Bukuroshja turke e quajtur Fatmagyl natën e inkurajonte kushëririn Ahmet t’ia fuste penisin n’ byth, ndërsa ditën kushëririn Mahmut t’ia fuste penisin n’p…! Dhe kështu ata vranë njëri-tjetrin nga xhelozia duke klithur parulla patriotike “Rroftë Turqia dhe Arabia”, shkruajnë gazetat “Hyrjet” dhe “Mamutnukbohet-Ojbia”. Siç e dini, nuk ka shtëpi publike të seksit në vendet arabe, sepse arabët i kanë privatizuar shtëpitë publike të seksit dhe i kanë kthyer në shtëpi private të seksit. Në familjet turke dhe arabe, lloji më i famshëm dhe më i përhapur i vrasjes është ai mes kushërinjve për favorin e një kushërireje të bukur, e cila i zbraz tinza topat e tyre nga lëngu i bardhë dhe i trashë. Dhe e gjithë kjo ndodh me lejen e përzemërt të Kuranit, i cili i inkurajon kushërinjtë meshkuj të martohen me kushërirat femra. Në Turqi dhe në vendet arabe morali kuranor banon nën brekë dhe lëpihet si akullore e hahet si burek.
Nëse nuk më besoni, pyesni ekspertët e seksit kuranor, Dr.Miran Kelmendin dhe zëvendësin e tij Dr.Bajram Kabashin. Ja çfarë thotë eksperti i seksit kuranor Dr. Prof. Miran Kelmendi: Ky varg “arriti” nga “Allahu” dhe legalizoi kurvërinë e fshehtë të Muhamedit me vajzën e Halles, Zejnebin, e cila ishte nusja e djalit të tij Zejdit: “(Kujto) Kur i thua atij që Allahu e shpërbleu me besim, duke i thënë: “Mbaje gruan tënde, ki frikë Allahun dhe fshehe brenda vetes se Ai do ta bëjë të ditur kur duhet t’i frikësohesh njerëzve. Por më së miri është që ti ta kesh frikë vetëm Allahun. Dhe meqë Zejdi vendosi atë që ai kishte në mendje për të, ne do ta kurorëzojmë gruan e tij me ty.
Ndërkaq jobesimtarëve nuk u lejohen martesat me gratë e adoptuara, kur të heqin dorë nga gratë e veta. Vendimi i Allahut është përmbushur”. [Kuran, 33/37] Ky varg “rrodhi” nga “Allahu” dhe i lejoi Muhamedit të martohej “në emër të Allahut” me kusherirat femra: “O ti i Dërguar i Zotit! Ne t’i lejuam t’i shpërblesh të gjitha gratë që të pëlqejnë me kurorë, dhe ato që erdhën në zotërimin tënd pasi ua vrave burrat të luftë. Në të lejojmë të martohesh me vajza të hallave, xhaxhallarëve, dajve dhe tezeve, përveç grave të kurorëzuara dhe atyre të cilat emigruan (bënë hixhre) si ju.
Çdo grua besimtare që dashurohet në Profetin mund të martohet me të nëse edhe ai e dëshiron të njëjtën gjë. Martesa mund të bëhet edhe pa kurorë, sa herë që ndonjë femreje të bukur i kruhet ai sendi me dorë. (Kur’an, 33/50)
Sot, në ora 12:00 në Hotelin “Grand” të Prishtinës promovohet libri i gazetarit Bajram Kabashi «Rrëfime nga Norvegjia», që në pika të shkurtra e përfshin përshkrimin e periudhës 1999-2024 në Norvegji. Abedin Sutaj në recensionin e tij ka shkruar: Bajram Kabashi është shembull i përkushtimit për gazetari, shembull i gazetarit të vetmuar pa përkrahje nga asnjë grup, pa qenë pjesë e klaneve dhe e bandave nga më të ndryshmet. Ai e ndërtoi me përkushtim të pa ndalur, hap pas hapi, pikë pas pike, me përpjekje të pashembullt dhe kryeneçe veprën dhe punën e tij madhështore.
Me librin «Rrëfime nga Norvegjia» jipet tabloja e plotë e dhunës ndaj gazetarisë së pambrojtur nga krimi i organizuar, ku bashkëpjesëmarrës në dhunë janë edhe gazetarët e rrejshëm.
Ky libër e krijon tablon e plotë të krimit në gazetari, pas rrëfimeve të hollësishme që janë brenda librit të mëhershëm për periudhën e nisur me 1 dhjetor 1982 e deri kah fundi i prillit 1999, që pasqyrohet hollësisht në librin «Rilindja, përkushtim e trishtim».
Dr. sc. Abedin Sutaj, Vjenë
Recensenti i librit “Rrëfime nga Norvegjia” Dr. sc. Abedin Sutaj nga Vjena, pos tjerash, në një pjesëz të recensionit të tij për librin, thotë:
“Dhe, në fund, pa asnjë mëdyshje, edhe me librat tjerë të botuar më herët, edhe me këtë libër, duke marrë parasysh kushtet dhe rrethanat e vështira socio-ekonomike dhe politike, në të cilat punoi dhe veproi, e në të cilat u gjet njeriu e populli i pushtuar në përgjithësi, por edhe gazetari, në këtë rast zoti Bajram Kabashi, e bën punën e tij më të veçantë, më të përkushtuar, por edhe më të rrezikshme. Këto tipare i japin punës së tij shumëvjeçare vlerë të nivelit të lartë, përpjekjes dhe veprës së tij jetësore i jep vulën e një pune të korifeut, të pashembullt dhe madhështore. Të veprosh e të punosh si gazetar në ato kohë nuk ishte e lehtë, as sot nuk është lehtë puna e gazetarit të mirëfilltë dhe e intelektualit në këtë pjesë të Evropës. Në këto kohëra sikur nuk kemi më mendim e shprehje të lirë, por mendime e shprehje të porositura nga pagues të ndryshëm, shpesh anonimë… Natyrisht, në qoftë se ndonjëherë shkruhet historia e gazetarisë së Kosovës në rrugën e saj për pushtimin e lirisë dhe për ndërtimin e shtetit dhe të demokracisë, e shtet ndërtimit me rrugë ende të papërfunduara, për Bajram Kabashin duhet të shkruhet kapitulli më voluminoz, qendror dhe më përmbajtjesor, si shtyllë qendrore e gazetarisë së kësaj periudhe. Ai është shembull i përkushtimit për gazetari, shembull i gazetarit të vetmuar pa përkrahje nga asnjë grup, pa qenë pjesë e klaneve dhe e bandave nga më të ndryshmet. Ai e ndërtoi me përkushtim të pa ndalur, hap pas hapi, pikë pas pike, me përpjekje të pashembullt dhe kryeneçe veprën dhe punën e tij madhështore. Ai e ndërtoi veprën e vet voluminoze pa u dorëzuar, pa u ndaluar, duke mbetur yll e shembull në qiellin e kësaj fushe, duke mbetur lajmëtar e shembull për gazetarinë që duhet të vijë dhe model se si duhet të punohet në të ardhmen, ardhmëri e cila ende nuk po agon siç duhet, fatkeqësisht. Nuk është thënë kot nga populli: “Puna pa da e shem ni kala!” ka shkruar Sutaj./rajonipress/
Fjala e Redaktorit të librit të Bajram Kabashit, Rrëfime nga Norvegjia, Zeqir Bekollit, që e mbajti sot në Hotelin Grand të Prishtinës me rastin e promovimit të librit.
Në hapësirat e Hotelit “Grand”, në Prishtinë u bë promovimi i librit i gazetarit e publicistit, Bajram Kabashi, që titullohet: “Rrëfime nga Norvegjia”, një libër sa publicistik aq edhe autobiografik, që i përkushtohet jetës së autorit dhe rrugëtimit të tij jetësor, me theks të veçantë nga puna në gazetari, në të përditshmen “Rilindja”/”Bujku”, por edhe rrugëtimit të tij drejt shtegut të hidhur të mërgimit në Norvegji, i bërë kundrejt vullnetit të tij. Ku libër, që shfleton kujtimet nga memoria e Kabashit, i sjell lexuesit aspekte interesante nga jeta personale e autorit, por edhe nga realiteti shoqëror, që mbretëronte në Kosovë, sidomos në periudhën kur Kabashi do të merret me gazetari, në një fazë, në periudhën e sistemit totalitar, dhe më pastaj edhe në fazën e ripushtimit të egër të Kosovës nga ana e Serbisë, pas shpërbërjes së krijesës artificiale ish-Jugosllavisë.
I njohur për guximin dhe profesionalizmin gazetaresk, Kabashi do të trajtojë tematika të rëndësishme, qofshin ato me përmbajtje historike, siç ishte ajo e gjenocidit të shqiptarëve në Sanxhakun e Nishit, ndryshimet kushtetuese të Autonomisë së Kosovës, me problemet e arsimit në periudhën nën pushtim, me vlimet në Shqipëri pas rënies së sistemit totalitar atje, me rastin Janullatosi, problematika këto që e kanë rrezikuar sa herë nga shërbimet sekrete, qofshin ai serb, grek,…e tjerë.
