
Milosheviqi, sundimtar kriminel apo filoshqiptar klandestin ?

Për kë është i përshtatshëm rendi i ri botëror ?

Media amerikane “CN Traveler”: Zbuloni Shqipërinë, perlën e fshehur të Evropës
Nga: Atila Kota
I vendosur në veri të Greqisë dhe në jug të Malit të Zi, ky vend ballkanik krenohet me traditat e vjetra, vijën bregdetare mahnitëse dhe kuzhinën vendase.
Shqipëria nuk është prekur ende nga turizmi masiv, kështu që vizitorët mund të shijojnë peizazhin e pacënuar në të gjithë vendin – të eksplorojnë natyrën, shtigjet e njohura të ecjes në Alpet Shqiptare në veri, dhe të relaksohen në Rivierën piktoreske Shqiptare në jug.
Po çfarë e bën atë veçanërisht tërheqëse? Një e kaluar shumë e pazakontë. Nëse po planifikoni një udhëtim, këto janë vendet më të mira për të vizituar në Shqipëri.
Tirana
Të vlerësosh vërtetë Shqipërinë do të thotë të kuptosh historinë e saj, dhe kryeqyteti i gjallë i Tiranës krijon një bazë të shkëlqyer për të mësuar se pse është vendi i bunkerëve.
Një shifër e saktë është e pamundur të përcaktohet (disa janë ricikluar, të tjerë janë shkatërruar), por të dhënat thonë se ekzistojnë diku midis 175,000 dhe 750,000 nga këto “kërpudha betoni” të braktisura në Tiranë.
Duke personifikuar paranojën që përcaktoi udhëheqjen komuniste të Enver Hoxhës nga viti 1944 deri në vdekjen e tij në 1985, ato u ndërtuan pas Luftës së Dytë Botërore në vende strategjike si në majat e shkëmbinjve – por edhe në fusha, në qoshet e rrugëve dhe përgjatë vijës bregdetare në rast të një bastisjeje nga armiqtë.
Dhe pasi Hoxha e tërhoqi plotësisht Shqipërinë nga politika ndërkombëtare dhe nga marrëveshjet e tregtisë ekonomike, vendi mesdhetar rihapi dyert e saj për turistët vetëm pas rënies së komunizmit në 1991.
Sot, shumë nga bunkerët e mbijetuar kanë evoluar në hapësira sociale dhe kulturore si sallone, bare, piceri, sallone tatuazhesh dhe studio artistësh, duke shfaqur zgjuarsinë e shqiptarëve të ditëve tona.
Në Tiranë, për shembull, një nga bunkerët më të mëdhenj tani qëndron si Bunk’Art 2, një muze me 24 dhoma që rindërton historinë e Ministrisë së Punëve të Brendshme nga viti 1912 deri në 1991, duke rikrijuar qelitë e saj të marrjes në pyetje, imazhet e gjalla dhe instalimet e artit.
Ekspozitat dhe detajet përbëjnë një hapësirë vërtet tërheqëse.
Në qytet ndodhet gjithashtu “Shtëpia me Gjethe”, një muze intrigues që pushton ndërtesën që dikur përdorej nga Gestapo gjatë Luftës së Dytë Botërore, përpara se të shërbente si pjesë e taktikave të pamëshirshme të vëzhgimit të policisë politike të shtetit komunist, “Sigurimi” – një tjetër mjet mizor persekutimi i përdorur nga Hoxha.
Më i vogël në përmasa, por po aq i vlefshëm për t’u vizituar është Muzeu i hapur i Postbllok Memorial – i cili përmban një pjesë të Murit të Berlinit dhuruar për Bashkinë e Tiranës nga Bashkia e Berlinit, një bunker dhe disa shtylla nga një prej burgjeve dhe kampeve në Shqipëri.
Është interesante se lagjia e modës e Bllokut ndodhet afër, duke shfaqur anën e qetë të Tiranës – simbolet e progresit shoqëror dhe zhvillimit ekonomik ndërthuren me kujtimet e një të shkuare të trazuar.
Ju gjithashtu mund të vizitoni “Komiteti Bar” – vendi i përsosur për t’u shoqëruar me të rinjtë vendas, shumë prej të cilëve kanë mendime të forta se çfarë do të thotë të jetosh në një Shqipëri më liberale dhe gjithnjë e më ambicioze.
Midis bollëkut të prodhimeve mesdhetare dhe ngrohtësisë së gastronomisë ballkanike – e shoqëruar nga ndikimet osmane – kuzhina shqiptare është sa shumëplanëshe aq edhe qendrore për identitetin e vendit.
Restorant “Mullixhiu” është në një mision për të hulumtuar dhe riinterpretuar trashëgiminë e kuzhinës shqiptare.
Meqë ra fjala, nuk është vetëm ruajtja e kuzhinës së tyre ajo që shqiptarët e kanë për zemër.
Bëni një shëtitje të qetë në perëndim të diellit në Sheshin Skënderbej – ku zhvillohet një aktivitet i dashur shoqëror – dhe zbuloni një pjesë të atraksioneve kryesore në këtë shesh të konsiderueshëm publik.
E rihapur si një shtëpi kulti në 1991 – Xhamia e Et’hem Beut konsiderohet unike për shkak të motiveve që zbukurojnë afresket e saj – përshkrimet e pyjeve dhe ujëvarave janë një pamje e rrallë në xhamitë në mbarë botën.
Kulla e Sahatit – rreth 115 metra e lartë u ndërtua në 1822. Bëni paqe me lartësitë dhe shkallët e mbyllura, pasi ngjitja në majë të këtij monumenti të epokës osmane shpërblehet me pamje nga sheshi Skënderbej dhe më gjerë.
Berat apo Gjirokastër?
Të dy qytetet historike janë pretendentë të shkëlqyer kur bëhet fjalë për eksplorimin e periudhës së Shqipërisë osmane, një ndikim që vazhdon të ndihet edhe sot e kësaj dite.
Dhe ndërsa udhëtimet ditore nga Tirana në Berat dhe Gjirokastër janë të realizueshme, ia vlen të bëni një vizitë në këto qytete historike.
Por – nëse keni kohë vetëm për një – rekomandimi ynë është të shkoni në Gjirokastër.
I njohur si “Qyteti i Gurtë”, rrugët e e tij të pjerrëta me kalldrëm i çojnë vizitorët deri në Kalanë e mrekullueshme të Gjirokastrës, një nga më të mëdhatë në Ballkan – me pamje të pakrahasueshme të Malit të Gjerë dhe luginës së Drinit
Ngjitja, edhe pse disi e mundimshme, është pjesë e përvojës në një peizazh gjelbërimi e ndërthurur me arkitekturën osmane të ruajtur në mënyrë perfekte.
Në shtëpinë e Polifonisë, një iniciativë synon të mbrojë dhe promovojë muzikën tradicionale popullore shqiptare. Në vitin 2022, një muze iso-polifonie u hap poshtë Xhamisë së Pazarit të Gjirokastrës të shekullit të XVIII.
Sarandë apo Himarë?
Duke u shtrirë rreth 296 milje përgjatë deteve Adriatik dhe Jon, vija bregdetare e Shqipërisë ofron diçka për çdo lloj vizitori falë gamës së saj të madhe të mrekullive natyrore, fshatrave piktoreskë dhe plazheve sekrete.
Qendra turistike e Sarandës është shtëpia e vendpushimeve të shumta dhe restoranteve luksoze.
Fshati bregdetar i Himarës është shumë më autentik në ndjesi. Për shkak se mbetet relativisht i paprekur nga zhvillimi urban, është më i përshtatshëm për këdo që ka nevojë për qetësi.
Për adhuruesit e natyrës, niseni turneun nga Syri i Kaltër, një burim i rrethuar me gjelbërim dhe i mbuluar me mister- asnjë zhytës nuk ka mundur të zbresë më thellë se 50 metra për shkak të presionit të fortë të burimit nëntokësor, kështu që thellësia e vërtetë e këtij monumenti natyror mbetet e panjohur.
Butrinti është thesari arkeologjik më mbresëlënës i Shqipërisë dhe vizitorët mund të zbulojnë rrënojat që i bëjnë jehonë gjurmëve historike të këtij vendi të Trashëgimisë Botërore të UNESCO-s-
Ky vend historik përfshin harqe romake dhe mozaikë bizantinë. Gjithashtu ju mund te vizitoni “Dean” në Butrint, një statujë e perëndeshës që shfaqet me krenari në kartolina, si dhe teatrin antik që vazhdon të organizojë festivale çdo verë.
Aventurat ujore ju garantohen në Parkun Kombëtar Detar Karaburun-Sazan, ku mbizotërojnë kanionet, shkëmbinjtë e thepisur dhe malet.
Bëni një zhytje në Shpellën e Haxhi Aliut, një shpellë karstike që mban emrin e një dervishi dhe shenjtori bektashi të nderuar në Shqipëri.
Riviera Shqiptare është e mbushur me plazhe magjepsëse.
