Intervistën e zhvilloi Dr.Susanne Strausberg, Bruksel!
Zoti Henze, ju jeni një nga të paktët ekspertë politikë në BE që e njeh Ballkanin, a ka një luftë të re në Ballkan? Çfarë mendoni se kërcënon qytetërimin tonë në Evropë?
Plogështia. Preokupimi i përhershëm i njerëzve me mediat sociale. Në vend që të përfshiheni më shumë me miqtë dhe familjen ose një libër. Mungesa në rritje e dijes historike dhe paaftësia në rritje e shumë njerëzve për të kuptuar çështjet komplekse. Mungesa e kapacitetit intelektual të individëve, politikat që po na imponohen dhe që prej kohësh janë model sjelljeje të një lëvizjeje fetare, qoftë kjo e ashtuquajtura lëvizje mjedisore apo e juaja në Ballkan, politika thjesht e strukturuar e korruptuar autokrate. Njerëzit e quajnë veten të krishterë ose myslimanë dhe demokratë, por ata vështirë se kanë lexuar ndonjëherë Biblën, Kuranin ose kushtetutën e tyre. Fatkeqësisht, megjithatë, pjesa më e madhe e kombeve duket se janë mjaftueshëm dembelë për të duruar paaftësinë kolektive. Shumica e njerëzve sillen si dele, ecin me kopenë.
Po mbrojtja e familjes dhe angazhimi me miqtë dhe natyrën ka fuqinë t’i bëjë njerëzit të mendojnë ndryshe apo t’i reflektojnë ndryshe për gjërat?
Po, ka të bëjë me rrënjët tona si njerëz, lirinë dhe komunitetin shoqëror. Mbrojtja e familjes dhe e natyrës përmes lirisë dhe jetës në bashkësitë shoqërore janë dy tuba komunikues.Nëse tubat nuk funksionojnë në unitet ose nëse njëri dështon, themeli i bashkëjetesës sonë shembet. Është e rëndësishme të parandalohet kjo, një nga detyrat kryesore politike për ne konservatorët. Në Shqipëri, për shembull, në shumë zona grupet e organizuara nuk janë më në botën e krimit të fshehtë, por veprojnë në të hapur. Shtypi ndërkombëtar e quajti këtë strukturë: Qeveria MAFIA e Ramës. Krimi është bërë rrymë kryesore në shoqërinë shqiptare që kur Rama erdhi në pushtet në vitin 2013.
Për kë e keni fjalën?
Rama, Basha, Alibeaj, Tabaku, Balla. Kush ende përfiton nga krimi i organizuar në Ballkan. Tani Putini, autokratët. Bandat dhe familjet e tyre investojnë në prona të paluajtshme, paratë e zeza derdhen në biznese legale, politika blihet jashtë Ballkanit në SHBA, në BE dhe në Shqipëri ose përfundon në parajsat fiskale.
Kur u publikuan dokumentat Panama , 200 milionë dollarët e zotit Mustafa Rama dolën me njëherë. Apo Olsi Rama, vëllai i Ramës autokratit. A nuk e drejton ai biznesin e lojërave të fatit në të gjithë Ballkanin?
Rama & Co ka nevojë për ndihmë profesionale dhe ndërkombëtare për këtë, këta njerëz nuk janë ekspertë financiarë. Një zhvillim pozitiv në gadishullin ballkanik dhe veçanërisht në Shqipëri nuk do të përparojë nëse nuk i hedhim një vështrim më të afërt rolit të disa këshilltarëve financiarë, përfshirë të riun Soros. Fondacioni Soros tërhiqet nga e gjithë Evropa. Soros sigurisht që do të kthehet në biznesin e tyre kryesor, spekulimet. Ku investohen paratë, ku pastrohen dhe fshihen, a është kjo detyra kryesore tani? Që nga viti 1992 Beogradi është në luftë aktive deri në vitin 1999, nga viti 2000 në formë hibride kundër Republikës së Kosovës dhe kombit shqiptar, përmes dezinformatave për organizatat dhe politikanët properëndimorë, e deri më sot, p.sh., kundër politikanit properëndimor Sali Berisha, i cili luftoi Ballkanin, udhëhoqi drejt NATO-s dhe Evropës në mesin e viteve 1990. Pothuajse të gjithë liderët pro-perëndimorë në Ballkan i janë nënshtruar fushatave të shpifjeve dhe dezinformimit nga Moska dhe Beogradi, ndonjëherë me mbështetjen e politikanëve dhe gazetarëve të korruptuar ose në rastin e drejtuesit të FBI-së, McGonigal, nga Perëndimi. Rastësisht, Beogradi është përpjekur shumë që të rregullojë narrativën në shtetet perëndimore të shqiptarëve gjakatarë, kriminelë, pra t’i paraqesë shqiptarët si mallkim të Ballkanit. Qëllimi ishte gjithashtu që vështirë se dikush do të mendonte për organizatat mafioze më të mëdha dhe më brutale në Serbi dhe Rusi dhe lidhjen e tyre me strukturën rreth Putinit në Perëndim.