Kabashi, pavarësisht rreziqeve që i ofronte profesioni i gazetarit, ai nuk ndalej edhe pse përballej me mungesa materiale për shkak të pagesave të ulëta ose mos pagesave për punën që bënte në gazetë dhe vështirësive për t’i rritur fëmijët në një lagje të Prishtinës ku jetonte me qira. Derisa kjo gjendje paraqiste vështirësi në jetën e tij , qoftë familjare apo profesionale, Kabashi si kush tjetër në kolektiv, do të përleshet ashpër me përfituesit e luftës që vepronin në kuadër të kolektivit të cilët zhvatnin milionat, që kolektivi i krijonte në punktet e veta në Zvicër e Tiranë, duke bërë jetë luksoze, pa e qarë kokën se në Prishtinë vepronte e jetonte në rrethana të jashtëzakonshme një elitë e gazetarisë, që profesionin e konsideronte edhe si mision.
Si pjesë e Sindikatës progresive, Kabashi do të dalë edhe publikisht duke i akuzuar edhe me emër e mbiemër përfituesit e kolektivit dhe këtë “luftë” nuk e ndali as sot e kësaj dite, kur tashmë nuk ekziston as gazeta, as pasuria e saj të cilën një pjesë e mori Qeveria, një pjesë u uzurpua në Tiranë, kurse ajo që ekzistoi në Zvicër u zhduk pa gjurmë, nga matrapaz të kolektivit të përkrahur nga politika e ditës, e kohës. Të gjitha këto Kabashi do t’i përkujtojë në librin më të ri, që tashmë është në duart tuaja, siç bëri edhe me librin paraprak: “Rilindja preokupim dhe trishtim”. Kabashi nuk do t’i kursejë edhe kategorinë e gazetarëve servilë, të cilët sikur dje edhe sot vazhdojnë t’ju thurin ode drejtuesve të gazetës, shumica e të cilëve u emëruan nga pushteti si shërbëtorë të tij, duke fshehur kështu të vërtetën para publikut.
Kabashi si askush tjetër, do t’i kushtojë kujdes, por edhe do të tërheq vërejtjen për rrezikun që praqet sot Islami politik, për kombin dhe shtetin, por edhe për “heshtjen” shtetërore përballë këtij fenomeni, që për objektiv ka shkombëtarizimin e popullit shqiptar dhe krijimin e njeriut të ri Mysliman, me orientim anti amerikan e anti evropian.
Krejt këto për gazetarin e idealistin Kabashi paraqisnin një traumë jetësore, që vështirë mund t’i shmangej pa i qitur në letër
Thirrje për ruajtjen dhe mbrojtjen e trashëgimisë kulturore, nëpërmjet të restaurimit apo të adaptimit të disa aseteve të Trashëgimisë kulturore në Luginë të Preshevës
Shoqata për Trashëgimi dhe Krijimtari kulturore e Luginës së Preshevës, gjatë viteve 2011-2014 regjistroi, evidentoi, fotografoi, inçizoi dhe argumentoi me shënime të shumta 337 asete të trashëgimisë kulturore në komunën e Preshevës dhe 445 asete të trashëgimisë kulturore në komunën e Bujanovcit.
Poashtu argumentoi se një numët i vogël i aseteve /78/ në komunën e Preshevës dhe 126 aseteve në komunën e Bujanovcit janë të mbrojtje ligjore nga Ministria e Kulturës së Republikës së Serbisë, ndërsa komuna e Preshevës dhe e Bujanovcit asnjë nuk kane marrë në mbrojtje ligjore të ndonjë aseti nga trashëgimia kulturore të komunave.
Shqoata për Trashëgimi dhe Krijimtari kulturore ka hartuar Listën e plotë të trashëgimisë kulturore të këtyre komunave dhe kërkoi nga to që të konsultohet ligji mbi të mirat/asetet/ kulturore dhe disa prej tyre që po shkatërrohen dhe janë vlera kulturore që nuk janë në mbrojtje ligjore republikane, të hyjnë në Listën e mbrojtjes ligjore të këtyre komunave.Konkretisht në këtë drejtom kurgjë nuk u bë.
Madje me kërkesë të kryetarit të Këshillit Kombëtar Shqiptar, para disa vjetëve këto Lista ia dorëzoi edhe këtij Këshilli, i cili i shqyrtoi, por deri më sot nuk mori asnjë hap në drejtim të kësaj mbrojtjeje.
Shoqata për Trashëgimi dhe Krijimtari kulturore ka konstatuar se asetet e trashëgimisë kulturore po shkatërrohen jo vetëm faktori natyror, por edhe nga ai njerëzor.
Shoqata ndër të tjera jep një listë të atyre vendeve, ku po bëhen shkatërrimet më serioze të trashëgimisë kulturore, si:
-Po shkatërrohet Lisi i Vjetër 900 vjet në Turi,
-Po shkatërrohen Varrezat e Krushqëve ne Bukuroc, u mbulua Varri i Nuses, po shkatërrohet, me gjithëse u premtua nga ata persona që kanë mbuluar këtë varr,
-Po shkatërrohet Teqja e Tërrnavës, është hapur muri dhe ladrojnë qentë dhe po e prishë dora e njeriut,
-Po shkatërrohet Kalaja e Preshevës,
-Po shkatërrohen Varrezat ilire në Bukuroc,
-Po shkatërrohet lokaliteti “Varri i Nallbanit” në Miratoc,
-Po shkatërrohen varrezat ilire në Bilaç.
Madje në Bilaç u rrënua xhamia e vjetër e vitit 1375, e ndërtuar me arkitekturë osmane, për ta ndërtuar një të re me arkitekturë turke modern që nesër pas 50, 100 vjetëve t’i dalë titulluar Dijaneti i Turqisë, sikur i doli pronar kisha ortodokse serbe në Kosovë, kishave ortodokse shqiptare,
Xhamia e vjetër në Bilaç dhe mbishkrimi i saj
-Po shkatërrohet Teqja e Preshevës, kulmi po pikon dhe askush nuk kujdeset,
-Po shakërrohet Shtëpia e vjetër e Esat Esatit, po pikon brenda, edhe pse pronarja dhe kryetari i Shoqatës disa herë kanë intervenua te institucionet përkatëse, askush nuk merr masa për t’i sanuar, për t’i restaurruar apo për t’i adaptuar që mos shkatërrohen këto, edhepse janë në mbrojtje ligjore të Republikes së Serbisë.
Për të gjitha këto janë njoftuar institucionet përkatëse: Ministria e Kulturës e Republikës së Serbisë, Enti për mbrojtjen dhe ruajtjen e monumenteve kulturore historike në Nish, kmunat në Preshevë dhe Bujanovc, me gjithë premtimet asgjë deri më tash nuk është ndërmmarrë.
Koha e fundit është që Kuvendet dhe Këshillat komunale në Preshevë dhe në Bujanovc dhe inspektoratet e tyre komunale, Ministria e Kulturës, Enti për Mbrojtjen e Monumenteve Kulturore në Nish dhe Këshilli Kombëtar Shqiptar të ndërmarrin masa adekuate ne mbrojtjen nga shkatërrimit i vlerave, objekteve të trashëgimisë kulturore shqiptare.
Të vehen tabela informuese për vlerat, objektet e trashëgimisë kulturore,
Të hartohet një listë e vlerave dhe objekteve të trashëgimisë që do të hyjnë në mbrojtje ligjore të komunave Preshevë dhe Bujanoc si dhe Këshillit Kombëtar Shqiptar.
Disa prej aseteve të trashëgimisë kulturore mund të sanohen me pak mjete nga komunat Preshevë e Bujanovc, shtëpia e Esat Esatit, Teqja e Preshevës e ndonjë tjetër në këto komuna, ndërsa për disa asete tjera që janë në mbrojtje ligjore nga Republika të kërkohet që institucionet përkatëse që u përmendën më lartë të ndërmarrin masa për sanimin, restaurimin, adaptimin e aseteve të trashëgimisë kulturore edhe shqiptare.
Shoqata për Trashëgimi dhe Krijimtari kulturore i bënë thirrje institucioneve përkatëse, Ministrisë të Kulturës të Republikës së Serbisë, Entit për mbrojtjen e Monumenteve kulturore e historike në Nish dhe Komunave të Preshevës dhe të Bujanovcit që urgjentisht të marrin masa parandaluese që të mos shkatërrohet trashëgimia kulturore në Preshevë dhe në Bujanovc.
Të themi se Ministria e Kulturës e Republikës së Shqipërisë, sidomos Ministria e Kulturës, Sportit dhe e Rinisë e Republikës së Kosovës ndan mjete të bollshme për trashëgiminë kulturore në Luginë të Preshevës, për çka e falemnderojnë publikisht dhe është e gatshme që ta financojnë themelimin e Institutit për Kulturë të Shqiptarëve në Luginë të Preshevës dhe adaptimin e objektit të Universitetit të Preshevës, si e quajnë qytetarët e Preshevës bioskopin në Qendër kulturore për të rinjë, ku do të zhvilloheshin aktivitete të shumta kultuorre rinore.
Madje për këto nisma u deklarua zëvendëskryeministri i Kosovës, Z. Besnik Bislimi, në Buanovc në bisedë me shoqërinë civile, për disa vjet. Mos interesimi i jonë e dështuan edhe këto nisma.
Preferoj që edhe nga Ministria e Kulturës e Republikës së Serbisë të kërkohet mjete për këto punë, sepse jemi pagues të tatimit, kontributeve në nivel republikan, ndërsa fare pak i kthehen qytetarëve të këtyre komunave për nevoja kulturore, arsimore e tjere.