Për të shmangur plazhet e mbushura me njerëz të Sarandës vizitoni plazhin e Gjipesë, i vlerësuar së fundmi si një nga plazhet më të mira në botë.
I vendosur midis Himarës dhe Dhërmiut, kjo shtrirje e largët me rërë të bardhë është e rrethuar nga shkëmbinj të lartë e të thyer – që flasin për bukurinë magjepsëse që krijohet nga kontrasti.
Xhihadi global dhe hegjemonizmi arab
Xhihadisti shqipfolës Lavdërim Muhaxheri, tashmë i rënë “shehid” për “Allah e Islam”, me një vëlla të tij mysliman.
Driton Tali
Revista polake “Glos Poranny”(1929) / Një rrëfim i rallë i Aleskandër Moisiut për fëmijërinë në Durrës dhe dëshirën e tij për t’u arratisur në Korfuz
Aleksandër Moisiu (1879 – 1935)

Nga Aurenc Bebja*, Francë – 21 Korrik 2024
Revista polake “Głos Poranny” ka botuar, me 22 dhjetor 1929, në faqen n°2, rrëfimin e rallë të Aleskandër Moisiut për fëmijërinë në Durrës dhe dëshirën e tij për t’u arratisur në Korfuz, të cilin, Aurenc Bebja, nëpërmjet Blogut “Dars (Klos), Mat – Albania”, e ka sjellë për publikun shqiptar :
Aleksandër Moisiu
Kur numërova deri në shtatë…

Burimi : Głos Poranny, 22 dhjetor 1929, faqe n°2
“Po i numëroja flokët… ose më mirë nuk po i numëroja, se nuk i kisha numëruar ende deri në shtatë. Unë tashmë shkova në shkollë, por në Durrës (“Dyrrahu” i lashtë i romakëve të lashtë – në Shqipëri – në detin Adriatik). Aty mësova shkrim e këndim, por jo në gjuhën amtare, italisht, por në shqip dhe greqishten e re.
Veç kësaj, shkolla në Durrës nuk ndryshonte shumë nga shkollat e vendeve perëndimore apo veriore — ishte e bollshme, e ajrosur mirë, me klasa të vogla, — vetëm se mësuesi mbante një plis të kuq në kokë në vend të një kapeleje. — Nxënësit bënin të njëjtën gjë, por ata kryesisht vinin zbathur në shkollë. Vetëm disa nga nxënësit mbanin plis dhe vishnin çizme. Dhe unë, mes tyre, me sa duket, këto plisa tërhoqën njëri-tjetrën, sepse ne të pestë, djem me plis, lidhëm menjëherë miqësi, kopjuam detyrat e njëri-tjetrit, ndihmuam njëri-tjetrin me sugjerime, “luanim sa më shumë pas shkollës”, shkëmbyen shprehje miqësie, rriheshim me njëri-tjetrin, — me pak fjalë, bëmë gjithçka që sjell një lidhje intime.
Por Durrësi ishte i vogël, shumë i vogël, mjetet e komunikimit ishin turpësisht të ngadalta; Përveç disa kuajve të shpejtë arabë që qëndronin dhe galoponin në shërbim të personaliteteve të caktuara të qytetit, kishte vetëm qerre buajsh.
Dhoma ime kishte pamje nga deti, kështu që unë mund të shihja anijet që vinin e shkonin; ato vinin nga Trieste dhe po shkonin në Korfuz. E njihja mirë Triesten, aty ku linda : atje isha ulur në një vagon, në një tramvaj, atje pashë edhe në Stacionin e Jugut një përbindësh të tillë, duke fishkëllyer me një zhurmë skëterrë dhe duke nuhatur tmerrësisht – një lokomotivë – jo, Trieste nuk më tundoi. Por Korfuzi, — çfarë është Korfuzi?… Shpesh rrija pranë babait, ndërsa ai luante letra me shokët e tij. E dëgjoj shpesh fjalën “Korfuz”. Fjala në rrugë ishte: “Korfuzi”… Kapiteni i një anijeje me vela greke, që ishte mik me ne, po na sillte “sulltane” të mëdha nga “Korfuzi”, duke nxituar me një ritëm të çmendur porti, më rrëzoi sepse duhej të arrinte në anijen që shkonte për në “Korfuz”, një vajzë lozonjare, e lidhur me mua “nga Kislel”, më tregoi një histori nga “Korfuzi”, duke lavdëruar hënën vendase në greqisht. Une e di akoma tekstin dhe melodinë : “O Argira Panselinos!” Ajo rrotulloi sytë nga gëzimi me fjalën “Korfuz”… Është e qartë si dita : Më duhet të shkoj në Korfuz.
Bëra komente përçmuese për Durrësin dhe miqtë e mi me plis për pjesën tjetër të botës që e njihja tashmë. Mendova për portet që kishte hasur vapori Lloyd’s gjatë rrugës për në Trieste : Zara, Spalatto, Sebenico, Kotorri, Tivari, Ulqini… E gjithë kjo nuk ishte asgjë, e denjë për vëmendje… Është e lehtë të përjashtohen të gjitha këto qytete. Ai nuk e humbi qëllimin. Kishte tashmë njëfarë besimi tek unë, ndjeva forcën time dhe bërtita : “Korfuzi është i bukur, më i bukuri në botë!”
As që u mundova të bindja shokët e mi se Durrësi, me qerret e tij të buallicave të pista, të ngadalta, si kërmilli, ishte i mërzitshëm dhe i padenjë për ne… Por Korfuzi! Duhet të shkojmë në Korfuz : ramë dakord për këtë, ramë dakord si kurrë më parë, siç nuk kanë bërë kurrë të rriturit.
— Por — tha njëri prej nesh — si të shkojmë në Korfuz?
Më duhet të pranoj se kjo pyetje disi e paarsyeshme, ndonëse e pranoi plotësisht rëndësinë e saj, më vuri paksa në humor të keq, ngatërroi konceptin tim dhe e vuri në rrezik rolin tim drejtues. Propozimet vijuan njëra pas tjetrës..
— Ne do të vjedhim një varkë, do të dalim kontrabandë mbi një vapor (avullore), do të pimë një gotë dhe do të largohemi! Të gjithë do të lidhemi me një litar pas anijes.
— Por balenat? — një nga djemtë më frikacakë u tmerrua…
Mbajta ekuilibrin tim të hekurt dhe qëndrova i zymtë, si një re e rëndë dhe e errët. I lashë të bërtisnin dhe më pas zbulova zgjuarsinë time :
— Asnjë vapor, asnjë varkë, asnjë notar dhe asnjë peshkaqen fare? Nuk do të na rrëzojnë…
Fillova duke skicuar diçka midis një aeroplani dhe një anijeje me vela; transport i rehatshëm si një karrocë, i shpejtë si një dallëndyshe, i lehtë si një pendë; dhe nuk do të kem frikë as nga dallgët as nga retë! I premtova se “aparati” do të ishte komplet gati për mëngjesin e së hënës… Kur prindërit e mi të dashur janë ende në gjumë, ne do të dalim fshehurazi nga shtëpitë tona herët në mëngjes, do të presim në port, pranë kalatave të mjera prej druri dhe do të fluturojmë për në… Korfuz! Betohemi solemnisht: E hënë, para lindjes së diellit, largohemi nga komoditeti i shtëpisë, largohemi nga Durrësi i mjerë. U betuam, morëm zotimin tonë.
Ditët në vijim — tre në mos gaboj — ishin ditë të vështira. Më pas vura re diçka si pagjumësi dhe mungesë oreksi. E lidha veten me një betim se do të ndërtoj aparatin e lartpërmendur, por, o Zot, nuk kam qenë kurrë vetëm! Motrat e mia në shtëpi (unë isha fëmija më i vogël) vazhdonin të më tallnin për shkak të këtij mendimi të turpshëm dhe fytyrës time të zymtë dhe më thërrisnin Sokrat… Në mendjen time grisja çarçafë dhe çmontoja dërrasat, shkatërroja arkat e zbrazëta, djegja qymyr dhe alkool të kontaminuar, por asgjë nuk doli prej saj në realitet — vetëm në ëndrrën time fluturova mjaft lart. I shmanga me guxim vështrimet pyetëse të shokëve të mi të fluturimit: Heronjtë nuk thonë ah, ai thotë… Në shkollë, asnjë nga „fluturuesit” tanë nuk iu përgjigj pyetjeve të mësuesit — çfarë kuptimi ka të dish se sa bën 2 herë 2, ose që Zoti e krijoi botën në gjashtë ditë, ose që kryeengjëjt me krahët e mëdhenj të shndritshëm të luleradhiqeve ruajnë portat e parajsës… Ha-ha, mund të qeshësh me të madhe!
Të dielën — një ditë para fluturimit — më duhej të shkoja për një shëtitje nëpër qytet me babanë dhe vëllezërit e motrat, si një qen që ndoqa lart e poshtë kodrave, dhe në mbrëmje më zuri gjumi si një urith.