Dhe si duket Ballkani sot, në vitin 2023?
Epo, Serbia ka blerë sisteme kundërajrore nga Kina dhe Rusia, dhe rregullisht zhvillon stërvitje ushtarake me përfaqësuesit e ushtrisë ruse në kufirin kroat dhe kosovar. Një nga degët më të mëdha të FSB-së ndodhet në Serbi. Beogradi synon të blejë 20,000 drone iraniane Shahed-136 në Teheran. Pak javë më parë, zëvendësministri i jashtëm serb Goran Aleksic u takua me homologun e tij iranian Ali Baheri. Pra, qeveria e orientuar nga pozicionet e Vuçiqit, ish-ministri i propagandës së kriminelit të luftës Millosovic, partner i ngushtë i bashkëpunimit të autokratit Rama, riarmatosi dhe bleu armët në shtetin terrorist të Iranit. Serbia, prodhuesi më i madh i armëve në Ballkan, nuk mund të prodhojë vetë dronët.
Vuçiç gjithmonë thekson se dëshiron të zgjidhë konfliktet ekzistuese pa përdorur forcën e armëve. Por a mund t’u besojmë fjalëve të Vuçiçit? A mund t’u besojmë fjalëve të bashkëpunëtorit të tij Rama?
Një shembull i mirë për këtë ishte projekti ruso-serb i hapur i Ballkanit nga Vuçiç dhe Rama, i cili fillimisht u quajt projekti Mini-Shengen në 2017, por u riemërua pas ndërhyrjes së Moskës dhe tani quhet projekti i Ballkanit të Hapur. Tani vendosja e fundit e blinduar në zonën e çmilitarizuar në kufirin me Republikën e Kosovës tregon, pas dështimit të projektit të Ballkanit të Hapur, se Beogradi nuk ka hequr dorë nga përpjekjet e tij për të pushtuar vendet e mbetura të Ballkanit. Vuçiç po ndjek politikën e kriminelit serb të luftës Millosheviç për t’i sjellë zonat e banuara me serbë të republikave pasardhëse jugosllave nën një çati. Republika e Kosovës dhe pjesa e dominuar nga serbët e Bosnjës dhe Hercegovinës, Republika Srpska, janë në qendër të aspiratave imperialiste të Beogradit. Por Mali i Zi është gjithashtu një prej tyre, ku Moska tashmë ka iniciuar një përpjekje të pasuksesshme për grusht shteti. Pjesa e mbetur shqiptare e republikave duhet të bjerë në duart e partnerit të tij Rama me radhë, të dy e quajnë Ballkani i Hapur. Politikanët serbë si ministri i jashtëm Vuçiç, Daçiç, udhëtojnë në Bosnje për të mbështetur udhëheqësin socialist serb, një mik të Ramës, Dodik. Është shpërthyese fakti që Daçiç dhe Vuçiç ishin kryepropagandistët e Millosheviçit. Pra kolegë të vjetër, këtu mbyllet rrethi, mes Rama-Vuçiç-Dodik. Djali i Daçiç dhe Vuçiç, Danilo, madje morën pjesë në paradën vjetore paraushtarake antikushtetuese për themelimin e RS. Eksperimentet e Triasikut: Vuçiç-Dodik-Rama shihen me shqetësim në Berlin dhe Uashington. Politika e jashtme e SHBA-së, përpjekja e Blinken për ta vendosur Vuçiçin si faktor stabiliteti në Gadishullin Ballkanik dhe për ta shkëputur atë nga boshti me Moskën, kanë dështuar mjerisht. Është e mahnitshme se sa e verbër ishte politika amerikane në këtë rast. Kabinetit të sigurisë në Uashington i mungojnë specialistë të fortë si Zbigniew Brzezinski, Paul Henze apo Henry Kissinger, të cilët u kanë treguar gjithmonë rusëve një vijë të qartë, të kuqe dhe që kanë kuptuar kulturën e Lindjes, kjo është mënyra e vetme për ta bërë këtë. Nuk është pa arsye që SHBA-të tani kanë ndryshuar kursin dhe kanë vendosur sanksione ndaj shefit të shërbimit sekret të Vuçiçit, Vulin, të orientuar nga Putini. Nga frika se do të futej në listën e zezë nga SHBA, Vuçiç mori pjesë në një ngjarje anti-Putin të organizuar nga Aleanca Perëndimore