Kisha kënaqësinë dhe nderin që së bashku me recensenten e shume përkthimeve në anglisht, Dianën (njëherit edhe bashkëshorte), Bibliotekës së Kongresit Amerikan në Washington, t’ia dhurojmë disa ekzemplarë të librave të autorëve Jusuf Buxhovi, Adem Lushaj, Njazi Tafilaj dhe Bajram Mehmeti, libra të botuara nga Shtëpia Botuese “JALIFAT PUBLISHING” me seli në Houston -Teksas. Librat në shqip dhe anglisht janë mirëpritur nga zyrtaret e bibliotekës duke thënë se janë të shumta kërkesat për libra të autorëve shqiptarë që vijnë nga Shqipëria dhe Kosova.
Bibliotekës së Kongresit Amerikan kësaj radhe ua dhuruam këta tituj librash; “Kosova 3 vëllimshme, “Maqedonia” dhe Dosja B të Jusuf Buxhovit, “Krimet serbe në Kosovë-Rasti i Deçanit”, Manastiri i Deçanit dhe Pronat Shoqërore” dhe “Gjurmë të Demokratizimit Shoqëror” të Adem Lushaj, “Elektriciteti dhe Rrufeja” me autor Njazi Tafilaj dhe “Lufta e Ndyrë e Shërbimit Sekret Jugosllav” të autorit Bajram Mehmeti, të cilat u renditen në raftet ku mund të shfrytëzohen nga kongresistët amerikan dhe zyrtarë tjerë të institucionit ligjvënës amerikan.
“Me kënaqësi i pranojmë librat e autorëve të cilët prezantojnë historinë, kulturën dhe shkencën e çdo populli, sikurse tash që po i pranojmë të autorëve që vijnë nga Kosova”,-na thotë drejtoresha e Bibliotekës, Suzane Schall, që sipas saj, “dyert janë të hapura çdoherë për librat që i sjell kësaj biblioteke shtëpia botuese “Jalifat Publishing”, e në veçanti ato të autorëve shqiptar. Kurse zyrtarja, Sanile Pahuni, ritheksoj se kishte interesim të lexuesve për librat e autorëve nga mbarë hapësirat shqiptare, posaçërisht nga Kosova. Biblioteka nuk ka tituj të mjaftueshëm nga autorët shqiptarë. “Kemi kërkesa të shpeshta për libra të autorëve shqiptarë, por të them sinqerisht se mungojnë librat dhe kërkesat mbesin pa u plotësuar”, -shprehet bibliotekistja Pahuni, duke qenë mirënjohëse për librat që ia sollem bibliotekës.
Pos në kongresin amerikan, këto libra dhe tjera të autorëve shqiptarë janë dërguar edhe në bibliotekat e universiteteve dhe institucioneve të Shteteve të Bashkuara të Amerikës. Ne si shtëpi botuese “Jalifat Publishing” e kemi mision që pos botimit të bëjmë edhe prezantimin e tyre nëpër institucione dhe biblioteka amerikane, që sadopak të promovojmë historinë dhe shkencën tonë.
Madhështia e gjithë kësaj është se Libraria e Kongresit të cilës iu kishin dhuruar librat, kishte organizuar një koncert dhe koktej rasti për mysafirët e shumtë që ishin pjesëmarrës të Samitit të NATO-s, samit i organizuar për të festuar 75 vjetorin e themelimit të forcës më të madhe ushtarake. Pjesëmarrëse e këtij organizimi madhështor, në mesin e shumë ushtarakëve, diplomatëve dhe personaliteteve të shquara të shteteve anëtare të NATO-s, ishte edhe Shkëlqesia e saj, Vjosa Osmani, Presidente e Republikës së Kosovës, sikurse që ishim edhe ne si drejtor i “Jalifat Publishing”, i shoqëruar nga drejtoresha ekzekutive e organizatës më të madhe “Shoqata e Familjeve të Ushtarakëve të Shteteve të Bashkuara të Amerikës”, znj. Besa Tafilaj Pinchoti. Vlen të përmendët se në kuadër të Orkestrës zyrtare e NATO-s ishin edhe këngëtarë nga Shqipëria, Maqedonia, Kroacia dhe Sllovenia, ku do e përmendi këngëtaren e mirënjohur nga Zagrebi, Tajci Cameron, e cila e kishte përfaqësuar Jugosllavinë në Eurovizion, në vitin 1987.
Ishte ndjenjë e veçantë kënaqësie kur në këtë 75 vjetor celebrimi të NATO-s, përmendet Kosova dhe Shqipëria, kur përshëndetet Presidentja e Republikës së Kosovës, Vjosa Osmani Sadriu. U ndjeva i privilegjuar si pjesëmarrës i këtij samiti, krahas shumë personaliteteve të zgjedhura, të fushës ushtarake dhe politike, si: Gjenerali francez, Philippe Lavigne; Ambasadori, Lloyd Nelson Hand dhe bashkëshortja e tij, zonja Anne Hand.
“A ka send mâ të mrekullueshëm në kët botë se me i sjellë qytetnimin nji kombi zhytë n’ errsín e padijes? ”
Ernest Koliqi
Bashkia Shkodër në bashkëpunim me revistën “Shêjzat” njoftuan lajmin për aktin e dhurimit të bibliotekës së shkrimtarit të mirënjohur, Ernest Koliqi, nga ana e revistës “Shêjzat”, Bibliotekës “Marin Barleti”, të qytetit të Shkodrës. Dhurimi i Bibliotekës “Ernest Koliqi” Bibliotekës “Marin Barleti” në Shkodër u cilësua si një akt bashkpunimi midis Bashkisë Shkodër me revistën “Shêjzat” – për transferimin e një koleksioni prej nja 1500 tituj librash, gazetash e ekstraktesh të ndryshme në bibliotekën publike të Shkodrës, “Marin Barleti”.
Sipas lajmeve, biblioteka personale e Ernest Koliqit iu dhurua bibliotekës publike të qytetit të Shkodrës me nismën e studiuesit të njohur Ardian Ndreca. Thuhet se bëhet fjalë për rreth 1500 tituj librash dhe koleksione gazetash, të cilat, sipas profesor Ndrecës, dëshmojnë për personalitetin e Koliqit si mësues, poet, romancier, eseist, përkthyes, gazetar, dramaturg, por edhe botues, ndër më të njohurat revista ishte “Shëjzat”.
Duhet uruar dhe përgëzuar studiuesi Ardian Ndreca që ka bërë të mundur — siç u shpreh ai vet për mediat, me këtë rast — që të shpëtojë aq sa ka mundur nga bibliotekja origjinale e Koliqit, të cilëën unë e mbaj mend si shumë të pasur. “Në mënyrë krejtsisht të rastësishme mbërrijta që të shpëtoj këtë pjesë të bibliotekës”, u shpreh ai për median vendore dhe kombëtare, duke shtuar:
“Ka shumë dekada në të cilat jam përpjekë që kjo bibliotekë e Koliqit e cila dihej se ekzistonte në Itali, duhej të kthehej në Shqipëri por për shkaqe të ndryshme ishte e pamundur me e bë këtë gjë. Personi që i zotëronte deri para pak vitesh, vdiq dhe në mënyrë krejtsisht të rastësishme mbërrijta që të shpëtoj këtë pjesë të bibliotekës, me idenë që sa më shpejt me e kthye në Shkodër dhe me ia dhenë një institucioni shtetëror, pra një institucioni që përfaqëson të gjithë qytetin dhe është publik i hapur për të gjithë. Si njësi, janë gjithsejt nja 1500 libra, ekstrakte, artikuj, ku bajnë pjesë edhe një koleksion gazetash tepër të rralla të fund viteve 1800 e në fillim të 1900-ave. Libra dhe materiale të botuara në Shtetet e Bashkuara të Amerikës, në Itali në vende të ndryshme dhe në vende të Ballkanit, të cilat i mungojnë deri më sot fondit të bibliotekës si dhe asaj kombëtare. Ashtu siç ka ndodhë me Arshi Pipën, para disa vitesh kur vet Pipa ia dhuroi qytetit të Shkodrës bibliotekën e tij. Kjo gjë ndodhi edhe me bibliotekën e Ernest Koliqit. Shpresojmë që një gjë e tillë të verifikohet edhe nga autorë të tjerë shkodranë që kanë jetuar në mërgim…”, ka shpjeguar Profesor Ardian Ndreca.
Ky është një zhvillim tepër i rëndësishëm për Shkodrën, për Shqipërinë dhe për mbarë Kombin. Jam i bindur se ai shikon nga lartë me kënaqësi për arritjen e bibliotekës së tij, sado të pjesëshme, nga Roma në Shkodër, në dispozicion të lexuesve shqiptarë, jo vetëm në Shkodër e Shqipëri, por nga të gjitha trojet ku flitet shqip — siç e kishte prëcaktuar ai vet në një shkrim se kjo bibliotekë, është për të gjithë ata: “Që kanë për gjuhë amtare shqipen – ku ma shumë e ku ma pak – frymzohen nga shpirti i zakoneve arbnore e që sot ndahet në tri pjesë: banorët e shtetit shqiptar, vëllëznit tanë nën Jugosllavi dhe bashkatdhetarët e diasporës. Në idealin tonë, që kurrë s’ka për t’u shkimun, këto tri degë përbajnë nji tanësi gangullore, cilido që të jetë zhvillimi shoqnuer i veçantë i tyne.” Ernest Koliqi, Bota e re e shqiptare – Shëjzat II, 5-6, 1958.