Është e hënë, murmuritjet ma prishën gjumin e thellë herët në mëngjes, nga dritarja e hapur ranë gurë në dhomën time — u zgjova — dhe e kuptova!
Shumë shpejt qëndrova para shokëve të mi, të cilët më kërkuan një varkë me vela ajrore, për të cilën nuk pata përgjigje. Të gjitha këto duhet t’i dija edhe unë: „pollezki”, kulakët, shqelmat. Fytyra më ishte gërvishtur, qime të panumërta m’u shkulën; çunat që gufonin nuk dinin mëshirë. Qëndrova aty, duke mos u mbrojtur, duke mos iu kundërpërgjigjur me goditje apo gërvishtje, e durova dënimin, vetëm duke mërmëritur në mënyrë profetike :
— E megjithatë ajo do të shfaqet, do të jetë aty!
Thjesht “Galileo Galileu!”…
Pas këtij gjykimi përmbledhës, u tërhoqa zvarrë në shtrat dhe kur dielli ishte tashmë lart në horizont, u zgjova nga stuhitë :
— Aleksandër, si dukesh? Sandrini Sandruccia! Pesoro! Angelo kush të ka gërvishtur? Kush të ka dhënë kaq shumë goditje? Kush të ka shkulur flokët?
Plot ide, si fëmijët, fajësova macet dhe minjtë, mushkonjat dhe madje edhe akrepat… Më shëruan dhe ushqyen me kujdes. Megjithatë, babai im kishte aq shumë besim tek unë, sa mendoi se po pija dhe më rrahu.
Më vonë, jo shumë kohë pas kësaj — nuk jetoja më në Shqipëri — u bë realitet ajo që ëndërronte djali shtatëvjeçar : Bleriot! Inxhinieri nga Cambrai, Louis Blériot, ishte gjeniu i tij që e shpiku atë — makinën time, ishte dora e tij që e drejtoi në qiell mbi Kanalin La Manche. E përshëndeta ngrohtësisht mikun tim Blériot : frymëzimi i zjarrtë dhe respekti për të gjitha mendimet e mia kurorëzoi ballin e heroit, por një gjethe dafine, një gjethe shumë e vogël, dërgoi mendimet e mia krenare drejt djalit shtatëvjeçar të Durrësit të vogël me buallin e tij të ngadaltë…”
- Aurenc Bebja, Francë. (Blogu © Dars (Klos), Mat – Albania), https://www.darsiani.com/la-gazette/revista-polake-glos-poranny-1929-nje-rrefim-i-ralle-i-aleskander-moisiut-per-femijerine-ne-durres-dhe-deshiren-e-tij-per-t-u-arratisur-ne-korfuz/.
Kreshnik Hajrizi, Juljan Shehu dhe Lirim Kastrati, në mesin e futbollistëve më të respektuar të skuadrës polake Widzev Lodz
Kreshnik Hajrizi mbrojtës i FC.Lugano ,nënkampion i Superligës së Zvicrës dhe Finalist i Kupës së këtij vendi, në periudhën e ardhme dyvjeçare do të vishet me fanellën e skuadrës polake “ Widzev Lodz.
Hajrizi karrierën e ka filluar më 2016, me skuadrën juniore të BSC Young Boys të Bernës. Kurse më 2019 ka kaluar në ekipin tiçinez FC Chiasso, anëtare e të ashtuquajturës Challenge League të Zvicrës.
Paraqitjet e tij të mira në këtë skuadër u kanë rënë në sy aksionarëve fqinj të FC.Lugano dhe më 2021,kanë rënë në ujdi që Kreshnik Hajrizi , të luajnë në këtë ekip të Superligës së Zvicrës me mjaft sukses deri para pak ditëve.
Hajrizi me FC Lugano, ka zhvilluar 49 ndeshje. Ai falë formës së mirë ndërkohë është ftuar edhe në kombëtaren e Republikës së Kosovës.
Perspektivë dhe me të ardhme premtuese është Lirim Kastrati i cili e ka një karrierë goxha të pasur
Ai ka filluar të shfaqet për herë të para përpara publikut me skuadrën FC. Kika të Hogoshtit të Dardanës (ish-Kamenica) e Kosovës. Gjatë viteve 2014-2017, Kastrati ka luajtur në FC Shkëndija të Tiranës.
Përsosmëria dhe loja atraktive Kastratin e çojnë në skuadrat e njohura të Kroacisë FC Lokomativa dhe FC Dinamo të Zagrebit.
Kroacia me Ligën e futbollit më të fortë në rajon e kompleton edhe më tepër Kastatin, i cili më 2021 kalon në Legia Varsovi të Polonisë. Ai këtu luan 24 ndeshje dhe shënon dy gola.
Lirim Kastrati prej vitit 2022 e deri më sot kur ka nënshkruar me polakët ka luajtur në ekipin hungarez Ferhevar. Ai fanellën kaltër e kuq e ka veshur 42 herë ,duke qenë edhe në listën e shënuesve me 8 gola.
Lirim Kastrati është edhe lojtar i kombëtares së Kosovës. Ai përpara dardanëve është prezantuar në 20 ndeshje.
Katrati me një përvojë13 vjeçare në klube dhe fusha të ndryshme sërish është rikthyer në Kampionatin polak. Ai kësaj radhe do të luajë në Vidzev Lodz, skuadër elitare e Polonisë.
Në skuadrën polake Widzew Lodz, më 2022 nga Laçi i prefekturës së Lezhës së Shqipërisë, pati kaluar edhe Juljan Shehu,i cili të shumtën e kohës luan në pozitën e mesfushorit. Shehu 25 vjeç prirjet e tij prej futbollisti me të ardhme të ndritur i ka treguar edhe në klubet shqiptare FC Partizani dhe FC Internacional të Tiranës.
Juljan Shehu një Kampionat të plotë ka qenë edhe futbollist i Kastriotit të Krujës. Ai në këtë ekip ka luajtur 31 ndeshje dhe ka shënuar 4 gola.
Gjatë kësaj periudhe Shehu ka luajtur edhe në Kombëtaren e Shqipërisë, në kategorinë U-21 e njohur si grupi i së ardhmes. Shehu një vit luajti edhe tek skuadra greke Paniliakos.
Tre çunat shqiptarë shpresojmë se do ta bëjnë më të pasur dhe më joshës kampionatin e sivjetmë të Polonisë.
Flamujt Islamik dhe përdorimi i tyre në Trojet tona
Foto 1. Flamuri i Muhamedit, në mes flamuri i ISIS-it(i konceptuar nga Abul A’la Maududi 1903-1979, nga Pakistani) dhe flamuri i çetnikëve. Mund të duket koincidencë, por në realitet flamuri i Xhihadit Islamik është shpikur në vitet 1941, kur është shpikur edhe flamuri i çetnikëve.

Gjergj – Skannder Jashari
Cili është flamuri i vërtetë që identifikohet apo që më shumë ka të bëjë me Islamin, deri më sot, ka mendime pro dhe contra, mesin e muslimanëve. Mirëpo studiuesit e mirëfilltë, kanë dhënë me fakte historike versionet e flamujve që janë përdorur nga Muhamedi dhe Perandoria e tij( Arabe). Pavarësisht që në mesin e studiuesëve dhe teologëve islam, shohim debate, kundërshtime e pretendime të ndryshme, e disa herë kanë qenë edhe shkak për konfrontime brenda islamike.
Fatkeqësisht në gjitha shoqëritë islamike, tentohet që simbolet nacionale a shtetërore të një shteti musliman, të identifikohen dhe interpretohen nga hoxhallarët që janë në varësi të atij shteti, si simbole më të vërteta islame. Një gjë të tillë, e kemi pasur edhe në shekullin e fundit në Atdheun tonë. Ku shumë hoxhallarë e kanë identifiku flamurin e Turqisë si flamur islam dhe flamurin e ISIS-it a të Arabisë Saudite si flamur islam. Kujtojmë rastin e predikimit të hoxhës kontravers dhe të dyshuar si bashkëpunëtorë të UDB-së, Jakup Asipin nga një fshat i Kumanovës, që deklaronte për “flamurin e Perandorisë Osmane si flamur islam, kurse Flamurin tonë Kombëtar” e fyente. Ngjajshëm kemi pa dhe dëgju shumë hoxhallarë vehabist-salafist, që kanë glorifiku flamurin e ISIS-it dhe të Arabisë Saudite sio flamur Islam, i Muhamedit etj, derisa kanë fy, nënvlerësu a quajt “leckë” Flamurin tonë Kombëtar.