në Athinë dy javë më parë për të qetësuar Uashingtonin. Por çfarë dreqin, ky presion e mban Vuçiçin në linjën tonë vetëm për një kohë të shkurtër. Nuk mund t’i besojmë më Vuçiçit. Rastësisht, Ramës nuk iu nënshtrua asnjë presion dhe për këtë arsye nuk ishte as në Athinë, një gabim thelbësor i SHBA-së. Në vend të kësaj, ai shikoi një fushë nafte në Shqipëri, biznesi është më i rëndësishëm për këtë zotëri sesa aleanca perëndimore. Demokracia është zhdukur pothuajse tërësisht në Serbi dhe gjithashtu në Shqipëri. Demokracia, shteti i së drejtës dhe rrjedhimisht mbrojtja e të drejtave të njeriut në Shqipëri janë vendosur pothuajse në zero që nga viti 2018, ligji dhe zbatimi i zgjedhjeve të lira, të pafalsifikuara janë trazuar de facto që nga viti 2017. Pra, si në Serbi, liria është e kufizuar masivisht.
Po si do të vazhdojmë tani?
Tani Ukraina duhet të fitoj në fushën e betejës në Ukrainë, siç duket për momentin, atëherë satelitët Rama dhe bashkëpunëtorët e tij Basha dhe Vuçiç, Dodik nuk do të kenë më mbështetje nga Moska, koha e tyre do të ketë mbaruar dhe popullatat në Serbi do të riorientohen. Reformatorët si ish-kryeministri serb Gjiniç ose në Shqipëri ish-kryeministri properëndimor Berisha do t’i sjellin vendet në BE.
Po BE-ja?
Sigurisht, anëtarët kryesorë të parlamentit evropian që merren me rajonin e Ballkanit perëndimor miratuan disa javë më parë kanë kërkuar vendosjen e sanksioneve ndaj liderit të Bosnjë-Hercegovinës, Milorad Dodik, për veprimet e tij separatiste që cënojnë sovranitetin dhe integritetin territorial të Bosnje-Hercegovinës. Kreu i Komisionit të Politikës së Jashtme, David McAllister, raportuesi për Bosnje-Hercegovinën, Paulo Rangel dhe shefi i delegacionit për Kosovën dhe Bosnje-Hercegovinën, Romeo Franz, kanë lëshuar një deklaratë të përbashkët ku bëjnë thirrje për veprim urgjent të BE-së kundër Milorad Dodik. Mund të citoj: “Ne nuk mund të tolerojmë më që secesionistët dhe mbështetësit e tyre po rrezikojnë sistematikisht Bosnjën dhe Hercegovinën.” thuhet në deklaratën e tyre. Ata dënojnë vendimin e Kuvendit të Entit Serb në Bosnje dhe Hercegovinë për të mos pranuar vendimet e Gjykatës Kushtetuese të Bosnjë e Hercegovinës dhe e konsiderojnë këtë vendim si sulm të drejtpërdrejtë ndaj rendit kushtetues dhe Marrëveshjes së Dejtonit. “Në dritën e provokimeve të fundit nga presidenti Dodik dhe zyrtarë të tjerë të lartë të Republikës Srpska, nevojiten urgjentisht veprime shtesë nga Bashkimi Evropian.” Parlamenti Evropian i ka kërkuar vazhdimisht Këshillit që të kalojë nga deklaratat gojore në veprime konkrete kundër atyre që me qëllim rrezikojnë rendin kushtetues dhe integritetin e Bosnjë-Hercegovinës. “Është hera e fundit që BE-ja dhe vendet anëtare të saj më në fund do të vendosin sanksione ndaj Milorad Dodik, i cili tashmë është sanksionuar nga SHBA dhe Britania e Madhe. thuhet në këtë deklaratë. Ata treguan se besueshmëria e Bashkimit Evropian ishte në rrezik dhe se BE-ja nuk duhet të mjaftohet më vetëm me deklarata gojore në mbështetje të veprimeve të Përfaqësuesit të Lartë në Bosnje dhe Hercegovinë, por duhet të ndërmarrë veprime aktive. Ka edhe rezoluta shumë të qarta të parlamentit gjerman për Shqipërinë në 2019, një plan 10-pikësh. Asnjë nga pikat nuk është plotësuar nga Rama që nga viti 2019. Përkundrazi, ky person ka ofenduar vazhdimisht qeveritë evropiane.