Edhe Adrian Ndreca, në hapjen e pavionit të veçant të bibliotekës kushtuar Koliqit, theksoi gjithashtu se biblioteka “Koliqi” është një vlerë shumë e çmuar për Shkodrën dhe më gjerë. Një “kthim simbolik” e quajti ai transferimin e bibliotekës së Ernest Koliqitn ë Shkodër, duke shtuar se Koliqi, së pari, i përket lexuesve, mbarë lexuesve shqiptarë, ashtu si i përket edhe qytetit të tij – Shkodrës. Koliqi, shtoi studiues Ndreca, ka se çka t’u mësojë lexuesve, duke shpresuar që ky rikthim të jetë edhe tek leximi i veprave të Koliqit, u shpreh ai për median.
Të pranishëm në këtë ceremoni ishin edhe Kryetari i Bashkisë Shkodër, Benet Beci dhe Ministri i Shtetit Elisa Spiropali. Uroj dhe shpresoj që hapja e sallës “Koliqi” në Bibliotekën publike të Shkodrës, të jetë fillimi i një procesi zyrtar, sa më të shpejt, që figura e këtij shkrimtari të madh të Kombit, të hiqet nga lista e zezë komuniste dhe të vlerësohet nga letrarë, historianë, akademikë dhe shkencëtarë jo-komunistë — për kontributet e vërteta të tija – ashtu siç janë ato.
Ky është një akt që duhet të duartrokitet dhe të mirëpritet nga të gjithë dashamirësit e Ernest Koliqit, adhuruesit e trashëgimisë së tij letrare dhe atdhetare, por edhe të librave shqipe, në mbarë hapësirën kombëtare. Ernest Koliqi, siç dihet, ishte i ndaluar dhe i përjashtuar nga regjimi komunist i Enver Hoxhës dhe për fat të keq edhe gjatë këtyre 30-viteve të ashtuquajtur “post-komunizëm”, Ernest Koliqi vazhdon të jetë, zyrtarisht, i përjashtuar, i kritikuar dhe i denigruar nga qarqe të caktuara politike dhe jo-politike — zyrtare dhe jo-zyrtare — në Shqipëri.
Mundësimi i transferimit të bibliotekës së Ernest Koliqi (megjithse jo e plotë nga koha që e mbajë unë mend nga vizita ime në të, në vitin 1970), është megjithëate një hap i duhur, i mirëseardhur, megjithëse tepër i vonuar. Ernest Koliqi, “shkoi” pardje në Shkodër, siç e cilësuan disa media transferimin e bibliotekës së tij të përgjysmuar në bibliotekën e Shkodrës, por ende nuk mund të thuhet se ai është pranuar në “shtëpinë” e vet. Ka ardhur koha që Ernest Koliqit t’i hapen portat e “shtëpisë” së tij – Shqipërisë dhe të shqiptarisë në përgjithësi, që i deshi aq shumë – për të cilat jetoi, veproi dhe i mbrojti interesat kombëtare deri në frymën e fundit të jetës së tij. Biblioteka e Ernest Koliqit në Shkodër vetëm do t’i sjell qytetërim, Shqipërisë, Shkodrës dhe Kombit shqiptar — të zhytur për një gjysëm shekulli në errësirën e indoktrinimit të ideologjisë aziatike sllavo-komuniste. “A ka send má të mrekullueshëm në këtë botë se me i sjellë qytetnim nji kombi, zhytë n’errsín e padijes.”
Në përkujtim të Ernest Koliqit me rastin e Dhurimit të Bibliotekës “Ernest Koliqi”, Bibliotekës “Marin Barleti”, Bashkia Shkodër –
“A ka send mâ të mrekullueshëm në kët botë se me i sjellë qytetnimin nji kombi zhytë n’ errsín e padijes?
-Ai që kalon nëpër popull tue hjedhë farën për nji jetë mâ të mirë,
ai që e ndriçon me nji dritë mâ të bukur tokën qi na ushqen,
ai që bân me ngadhnjye agimet në muzgun e pacaktuem të shpirtnave;
shkurt: kush i difton popullit nji udhë të re qytetnije të vërtetë,
âsht i denjë me qênë i nderuem si gjymsë perendije.”
Marrë nga novela “Gjaku” – Ernest Koliqi
Profesor Ardian Ndreca me Kryetarin e Bashkisë Shkodër, Benet Beci
Ndër të pranishëm edhe Dom Nikë Ukgjini — Foto nga ceremonia marrë nga portali i Bibliotekës “Marin Barleti” -Shkodër
Një foto që po qarkullon në rrjetët sociale – ku dallohet Ernest Koliqi me shkrimtarët Asdrenin dhe Poradecin, ndër të tjerë – në Kafe të Madhe, Shkodër, 1936
Shkodra në rininë e Ernest Koliqit – foto nga Biblioteka Marin Barleti
Boshnjakët e zgjuar janë ftohur prej kohësh nga Erdogani kur kanë vënë re se ai dhjetë herë më shumë preferon të takohet me mikun me të besueshëm të Putinit Milorad Dodikun sesa me të gjithë liderët e tyre politikë së bashku.
Sepse ata e kanë kuptuar se Dodik, me bekimin e Putinit, po i bën një ofertë të madhe Erdoganit për ta ndarë me të Bosnjë-Hercegovinën, në mënyrë që ai ta themelojë një saraj apo një pashallëk turk, nga pjesa që i takon.
Dhe kjo është arsyeja pse sot politikanët më me ndikim të SHBA-së u besojnë tre herë më shumë boshnjakëve të zgjuar se sa me parë dhe në këmbim i mbrojnë ata tre herë më shumë nga xhelati Dodik dhe miku i tij i madh Erdogan.
Nga ana tjetër, shqiptarët e mi naivë nuk mund ta kuptojnë pse Ivica Daçiq është kaq i lumtur kur ia këndon Erdoganit këngën e Osman Agës, duke rrezikuar të turpërohet para popullit të tij…
Sepse sa herë që Erdogani fluturon mbi Prishtinë në rrugën e tij për në Beograd, ai lëshon nga lartë tre xhami për shqiptarët dhe një miliard euro për serbët, me të cilat ata pastaj ndërtojnë fabrika dhe hapin vende të reja të punës. .
Shqiptarët e mi naivë dhe budallenj nuk janë në gjendje të kuptojnë pse Erdogani është kaq i lumtur kur takohet me Putinin.
Sepse kjo është në traditën e politikës shtetërore turke.
Më saktë, Turqia është e vetmja superfuqi euroaziatike të cilës nuk i hyri asnjë gjemb në këmbë gjatë Luftës së Dytë Botërore.
Sepse shtetarët turq të asaj kohe takoheshin rregullisht me Hitlerin dhe Stalinin dhe të dyve u premtonin besnikëri të thellë.
Epo, është pikërisht ajo politikë dyfytyrëshe turke që e shpëtoi shtetin turk nga shkatërrimi në Luftën e Dytë Botërore.
Dhe logjikisht është pikërisht ajo politikë dyfytyrëshe turke që sot ia mundëson Turqisë të notojë me shkathtësi të paparë në ujërat e pista politike dhe diplomatike botërore.
Nga ana tjetër, shtetarët tanë budallenj fluturojnë si zogjtë nga lumturia, kur Erdogani ua shet bajrajtaret e famshëm, pa e kuptuar fare se ai përmes investimeve në Serbi i mundëson Vuçiqit të prodhojë dhjetëfishin e armëve moderne në fabrikat e tij dhe ta blejë pjesën që nuk mund ta prodhojë nga Kina.
Ne shqiptarët nuk duhet të lejojmë që të dashurohemi
për shkak të emocioneve budallaqe që janë pasojë e Sindromës së Stokholmit, në udhëheqësit e shteteve dhe perandorive të cilat në të kaluarën pothuajse na kanë shkatërruar si individë, si shoqëri dhe si komb.
Çka është Sindroma e Stokholmit?
Është një lloj mbrojtjeje devijante psikologjike nga frika, kur viktima bie në dashuri me xhelatin e tij.
Si?
Duke i shpikur në imagjinatën e tij të traumatizuar cilësitë më të mira, më fisnike dhe më humane të cilat më pas ia atribuon xhelatit të tij.
Shqiptarët e traumatizuar duhet ta kuptojnë se pa mbështetjen e superfuqive më të mëdha ekonomike dhe ushtarake euroatlantike, ata nuk do të mund t’i gëzonin kurrë të mirat e lirisë, pavarësisë dhe paqes.
Ata gjithashtu duhet ta kuptojnë se lufta speciale e shërbimeve të inteligjencës serbe dhe ruse kundër Kosovës zhvillohet në shumë forma dhe fronte në të njëjtën kohë dhe se fronti më i rrezikshëm është ai fetar, sepse i prek ata aty ku tradicionalisht kanë qenë shembull për kombet më të emancipuara evropiane, që jetojnë në vendet më të zhvilluara.
Ata nuk e kuptojnë se janë bërë skllevër të dogmës më radikale dhe ekstreme spekulative islamike, e cila dëshiron t’i kontrollojë edhe kur e zbrazin zorrën e trashë nga fekalet.