Por cili ishte flamuri i vërtetë i Muhamedit dhe Islamit, apo cili flamur ka më shumë të bëjë me Muhamedin dhe Islamin:
- Muhamedi përdorte flamurin me ngjyrë të zezë, kurse palltoja e tij ishte me ngjyrë të gjelbër të cilën e preferonte dhe e ndjeksëve të tij kur pushtuan Mekën dhe plaçkiste karvanet.[1]
- Kalifati Rashidun vitet 632-656/661, flamurin kishte me ngjyrë të gjelbër.[2]
- Kalifati Umajad vitet 661-744/750, flamurin me ngjyrë të bardhë.[3]
- Kalifati Abasid vitet 750-1517, kishte flamurin me ngjyrë të zezë.[4]
- Kalifati Fatimid në vitet nga 909-1171, kishte flamurin me ngjyrë të bardhë.[5]
Nëse kërkohet origjina e flamujve të zinjë, i pari i tillë është flamuri i Muhamedit-muslimanëve-islamit, pastaj edhe Kalifati Abasid prej kryengritjes së Abu Muslimit që ishte lider në Revolucionin Abasid e përdori kundër Kalifit Umajad të të njejtës Perandori Arabe.[6] Flamuri i Muhamedit, ishte shamia e zezë e Ajshës,[7] por varësisht nga sekti islam, pretendojnë që ishte me ngjyrë solide të zezë, gjelbër a të bardhë.[8]
Pastaj pas Muhamedit, flamur tre ngjyrësh të zi, bardhë dhe pink, e përdorën edhe Lufta fshatare Gjermane e shekullit XVI, pastaj Afganistani në vitet 1709-1738, pastaj katalanasit në Luftën për ndarje nga Spanja gjatë viteve 1713-1714, pastaj Flamuri i Zi Anarkist, në vitet e 1880-ta,[9] pastaj Partia Fashiste Italiane, pa harruar edhe flamurin e çetnikëve. Prej nga mund të kuptohet me lehtësi dhe qartësi se përdorimi i ngjyrës së zezë në sfondin e flamujve, kanë qenë të qëllimshëm, e që kanë reprezentu ideologji, qëllime e projekte ogurzeza për njerëzimin.
Konceptin modern të flamurit të shtetit Islamik, i atribuohet Abul A’la Maududi( 1903-1979), teologut islamik të Pakistanit që formoi partinë Jamaat-e-Islami dhe inspiruesit të revolucionit islamik të Ruhollah Khomeinit.[10] Mund të duket koincidencë, por në realitet ka flamuri i Xhihadit Islamik është shpikur në vitet 1941,[11] kur është dizajnuar edhe flamuri i çetnikëve. Gjithashtu edhe nacionalizmi arab i fillimshekullit XX, në flamur e kanë ngjyrën e zezë që reprezenton ngjyrën e dinastisë Abaside.[12] Hadithet justifikojnë përdorimin e flamurit të zi, prej revolucionit Abasid.[13] Flamurin e zi, të Muhamedit, Kalifatit Abasid etj, e kanë adoptu edhe shumë grupe terroriste islamike, në të cilën kanë vendosur edhe shahadetin.[14]
Mirëpo ne duhet t’iu besojmë deklarimeve të radikalistëve, ekstremistëve dhe terroristëve islamik, që i bëjnë hapur e me krenari, njejtë deklarohen edhe teologët islamik padallim e në veçanti ata vehabist, që tentojnë të imitojnë Muhamedin. Ata tentojnë të imitojnë Muhamedin si në xhihadin kriminal ashtu edhe në xhihad. Në xhihadin kriminal si: plaçkitjet, grabitjet dhe vjedhjet që Muhamedi dhe banda e tij, ia bënte karvaneve të tregëtarëve( në dy dekadat e fundit kemi pa shumë raste kur grupe terroristësh islamik edhe në Republikë të Kosovës, kanë kryer xhihad kriminal, duke vjedhur bastore sportive, kazino, artari, biznesmen etj). Snobizmin që kanë islamikët, ndaj Muhamedit, kërkon imitim sa më të plotë, edhe për sa i përket xhihadit( asnjë rast nuk mund ta shihni që grupet terroriste islamike të mos përdorin flamurin e zi- flamurin e Muhamedit).
Prandaj Flamuri i Xhihadit Islamik, sipas studiuesëve theksojnë që flamuri i zi reprezenton kërkesat e tyre për ri-themelimin e kalifatit Islamik, e që flamuj të ngjajshëm përgjatë historisë islamike janë përdorur në vazhdimësi, përfshirë edhe në Afganistan në fillim të shekullit XX.[15]Edhe shumica e flamujve të organizatave terroriste islamike, që kanë përdorur si symbol të xhihadit është flamuri standard i Muhamedit, me ngjyrë të zezë dhe me shkrimin e shahadetit me ngjyrë të bardhë.[16] E që flamuj të tillë kanë shumica e organizatave terroriste islamike, sidomos gjatë viteve 1990-ta dhe në fillim të viteve 2000-ta.[17] Të tilla organizata terroriste islamike si: Hamasi,[18] al-Shabaab, Talebanëve afgan,[19] Fronti Al-Nusra, [20]Al-Kaida, Brigadat ‘Abdallah ‘Azzam, Al-Murabitum, Al-Kaida në Gadishullin Arab, Al-Kaida në subkontinentin Idinan, Al-Kaida në tokat e Magrebit islamik, Ansar al-Islam, Ansar Bayt al-Maqdis, Ansar al-Sharia në Bengazi, Ansar al-Sharia në Darnah, Ansar al-Sharia në Tuniz, Ansaru, Boko Haram, Hurras al-Din, Hizbul Mujahideen, ISIS-i, Rrjeti i ISIS-it ne Bangladesh, ISIS-i ne Republiken Demokratike te Kongos, ISIS në Azinë Lindore, ISIS-Korosan, ISIS-Libi, ISIS-Mozambik, ISIS-Sahel, ISIS-Sinai, ISIS-Somalia, ISIS-Afrika Perëndimore, Unioni i Xhihadit Islamik, Lëvizja Islamike e Uzbekistanit, Jama’at Nusrat al-Islam wal-Musimin, Lashar-e-Tayyiba, Tehrik-e Taliban Pakistan etj.[21] ISIS-i dhe të gjitha organizatat terroriste islamike që u dhanë më sipër dhe të tjera, kanë përvetësuar flamurin e Muhamedit.[22]
Përdorimi i flamurit të ISIS-it, është inkriminuar si vepër penale në disa vende të Europës Perëndimore, si me Aktin e Terrorizmit 2000, seksioni 13(1b) të Britanisë së Madhe,[23] pastaj në Holandë, nga gushti i 2014-ës,[24] Gjermani,[25] për të cilat edhe janë shqiptu dënime penale. Për fat të keq në shtetet tona, asnjëra nuk është inkriminuar si vepër penale as propaganda terroriste, as përdorimi i flamurit të ISIS-it a organizatave terroriste, e për më keq, tolerohet përdorimi i flamurit të Arabisë Saudite si flamur islam, për ceremoni mortore islame.
Mirëpo edhe më tej vazhdojnë debatet pro dhe contra, në lidhje me pretendimet e islamikëve se cili është flamuri i vërtëtë i Muhamedit dhe Islamit, të cilin do duhej ta përdornin edhe shtetet islamike, kalifati islamik, terroristët dhe organizatat terroriste islamike, por edhe në ceremonitë fetare islame. Derisa në shumë vende ballkanike, aziatike etj është i kufizuar a ndaluar përdorimi i flamurit të një shteti tjetër, p.sh: edhe Serbia e ndalon përdorimin e Flamurit tonë Kombëtar qoftë edhe në varrime, dasma a përkujtime të Dëshmorëve dhe Festave tona Kombëtare- por ajo nuk e ndalon përdorimin e flamurit të ISIS-it, Arabisë Saudite etj. Natyrisht përdorimi i flamujve të tillë( qoftë i ISIS-it, Arabisë Saudite a Turqisë), të shtyrë në forma të ndryshme nga agjenturat serbe, do duhej nënkuptuar, hetuar si një a disa nga veprat penale që kanë të bëjnë: cënim të integritetit territorial dhe sovranitetit të vendit; sigurisë publike; rendit kushtetues; nxitjes, shtytjes a ndihmës në aktet terroriste; nxitje të përçarjes dhe mos durimit etj.
Më:20/07/2024

Gjergj-Skender Jashari i burgosur politik nga EULEX, për rastet e sulmeve kundër policisë dhe xhandarmërisë së Serbisë në Dobrosin komuna e Bujanocit. Ky shkrim është pjesë e marrur nga punimi i bërë gjatë qëndrimit në burgimin politik!
Master drejtimi juridiko-penal dhe studime joformale ushtarake.
[1] A flag worth dying for: the power and politics of national symbols, Tim Marshall, New York, NY: Scribner, an imprint of Simon & Schuster, Inc, 2017, faqe 110–111.
[2] The Rise and Fall of the Hashimite Kingdom of Arabia, Joshua Teitelbaum, London: Hurst & Company, 2001, faqe 205; A flag worth dying for: the power and politics of national symbols, Tim Marshall, New York, NY: Scribner, an imprint of Simon & Schuster, Inc, 2017, faqe 110–111.