Pse jo?
Epo, në thelb çështjet kanë të bëjnë me shtetin ligjor, demokracinë dhe lirinë e shtypit në Ballkan dhe Shqipëri. Bëhet fjalë për hetimin e mashtrimit të përhershëm zgjedhor në Shqipëri, të cilin e përdorën vetëm Rama dhe Basha. Pra, pse Rama do të donte të akuzonte veten, ai është kaq i zgjuar që të mos bëjë vetëvrasje.
Po nëse Ukraina nuk fiton, çfarë do të ndodhë në Ballkan?
Më pas, si në Ukrainë, do të ketë një luftë agresioni nga serbët në stilin e pushtimit të Krimesë në 2014 dhe konflikte paralele në Tajvan dhe në shtetet baltike dhe në Bullgari.
Pra, çfarë duhet bërë në Ballkan?
Së pari, shtetet e ishullit ballkanik duhet të integrohen shumë shpejt në BE. Anëtarësimi në BE, në kombinim me anëtarësimin në NATO, është mbrojtja më e mirë kundër luftës. E ardhmja ekonomike e Ballkanit është kushti themelor për zhvillimin paqësor të rajonit. Për më tepër, duhet të intensifikohen aftësitë mbrojtëse rajonale të shteteve properëndimore në Ballkan. Prandaj, unë e shoh Kroacinë, por veçanërisht Bullgarinë si vende të BE-së dhe NATO-s, që kanë përgjegjësinë për të zhvilluar strukturat rajonale të sigurisë në Ballkan së bashku me vendet e tjera brenda NATO-s. Për më tepër, Gjermania në veçanti duhet të heqë dorë nga ngurrimi i saj dhe të vërë në dispozicion të vendeve të Ballkanit armët mbrojtëse, d.m.th. mjete për luftë elektronike, armë zjarri dhe armë kundërajrore, paketa stërvitore dhe ta bëjë këtë menjëherë. Dhe, një gjë më e rëndësishme, ndaloni mbështetjen e autokratit Rama në Shqipëri. Rama, Basha në Shqipëri, Vuçiç në Beograd dhe familjet e përkrahësit e tyre duhet të vendosen në listat e sanksioneve perëndimore. Përkrahësit dhe kapot e këtyre autokratëve kriminel në Evropë, të cilët nga njëra anë kanë shtetësi të një shteti ballkanik dhe nga ana tjetër, për shembull, shtetësinë gjermane, duhet të vendosin ose për mbështetjen e mëtejshme financiare të këtyre strukturave kriminale, e më pas për heqjen e shtetësisë përkatëse evropiane dhe dëbimin nga vendet tona ose të mbështesin organizatat properëndimore, antikriminale, në Kosovë partitë properëndimore, si dhe në Shqipëri opozitën properëndimore të Sali Berishës. Pastaj mbajnë shtetësinë e dyfishtë. Parimi duhet të zbatohet, promovimi i organizatave kriminale, antiperëndimore në Ballkan çon në humbjen e shtetësisë së dyfishtë në BE. BE-ja nuk është një vendstrehim për të rimëkëmbur njerëz të tillë. Duhet të bëhet më e qartë se taksapaguesit e SHBA-së dhe BE-së nuk janë më të gatshëm të pranojnë vjedhjen përmes korrupsionit dhe luftës hibride të serbëve.