Ata nuk e kuptojmë se dogmat spekulative dhe radikale islamiste i kthejnë ata në ekstremistë dhe terroristë të Xhihadit të shenjtë turk dhe arab dhe në këtë mënyrë i grindin në mënyrë të papajtueshme, veçanërisht me Amerikanët pa të cilët shteti i Kosovës nuk mund të ekzistojë as dy ditë.
Shqiptarët gjithashtu duhet ta kuptojnë se jo më kot alenet konsiderohen në këtë shoqëri dhe shtet si shkaktarë të krimit të organizuar, korrupsionit, devijimeve, perversiteteve, vrasjeve politike, uzurpimeve, komploteve, sabotimeve dhe tradhtive që ndodhin në politikë, arsim, kulturë, sport, shkencë,
fe, ekonomi, financa, ndërtim, planifikim urbanistik, si dhe në menaxhimin e buxhetit të shtetit, thesarit, fondeve të investimeve, donacioneve, tenderave etj.
Dhe çuditërisht, pikërisht ata individë që janë ekstrem kritikë ndaj të gjitha dukurive negative të përmendura më sipër quhen sot ekstremistë politikë dhe fetarë.
A ka absurditet më të madh se ky?
Sepse jo vetëm që nuk merret pothuajse askush përveç meje me shkaqet dhe shkaktarët e vërtetë të dukurive negative të lartpërmendura, por të gjithë gazetarët dhe analistët e shitur krijojnë një xhungël fjalësh të pakuptimta rreth veprave të tyre të liga.
Pse e bëjnë këtë?
Sepse pikërisht në këtë xhungël fjalësh e përfundimesh të pakuptimta, shumica e tyre përpiqen t’i fshehin krimet e kriminelëve të të gjitha zhanreve, disiplinave, fushave, sektorëve dhe sferave, nga të cilët paguhen.
Pyetja është kush i paguan këta kriminelë dhe tradhtarë shumëdimensionalë ?
Ndër të tjera, Sputniku rus.
Dhe kjo është pikërisht ajo kolona e pestë e konspiracionit mediatik, të cilën e kam përshkruar dhjetëra herë në letrat e mia.
Në këtë mënyrë, jo vetëm që është e pamundur të bëhet një diagnozë e saktë që do ta prodhonte një terapi efektive që do t’i shëronte pacientet që mbajnë emrat shoqëri dhe shtet, por prodhohen gënjeshtra të mëdha politike, kulturore, fetare dhe historike në grackat e të cilave bien shumë injorantë, naivë, të varfër dhe të pasigurt që më pas paraqesin rrezik të madh për shoqërinë dhe shtetin.
Njerëzit e thjeshtë nuk e kuptojnë se kjo është pikërisht ajo lufta speciale e famshme e Serbisë kundër Kosovës, e cila po zhvillohet me sukses në disa fronte njëkohësisht, sepse klasa jonë politike dhe intelektuale përbëhet nga një numër i madh injorantësh, kriminelësh, lakmitarësh dhe tradhtarësh, të cilët jo vetëm që nuk e mbrojnë shoqërinë dhe shtetin nga rreziqet e luftës speciale të Serbisë, por e rrezikojnë edhe më shumë.
1. Kolonializmi, e sidomos neokolonializmi postmodern, sociologjikisht mund të përkufizohet edhe si tendencë rritjeje, ruajtjeje, dhe zgjerimi i hegjemonëve të kohës në të cilen po jetojmë.. Nga këndvështrimi historik, neokolonializmi e nënkupton edhe idenë e rritjes së ambicieve, monopoleve, dhe kontrollit masiv mbi vendet e vogla, të varfra, të paemancipuara dhe të pa arsimuara. Ballkani Perëndimor, që gjeografikisht dhe gjeostrategjikisht përfshin ish republikat e Jugosllavisë (në kuptimin më të ngushtë; minus Slloveninë dhe plus Shqipërinë) dhe disa shtete tjera (në kuptimin më të gjerë), në fakt janë dhe ende mbesin një ambient mjaft pjellor, për interpretimin postkolonial. E themi kështu, ngase e kemi parasysh gjithnjë historinë ekzistenciale, dhe ndërrimin e “çlirimtarëve” të herëpashershëm të kësaj hapësire. Nuk është i rastësishëm perceptimi për Ballkanin Perëndimor, si një “udhëkryq” gjeopolitik,strategjik, ekonomik, e civilizues për hegjemonët e kohërave të ndryshme, duke filluar që nga antikiteti e deri në ditët e sotme.
2. Duket që dukuria e proamerikanizmit dhe properëndimizmit në mentalitetin dhe etnopsikologjinë shqiptare (në veçanti atë kosovare) është duke e riamputuar “prefiksin” e prirjes dhe ndjenjës së kompleksit të inferioritetit individual e kolektiv. Riamputimi, rikonfigurimi, apo edhe riaktivizimi i këtij kompleksi, që në jashtësi në të gjitha periudhat e qenësimit historik shqiptar ka “prodhuar” njëmendësinë e një lloj emancipimi kinse civilizues, e kulturor (kujto sundimet; romake, bizante, otomane, e serbe), në fakt ishte edhe i dëmshëm e edhe kompleksiv, për etnitë e vogla dhe të paorganizuara; ekonomikisht, ushtarakisht e kulturalisht, siç ishim ne shqiptarët. Edhe në ditët tona është duke na përcjellur ky trend i akomodimit me çlirimtarët e rinj, miqtë apo aleatët tanë. Dallimi i “arkitekturës” së re fuqizuese, qëndron veç në folklorin dhe ikonografinë e mënyrave të reja amputuese. Ndërkaq, qëllimi mbetet ai i njëjti, ai i vazhdimit të kompleksit që na e amputuan “miqtë dhe aleatët e vjetër historik” (lexo pa hamendje; pushtuesit!). Por, pse ndodhi kjo kështu? Po t’i pyesësh, historianët, ata ta japin një përgjigje obsurde që për mendimin e tyre ka të bëjë me: vogëlsinë tonë demografike kundruall madhështisë së pushtuesve historik, me degradimin tonë, e me përralla tjera injorante. Filozofët, nuk kanë jap përgjigje fare. Për një arsye të thjesht; s’i kemi pasur asnjëherë në traditën dhe etnopsikologjinë tonê kolektive. Por, në rrafshin e mëhallëve, krahinave… kemi pasur dhe ende kemi edhe për eksport! Etnologët e antropologët mbetën dhe ende mbetën të fjetur në inkubatorin e dijes. Ekonomistët dhe ushtarakët, nuk janë marr fare me dukurinë e kompleksit të inferioritetit. Tani, mendoj që është koha që dioptria sociologjike, duhet t’i hyjë një analize më përmbajtjesore dhe ta jap gjykimin e vetë meritor. Por, edhe këtu çalojmë se vetëm ky komunitet nuk mundet ta diagnostifikoj natyrën e kompleksit të inferioritetit, që na e ka vonuar shumë realizimin e asaj që shquhet dhe identifikohet si arkitekturë e shtetësisë dhe vetëdijes kombëtare.
3. Kjo prirje, por, duket edhe si synim i natyrshëm tashmë është bërë edhe sekret publik, si për rajonin, ashtu edhe në nivel global. Këtë e kanë konstatuar edhe shumë sondazhe vizavi. Kjo dukuri, me sa mund të bazohet dioptrinë tonë sociologjike, e sidomos përvojën e proamerikanizmit në botë, tek ne, në vend të varësisë dhe identifikimit me sistemin vleror, social, politik, kulturor, e parime dhe fondamente mbi të cilat u ndërtua dhe u mirëmbajt “ëndrra amerikane” me dekada të tëra, në nivel global, po ushtrohet në formë dhe përmbajtje inferioriteti e pajtimi të qenit infantil, dhe at si komb edhe si shtet. Pra, në vend që ta ndërtojmë këtë identifikim dhe varësi vlerore nga sistemi model perëndimor, ne në fakt gabimisht këtë identifikim po e ushtrojnë tashmë dy tri dekada, si imitim i verbët dhe si model që nuk e përmbrendëson jashtësinë tonë, sociopolitike e as ate autentike kulturore…
Falënderime ,mirënjohje dhe respektim te pa fundme për te gjithë juve.
Në pa mundësi të ju shpreh falënderim, të gjithë familjarëve, miqve, shokëve shoqeve qe ndatë kohën për mua dhe familjen time, për ngushëllime. Zoti ju shpërbleftë juve dhe familjet e juaja
Paqja dhe begatia e Zotit mbizotërofshin në familjet tuaja… Iu jemi shumë mirënjohës dhe faleminderit .
Të nderuar miq, të dashur e të afërm tanë familjar. Te nderuar e te respektuar luftëtarë, ju te përndjekur e te strehuar në shtëpinë tonë. Ju të dashur qe në kohën me dramatike të programit të Serbisë për shfarosjen e shqiptarëve të Kosovës me të gjitha mjetet me çnjerëzore të depërtimit të tyre nga Kosova ne vitin 1999 gjetet strehe pran prindërve të mi.
Pran nënës time heroinë qe u ndihmoj dhe diti e guxoj ta shpreh solidaritetin e vet pran jush ,luftëtar,familje dhe pleq e plaka qe u shërbeu nëna ime, një kohë edhe pa e ditur nga jeni?