[3] The Rise and Fall of the Hashimite Kingdom of Arabia, Joshua Teitelbaum, London: Hurst & Company, 2001, faqe 205; A flag worth dying for: the power and politics of national symbols, Tim Marshall, New York, NY: Scribner, an imprint of Simon & Schuster, Inc, 2017, faqe 110–111; A Tale of Two Factions: Myth, Memory, and Identity in Ottoman Egypt and Yemen. Jane Hathaway, Albany, New York: State University of New York Press, 2003, faqe 97; “Art and Architecture: Themes and Variations”. The Oxford History of Islam, Sheila S. Blair; Jonathan M. Bloom, Oxford: Oxford University Press, 1999, faqe 215–267; Ritual, Politics, and the City in Fatimid Cairo, Paula A. Sanders, SUNY series in Medieval Middle East History, SUNY Press, 1994, faqe 44.
[4] The Rise and Fall of the Hashimite Kingdom of Arabia, Joshua Teitelbaum, London: Hurst & Company, 2001, faqe 205; A flag worth dying for: the power and politics of national symbols, Tim Marshall, New York, NY: Scribner, an imprint of Simon & Schuster, Inc, 2017, faqe 110–111; A Tale of Two Factions: Myth, Memory, and Identity in Ottoman Egypt and Yemen, Jane Hathaway, Albany, New York: State University of New York Press, 2003, faqe 97; “Art and Architecture: Themes and Variations”. The Oxford History of Islam, Sheila S. Blair; Jonathan M. Bloom, Oxford: Oxford University Press, 1999, faqe 215–267; Ritual, Politics, and the City in Fatimid Cairo, Paula A. Sanders, SUNY series in Medieval Middle East History, SUNY Press, 1994, faqe 44.
[5] A Tale of Two Factions: Myth, Memory, and Identity in Ottoman Egypt and Yemen, Jane Hathaway, Albany, New York: State University of New York Press, 2003, faqe 97; “Art and Architecture: Themes and Variations”, The Oxford History of Islam, Sheila S. Blair; Jonathan M. Bloom, Oxford: Oxford University Press, 1999, faqe 215–267; Ritual, Politics, and the City in Fatimid Cairo, Paula A. Sanders, SUNY series in Medieval Middle East History, SUNY Press, 1994, faqe 44.
[6] Revolt, The Social and Military Aspects of the ʻAbbāsid Revolution: Black Banners from the East II, Moshe Sharon, 1990, faqe 78; Studies in Muslim Apocalyptic, David Cook, Darwin Press, 2002, faqe 197.
[7] Armies of the Muslim Conquest, David Nicolle, Osprey Publishing, 1993, faqe 6.
[8] Flags of the Night Sky, When Astronomy Meets National Pride, André G. Bordeleau, 2013, faqe 233.
[9] Demanding the Impossible, Peter Marshall, Fontana, London, 1993, faqe 558.
[10] The Sorrowful Muslim’s Guide, Hussein Ahmad Amin, 2018, faqe 19; At the Hands of Fate: the Political Economy of Islamic Insurance, Muhammad Sigit Andhi Rahman, 2020, faqe 193.
[11] “The Jewish Hand: The response of the Jamaat-e-Islami Hind”, Irfan Ahmad, In Peter van der Veer; Shoma Munshi, (eds.). Media, War and Terrorism: Responses from the Middle East and Asia. Psychology Press, 2004, faqe 138.
[12] “Flags of the Arab World”, in Saudi Aramco World, Edmund Midura, 1978, faqe 4–9.
[13] Black Banners from the East: The Establishment of the ’Abbāsid State–Incubation of a Revolt, F. Donner, (1986), by Moshe Sharon. (The Max Schloessinger Memorial Series, monograph 2.) The Magnes Press, Jerusalem; E. J. Brill, Leiden, 1983, Middle East Studies Association Bulletin, 20(1),73-75; Touraj Daryaee Apocalypse Now: Zoroastrian Reflections on the Early Islamic Centuries, University of California, Los Angeles, faqe 193-194.
[14] “ISIS: The Role of Ideology and Eschatology in the Islamic State”, Justin O’Shea, The Pardee Periodical Journal of Global Affairs. 1 (2), Boston University: 51–65.
[15] “Flag being held by Lindt Chocolat Cafe hostages is not an Islamic State flag”, David Wroe, James Massola, The Sydney Morning Herald, 16 dhjetor 2014.
[16] ISIS, Katie Marsico, 2015, faqe 31.
[17] “Islamism, Salafism, and jihadism: A primer”, Shadi Hamid, Rashid Dar, Brookings, 15 korrik 2016; “What the ISIS Flag Says About the Militant Group”, Time Prusher, Ilene, 09/09/2014.
[18] A Flag Worth Dying For: The Power and Politics of National Symbols, Tim Marshall, Scribner, faqe 148.
[19] https://www.dni.gov/nctc/groups/afghan_taliban.html (20.06.2024).
[20] https://www.dni.gov/nctc/groups/al_nusrah_front.html (20.06.2024).
[21] https://www.dni.gov/nctc/ftos.html (20.06.2024).
[22] Jihadist Preachers of the End Times, ISIS Apocalyptic Propaganda, 2019, faqe 100.
[23] “Terrorism Act 2000”, legislation.gov.uk, 20 korrik 2000.
[24] “Dutch ban display of Isis flag in advance Amsterdam march”, Peter Cluskey, Irish Times, 2 gusht 2014.
[25] “Germany Bans Support for ISIS”, Melissa Eddy, The New York Times, 12 shtator 2014.
Shqetësim alarmues!
- Vendimet e Gjykatës Themelore në Prishtinë do të pamundësojnë padinë kundër Serbisë për krimin e gjenocidit që ka kryer në Kosovë!
Më 15 korrik 2024 njoftuam opinionin publik për shqetësimin e Qendrës “Gjenocidi në Kosovë – Plagë e hapur” për arsye se:
- më 29 mars 2022, z. Ilir Morina, prokuror i Departamentit për Krime Lufte i Prokurorisë Speciale të Republikës së Kosovës, ka ngritur aktakuzë kundër Muharrem Alidemajt, për arsye se dyshohej që, “si pjesë e forcave ushtarake dhe policore serbe, më 28 mars 1999, në fshatin Izbicë, ka kryer veprën penale Krimi i luftës kundër popullsisë civile”;
- për veprën penale “Krimi i luftës kundër popullsisë civile”, e sanksionuar me nenin 142 lidhur me nenin 22 të Ligjit Penal të Republikës Socialiste Federative të Jugosllavisë, si ligj në fuqi në kohën e kryerjes së veprës penale, aktualisht i sanksionuar sipas veprës penale “Krimet e luftës në shkelje të rëndë të nenit 3 të përbashkët për konventat e Gjenevës”, nga neni 146, lidhur me nenin 31 të Kodit Penal të Republikës së Kosovës, më 12 korrik 2024, në Gjykatën Themelore në Prishtinë, trupi gjykues me përbërje: Vesel Ismajlin (kryetar), Kushtrim Shytin (anëtar) dhe Violeta Namanin (anëtare), dënoi me 15 vjet burg Muharrem Alidemajn për pjesëmarrje në krime lufte gjatë vitit 1999 në Izbicë.
Faktet inkriminuese që përmenden në këtë aktakuzë si elemente të “krimeve të luftës”, ishin cilësuar si elemente të krimeve të kundër njerëzimit nga Gjykata Penale Ndërkombëtare për ish-Jugosllavinë, në procesin gjyqësor kundër udhëheqësve të shtetit serb: Millan Millutinoviqit (Milan Milutinović), Nikolla Shainoviqit (Nikola Šainović), Nebojsha Pavkoviqit (Nebojša Pavković), Vllastimir Gjorgjeviqit (Vlastimir Đorđević) dhe Sreten Llukiqit (Sreten Lukić).
Siç e kemi theksuar në shqetësimin tonë, vendimi i procesit gjyqësor kundër udhëheqësve shtetërorë të Serbisë në vitin 2009, ishte rezultat i një marrëveshjeje të prokurorëve të Gjykatës Penale Ndërkombëtare për ish-Jugosllavinë, me autoritetet serbe, për të hequr kualifikimin e veprës penale si krim i gjenocidit dhe për ta ulur në krimet e një shkalle më poshtë, në krime kundër njerëzimit. Mirëpo gjatë Konferencës për Rishikimin e Statutit të Romës të Gjykatës Penale Ndërkombëtare, të mbajtur nga 31 maj-11 qershor 2010, u miratua dokumenti i tretë themelor i së drejtës penale ndërkombëtare, “Elementet e Krimeve”. Teksti “Elementet e Krimeve” është një dokument i domosdoshëm për të gjithë juristët që trajtojnë krimet e parashikuara me të Drejtën Ndërkombëtare Humanitare, dhe mbi bazën saktësimeve të reja që përfshihen në këtë dokument, aktet e krimeve që kanë kryer forcat serbe në Kosovë përbëjnë bazë të fuqishme juridike për të kualifikuar aktet materiale të krimit si akte gjenocidale dhe, rrjedhimisht, të jepen arsyet e kualifikimit të veprës penale nga krime kundër njerëzimit në krim të gjenocidit.
