un po baj pytjen e kundert: A asht legjitime hapja e Konsullates së Republikes së Shqipnisë në Preshevë të shtetit të Serbisë?
Kur flitet per vendimet e qeverisë shqiptare per punët e mbrendëshme, kjo diskutohet dhe vendoset mbrenda vendit tonë, por kur asht puna per vendosjen e nji konsullate shqiptare jashtë vendit, kjo futet në fushen e marrëdhanjeve nderkombëtare. Per këtë aspekt mendimin e vet duhet ta japin juristat, sidomos juristat e specializuem per marrëdhanjet nderkombëtare.
Tue kenë se un nuk kam studju per jurispondencë, un mund të jap vetem nji mendim tim personal.
Un po baj nji krahasim praktik, të asajë që shofim aktualisht në marredhanjet nderkombëtare europiane.
Populli gjerman, që flet gjermanisht, shtrihet në kater shtete: në Gjermani, në Austri, në Zvicer dhe në Principatin Lichtenstein. Të katert këto shtete gjermanfolse kan kufij të perbashkët ndermjet tyne, don me thanë kufizohen me njeni tjetrin. Tue hjekë në formë imagjinare kufijt ndermjet tyne, ato mund të formojnë nji shtet të madh të vetem. Njilloj si edhe populli shqiptar.
Në shumë shtete ekzistojnë debate per tokat o krahinat kufitare, të cilat gjatë viteve këto krahina here kalojnë nga njeni shtet, herë kalojnë në shtetin tjeter kufitar. Kështu nji krahinë e Austrisë jugore mbas luftes dytë botnore (LDB) i ka kalu Sllovenisë. Pra në këtë krahinë të Sllovenisë, e cila ishte e Austrisë, kemi popullin gjermanisht folës austriak, i cili natyrisht tesh flet edhe sllovenisht.
Tesh un baj nji pyetje: A asht e ligjëshme, që Shteti Gjerman të vendosë nji Konsullatë të veten në krahinen me popullsi austriake gjermanisht folse, e cila ndodhet ne Slloveni?
Sllovenia nuk ka kufi të perbashkët me Gjermaninë. Per këtë arsy Gjermania nuk ka kurrëfar të drejte të vendosin nji Konsullatë gjermane në Slloveni, vetem me pretekstin se në Sllaveni ka nji popullsi gjermanisht folse, e cila asht shkëputë nga Austria e jo nga Gjermania. Problemi kufitar do të ishte eventualisht ndermjet Austrisë dhe Sllovenisë dhe jo ndermjet Gjermanisë dhe Sllovenisë. Le qi vetë Gjermanisë nuk i shkon mendja me pretendu nji gja të tillë absurde dhe aspak legjitime, e cila do ta futte Gjermaninë në konflikt të kotë si me Austrinë si me Slloveninë, e cila kurr nuk do të pranonte nji konsullatë gjerman në atë pjesë të sajë gjermanisht folse.
Un mendoj se analogjikisht me Gjermaninë, Republika e Shqipnisë, e cila nuk ka kurrfarë kufini me Serbinë, nuk ka asnji të drejtë dhe arsy, të vendosin nji konsullatë të veten në Preshevë të Serbisë me pretekstin se aty flitet shqip. Problemi nuk asht ndermjet Republikes së Shqipnisë dhe Serbisë. Problemi eventualisht do të ishte vetem ndermjet shtetit të Kosoves dhe shtetit të Serbisë, të cilat kan nji kufi të perbashkët.
Mbasi Shtetin shqiptar e haka shumë maraku per popujt kufitar shqip folës, kishte me ba mire ti kerkonte Shtetit fqinj grek, të vendosë nji Konsullatë shqiptare në krahinen shqip folse të Çamerisë, e cila i ka pas kalu Shtetit grek.
Milano 4 gusht 2026