Kush jeni? Një pjesë te jetës e kaluat ne shtëpinë tonë dhe ja dolët të shpëtoni!. Erdhi koha qe nëna ime te ikë në botën tjetër te pa kthim. Ajo vdiq. Ne humbëm një person të çmuar në jetën tonë si fëmijë e saje ,por edhe ju miq, e popull humbet një luftëtare të pa mposhtur pran armikut… Ju pjesëmarrës ne varrimin e nënës tonë,
Nëna jonë ike duke na lënë pas një boshllëk që zor se mund të mbushet ndonjëherë pos në këto momente me dhimbjeje ,vaje , e nderime e në të ardhmen vetëm me kujtime. Nënë ishe një burim frymëzimi dhe dritë për të gjithë ata që e njihnin. Ishe një simbol i trasuar brez pas brezi i nënave heroina që kurrë nuk iu dorëzuan armiqve as pushtuesve brez pas brezi…
Buzëqeshja e jote , zemra e jote e madhe dhe dashuria që ndave pa rezervë, ndaj neve si fëmijë pran familjes tonë , atë nuk u kurseve po e dhurove edhe ndaj te tjerëve dhe popullit tonë qe do të mbetesh gjithmonë në kujtesën tonë por edhe te tyre…
Nënë te kujtojmë si familje e ngushtë qe para një muaj ta festuam se bashku djem reja ,nipër mbesa stërnipër e stërmbesa 89 vjetorin e lindjes .Isha e buzëqeshur pran nesh. Ishe e gëzuar pran nesh .Nënë sot jemi ne vaj e kujtim me dhembshurinë për Ty. Na ike në rrugën e pa kthim.
Ne nënë, po gjejmë forcë në kujtimet e bukura që kemi ndarë me Ty gjatë jetës . Nena ime linde në vitin 1935 në kreshtat e bukura te fshatit Gllogovicë të Malësisë së Gollakut. Atje u rrite me dashuri e përkushtim si një vajzë e shtëpisë së madhe, me traditë, e me emër të babagjyshit Xhemajl Demollit, Xhemajl Gllogovicës. Aty përjetove luftën e dytë botërore. Nënë ti vdiqe 28.06.2024 në moshën 89 vjeçare, jo ma në atdhe , por atje ku ne fëmijët tu morëm rrugën e kurbetit ,aty ku jetojmë në ne Reutlingen. Në spitalin e Reutlingenit në Gjermani afër Shtuttgardit vdiqe nënë .
Pas vetes nëna jonë le djem ,vajza nipër e mbesa plot shtëpinë qe do te kujtojmë gjithmonë… Nënë krahas dhimbjes për TY ,të kujtojmë heroizmin tënd qe prite shume sfida të jetës me pushtuesin sllavo-serb!?…Familja jonë ishte prej atyre familjeve që nuk pajtohej me pozitën e shqiptarëve të Kosovës nën regjimin ish serbo-sllave, madje te copëtuara nga padrejtësitë historike ne disa shtet ballkanike. Si pjesë e lëvizjes së rezistencës qe ishim me familje nuk e harroj kurrë arrestimin tim qe rezistove si nënë shqiptare kundër milicisë serbe dhe bashkëpunëtorëve tradhtar shqiptar qe e kishin rrethuar shtëpinë tonë, me tu kthyer nga fakulteti me arrestuan.
Të përulem oj nënë !
Nga Asllan Dibrani
Kushtuar nënës time poezi nga burgu i Nishit 1986
Vetëm Ty të përulem në këtë botë
Me duart prej prangave ngrehe
E me gjakun e zhbërë në lot
Me ditë,me javë,e muaj
Jetova me brengen tënde
Kur u ndamë atë nate në errësirë
Ti ishte dhimbja me e madhe që me dhembë
Dhe fjala jote balsam:” Mbahu o bir!”
Nuk e harrova dot djersën
Të rridhte si përrua
Në brazdat-rrudha të ballit
Dhe nofullat e shtrënguara prej dhimbjes
Kur shihje prangat në duart e djalit
Të përulem o Nënë
Vetëm Ty të përulem në botë
Me shpirtin peng tek Ty lëne
Dhe mallin qe s’e shuaja dot
Ti kurrë nuk me le vetëm
Në qelinë e vuajtjeve të gjata
Tek ty e gjeja forcën
Tek ty e gjeja shpresën
Kur si përbinesh me gllabëronte nata
Kur me vije Ti përtej hekurave të qelisë së mallkuar
nga serbosllavët ardhacak të pa ftuar
Unë burrërohesha me krenarinë tënde
Edhe se shpirti me qante
Për mallin tonë të pashuar
Ah moj burrneshë… Unë vidhja forcë e krenari
Në ty gjeja trimërinë e pa fund
Ndjeja gjer në palcë qëndresën tënde titanike
Jashtë forcës njerëzore…
Te përulem o Nënë vetëm Ty
Ty të përulem në këtë botë
Që netët i ngrysje ngrënë e pangrënë
Dhe kafshatën e bukës gatuar me lot…
Kur vije në burgun famëkeq të Nishit
Ti me sillje pranverën
Me sillje të gjitha stinët aty
E unë nuk mundja dot te hapja derën
Ne vend te përqafimit ne, flisnim me sy…
Ligështimin e shpirtit tënd për metamorfozën time
Brenda qelisë se mallkuar
Nuk e shfaqe kurrë
Me shihje sikur të isha rinuar
Me shihje çdo herë e me burrë.
Kështu kaluan ditë,muaj e vite
Ti përherë me dhe forcë e jetë
Ti mbete për mua i vetmi burim dashurie dhe drite
Ne vitet plotë mundim vuajtje e derte…
Të përulem o Nënë
Dhe sot me mall të përqafoj
Të jam mirënjohës përjetë nënë
Je buqetë madhështore për kombin tim
Të përulem me gjithë zemër të falë
Të gjitha,të gjitha DASHURITE…!
-Nënë mikpritja ,bujaria dhe humaniteti qe shprehe ndaj tjerëve dhe bukën qe u dhe mbi 400 të përndjekurve dhe i strehuat së bashki me babën Feti Dibranin në shtëpinë tonë në Prishtinë gjate luftës se fundit të Kosovës me Serbinë ishte pasaporta e juaj dhe portereti i juaj i vërtet.
Kushtuar babës tim Feti Dibranit
Babai nën barrën e moshës
kujtonte ngjyrën kuq e zi
Babai im Feti Dibrani ne një protestë kundër Serbisë
Shkruan Asllan Dibrani
Babai im nën barrën e moshës
Kuvendonte
Me kërshëri kujtoj kujdesin e tij
Qe kish ndaj flamurit kuq e zi
Ndaj plakut të Vlorës heroike
Trim,patriot e i familjes kreshnike
Ai vuri duart e tij bujare të tryezës
zgjaste gishtin në fotografinë e kuvendit të Vlorës
Pastaj ai thoshte;
Aty u vendos fati i Shqipërisë
Aty thoshte u be drita e ardhmërisë
Aty filloj valëvitja e flamurit për Arbërinë
Edhe dielli rrezonte Shqipërinë
Aty u bashkuan me fjalën LIRI
Sollën ditën e madhe për Pavarësi!
Sot gëzohet toka shqiptare
ngroh dhe frymon si kurrë me parë
Shqiponjat fluturojnë ne qiellin e kaltërsisë
Festojmë ditën e Pavarësisë!
Sot kujtoj babën atë burrë me plis të bardh
Me pak shkollë e një burrë bujar
Ishte i mençur e atdhetar
Gjykonte shumë pseodoshqiptarë
Qe nuk e dinë çdo të thotë Pavarësi
Se çka është flamuri kuq e zi
Te qofte babë dheu i lehtë në atë botë
Qe na mësove për shume mot
Si ta duam ardhmërinë
Qe ta ruajmë Shqipërinë
T’i pavarësojmë Kosovë e Çamëri
Ti bashkojmë Shkup, Preshevë, Plavë e Guci
Bashkë të jemi në një Shqipëri !
Qershor 2012 Shtutgard
Kushtuar nënës time me rastin e arrestimit tim nga milicia serbe
A r r e s t i m i
Nga Asllan Dibrani
Në universitet
zymtësi
ishin në shtëpi të
me kërkonin
thuhet si armik
po, po ashtu me quanin
që e doja lirinë e popullit tim
Ishte dita e fundit
që u ula me shokët
në çerdhen
e vetëdijes ku me mund
e kishin krijuar edhe
stërgjyshërit e mi.
Ishte dita e fundit
që rrezet e diellit
ma ngrohën shpirtin
përmes dritareve
te ditës së pranverës.
Atë ditë
mi grabiten , gjerat e shenjta
ato qe ma ushqenin
shpirtin tim
portretin e Skënderbeut
thesarin e librave
ata i quanin të
ndaluara.
Oh ma prishën vendstrehimin
e tyre qe me kujdes
i kisha lënë
Mi morën edhe shkrimet e
e “Zërit të Kosovë “që për
atë kohë ishte kushtrim
për atdheun.
Nëna u zverdh nga tmerri
nuk mundi
të më përqafoj.
Ajo me shikoi dhimbshëm
me krenari
me një zemër të thyer
i urreji këtë farë që
kundërmonin me një
erë të sllavizmit
fatkeqësisht kumbarë
shqiptarë të Serbisë
që edhe ata
flisnin shqip.