Pa sjellë asnjë argument për arsyet e ndryshimit të kualifikimin ligjor të veprës nga krime kundër njerëzimit në krime lufte, prokurori dhe trupi gjykues i sipërpërmendur, e ulën në nivelin më të ulët natyrën e krimit që Serbia kishte kryer kundër shqiptarëve të Kosovës.
Duke i cilësuar si akte të krimeve të luftës, aktakuza e ngritur nga z. Ilir Morina, prokuror i Departamentit për Krime Lufte i Prokurorisë Speciale të Republikës së Kosovës, ka prezantuar në mënyrë të gabuar gjendjen faktike të elementeve të krimit si krime lufte, dhe në këtë mënyrë, ka futur në lajthitje trupin gjykues, i cili, edhe pse “nuk detyrohet me propozimet e prokurorit të shtetit lidhur me kualifikimin ligjor të veprës” (neni 359, alinea 2 e Kodit të Procedurës Penale), solli vendimin gjyqësor që përligj ndryshimin e kualifikimit të veprës kriminale që forcat serbe kishin kryer në fshatin Izbicë të komunës së Skenderajt, duke e degraduar në shkallën më të ulët të krimeve të rënda të parashikuara me të drejtën penale ndërkombëtare.
Pesë ditë pas këtij vendimi, Gjykata Themelore në Prishtinë solli edhe një vendim, nëpërmejet të cilit bëhej ndryshimi i kualifikimin ligjor të veprës nga krime kundër njerëzimit në krime lufte.
Sqarim:
- më 25 shtator 2022, i njëjti prokuror i Departamentit për Krime Lufte i Prokurorisë Speciale të Republikës së Kosovës, Ilir Morina, ka ngritur aktakuzë kundër Ekrem Bajroviqit, për arsye se dyshohej që, “gjatë kohës së luftës në Kosovë, gjatë viteve 1998-1999, në komunën e Istogut dhe në fshatrat përreth, individualisht dhe në bashkëkryerje me persona të tjerë, si pjesë e forcave ushtarake dhe policore serbe, ka kryer veprën penale Krimi i luftës kundër popullsisë civile”;
- për veprën penale “Krimi i luftës kundër popullsisë civile”, e sanksionuar me nenin 142 lidhur me nenin 22 të Ligjit Penal të Republikës Socialiste Federative të Jugosllavisë, si ligj në fuqi në kohën e kryerjes së veprës penale, aktualisht i sanksionuar sipas veprës penale “Krimet e luftës në shkelje të rëndë të nenit 3 të përbashkët për konventat e Gjenevës”, nga neni 146, lidhur me nenin 31 të Kodit Penal të Republikës së Kosovës, më 17 korrik 2024, në Gjykatën Themelore në Prishtinë, trupi gjykues me përbërje: Mentor Bajraktari (kryetar), Arben Hoti dhe Kujtim Krasniqi (anëtarë), dënoi me 12 vjet burg Ekrem Bajroviqin, për pjesëmarrje në krime lufte të vrasjes së 16 shqiptarëve dhe keqtrajtimit të 84 shqiptarëve të tjerë.
Rikujtojmë se, pas marrëveshjes që gjyqtarët e Gjykatës Penale Ndërkombëtare për ish-Jugosllavinë kishin bërë me autoritetet e Serbisë, për t’i mbajtur të fshehura provat nga Gjykata Ndërkombëtare e Drejtësisë dhe nga publiku dhe të mos akuzonin Serbinë për Krimin e Gjenocidit që kishte kryer ndaj shqiptarëve të Kosovës, udhëheqësit e lartpërmendur të shtetit serb u akuzuan dhe u dënuan për krime kundër njerëzimit.
Edhe në këtë rast, pa sjellë asnjë argument për arsyet e ndryshimit të kualifikimin ligjor të veprës nga krime kundër njerëzimit në krime lufte, prokurori dhe trupi gjykues i sipërpërmendur e ulën në nivelin më të ulët natyrën e krimit që Serbia kishte kryer kundër shqiptarëve të Kosovës.
Edhe në këtë rast, duke i cilësuar si akte të krimeve të luftës, aktakuza e ngritur nga z. Ilir Morina, prokuror i Departamentit për Krime Lufte i Prokurorisë Speciale të Republikës së Kosovës, ka prezantuar në mënyrë të gabuar gjendjen faktike të elementeve të krimit si krime lufte dhe, në këtë mënyrë, ka futur në lajthitje trupin gjykues, i cili, edhe pse “nuk detyrohet me propozimet e prokurorit të shtetit lidhur me kualifikimin ligjor të veprës” (neni 359, paragrafi 2 i Kodit të Procedurës Penale), solli vendimin gjyqësor që përligj ndryshimin e kualifikimit të veprës kriminale që forcat serbe kishin kryer komunën e Istogut dhe fshatrave përreth, duke e degraduar në shkallën më të ulët të krimeve të rënda të parashikuara me të drejtën penale ndërkombëtare.
Dy vendimet e lartpërmendura të Gjykatës Themelore në Prishtinë shpërfaqin shkelje të rënda në kualifikimin ligjor të veprës penale, të cilat me pasaktësitë e mëdha që ngërthejnë në vetvete, krijojnë precedentin, i cili mund të përdoret nga mohuesit e gjenocidit në Kosovë si argument i jurisprudencës së gjykatave vendore, se gjoja në Kosovë nuk ka ndodhur gjenocid, madje as krime kundër njerëzimit, por vetëm krime të shkallës më të ulët: krime lufte, dhe në këtë mënyrë t’i mbyllet rruga mundësisë për të paditur Serbinë për krimin e gjenocidit që ka kryer ndaj shqiptarëve të Kosovës gjatë luftës 1998-1999.
Gjenevë, 20 korrik 2024
QENDRA “GJENOCIDI NË KOSOVË – PLAGË E HAPUR”
Organet e drejtësisë në Kosovë, dështim i plotë me rastin e Faton Hajrizit

Luan Dibrani
Organizatat që merren me monitorimin e punës së sistemit të drejtësisë, konsiderojnë se viti 2019, ka qenë vit i dështuar sa i përket luftimit të krimit të organizuar dhe luftimit të korrupsionit të nivelit të lartë. Asnjë thotë për KP, se mungesa e aktakuzave për veprat penale të korrupsionit e bënë Prokurorinë Speciale të dështuar. Në bazë të ligjit, në bazë të asaj që qytetarët presin, është që Prokuroria Speciale e Kosovës, e cila do të duhej të ishte lider në hetimin dhe ndjekjen e kryerësve të veprave penale, qoftë të krimit të organizuar, qoftë të korrupsionit të nivelit të lartë. Kur kjo prokurori dështon, atëherë sigurisht se dështon i tërë sistemi. “Mos e krahasoni Faton Hajrizin me Milan Radoiçiqin. Fatoni ka qenë kriminel recedivist i thjeshtë, që ka kryer krime në Kosovë, ka ikë nga burgu dhe e ka vrarë një polic në Serbi rastësisht. Milani ka qenë nënkryetar i një partie politike, i cili është stërvitur nga strukturat shtetërore në Serbi dhe ka hyrë me grup të organizuar terroristësh dhe të armatosur rëndë me qëllim pushtimin e një pjese të Kosovës. Fatonin e ka ndjekur shteti i Kosovës për ta arrestuar. Milani ka gëzuar mbështetjen dhe mbrojten e shtetit të Serbisë, si hero. Çdo barazim i Fatonit dhe Radoiçiqit i shkon për shtati vetëm Serbisë dhe është kundër interesave të Kosovës”, thuhet në postimin e Kelmendit.
Faton Hajrizi u vra sot nga forcat e policisë serbe pasi kaloi rreth 36 orë në arrati për shkak të vrasjes dhe plagosjes së një tjetër polici serbë.
Ai ka theksuar se Radoiçiqi ishte i stërvitur për të kryer sulme në Kosovë, ndërkaq Hajrizi ishte thjeshtë një i kërkuar nga Policia e Kosovës për krimet që ka kryer në Kosovë. Sipas Kelmendit, një krahasim i tillë i shërben vetëm interesave të Serbisë.
Sipas Muratit përgjegjësia duhet të kërkohet tek institucionet, të cilat sipas tij kanë përgjegjësi ligjore për të krijuar rrethana sigurie për të burgosurit dhe për t’i edukuar ata, teksa vuri në dukje se institucionet kanë përgjegjësi edhe kur të burgosurit arratisen dhe duhet t’i kapin ata.
“Ky rast simbolizon problemet më të thella që kemi në shoqëri, duke përfshirë gjendjen e burgjeve dhe situatën brenda tyre. Ne duhet të punojmë që njerëzit të dalin të integruar në shoqëri, e jo të bëhen fundamentalistë fetarë radikalë apo kriminelë më të regjur se kur hynë në burg”, tha Murati në emisionin “Info Plus” në RTK.
Faton Hajrizit është një sagë e gjatë dhe e dhimbshme për familjen dhe shoqërinë e Kosovës. Ai e përshkruan këtë situatë si një dështim jo vetëm të sistemit të drejtësisë, por edhe të shoqërisë në përgjithësi, duke nënvizuar nevojën për më shumë punë në integrimin e personave të tillë.
turpi e mbuloft sherbimin korektus dhe drejtesin ne kosove ruset hyn ne kosove te na pushtojn e ky te mbahet 25 vite burg dhe te vdes rrugeve te serbis turpi ju mbuloft sepse ky eshte detyruar te beje ni gje te till e jo pse ka dashur se nuk arsyetohet vrasja e asni njeriu per zgjidheje ka pasur shum me te mire ne kosove po kuku per ate popull atje ende udb -ja e ka drejtesin ne dore ne kosove. Organet edrejtesise ne Kosove dështim i plote me rastin e humbjes se jeztes se Faton Hajrizit!
Dy të mëdhenj për një të madh, Agolli e Koliqi për Azem Shkrelin
Dritëro Agolli: Kur në Kosovë takova Azem Shkrelin

Përzgjodhi: Frank Shkreli
Azem Shkrelí lindi më 1938 në Rugovë të Pejës. Shkollën fillore e kreu në vendlindje, ndërsa në Prishtinë ai vazhdoi shkollën e mesme për të vazhduar fakultetin Filozofik, degën e gjuhës dhe të letërsisë shqipe. Për shumë vjet ai ka qenë kryetar i shoqatës së Shkrimtarëve të Kosovës, drejtor i Teatrit Krahinor në Prishtinë dhe themelues e drejtor i Kosova Filmit.
Ka botuar këto vepra në poezi Bulzat (1960), Engjujt e rrugëve (1963), E di një fialë prej guri (1969), Nga bibla e heshtjes (1975), Pagëzimi i fjalës (1981), Nata e papagajve (1990), Lirikë me shi (1994), Zogj dhe gurë (1997). Në prozë: Karvani i bardhë (1961), Sytë e Evës (1975), Muri përfundi shqipes Shtatë nga ata, si dhe dramat: Fosilet (1968), Varri i qyqes (1983) etj. Poezitë e tij janë përkthyer në shumë gjuhë të huaja. Në fund të viteve 1950, do të shfaqet brezi i “të nëntëve” i prirë nga Azem Shkreli, i cili vendosi kulme poetike në letërsinë shqipe, është shprehur, shkrimtari Ali Aliu.
“Azem Shkreli ishte nga shkrimtarët e parë të Kosovës që njoha nga afër. Nga ai kisha lexuar poezi dhe kisha dëgjuar të më tregonte ndonjëri, se jeton në Prishtinë një poet me emrin Azem Shkreli, se ka një pamje të tillë dhe se flet kështu apo ashtu dhe kaq. Por kur shkova për herën e parë në Kosovë në vjeshtën e 1972-së për Ditët e Poezisë që organizoheshin në Gjakovë e takova edhe Azemin mes grupit të shquar të poetëve të asaj ane të Shqipërisë.
Në fillim më bënë përshtypje lëvizjet e tij të përhershme si veriu. Ai ulej pak në tryezë dhe papritur ngrihej, shkonte të takonte ndonjërin, kthehej për të qëndruar pakëz në tryezë dhe ikte përsëri,se dikush e priste në ndonjë anë. Por edhe kur rrinte në tryezë, shpesh heshtëte me sy të përhumbur diku dhe dukej sikur nuk dëgjonte asgjë nga ç’flitej. Vetëm kur fjala vinte tek poezia dhe tek arti në përgjithësi dhe kur ndizej ndonjë polemikë, sytë e tij dilnin nga përhumbja duke shkrepëtirë, shikonte me kokën mënjanë dhe pastaj hidhej për të pohuar apo mohuar ndonjë mendim. Atëherë harronte të lëvizte nga tryeza dhe bëhej një bashkëbisefues i mirë. Megjithatë ai nuk fliste shumë.
Kjo ishte përshtypja ime e parë në takimet e fillimit me Azem Shkrelin. Në ato takimet poetike të Gjakovës , ku lexonim nga një vjershë poetët pjesëmarrës , unë lexova disa vargje kushtuar nënës sime, që fillonin: Nëna ime , e bukura Hatixhé, Më e bukura nga gjithë fshatarkat, Atje në minder mbi një dyshemé, Më polli mua kur u kthye nga arat. Azem Shkreli gjithë ato ditë që qëndrova në Prishtinë, sa më takonte, e bënte zërin si timin, më imitonte dhe përsëriste: -Dritëro! -Hë, Azem?-përgjegjesha unë. Dhe ai qëndronte para meje, duke më imituar në recitim dhe duke përsëritur vargjet: Nëna ime, e bukura Hatixhé, Më e bukura nga gjithë fshatarkat… Pastaj qeshte dhe tundte kokën: -E, Dritëro, nëna ime e bukura Hatixhé? Edhe ti boll i bukur ke dalë! Kaluan vitet dhe ne u bëmë miq. Sa herë që vinte në Tiranë, kur ishte drejtor i Teatrit të Prishtinës dhe më vonë drejtor i Kosova Filmit, ne takoheshim herë në Hotel Dajti dhe herë në Lidhjen e Shkrimtarëve dhe Artistëve, takoheshim edhe me Beharen, të shoqen e tij, një grua e dashur, e këndshme në kuvendime , e pashme dhe atdhetare.
Por më vonë, pas lëvizjeve për liri dhe pavarësi në Kosovë, në fillimin e viteve 80-të, dhe pas mbylljes së kufinjve, rrallë takoheshim. Vetëm në vitet 90-të, filluan përsëri të vinin në Tiranë poetët e Kosovës, si zogj shtegtarë, të vinin nga vendet e tjera të Evropës, nga Gjermania, Zvicra apo Austria. Ne këtej po nuk mund të lëviznim për në Kosovë për ato arsye që përmenda. Megjithatë, në vitin 1992, pas Mbrëmjeve Poetike të Strugës, unë dhe gruaja ime Sadija, morëm guximin dhe shkuam në Prishtinë, duke e kaluar kufirin me Maqedoninë së fshehurazi.
Në Prishtinë ne fjetëm atë natë gushti në shtëpinë e mikut tonë të dashur, Ali Aliut, që bashkë me të shoqen e tij Merza, grua fisnike dhe e palodhur për mysafirët, na pritën ngrohtë dhe mirë. Të nesërmen dolëm nëpër Prishtinë, e cila nuk e kishte atë gëzimin e njëzet vjetëve të shkuar , por dukej sikur ishte mbuluar nga një hije e rëndë si teneqe, hije e pushtimit të egër sërb. Nën këtë hije si teneqe ne u takuam me Rexhep Qosen, me Ibrahim Rugovën, Adem Demaçin e të tjerë. Mes tyre takuam edhe Azem Shkrelin. Ai na tha se gruan e kishte të sëmurë rëndë nga veshkat dhe ne vumë re një trishtim në sytë e tij. Por Azemi ishte i çuditshëm! Na ftoi për drekë në shtëpi, edhe se Beharen e kishte të sëmurë. Në shtëpi ne e gjetëm Beharen duke punuar për tryezën e mysafirëve. Kishte një fytyrë gati gri, fytyrë prej të sëmuri të vërtetë, por sëmundjen mundohej ta vinte poshtë me punën. U përqafuam dhe u ulëm bashkë me Ali Aliun, që ishte me ne. Pastaj erdhi edhe Ibrahim Rugova dhe një tjetër që nuk më kujtohet. U ul edhe Beharja në tryezë dhe ne shijuam gjellët e saj të mira. Azemi, në fillim i heshtur, u gjallërua. Duke pirë ne filluam të flisnim për politikën, dhe vetëm për atë, për gjendjen në Tiranë, për rrugën e demokracisë në Shqipëri, për genocidin sërb në Kosovë, për problemet e Lidhjes Demokratike e me radhë. Azemi, i menduar, donte t’ia ndryshonte drejtimin bisedës: -E po, si nuk folëm për letërsinë! tha ai dhe psherëtiu. -Kur gjëmojnë topat, hesht muza!- përsërita unë një shprehje latine. Vërtetë, Azemin e shqetësonte letërsia: si do ecte ajo në kushtet e reja të ndryshimeve demokratike pas rënies së sistemit të socializmit totalitar, cilat do të ishin raportet mes shkrimtarëve dhe çfarë lidhje do të kishin shkrimtarët e Shqipërive këtej dhe andej Drinit.