Shtëpia ishte e rrethuar
i tremben edhe zogjtë
e natës që këndonin
që shpesh
me shoqëronin
deri ne orët e vona
Ne oborr lulet
i kishin thyer
dhe shkelur.
Dhunshëm më larguan
në errësirë
Nëna mbeti
pa mundur t’ ma thotë
një lamtumirë .
Dëgjova zërin e sajë kur tha
arrestimi yt bir
është simboli i
<>LIRISE >…
Shkruar: Mars 1986 nga burgu i Nishit ne Serbi
-Të shpërblej zoti nënë me një vdekje pa vuajtje dhe me një përcjellje për në atë botë në forme dinjitoze… Nënë me ty do te jemi shumë krenar dhe portretin tuaj do ta lëmë brez pas brezi si kujtim dhe shembull i një nëne ,gruaje dhe gjysheje të fuqishme dhe heroine.
Shqetësimet dhe mërzia për vdekjen e nenës sonë përfshiu shumë miq farefis dhe të njohur.
Ne nuk mund ta harrojmë veprimtarinë tuaj patriotike nën regjimin ish jugosllav me këmbë shkele ferexhenë islamike dhe shaminë e tyre, për t’u bashkuar në shoqërinë e grave evropiane.
Do ndihemi krenar me Ty nënë qe vetmohove, veten tuaj për te na shkolluar .Punove nate e ditë me bujqësi, punë dore etj .Punove gjera artistike sixhade, qilima etje për të mbijetuar. Nënë nuk mund ta harroj kurrë fëmijërinë time qe na e siguruat një pikë qumësht. Morët me një lopë nga një fshat tjetër dhe shumë viça me ja rrit vetëm me na e siguruar një litër qumësht. Familja jonë ishte e goditur nga armiku gjithmonë .Lufta e dyte asgjë s’na la pa djeg serish u quat ne këmbë dhe na rritët!!!.
Nënë amanetin dhe porosinë tënde e quam në vend të varrosem me flamurin kombëtar .Pamje e varrimit të nënës tonë me flamurin kombëtar pa simbole të huaj arab-tutke shqip e vetëm shqip. Ti nënë para 50 vjetësh e shkele ferexhenë me këmbë dhe e dogje, pastaj do te jemi gjithmonë luftarak qe ta ngrisim femëron shqiptare krahas grave evropiane pa ferexhe e pa shamia.Ti pusho e qete nëna jonë e shtrenjtë.
Nuk u harrojmë kurrë ty nënë dhe babë qe gjatë jetës se juaj përjetuat tri herë tu digjen shtëpitë e juaj rrafsh me tokë serish u ngritët ne këmbë.
Nuk i harroj kurrë sakrificat dhe mundin e djersen e babës qe me edhe jetën e tyre duke punuar me çekiç në dorë me axhën Hamdi e dy tjerët axha Selman dhe axha Jakup , duke punuar ne thellësinë e minierave na shkolluat. Babe dhe nënë u mbes mirënjohës qe u përkujdesët për ti rrit e martuar te gjithë axhallarët dhe hallat tona në mungesën e gjyshit tonë Sahit Dibranit qe vdiq ne moshën e re ne “Luftën e Dyte Botërore”.
Të kujtoj baba
Shkruan Asllan Dibrani
Mos mendo Baba që të kam harruar
Si ato yje të zhdukur
Kam dhembje o Baba kur të kujtoj
Shpesh nga vuajtjet që kam në zemër
Në errësirë, gjurmët mbesin
Edhe në drite kujtimet me trazojnë
Zemrën e rrënuar për të kaluarën tuaj
Vdekja, është portë për botën e kujtimeve
Pas shumë vitesh e përgjithmonë
Mbete yll i ndriçimit
Mbete urë e bashkimit
Në kodrën Llapside mbeten frutat tua
Qe ushqehen udhëtarët atëherë e sot
Zogjtë që i ushqeve vinë të këndojnë të varri
Atje të lulet në varrin me aromën e diellosur
Gjethet bien, në malin e Gurinocit
Aty ku pive ujët në luginën e brincave
Akoma ka ujë nuk shteron kurrë
Rrënjët e rrapit të kujtojnë
Lugina e cubave akoma ushton
Nga krismat e pushkëve me shokët e tu
Asllan Ajeti i pari nga ju
Dabisheci luftën kishte filluar
Në kopshtet e lagëta nga qielli
Lulet , arat dhe shtëpitë u dogjën
Ju kurrë mos qani për ne
Zogjtë këndojnë këngën qe u mësuat dje
Flisni me mua siç keni bërë gjithmonë
Edhe nga varri fjalët ti kuptoj
Çdo gjë në jetë ka kohën e vet
Është një kohë edhe për të vdekë
Edhe si i vdekur, ta dëgjoj frymëmarrjen
Kurdo që jam i trishtuar, të thërras kuvendojmë
Me mungon edhe se qe vdiqe
Edhe në atë botë ti flejë i qete
Porta jonë nuk vizitohet më nga të huaj
Atdheu u mbushur me hapësirë lirie
Të gjitha plagët do të shërohen me kohë
Kushtuar babës tim Feti Dibranit 2017 Shtutgart
Babe ti u bere burrë para kohe ndërtove një familje te shendosh me vëllezër e motra. Ma në fund rezultoi qe ju krijuat një familje te shëndoshë me gjeneratat e reja me njerëz te ngritur doktor , profesor, inxhinier, arkitekt, biznesmen, po edhe veprimtar të luftëtar edhe ne luftën e fundit ish të burgosur për interesat e popullit tonë qe i gjithë populli na e ka lakminë. Lufta e fundit përfshiu popullin tone ne një gjenocid nga ish barbarët serb gjë qe edhe familja jone u gjet në rezistence me pushkë kundër armikut. Fadil Dibrani i ynë ka vlera të mëdha dhe na ka ngritur akoma vlerën si familje. Shtëpia jone ne Llapside në Dabishec u shndërruar ne një pike strategjike , si baze e UÇK-së ti qe e ndërtove me duart tua .
Falënderime ,mirënjohje dhe respektim te pa fundme për te gjithë juve qe na vizituat dhe morët pjesë ne varrimin e nënës tonë.
Në pa mundësi të ju shpreh falënderim, të gjithë familjarëve, miqve, shokëve, shoqeve veç e veç, qe ndatë kohën me neve dhe familjen time, për ngushëllime dhe te pame . Zoti ju shpërbleftë juve dhe familjet e juaja. Paqja dhe begatia e Zotit mbizotërofshin në familjet tuaja… Jemi shumë mirënjohës dhe faleminderit . Respekt te pa fund për se cilin qe na u bashkuat me ia dhënë nënës tonë lamtumiren e fundit.!
Të qoftë i lehtë dheu i varrit nëna jonë e shtrenjte dhe e dashur. Shpirti të pushoftë i qetë dhe paq dritë dhe diell edhe në atë bote.
Të përkujtojmë me mall dhe dashuri për gjithmonë ne djemtë dhe vajzat me te gjithë fëmijët tanë nipër e mbesa. Kujtimit i bashkohen edhe stërnipër e stërmbesa , qe na përlotën këto ditë serish fëmija e Dafinës , te Meritonit të Afërditës e të Shqipes. Ata nga mosha e vogël nuk e kanë kuptuar akoma vdekjen tuaj nënë. Ata kërkojnë të vizitojnë e tu tregosh përralla e tu përkëdhelesh flokët e ti përqafosh ashtu si i ke mësuar!!!.
Nënë nuk i harroj kurrë kujtesën dhe respektin qe pate për ish të burgosurit politik qe me qindra here morët rrugën për në burgun e Nishit. Nënë nuk do te këtë kush të na i transmetoj ma, ngjarjet e ditës se çka po ndodh me Kosovën. Nëno ti ishe kur e hapem “Qendren Kulturore Shqiptare në Shtuttgart” dhe e permede shpesh atë djalin me fyell qe beri atmosferë Zenel Krasniqin dhe me vone u arrestua nga Interpoli dhe u dënua me shumë vite burg. Edhe ai e edhe shume tjerë na shkruan e ngushëlluan na vizituan e do te kujtojnë për gjithmonë si një nënë heroike.
Nen deri para një muaj ti i njiheshe te gjitha figurat aktuale politike maaadje .
Nënë ne emrin tuaj i falënderoj të gjithë ata qe iu keni ndihmuar e strehuar dhënë buke nga katundi e deri në fundin e luftës, erdhën na vizituan ,ngushëlluan dhe e shkruan historinë e juaj .Për herë te pare mësuam shumë gjëra e rrëfime për ty nënë e për ty babë qe nuk i kishim ditur ne si familje. Shume nga miqtë dhe ne nuk e kishim ditur të kaluarën tuaj heroike deri sa e shpalosi vet populli qe ndave me ta kohën ma te vështirë nga regjimi serboslalv ,pastaj krenaria e jonë do të jete përgjithmonë për ju krahas kujtimeve…
Lavdi u qoftë jetës dhe veprës së juaj nënë dhe babë . U prehsh në paqe nena jonë në tokën shqiptare të Kosovës qe ishit gjithmonë ne shërbimin e atdheut.