Këto shqetësime ai i kishte të sinqerta, pasi ishte një shkrimtar i vërtetë, një poet i shquar me një origjinalitet të papërsëritshëm. Ai është njê poet modern i një natyre të veçantë. Në poezinë e ti shkrihet fryma kombëtare me frymën evropiane me një harmoni të natyrshme, duke krijuar një variacion të lakmueshëm në artin poetik. Vargjet e tij janë metrikë dhe ametrikë, të matur e të lirë, po gjithmonë të shoqëruar me muzikalitetin poetik. Në to ndjehet shqetësimi për kohën dhe njeriun, kombin dhe lirinë. Në gjithë poezinë e Azem Shkrelit mbizotërojnë zogjtë dhe guri. Këto janë dy simbole apo metafora të qëndresës dhe ëndrrës ka këto dy metafora. Këtë e tregon edhe titulli”Zogj dhe gurë”. Unë këtë libër e kam lexuar në dorëshkrim para nja dy muajve se të vdiste Azemi. Ai erdhi në shtëpi tek unë, si gjithmonë kur ndodhej në Tiranë, dhe ma dha dorëshkrimin në gjysma letrash. -Ky është libri im i fundit-tha ai. -Jo i fundit, por i gjashtëmbëdhjeti! thashë unë duke qeshur. -Fjala që vjen! tha ai i skuqur pakëz. Unë pastaj e pyeta për Ali Podrimjen se çfarë po bënte, biseduam për Fahredin Gungën dhe e kujtuam me dhimbje për vdekjen e tij të papritur.
Folēm për Din Mehmetin dhe për poezinë e tij, që unë e çmoj shumë, e me radhē. Pastaj kujtuam ato shtatë-tetë ditë të vitit 1992, kur ai bashkë me Ali Podrimjen banuan në shtëpinë time. Në ato ditë mbrëmjeve polemizonim për partitë e majta dhe të djathta në Shqipëri. Unë mbroja të majtën , ata anonin nga e djathta. Kur polemika ndizej. Azemi ngrihej në këmbë me kokën mënjanë dhe me duart në xhepa, ndërsa Aliu shtrihej në kanape me krahun nën qafë. Heshtnim për një çast dhe pastaj fillonim e lexonim vjersha. Ata kishin qenë në Vlorē dhe kishin shkruar vargje me motive nga ai qytet dhe nga deti. E, Azem? Poezia nuk na zemëron si politika!-thosha unë. Po të mos ishte poezia, do të kishim ngrënë njëri-tjetrin, siç ke thënë ti njëherë! kujtonte Azemi një thënien time të vjetër diku në ndonjë tryezë. Pas disa ditëve nga çasti që ma la dorëshkrimin “Zogj dhe gurë”, erdhi dhe e mori, doemos të përcjellë me lavdërimet e mia të përzemërta. Kur hyri në shtëpi ai ishte skuqur dhe merrte frymë me zor. – Janë të larta këto shkallët tuaja!- i tha ai Sadijes. Dhe këto ishin fjalët e fundit që dëgjova prej tij…”
“Shkreli zë vend në krye të poezisë aktuale shqiptare. Krahas cilësisë, poezia e Shkrelit shënoi kthesë në rrjedhat e poezisë në Kosovë: e zgjeroi spektrin tematik; e subjektivizoi dhe intimizoi heroin lirik dhe çka është më me peshë, solli një ndjesi të re, të mprehtë ndaj gjuhës, ndaj fjalës. Kështu, ajo i hapi rrugë bindshëm poezisë së viteve pesëdhjetë, të ngarkuar me patosin e euforisë kolektive.
Poezia e tij, shënoi kthesën e parë më të rëndësishme, në radhë të parë, duke e çliruar unin lirik intim nga ai kolektlv, duke skalitur në të temën e dashurisë për vendlindjen dhe duke portretizuar njeriun e truallit rugovas, me ngjyrimet e traditës dhe të lashtësisë, dashurinë për vashën, lirikën peizazhiste, etj.
Shfaqja e Azem Shkrelit si poet, përpos që përputhej me ardhjen e talentit të fuqishëm, shënonte njëkohësisht kthesën e parë drejt hapjes dhe modernizimit të poezísë shqipe të Pasluftës. Shkreli u ngjít natyrshëm në kulmet e poezisë së sotme shqiptare dhe këtë vend ai e konsolidoi dhe e përforcoi nga njëra vepër poetike në tjetrën, deri në atë të fundit, që e la dorëshkrim “Zogj dhe gurë”, botuar më 1997.
Vdiq në pranverën e vitit 1997”, përfundon artikulli i Dritëro Agollit, në kujtim të takimeve me Poetin dhe shkrimtarin e njohur nga Shkreli i Rugovës, Azem Shkrelin – shkrim i plotë i Agollit, botuar gjatë viteve në disa gazeta e portale.
“Kroje të reja në Parnaz Shqiptar”, ishte shkrimi i Ernest Koliqi, në të cilin vlerësonte shkrimtarët dhe poetët e rinjë shqiptarë të Kosovës në vitin 1957, në numrin e parë të revistës së tij, Shëjzat. Një ndër ata poetë e shkrimtarë të Kosovës radhitej edhe Azem Shkreli – bazuar në një antologji (Shkëndijat e para” — Shtëpia Botuese, “Mustafa Bakija”, Prishtinë, 1956). “Këtyne djelmve ndjellamirë i buzqeshë prej s’largu Lavdija e majeve të Parnazit edhe i joshë me i u ngjitun termal rrmoreve të thepisuna për me shijue, në kaltheritë e heshtuna pranë qiellit, shugurimin e saj të hyjnueshëm e hyjnues. Këta i ngjiten malit të Zànave, heshtja e të cilit vlon me gurgullime gurrash harmonioze, nga ana e andejme, e na përpiqemi me i hypun n’anë të këndejshme, por,në kreshten vetmitare, të ruejtun nga Ora e amshueme e Fisit, na pret e njàjta lavdi.”. Për Koliqin njëri prej këtyre “djemëve ndjellamirë që buzqeshin prej s’largu” me poezinë dhe shkrimet e tyre, ishte sipas mendimit të tij edhe Azem Shkreli.

Ernest Koliqi
“Më pelqen shumë Azem Shkreli. Tringullon nji notë trishtimi në poezinë e tij, por e shkrime në melodi të thjeshtë e depërtuese që therë e ledhaton në të njàjtin hov. E thurë me natyrëshmëni vargun e vet që dridhet si gëm plym me lule t’ërshëme në frymë të flladeve ma të holla të melankonisë. Kishim me dashtun të riprodhojmë këtu dy vjershat që bartin emnin e tij n’antologjinë që kemi në dorë, por tyranija e vendit na shtrëngon të kënaqemi vetem me dy citate të shkurta. Vjersha, “Nanës”, fillon në mënyrë shumë të prekëshme:
“Sisen prej goje ma hoqe, nanë, pa u ngi,
E m’lé tue qà;
Dhe, si të vdissha nanë, s’me dhe ma të pi,
as erdhe me më pa”.
Nënkuptohet në gjymsaterr që i a shton shortin këtij shfrim i nji dramë familjare? Ndoshta nji divorc me randim vuejtjesh mbi fmìnë e mitun e të pafaj? Rritet djali e plaket në deshir të s’amës prej së cilës zakoni i rrebët e ndau për së gjalli.
“Por… Prëhnin t’and, nanë, gjithmonë mall e pata
E motet ndèr veti po ndrrohen;
Andrrat e mija, nanë, qënkan andrra të gjata,
Dhe, qe, rrudhat e ballit po m’shtohen.”
Edhe tjetra këtu, rrjedh me lëvizje plot hir, vlerësonte Koliqi poetin e ri nga Shkreli i Rugovës, Azem Shkrelin:
“Këtu linda dhe këtu do t’mbes
E të vdes.
Se ky mur,
kjo votër me gurë
E ky prak
Janë t’lam me gjak të t’parve mij
Që luftuen,
Qendruen,
Dhe ranë për liri —
E liri s’panë.”
Me këtë poezi të Azem Shkrelit, përfundon Ernest Koliqi shkrimin “Kroje të reja në Parnaz Shqiptar”, botuar në revistën e tij “Shëjzat” — në numrin e parë të kësaj reviste të famëshme — Gusht, 1957, duke iu uruar shkrimtarëve dhe poetënve shqiptarë të Kosovës, duke thirrur lutjen e Zotit që mbi ta të vegojë fati i mirë për të gjithë ata, në veçanti, si dhe për letrat shqipe në përgjithësi.
Ishin këto dy vlerësime të Poetit të Shkrelit të Rugovës – Azem Shkrelit – nga dy të mëdhej të letrave shqipe, Dritëro Agolli dhe Ernest Koliqi – njëri nga jugu dhe tjetri nga veriu i trojeve shqiptare — me vlerësimet e tyre për një poet dhe shkrimtar nga Dardania – Agolli pas vdekjes së poetit Azem Shkreli në vitin 1977 dhe Koliqi me vlerësimin e tij në vitin 1957 – në fillim veprimtarisë Azem Shkrelir, njërit prej “djemëve ndjellamirë që buzqeshin prej s’largu” – lind e rritë në trojet e Dradanisë së lashtë.