Republika e Kosovës e njohur nga një shumicë shtetesh por akoma jashtë OKB gjëndet përballë një dilemenëse do të pranojë apo jo idenë e Asociacionit të Komunave Serbe të rekomanduar nga BE në një kohë kur qeveria paraardhëse e Ashim Thaçit kërkoi një shkëmbim territoresh në vënd të asociacionit të komunave serbe; dhe jo pa arësye. Pasi Thaçi u burgos në Hagë së bashku me drejtues të tjerë (për mendimin tim me patë drejtë dhe ka argumenta të forta për këtë), ardhja e një Kryeministri tjetër si Albin Kurti i cili fitoi sepse mungonte njëra nga partitë politike më të forta që drejtoi Kosovën, problem i normalizimit të marëdhënieve me Serbibnë kaloi në një nivel tjetër, në dukje më demokratik por në essencë mendoj se është më djallëzor për të ardhmen e Kosovës, dhe kjo ishte idea e asociacionit të komunave serbe në vend të shkëmbimeve territorial. Kjo shkaktoi në Kosovë dhe Shqipëri një furtunë politike se si do të realizohej kjo gjë e cila do të kompromentonte shtetin e Kosovës duke patur brënda vëndit komuna vetëqeverisëse që do të kenë mundësira të plota për kërkesën për bashkim me Serbinë ose për të destabilizuar Kosovën në momente të caktuara. Historia shkurtimisht është kështu:
-Shkëmbimi i tokës Kosovë-Serbi është një shkëmbim territorial i propozuar ndërmjet Serbisë dhe shtetit pjesërisht të njohur të Kosovës për të bërë kufirin e tyre të kalojë përgjatë vijave etnike. Fillimisht e refuzuar nga bashkësia ndërkombëtare, përparimi i vogël i bërë nga negociatat Prishtinë-Beograd të mbështetura nga Bashkimi Evropian e ka sjellë i denë në konsideratë më të madhe në BE dhe gjithashtu në Shtetet e Bashkuara. Shkëmbimi territorial në përgjithësi diskutohet për të përfshirë një transferim të Luginës së Preshevës të Serbisë me shumicë etnike shqiptare në Kosovë dhe kalimin e rajonit me shumicë etnike serbe të Kosovës Veriore të Kosovës në Serbi. Është propozuar edhe kalimi i komunës serbe të Medvegjës në Kosovë. Kjo komunë, edhe pse me një pakicë të konsiderueshme shqiptare, është kryesisht serbe etnike
Në vitin 2018, presidenti i Kosovës, Hashim Thaçi dhe presidenti i Serbisë, Aleksandar Vuçiq, deklaruan gatishmërinë e tyre për të shqyrtuar një shkëmbim territorial mes dy vendeve. Komisioneri i atëhershëm Evropian për Fqinjësinë dhe Zgjerimin, Johannes Hahn, tha se “duke thënë asgjë nuk duhet të përjashtohet në këtë fazë”, por u kërkoi të dy liderëve “të sigurojnë që çdo marrëveshje të mos destabilizojë rajonin më të gjerë”. Mirëpo, në vitin 2020, kryeministri i Kosovës, Albin Kurti, e hodhi poshtë këtë ide, duke deklaruar si justifikim për këtë se kosovarët tashmë kishin “vuajtur mjaftueshëm”. Në përgjithësi, udhëheqja kosovare ka qenë më i padëshiruar ndaj propozimit sesa ai serb.
Disa vende kanë shprehur mbështetje ose më mirë mungesë kundërshtimi ndaj i desë në rastin kur ajo u plotësua në formën e një marrëveshjeje dypalëshe. Vende të tilla janë Austria, Belgjika, Hungaria, Rumania dhe Shtetet e Bashkuara. Vende të tjera kanë marrë qëndrime të ashpra kundër kësaj ideje, këto janë Finlanda, Franca, Gjermania, Luksemburgu dhe Mbretëria e Bashkuar, si dhe shumë nga fqinjët e Kosovës dhe Serbisë si Bosnja dhe Hercegovina, Kroacia, Mali i Zi dhe Maqedonia e Veriut (shkëmbim territoresh kosovë-serbi – ëikipedia).
-Shoqërimi i Komunave Serbe gjithashtu Asociacioni i Komunave Serbe, është shoqërim vetëqeverisje i komunave me shumicë serbe në Kosovë. Propozimi i shoqërimit erdhi si rezultat i Marrëveshjes së Brukselit e nënshkruar nga qeveria e Kosovës dhe Serbisë. Shoqërimi pritej të krijohej zyrtarisht brenda kuadrit ligjor të Kosovës në vitin 2015, por shtyhet pafundësisht për konfliktet rreth shkallës së kompetencave.
Pas përfundimit të Luftës së Kosovë më 1998-99, misioni i OKB-së UNMIK u themelua nën Rezolutën 1244 të Këshillit të Sigurimit, morrën nën kontrollë Krahinën Autonome të Kosovës dhe Metohisë. Në shkurt të vitit 2003, Shoqërimi i Komunave dhe Vendbanimeve Serbe të Kosovës dhe Metohisë u themelua me seli në Mitrovicë, si një shoqërim e komunave me shumicë serbe në Kosovë. Kjo u konsiderua e paligjshëm nga Qeveria e Kosovës.
Formimi i saj ishte parashikuar nga Marrëveshja e Brukselit e nënshkruar midis Serbisë dhe Kosovës. Kjo marrëveshje përbën një hap të rëndësishëm në procesin e anëtarësimit të Serbisë në Bashkimin Evropian. Me këtë marrëveshje, u ra dakord gjithashtu se Serbia nuk do të bllokojë anëtarësimin e Kosovës në Bashkimin Evropian dhe anasjelltas. Në një intervistë për RTK-në, presidenti i atëhershëm i Kosovës Hashim Thaçi tha se, themelimi i një Shoqërimi të Komunave Serbe është në thelb i pranueshëm nga Kushtetuta e Kosovës dhe Plani i Ahtisarit, ndërsa kryetari i partisë AAK, Ramush Haradinaj e mbështeti këtë duke thënë se Kushtetuta e Kosovës lejon asociacionin e komunave, por pa mbajtjen legjislative, gjyqësore ose ekzekutive.
Asociacioni do t’i përfshinte këto komuna: Mitrovica Veriore, Zubin Potoku, Leposaviqi, Zveçani, Shtërpca, Kllokot-Vërboci, Graçanica, Novobërda, Ranillugu dhe Parteshi. Sipërfaqja e komuave është gjithsej 1,708 km2, ndërsa popullsia prej 123,979 banorë. Marrëveshja e Brukselit mes Prishtinës dhe Beogradit u kritikua nga shqiptarët e Serbisë Jugore pasi ata besojnë se Marrëveshja e Brukselit i jep serbëve autonominë në Kosovë dhe kështu garanton një nivel të ngjashëm autonomie për komunat në Serbi që kanë një shumicë shqiptare. Partia Vetëvendosja ka organizuar gjithashtu protesta të dhunshme kundër marrëveshjes, pasi ata besojnë se një rajon serb autonom brenda Kosovës do të prishë sovranitetin e vendit dhe do të çimentonte ndarjen etnike.
Kisha Ortodokse Serbe e ka quajtur marrëveshjen “një tërheqje të plotë të institucioneve të Serbisë nga territori i krahinës së saj jugore dhe krijimi i autonomisë së kufizuar të komunitetit serb në zonën në veri të urës së i brit në Mitrovicë brenda krijimit të Hashim Thaçit”. Serbët në Kosovën Veriore janë mbledhur gjithashtu kundër marrëveshjes, dhe në mbështetje të rregullit të vazhdueshëm të Kuvendit në komunat me shumicë serbe?! (https://sq.ëikipedia.org/ëiki/Bashk%C3%ABsia_e_Komunave_Serbe).
Në këtë rast përplasjet e Kurtit më BE dhe SHBA nuk janë pa baza dhe arësyeja kryesore është se meqënëse Serbia po insiston shumë sigurisht duhet të ketë diçka jo të mirë për Kosovën dhe ajo diçka jo e mirë e spjegova më lart. Nga ana tjetër, Kurti ka nënvlerësuar rolin e Shqipërisë për të ndihmuar në këtë problem, dhe këtu rolin më negativ e ka Foltorja dhe disa qarqe antishqiptare në Kosovë të cilat hedhin baltë mbi qeverinë shqiptare, duke harruar se kjo përçarje i vjen shumë për mbarë Serbisë; sa më shumë të përçarë shqiptarët aq më mirë për Serbinë, ndoshta edhe e bëjnë me qëllim sepse dihet që UDB serbe ka spiunët e vet në Shqipëri e Kosovë që punojnë aktivisht për të mbajtur të ndarë Kosovën nga Shqipëria. Sigurisht dihet që në Kosovë egziston një lobing politik për të mbajtur Kosovën të ndarë nga Shqipëria dhe kjo fatkeqësisht është në interes të Serbisë dhe të fqinjëve të tjerë për ti mbajtur shtetet shqiptare të ndara, të vegjël, dhe lehtësisht të cënueshëm. Praktikisht nuk egziston asnjë projekt Shqiptaro-Kosovar për të bërë një Federatë shqiptaro-kosovare, sepse bashkë do të jemi më të fuqishëm dhe më të respektueshëm nga fqinjët dhe bota.
Zgjidhja e problemit të asociacionit të komunave serbe sipas idesë serbe, do të thotë një lehtësim i tanishëm por do të ketë shumë probleme në të ardhmen, kurse shkëmbimi i tokave do të ishte një mundësi për të dy palët, por edhe një hapësirë për të bashkuar trojet e ndara shqiptare.
